THỰC TRẠNG TỔ CHỨC XÂY DỰNG VĂN HÓA ỨNG XỬ Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC HUYỆN CẨMGIÀNG, TỈNH HẢI DƯƠNG Khái quát về quá trình phát triển của các trường Tiểu học huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương
Trang 1THỰC TRẠNG TỔ CHỨC XÂY DỰNG VĂN HÓA ỨNG XỬ Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC HUYỆN CẨM
GIÀNG, TỈNH HẢI DƯƠNG
Khái quát về quá trình phát triển của các trường Tiểu học huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương
Tình hình kinh tế - xã hội huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương
Cẩm Giàng là huyện đồng bằng của tỉnh Hải Dương, Phía Bắc giáp tỉnh Bắc Ninh, phía Tây giáp tỉnh Hưng Yên, phía Nam giáp huyện Bình Giang, phía Đông giáp huyện Nam Sách và thành phố Hải Dương cùng tỉnh Huyện Cẩm Giàng có vị trí địa lý, giao thông thuận lợi (quốc lộ 5A và đường sắt Hà Nội-Hải Phòng chạy qua) để phát triển kinh tế; có khả năng phát triển nông nghiệp, có nhiều nông sản (lúa đặc sản, hành tây, dưa chuột, cà rốt, ớt, cà chua ) Huyện Cẩm Giàng có diện tích: 108,95 km²; dân số 121.935 người Cẩm Giang có 19 đơn vị Hành chính, bao gồm 02 Thị trấn và 17 xã.
Theo cổng thông tin điện tử UBND huyện Cầm Giàng,
Trang 2về kinh tế của huyện, năm 2015 đạt 14,7%, năm 2018 ước đạt 17,1 %/năm Năm 2018, tổng giá trị sản xuất trên địa bàn ước thực hiện được 38.216,6 tỷ đồng, tăng 17,1% so với cùng kỳ năm 2017; trong đó, giá trị sản xuất ngành nông nghiệp, thủy sản tăng 2,1 %; ngành công nghiệp, xây dựng tăng 18,1% và các ngành dịch vụ tăng 9,8% so với cùng kỳ năm 2017 Cơ cấu kinh tế nông nghiệp – tiểu thủ công nghiệp, xây dựng – dịch vụ: năm 2015 là 12,8% – 68,9% – 18,3%; năm 2018 là: 9,1% – 71,2% – 19,7% Năm
2015, toàn huyện có 2,33% hộ nghèo (theo tiêu chí đa chiều), thu nhập bình quân đầu người đạt 29 triệu đồng/người/năm Năm 2018, tỷ lệ hộ nghèo ước giảm còn 2,13%; bình quân thu nhập đầu người đạt 42,5 triệu đồng/người/năm, gấp 1,23 lần so với năm 2015 Cẩm Giàng
là một trong những địa phương có tỷ lệ hộ nghèo thấp của tỉnh Đến nay, trên địa bàn huyện đã có 5 khu công nghiệp
và 3 cụm công nghiệp với hơn 400 doanh nghiệp đi vào hoạt động, tạo việc làm cho trên 16.500 lao động Các làng nghề truyền thống sản xuất, kinh doanh ổn định và phát triển Hệ thống chợ, siêu thị trên địa bàn được đầu tư nâng cấp hoặc xây dựng mới Các loại hình dịch vụ phát triển nhanh, nhất là dịch vụ tài chính ngân hàng, bưu chính viễn thông…
Trang 3Trên cơ sở kế thừa, phát huy những kết quả đã đạt được, để thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế –
xã hội năm 2019 – năm bản lề thực hiện Nghị Quyết đại hội Đảng bộ tỉnh Hải Dương, huyện Cẩm Giàng nhiệm kỳ 2015-2020; Đảng bộ, chính quyền và nhân dân huyện Cẩm Giàng phấn đấu hoàn thành một số chỉ tiêu, định hướng sau: Tổng giá trị sản xuất trên địa bàn huyện tăng 13-14%; Giá trị sản xuất trên 1ha đất trồng trọt, nuôi trồng thủy sản đạt
153 triệu đồng; Thu ngân sách Nhà nước trên địa bàn tăng 10-12% so với chỉ tiêu kế hoạch; Thu nhập bình quân đầu người đạt 46,3 triệu đồng/người/năm; Tỷ lệ hộ nghèo giảm 0,2%; Số người có việc làm tăng thêm là 2.500-2.800 lao động; Tỷ lệ hộ dân sử dụng nước sạch hợp vệ sinh đạt 99,8%/tổng số hộ dân…
