Mục tiêu của dự án này nhằm thiết lập một cơ sở dữ liệu về sâu bệnh hại, bộ sưu tập mẫu, đào tạo các kỹ năng điều tra sâu bệnh hại, đánh giá rủi ro, và thiết lập một mạng lưới chuNn các
Trang 1Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Chính phủ Úc
Cơ quan Phát triển quốc tế của chính phủ Úc
023/07VIE
Đảm bảo năng suất rừng trồng, thu nhập và thương mại
thông qua cải thiện quản lý sâu bệnh hại rừng trồng ở Việt Nam
BÁO CÁO ĐNNH KỲ LẦN THỨ NHẤT
Ngày 4 tháng 9 năm 2008
Trang 2Mục lục
Thông tin về các tổ chức tham gia dự án 1
Tóm tắt dự án 2 Tóm tắt quá trình thực hiện 2
Thông tin cơ bản về dự án 3
Quá trình thực hiện theo thời gian 4
Báo cáo về các vấn đề cụ thể 5
Những vướng mắc trong quá trình thực hiện và cách giải quyết 5
Những bước then chốt tiếp theo 5
Trang 3Thông tin về các tổ chức tham gia dự án
Tên dự án Đảm bảo năng suất rừng trồng, thu nhập và thương mại thông qua cải
thiện quản lý sâu bệnh hại rừng trồng ở Việt Nam
Cơ quan tham gia dự án
(phía Việt Nam)
Phòng N/C Bảo vệ thực vật rừng;
Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam
Chủ dự án phía Việt Nam Tiến sĩ Phạm Quang Thu
Cơ quan tham gia dự án
(phía Úc)
Văn phòng chuyên viên cao cấp về Bảo vệ thực vật;
Cục Nông Lâm, thủy sản
Chủ dự án phía Úc Tiến sĩ Ian Naumann
Ngày bắt đầu Tháng 3 năm 2008
Ngày kết thúc (ban đầu) Tháng 6 năm 2010
Ngày kết thúc (đã chỉnh
sửa)
Tháng 2 năm 2010
Kỳ báo cáo 5 tháng (đến tháng 8 năm 2008)
Cán bộ liên lạc
Phía Úc: Chủ dự án
Chức vụ: Giám đốc chương trình tăng cường
Tổ chức Văn phòng chuyên viên cao cấp về
Bảo vệ thực vật; Cục Nông Lâm, thủy sản
Phía Úc: Quản lý hành chính
Chức vụ: Giám đốc chương trình tăng cường
Tổ chức Văn phòng chuyên viên cao cấp
về Bảo vệ thực vật; Cục Nông Lâm, thủy sản
Phía Việt Nam
bảo vệ thực vật rừng
Tổ chức Phòng Nghiên cứu bảo vệ thực vật
rừng; Viện Khoa học Lâm nghiệpViệt Nam
Trang 4Tóm tắt dự án
Sự gia tăng một cách nhanh chóng độ che phủ rừng của Việt N am, đưa ra nhiều cơ hội cho thị trường xuất khNu thế giới mới về các sản phNm gỗ xây dựng Tuy nhiên, những rủi ro của các loài sâu bệnh gây hại lâm nghiệp sẽ tăng và xuất hiện mới Điều tra một cách chặt chẽ và đưa ra một
cơ sở dữ liệu về sâu bệnh hại là điều cần thiết để xây dựng danh mục sâu bệnh hại, phát hiện sự xâm hại của chúng, và quản lý dịch bệnh
Mục tiêu của dự án này nhằm thiết lập một cơ sở dữ liệu về sâu bệnh hại, bộ sưu tập mẫu, đào tạo các kỹ năng điều tra sâu bệnh hại, đánh giá rủi ro, và thiết lập một mạng lưới chuNn các trung tâm quan sát được hỗ trợ bởi mối liên kết giữa các tổ chức vùng và quốc gia có liên quan Đầu ra của
dự án sẽ hỗ trợ cho việc quản lý và phát hiện sâu bệnh hại rừng cũng như là cung cấp kiến thức chuyên môn và hồ sơ để làm tăng cơ hội thâm nhập thị trường
N hững thành tựu chính trong kỳ báo cáo:
• Xây dựng cơ sở dữ liệu điều tra sâu bệh hại rừng và phiếu điều tra ngoài hiện trường cho các trung tâm vùng