Sự nghiệp giáo dục huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương
Theo Báo cáo tình hình phát triển kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm 2018 của UBND huyện Cẩm Giàng ngày 09/7/2018 thì tình hình giáo dục - đào tạo trên đị bàn huyện Cẩm Giàng cụ thể như sau:
Quy mô lớp, học sinh tiếp tục tăng ở cả 3 cấp học, bậc
Trang 4học tổng số 64 trường với 963 nhóm, lớp Trong đó: giáo dục mầm mon có 23 trường (19 trường công lập, 4 trường
tư thục) với 362 nhóm lớp và 11.042 cháu; giáo dục tiểu học có 21 trường: 418 lớp và 12.670 học sinh; giáo dục THCS có 20 trường: 218 lớp và 7.588 học sinh; so với năm học trước tăng 38 lớp với 1.595 học sinh.
Cơ sở vật chất trường học tiếp tục được tăng cường, tỉ
lệ phòng học kiên cố hóa đạt 92,3% tăng 2,6% so với cùng
kỳ năm 2017; số phòng học được phê duyệt và khởi công xây dựng mới là 72 phòng; số phòng học và phòng bộ môn được đưa vào sử dụng là 46, bước đầu giải quyết được tình trạng thiếu phòng học ở một số đơn vị như các trường mầm non Cẩm Hưng, Cẩm Hoàng; trường Tiểu học Cẩm Phúc; trường THCS Cẩm Điền Hệ thống Thư viện trường học tiếp tục được duy trì, bổ sung và hoạt động nền nếp, hiệu quả 100% trường Tiểu học, THCS có Thư viện đạt từ chuẩn trở lên, trong đó 21 trường có Thư viện đạt tiên tiến (TH: 8 trường, THCS: 13 trường), 9 trường có Thư viện đạt xuất sắc (TH: 6 trường, THCS: 3 trường); các thư viện được kết nối mạng Internet để phục vụ cho việc tra cứu thông tin Trang thiết bị, đồ dùng phục vụ dạy học trong các nhà trường được đảm bảo Nhiều trường đã quan tâm đầu tư
Trang 5kinh phí mua bổ sung trang thiết bị, nhất là các thiết bị dạy học hiện đại.
Công tác xây dựng trường chuẩn quốc gia được quan tâm chỉ đạo quyết liệt, đặc biệt là các trường thuộc các xã
về đích nông thôn mới năm 2017, 2018; tổng số đã có 46/60 trường công lập đạt chuẩn quốc gia đạt 76,6% (tăng 3 trường, cụ thể: trường mầm non Cẩm Hoàng, Cẩm Đông, THCS Cẩm Điền); một trường nâng mức chuẩn từ mức độ 1 lên mức độ 2 (Tiểu học Cẩm Hoàng) Công tác phổ cập giáo dục, xóa mù chữ trên địa bàn huyện tiếp tục được duy trì và giữ vững Huyện Cẩm Giàng tiếp tục được công nhận đạt chuẩn phổ cập giáo dục Mầm non cho trẻ 5 tuổi, đạt chuẩn phổ cập giáo dục tiểu học mức độ III, đạt chuẩn phổ cập THCS và xoá mù chữ mức độ II So với năm học trước, một
số tiêu chí và điều kiện đảm bảo chất lượng công tác phổ cập tiếp tục được duy trì, nâng cao hơn:
(i) Duy trì 100% các xã, thị trấn đạt chuẩn phổ cập giáo dục Mầm non cho trẻ 5 tuổi, tỷ lệ huy động ra nhóm trẻ đạt 37,1% (tăng 0,9%), huy động trẻ ra lớp mẫu giáo đạt 98,3% (tăng 0,7%), riêng trẻ 5 tuổi huy động đạt 100%; Đơn vị có tỷ lệ trẻ huy động ra lớp cao trên 45% là: Cẩm Sơn, Thạch Lỗi, Đức Chính, Cao An, Cẩm Đông và Cẩm
Trang 6(ii) 100% các xã, thị trấn đạt chuẩn phổ cập giáo dục tiểu học mức độ III, tỷ lệ huy động trẻ 6 tuổi vào học lớp 1 đạt 100%, duy trì sĩ số ở Tiểu học đạt 100%, trẻ 11 tuổi hoàn thành chương trình Tiểu học đạt 98,21%.
(iii) 100% các xã, thị trấn đạt chuẩn phổ cập giáo dục THCS, trong đó: 01 xã đạt mức độ I (tỷ lệ 5,3%), 03 xã đạt mức độ II (tỷ lệ 15,8%) 15 xã đạt mức độ III (tỷ lệ 78,9 %).
Tỷ lệ thanh thiếu niên từ 15-18 tuổi có bằng tốt nghiệp THCS đạt tỷ lệ 95,43%.
Công tác giáo dục hoà nhập cho trẻ khuyết tật đạt kết quả tốt Các trường đã thường xuyên có nhiều biện pháp quan tâm hỗ trợ giáo viên, học sinh trong dạy học hoà nhập.
Về giáo dục Tiểu học (TH), cụ thể như sau:
Các trường Tiểu học tiếp tục chỉ đạo duy trì thực hiện dạy học 2 buổi/ngày theo đúng yêu cầu, nhiệm vụ năm học
đề ra Nội dung dạy học buổi 2 đã thể hiện được sự đa dạng, phong phú, phù hợp với thực tế nhà trường; giáo viên đầu
tư thời gian và có trách nhiệm hơn trong việc nâng cao chất lượng dạy học 2 buổi/ ngày Tích cực đổi mới phương pháp dạy học cũng như tổ chức các hoạt động giáo dục gắn liền
Trang 7với đổi mới kiểm tra đánh giá học sinh theo Thông tư 22 của Bộ GD&ĐT, giảm áp lực học tập và hướng tới hình thành, phát triển phẩm chất, năng lực toàn diện cho học sinh Thực hiện tốt việc đổi mới sinh hoạt chuyên môn theo chuyên đề và nghiên cứu bài học Tiếp tục thực hiện tích hợp dạy học Tiếng Việt và các nội dung giáo dục (bảo vệ môi trường, bảo vệ tài nguyên, môi trường biển đảo, hải đảo, sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả, quyền và bổn phận trẻ em, bình đẳng giới, an toàn giao thông, phòng chống tai nạn thương tích, phòng chống HIV/AIDS,…) vào các môn học và hoạt động giáo dục trong nhà trường.
100% các trường thực hiện dạy học Tiếng Việt lớp Công nghệ giáo dục; Áp dụng phương pháp “Bàn tay nặn bột” vào dạy các môn Tự nhiên- xã hội lớp 2, 3, môn Khoa học lớp 4-5; triển khai có hiệu quả dạy học Mỹ thuật theo phương pháp mới.
1-21/21 các trường Tiểu học tổ chức dạy học tiếng Anh cho học sinh từ lớp 1 đến lớp 5 (418 lớp và 12631 học sinh), trong đó dạy tiếng Anh theo Đề án Ngoại ngữ có 241 lớp với 7175 học sinh; thực hiện chương trình tiếng Anh 2 tiết/tuần theo chương trình Đề án Victoria có 177 lớp với
5056 học sinh; Tổ chức dạy Tin học cho học sinh, trong đó
Trang 8dạy đại trà cho học sinh lớp 3-4-5 có 20/21 trường với 7047 học sinh (đạt 98,2%) Riêng trường TH Thạch Lỗi chưa triển khai được dạy đại trà môn Tin học cho HS lớp 3-4-5.