• ChuNn bị sang Việt N am để triển khai cơ sở dữ liệu và đánh giá bộ mẫu
• Xây dựng các mẫu phiếu điều tra và mẫu câu hỏi
• Mua sắm trang thiết bị
Tóm tắt quá trình thực hiện
Quá trình thực hiện dự án trong 6 tháng đầu phù hợp với kế hoạch ban đầu, cụ thể:
• Xây dựng cơ sở dữ liệu điều tra sâu bệnh hại rừng và phiếu điều tra ngoài hiện trường
• ChuNn bị cho đoàn cán bộ dự án phía Úc sang công tác tại Việt N am để triển khai cơ sở dữ liệu và đánh giá bộ mẫu
• Xây dựng các mẫu phiếu điều tra và phác thảo mẫu câu hỏi; và
• Mua sắm trang thiết bị
N hững nhiệm vụ chính cần thực hiện trong 6 tháng tiếp theo bao gồm: điều chỉnh cơ sở dữ liệu và đào tạo các cán bộ thuộc Viện KHLN VN cách sử dụng, đánh giá và giám định bộ mẫu sâu hại thu thập được tại Việt N am, và chuNn bị cho khóa tập huấn tại Úc vào đầu năm 2009
Trang 5Thông tin cơ bản về dự án
Mục tiêu dự án và kết quả dự kiến:
Mục tiêu 1 Thiết lập cơ sử dữ liệu về sâu bệnh hại rừng và bộ sưu tập mẫu
Kết quả 1.1 Cở sở dữ liệu về sâu bệnh hại rừng được thiết lập trên cơ sở các mẫu sâu
bệnh hại thu được
Kết quả 1.2 Xác định các loài sâu bệnh hại chủ yếu cho từng loài cây trồng rừng
chính ở Việt N am; xây dựng lý lịch mẫu cho những loài này
Mục tiêu 2 Mở các khóa đào tạo về điều tra sâu bệnh hại rừng, đánh giá thiệt hại, phân tích rủi ro, thu thập, bảo quản mẫu, giám định mẫu và biện pháp diệt trừ; nhằm nâng cao nhận thức và hiểu biết về điều tra sâu bệnh hại giữa các thành viên tham gia
Kết quả 2.1 Chương trình đào tạo về điều tra sâu bệnh hại cho các cán bộ ở các Trung tâm vùng
Kết quả 2.2 Theo dõi sự nhận thức, hiểu biết, quan điểm và quá trình thực hiện của các thành
viên tham gia chính về vấn đề điều tra sâu bệnh hại rừng ở Việt N am
Kết quả 2.3 Tài liệu bổ trợ sẽ cung cấp chi tiết các triệu chứng và các lựa chọn quản lý các
loài sâu bệnh hại chính
Mục tiêu 3 Trang bị thiết bị và thiết lập mạng lưới điều tra sâu bệnh hại dựa trên các Trung tâm
vùng của Viện KHLN VN và được phối hợp với các Chi cục BVTV
Kết quả 3.1 Thiết lập mạng lưới điều tra với đầy đủ trang thiết bị tại 3 Trung tâm vùng
Kết quả 3.2 Tiếp tục điều tra sâu bệnh hại rừng, bước đầu thiết lập chương trình đặt bẫy côn
trùng tại các Trung tâm vùng
Kết quả 3.3 Soạn thảo sách hướng dẫn về sâu bệnh hại rừng từ dữ liệu sẵn có và các dữ liệu
thu thập trong quá trình tập huấn
Mục tiêu 4 Thiết lập mối quan hệ giữa các cơ quan N ông, lâm nghiệp và kiểm dịch ở Việt N am với
các tổ chức vùng và quốc tế
Kết quả 4.1 Viện KHLN VN và Bộ N N &PTN T cùng được đào tạo về việc điều tra và chNn
đoán sâu bệnh hại
Kết quả 4.2 Viện KHLN VN và Bộ N N &PTN T thường xuyên trao đổi thông tin
Mục tiêu 5 Quản lý và báo cáo của dự án
Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu để đạt được những mục tiêu và nội dung trên, bao gồm:
• Xây dựng và triển khai cơ sở dữ liệu về điều tra sâu bệnh hại rừng, kết hợp chặt chẽ với những tài liệu có sẵn từ bộ mẫu và hồ sơ mẫu của Viện KHLN VN , đồng thời kết hợp chặt chẽ với hồ sơ mới về sâu bệnh hại rừng
• Đánh giá và giám định bộ mẫu sâu hại có sẵn tại Việt N am
• Tổ chức các lớp tập huấn ở Úc và Việt N am về kỹ năng điều tra sâu bệnh hại, có tài liệu hỗ trợ
• ChuNn bị các tài liệu và hướng dẫn về sâu bệnh hại rừng cho các cán bộ thuộc Viện KHLN
VN và các chủ rừng
Trang 6Quá trình thực hiện theo thời gian
1 Những điểm nổi bật
Phần chung
• Sơ bộ hoàn thiện cơ sở sữ liệu và chuNn bị kế hoạch để triển khai
• Lên kế hoạch để điều tra, đánh giá bộ mẫu và mua sắm trang thiết bị
Mục tiêu 1
Kết quả 1.1 Cở sở dữ liệu về sâu bệnh hại rừng được thiết lập trên cơ sở các mẫu thu được
• Xây dựng cơ sở dữ liệu và lên kế hoạch tập huấn
• Các mẫu phiếu điều tra ngoài hiện trường đã được chuNn bị
• ChuNn bị các tài liệu hỗ trợ giải thích các mẫu phiếu điều tra ngoài hiện trường
• Lên kế hoạch sang Việt N am để triển khai cơ sở dữ liệu, đào tạo bước đầu và đánh giá bộ mẫu
Kết quả 1.2 Xác định các loài sâu bệnh hại chủ yếu cho từng loài cây trồng rừng chính ở Việt
N am
• Đối chiếu sơ bộ với danh sách sâu hại từ nguồn có sẵn
Mục tiêu 2
Kết quả 2.2 Theo dõi sự nhận thức, hiểu biết, quan điểm và quá trình thực hiện của các thành viên
tham gia chính về vấn đề điều tra sâu bệnh hại rừng ở Việt N am
• Lên kế hoạch xây dựng các đợt điều tra và phác thảo mẫu câu hỏi
Mục tiêu 3
Kết quả 3.1 Thiết lập mạng lưới điều tra với đầy đủ trang thiết bị tại 3 Trung tâm vùng tại Việt N am
• Mua sắm hoặc đặt hàng các trang thiết bị cho các Trung tâm vùng N hững trang thiết bị này
sẽ được chuyển tới Việt N am theo từng đợt bắt đầu từ tháng 10 năm 2008
Xem chi tiết tại Khung báo cáo tiến độ kèm theo
2 Lợi ích các chủ rừng thu được
Đợt điều tra các chủ rừng đã được xây dựng dựa trên việc đánh giá hiểu biết hiện tại và nhu cầu trong tương lai của các chủ rừng về vấn đề sâu bệnh hại rừng
3 Xây dựng năng lực
Các hoạt động cơ bản trong việc xây dựng năng lực sẽ triển khai trong đợt công tác tại Việt N am của các cán bộ tham gia dự án phía Úc vào tháng 10/2008 và thông qua lớp tập huấn ở Úc vào tháng 2/2009 Quá trình chuNn bị cho các hoạt động trên đang được thực hiện
4 Xuất bản
Không có ấn phNm nào có ý nghĩa được xuất bản trong 6 tháng qua
Trang 75 Quản lý dự án
Sự chậm trễ trong việc ký kết hợp đồng giữa Cục N ông Lâm, Thủy sản và Cục Lâm nghiệp và Thủy sản bang Queensland đã dẫn đến chậm trễ trong việc thực hiện một số hoạt động của dự án
Bà Wendy Lee, Văn phòng chuyên viên cao cấp về Bảo vệ thực vật, Cục N ông Lâm, Thủy sản đã nhận trách nhiệm là cán bộ văn phòng dự án, sẽ hỗ trợ tiến sĩ N aumann cho các hoạt động của dự án tại Canberra
Sự liên lạc giữa các cán bộ thuộc dự án ở Úc và Việt N am là rất tốt Các cán bộ dự án ở Canberra và Brisbane đã liên lạc với nhau thông qua điện thoại và cuãng đã ngồi cùng với nhau để bàn bạc vào ngày 31/7/2008 Các cán bộ dự án ở Brisbane và Hà N ội làm việc cùng với nhau thông qua trao đổi email; sự trao đổi về lên kế hoạch cho cơ sở dữ liệu, điều tra và sang Việt N am công tác triển khai dự