14/21 trường (287 lớp và 8736 HS) tổ chức giảng dạy
kỹ năng sống cho học sinh nhằm góp phần củng cố, xây dựng
và hình thành các kỹ năng sống cơ bản, cần thiết cho các em học sinh Nhiều trường đã quan tâm tổ chức các hoạt động trải nghiệm cho học sinh ngoài nhà trường Tiêu biểu như TH Lương Điền, Thạch lỗi, TH Cẩm Vũ, TH Cẩm Điền, TH Lai Cách 2, TH Đức Chính, TH Ngọc Liên, TH Cẩm Hưng, TH Cao An, TH Cẩm Giàng, TH Cẩm Định vv…
100% các trường tiếp tục triển khai áp dụng mô hình trường Tiểu học mới ở 2 nội dung: Tổ chức quản lý và trang trí trường lớp học Trường TH Cẩm Điền tiếp tục thực hiện đầy đủ nội dung, chương trình, sách giáo khoa, kiểm tra, đánh giá học sinh theo mô hình trường Tiểu học mới Tổng
số có 10 lớp với 264 HS (lớp 3: 4 lớp với 107 học sinh; lớp 4: 3 lớp với 75 học sinh; lớp 5: 3 lớp với 82 học sinh) Chất lượng học sinh cuối năm học qua kiểm tra, đánh giá đảm bảo yêu cầu.
100% các nhà trường triển khai thực hiện tốt công tác
Trang 9giáo dục trật tự an toàn giao thông cho học sinh thông qua việc giảng dạy chính khóa các bài về giáo dục an toàn giao thông theo qui định, các hoạt động ngoại khóa về An toàn giao thông trong nhà trường Trong năm học qua không có giáo viên, học sinh vi phạm luật an toàn giao thông.
14/21 trường tổ chức bán trú cho học sinh (tăng 6 trường so với năm học trước) Hình thức tổ chức bán trú đa dạng hơn so với năm học trước (có 9 trường hợp đồng với doanh nghiệp phục vụ suất ăn cho học sinh, 05 trường tổ chức nấu ăn tại trường) Tỷ lệ học sinh ăn bán trú là 11,4% (tăng 4,38%) Các trường tổ chức ăn bán trú cho học sinh có
đủ đội ngũ nhân viên phục vụ, được tập huấn chuyên môn và
có chứng chỉ về vệ sinh an toàn thực phẩm; Điều kiện cơ sở vật chất như phòng bếp, phòng ăn, bàn ăn, phòng nghỉ, tiếp tục được một số đơn vị quan tâm đầu tư Tiêu biểu như TH Cao An, TH Cẩm Vũ, TH Kim Giang, TH Cẩm Đông, TH Tân Trường I, vv
Ngành Giáo dục đã phối hợp với Huyện Đoàn và Trung tâm VHTTTT tổ chức thành công Giải bóng đá nam
và giải bơi học sinh Tiểu học trong hè 2017 Kết quả:
+ Giải bóng đá nam: Nhất TH Đức Chính, Nhì: TH
Trang 10Lai Cách I; Đồng giải Ba: TH Cẩm Đoài, TH Tân Trường I, Giải phong cách: TH Cẩm Giàng Đội tuyển bóng đá của huyện tham dự ở cấp tỉnh, kết quả: vào vòng 1/8.
+ Giải bơi: Giải nhất: TH Cao An; Nhì: TH Cẩm Văn; Ba: TH Tân Trường II.
Tham dự cuộc thi Tin học trẻ tỉnh Hải Dương lần thứ XXIV - 2018 có 1 em đạt giải nhất (học sinh TH Tân Trường I) và tham gia cấp toàn quốc đạt giải Khuyến khích.