án được tiến hành thuận tiện
Báo cáo về các vấn đề cụ thể
1 Môi trường
Đến thời điểm báo cáo, chưa có bất kỳ vấn đề gì xấu xét về yếu tố môi trường xảy ra có liên quan tới
dự án
2 Vấn đề giới và xã hội
Đến thời điểm báo cáo, dự án chưa có cơ hội để đánh giá những tác động về giới hoặc xã hội
Những vướng mắc trong quá trình thực hiện và cách giải quyết
• Đến thời điểm báo cáo, không có vấn đề gì khó khăn gây ảnh hưởng tới toàn bộ mục tiêu và nội dung của dự án đã được lên kế hoạch Chỉ có một vấn đề nhỏ là sự chậm trễ trong việc ký kết các hợp đồng giữa Cục N ông Lâm, Thủy sản and Cục Lâm nghiệp và Thủy sản bang Queensland, dẫn đến sự chậm trễ trong việc chuNn bị tài liệu và mua sắm trang thiết bị
2 Lựa chọn
Không có gì để báo cáo đến giai đoạn này
3 Hướng giải quyết
Không có gì để báo cáo đến giai đoạn này
Những bước then chốt tiếp theo
N hững bước then chốt tiếp theo của dự án:
• Điều chỉnh cơ sở dữ liệu, cài đặt cơ sở dữ liệu cho các máy tính của Viện KHLN VN và tổ chức tập huấn về việc vào số liệu và viết báo cáo
• Đánh giá và giám định các mẫu sâu bệnh hại của Viện KHLN VN ; Viện Bảo vệ thực vật và
Bộ N N &PTN T
• ChuNn bị các tài liệu và các hoạt động cho lớp tập huấn tại Úc
Trang 8Kết luận
Dự án đang được triển khai đúng kế hoạch, tất cả các hoạt động đều đã hoàn thành hoặc sắp hoàn thành theo đúng kế hoạch Thời gian công tác tại Việt N am của các cán bộ dự án phía Úc vào tháng
10 sẽ là rất quan trọng nhằm triển khai cơ sở sữ liệu bao gồm cả các hồ sơ đã có Sau chuyến công tác này, qui mô và giá trị của bộ mẫu có sẵn sẽ được hiểu cặn kẽ hơn
Cam kết
Hợp đồng này dựa trên cơ sở của chương trình CARD Chương trình CARD không yêu cầu các cơ quan tham gia dự án phải nộp các giấy biên nhận (các cơ quan tham gia dự án sẽ giữ các giấy biên nhận cho mục đích kiểm toán và thuế) Chương trình CARD không cần đảm bảo chi tiết số ngày tham gia dự án của các cán bộ trong kế hoạch làm việc đã ký được kết Điều này được đảm bảo dựa trên bản cam kết sau đây
Trang 9BẢN CAM KẾT
CHƯƠNG TRÌNH HỢP TÁC PHÁT TRIỂN NÔNG LÂM NGHIỆP
Tên dự án: Đảm bảo năng suất rừng trồng, thu nhập và thương mại thông qua cải thiện quản lý sâu
bệnh hại rừng trồng ở Việt N am
Mã số dự án: 023/07VIE
Chúng tôi đã ký vào báo cáo này cam kết rằng trong thời gian từ tháng 3/2008 đến ngày 15/8/2008
chúng tôi đã đóng góp thời gian (xem bảng sau) để tham gia dự án
1: SỐ NGÀY THAM GIA
Cán bộ tham gia phía Úc (Tên) Số ngày tham gia
ở Việt Nam
Số ngày tham gia ở
Úc
Công tác tại Việt Nam
Cán bộ tham gia phía Việt
Nam (Tên)
Số ngày tham gia
ở Việt Nam
N guyễn Văn Chiến 7
Bùi Quang Tiếp 7
Tổng cộng 29
2: TRANG THIẾT BN VÀ CÁC DNCH VỤ KHÁC
Mô tả trang thiết bị và các dịch vụ khác Số tiền (đô la Úc)