Tổ chức thành công Ngày hội viết chữ đẹp cấp huyện và tham dự ở cấp tỉnh, kết quả: 120 em đạt giải cấp huyện, 60
em đạt giải cấp tỉnh (14 giải Nhì, 46 giải Ba).
Các sân chơi trí tuệ cho học sinh như: Thi an toàn giao thông; thi tiếng Anh, giải Toán trên Internet vv được các nhà trường tích cực hưởng ứng tham gia đạt kết quả tốt: có
01 học sinh (TH Cẩm Đông) đạt giải xuất sắc thi an toàn giao thông cấp quốc gia, 01 HS (TH Lương Điền), 01HS (TH Cẩm Đông) đạt giải khuyến khích cuộc thi Olimpic tiếng Anh trực tuyến - OSE cấp quốc gia lần thứ hai,… các đơn vị tiêu biểu như: trường TH Lương Điền, Cẩm Đông, Tân Trường I,
Tổ chức sinh hoạt tổ, khối chuyên môn theo từng cụm
Trang 11chuyên môn; chọn cử 03 đ/c tổ trưởng chuyên môn (TH Cẩm Hoàng, TH Thạch Lỗi và TH Lai Cách I) đại diện khối
1, khối 2-3, khối 4-5 cùng với các đ/c cán bộ quản lý, tổ trưởng chuyên môn các nhà trường tham dự sinh hoạt chuyên môn theo cụm huyện tại Thanh Miện và cấp tỉnh tại
TP Hải Dương.
Tổ chức tốt Hội thi giáo viên dạy giỏi cấp huyện đối với môn Âm nhạc, Mĩ thuật, Thể dục Kết quả có 42 giáo viên được công nhận giáo viên dạy giỏi cấp huyện; 3 đ/c tham dự Hội thi ở cấp tỉnh đều đạt giải (1 giải Ba, 2 giải khuyến khích).
Các hoạt động trên đã góp phần tích cực nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh.
Đánh giá chung về giáo dục - đào tạo huyện Cẩm Giàng năm học 2017 - 2018: Năm học 2017-2018 giáo dục
và đào tạo huyện Cẩm Giàng đã đạt được một số kết quả khả quan, có bước chuyển biến tích cực từ nhận thức đến việc quán triệt triển khai các nhiệm vụ, giải pháp cho đội ngũ cán
bộ quản lý, giáo viên và học sinh về đổi mới giáo dục Điều này được thể hiện qua sự tiến bộ về nhiều mặt như: Chất lượng phổ cập giáo dục được nâng cao, công tác xây dựng cơ
sở vật chất trường học theo hướng chuẩn quốc gia đáp ứng
Trang 12mục tiêu về đích nông thôn mới năm 2018 của huyện; số lượng trường chuẩn quốc gia tiếp tục tăng; chất lượng giáo dục toàn diện,chất lượng một số hội thi, cuộc thi duy trì và vượt chỉ tiêu kế hoạch đề ra (thi giáo viên dạy giỏi cấp tỉnh ở bậc mầm non; học sinh giỏi môn văn hóa lớp 9, thi Điền kinh
ở cấp tỉnh ); chất lượng đầu vào lớp 10 THPT ở một số nhà trường có sự chuyển biến mạnh mẽ.
Tổ chức nghiên cứu thực trạng
Mục đích khảo sát
Mục đích nghiên cứu thực trạng xây dựng văn hóa ứng
xử ở các trường Tiểu học huyện Cẩm Giàng để đánh giá công tác tổ chức xây dựng văn hóa ứng xử, những điểm mạnh, điểm yếu, nguyên nhân của điểm yếu và đề xuất các biện pháp khắc phục nhằm nâng cao hiệu quả công tác xây dựng văn hóa ứng xử ở các trường Tiểu học trên địa bàn huyện Cẩm Giàng.
Đối tượng khảo sát
Đối tượng khảo sát là các cán bộ, nhân viên, giáo viên
và học sinh Tiểu học trên địa bàn huyện Cẩm Giàng.