Dụng cụ phòng thí nghiệm
(phục vụ lớp tập huấn tại Úc)
$ 200
Bẫy côn trùng (24)
(Các mồi nhử sẽ được mua đầu năm 2009)
$ 800
TỔNG CỘNG $7700.00
Trang 10Cơ quan tham gia phía Úc Người làm chứng
Tiến sĩ Simon Lawson, Chủ dự án Khoa học
về sức khỏe rừng, nghề làm vườn và lâm
nghiệp, Cục Lâm nghiệp và Thủy sản bang
Queensland
Garry Fullelove, Quản lý kinh doanh, Khoa học nghề làm vườn và lâm nghiệp, Cục Lâm nghiệp và Thủy sản bang Queensland
3; BÀN GIAO CÁC THIẾT BN VÀ DNCH VỤ
Chúng tôi chứng thực đã giao cho các cán bộ số ngày như đã được đề cập ở trên để tham gia dự
án, và trang thiết bị phục vụ dự án như đã đề cập đã được bàn giao cho Viện KHLN VN
Cơ quan tham gia phía Việt Nam Người làm chứng
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Phạm Quang Thu,
Trưởng phòng Phòng N/C Bảo vệ thực vật
rừng, Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam
Trần Thanh Trăng, Phòng N/C Bảo vệ thực vật rừng, Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam
Trang 11Tiến triển của dự án so sánh với các mục tiêu, kết quả, hoạt động và đầu vào đã đề xuất
Tên dự án: Đảm bảo năng suất rừng trồng, thu nhập và thương mại thông qua cải thiện quản lý sâu bệnh hại rừng trồng ở Việt Nam
Cơ quan thực hiện phía Việt Nam: Phòng N/C Bảo vệ thực vật rừng, Viện KHLN VN
bộ sưu tập mẫu Dữ liệu được xây dựng và sử dụng bởi
các thành viên tham gia dự án; bổ sung lý lịch mẫu và bảo quản các tiêu bản
Việc đào tạo cung cấp cho các thành viên tham gia dự án biết cách sử dụng và duy trì cơ sở dữ liệu và bộ sưu tập mẫu
Mục tiêu của dự án đúng như đề xuất
Không cần thay đổi khung logic
thiết lập trên cơ sở các mẫu thu được Cở sở dữ liệu về sâu bệnh hại rừng được
xây dựng, kiểm tra và được sử dụng một cách hiệu quả bởi các thành viên tham gia
dự án của Viện KHLN VN
Mẫu vật có thể được giám định chính xác Kết quả đúng như đề xuất và có thể đạt được.
Nội dung 1.1.1 Xây dựng cở sở dữ liệu về sâu bệnh hại
rừng cho Việt Nam: xây dựng các khóa đào tạo tập huấn
Xây dựng cở sở dữ liệu phù hợp với số liệu điều tra sâu bệnh hại rừng Tổ chức các buổi gặp mặt để lên
kế hoạch và tập huấn
Sự tương thích về mặt
dữ liệu có thể đạt được giữa dữ liệu điều tra sâu bệnh hại rừng và dữ liệu sinh vật gây hại quốc gia
• Xây dựng cơ sở dữ liệu và lên kế hoạch tập huấn đã được họp bàn tại Brisbane vào ngày 31/7/2008, với sự tham dự của Ian Naumann, Simon Lawson, Judy King, Manon Griffiths and Suzanne Brangwin Quyết định sử dụng cơ sở dữ liệu sẵn có của Cục Lâm nghiệp và Thủy sản bang Queensland, có điều chỉnh cho phù hợp với Việt Nam
• ChuNn bị cơ sở dữ liệu các khái niệm và trường và gửi sang cho các cán bộ thuộc Viện KHLN VN để xác nhận lại cho đúng với Việt N am Sau khi điều chỉnh, các phiếu điều tra đã được dịch sang tiếng Việt và gửi cho các Trung tâm vùng
• Các tài liệu phục vụ điều tra ngoài hiện trường đang được chuNn
bị
N ội dung 1.1.2 Đối chiếu, kiểm tra và phê chuNn giá trị