Nội dung khảo sát
Trang 13Nội dung nghiên cứu lý luận
Phân tích, tổng hợp những công trình nghiên cứu về việc xây dựng văn hóa ứng xử trong trường học nói chung
và xây dựng văn hóa ứng xử trong trường Tiểu học nói riêng Trên cơ sở đó, xác định khái niệm công cụ của đề tài:
Tổ chức, văn hóa, văn hóa tổ chức, văn hóa ứng xử, xây dựng văn hóa ứng xử trong trường học.
Nội dung nghiên cứu thực tiễn
Phân tích thực trạng xây dựng văn hóa ứng xử trong các trường Tiểu học huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương Phân tích một số yếu tố ảnh hưởng đến xây dựng văn hóa ứng xử trong các trường Tiểu học huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương (bao gồm cả yếu tố khách quan và yếu tố chủ quan) Trên cơ sở đó đề xuất một số biện pháp tổ chức xây dựng văn hóa ứng xử ở trường Tiểu học huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương.
Trang 14việc xây dựng văn hóa ứng xử trong trường học cũng như tầm quan trọng của hoạt động này.
Thu thập những thông tin về mục tiêu của việc xây dựng văn hóa ứng xử ở trường Tiểu học và khó khăn trong quá trình thực hiện hoạt động này.
Điều tra thực trạng trong việc xây dựng văn hóa ứng
xử ở trường Tiểu học tại huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương.
Cách thức tiến hành: Thiết kế bảng hỏi Gồm 2 bước: Bước 1: Thu thập ý kiến để xây dựng bảng hỏi.
Bước 2: Điều tra: phát phiếu, thu và xử lý thông tin liên quan đến đề tài.
Kết quả của các bảng hỏi được tính theo phương pháp thống kê mô tả.
Phương pháp phỏng vấn
Mục đích:
Điều tra nhận thức của cán bộ, nhân viên, giáo viên về việc xây dựng văn hóa ứng xử trong trường học cũng như tầm quan trọng của hoạt động này.
Trang 15Cách thức tiến hành
- Bước 1: Tiến hành phỏng vấn những đối tượng có liên quan như lãnh đạo nhà trường (Ban Giám hiệu, Hiệu trưởng); các cán bộ nhân viên (kế toán, hành chính, văn thư ), giáo viên tại các trường Tiểu học trên địa bàn huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương.
- Bước 2: Tổng hợp, xử lý và phân tích kết quả phỏng vấn
Phương pháp chuyên gia
Trang 16công tác tổ chức xây dựng văn hóa ứng xử trong trường Tiểu học tại huyện Cẩm Giàng, Hải Dương.
Thực trạng văn hóa ứng xử trong các trường Tiểu học huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương
Thực trạng nhận thức của cán bộ quản lý, giáo viên
và học sinh về tầm quan trọng của văn hóa ứng xử trong nhà trường
Để làm rõ nhận thức của cán bộ quản lý, giáo viên về tầm quan trọng của văn hóa ứng xử trong nhà trường, tác giả tiến hành khảo sát ở 3 trường Tiểu học, bao gồm: trường Tiểu học Lương Điền, trường Tiểu học Cẩm Giàng, trường Tiểu học Ngọc Liên Số người khảo sát là 140 người, bao gồm cán bộ, viên chức, nhân viên, giáo viên trong trường với hình thức phát phiếu điều tra Tác giả nêu câu hỏi: Theo Ông (Bà) văn hóa ứng xử có vai trò quan trọng như thế nào trong trường Tiểu học?
Ngoài ra, vai trò “Văn hóa ứng xử trong trường học là một trong những nhân tố góp phần xây dựng hình ảnh trường học, xây dựng văn hóa trường học với bản sắc riêng” được 92,8% người được hỏi đồng tình (tương ứng với 130/140 người) Vai trò này vẫn chưa được 100% cán bộ,