của bộ tiêu bản sâu bệnh rừng ở Việt N am
Bộ tiêu bản sâu bệnh rừng sẽ được Cục Lâm nghiệp và Thủy sản bang Queensland
Bộ sưu tập mẫu về sâu bệnh hại sẽ được thu thập đầy đủ để làm nền tảng cho các khóa đào
Kế hoạch sang Việt N am để triểnkhai cơ sở dữ liệu, cung cấp đào tạo ban đầu và đánh giá bộ mẫu
• Vé máy bay cho Judy King và Manon Griffiths đã được đặt (từ ngày 18-27/10/2008
Trang 12và các chuyên gia quốc tế khác kiểm tra
và phê chuNn
tạo về chNn đoán • N hững giấy tờ khác liên quan đến chuyến đi công tác đã được
chuNn bị và nộp cho Cục Lâm nghiệp và Thủy sản
N ội dung 1.1.3 Liên tục cập nhật cơ sở dữ liệu sâu bệnh
hại rừng Bổ xung vào cơ sở dữ liệu các số liệu về
phân loại, không gian
và thời gian
Công việc điều tra sâu bệnh hại được thực hiện bởi các cán bộ của các Trung tâm vùng
Chưa thực hiện trong thời gian báo cáo
từng loài cây trồng rừng chính ở Việt
N am; Xây dựng lý lịch mẫu cho những loài này
Xác định dang mục các loài sâu bệnh hại rừng phục vụ các lớp tập huấn trong tương lai và soạn thảo các tài liệu bổ sung
Xây dựng bộ mẫu chuNn
Sâu bệnh hại được đánh dấu tạo thuận lợi cho các lớp tập huấn chNn đoán ở Việt N am
Kết quả đúng như đề xuất và có thể đạt được
N ội dung 1.2.1 Xác định các loài sâu bệnh hại chính dựa
trên các số liệu thu thập từ hiện trường và các số liệu có sẵn
Danh mục các loài sâu bệnh hại để thống
kê thiệt hại và khả năng bùng phát
Số liệu về sâu bệnh hại thu thập ngoài hiện trường có thể được so sánh đối chiếu
Danh sách sâu hại sơ bộ được đối chiếu với nguồn có sẵn bao gồm:
• Danh sách sâu hại cây Keo và Bạch đàn thuộc dự án ACIAR
• Danh sách sâu hại rừng của Bộ N N &PTN T
• Cơ sở dữ liệu của mạng lưới thong tin đa dạng sinh học toàn cầu
N ội dung 1.2.2 Thiết lập lý lịch các mẫu tiêu bản cho các
loài sâu bệnh hại chính tại Viện KHLN
VN
Các mẫu tiêu bản đáp ứng các tiêu chuNn trưng bày hiện đại
Có các thiết bị lưu giữ mẫu tiêu bản phù hợp
Chưa thực hiện trong thời gian báo cáo
bệnh hại rừng, đánh giá thiệt hại, phân tích rủi ro, thu thập và bảo quản mẫu, giám định mẫu và biện pháp diệt trừ, và nâng cao sự nhận thức và hiểu biết về sâu bệnh hại rừng giữa các thành viên tham gia
Các thành viên tham gia dự án của Việt
N am được đào tạo về
kỹ năng điều tra, xác định các loài sâu bệnh hại chính, và nâng cao hiểu biết, nhận thức về sâu bệnh hại rừng giữa các thành viên tham gia
Việc thay đổi cán bộ dự
án có thể ảnh hưởng các kết quả thu được và thực hiện các kỹ năng yêu cầu Đồng thời, dang mục sâu bệnh hại
sẽ không thể đạt được như đã dự kiến
Mục tiêu của dự án đúng như đề xuất
Không cần thay đổi khung logic
hại cho các cán bộ ở các Trung tâm vùng của Viện KHLN Việt N am
Mở các khóa đào tạo trong năm thứ nhất (tại Úc) và năm thứ 2 tại Việt N am cho 70 cán bộ tham gia dự
án của Viêt N am
Các cán bộ phù hợp sẽ được lựa chọn cho các lớp tập huấn
Kết quả đúng như đề xuất và có thể đạt được