Bài viết tập trung nghiên cứu thực trạng và đề xuất biện pháp giáo dục trẻ khiếm thính tại Trường trẻ em khuyết tật huyện Giao Thủy để phản ánh một bức tranh đầy đủ, sinh động về giáo dục dạy học trong nhà trường.
Trang 11 Ăùơt víịn ăïì
Treê em lađ haơnh phuâc cuêa gia ằnh, lađ míìm non
tûúng lai cuêa ăíịt nûúâc. Chuê tõch Höì Chñ Minh tûđng
noâi: “caâi míìm coâ xanh thò cíy múâi vûông, caâi buâp coâ
xanh thò laâ múâi tûúi quaê múâi töịt, con treê coâ ặúơc nuöi
dûúông giaâo duơc hùỉn hoi thò dín töơc múâi tûơ cûúđng tûơ
líơp”. Caâc ăoađn thïí xaô höơi ăaô taơo moơi ăiïìu kiïơn thuíơn lúơi
vò haơnh phuâc vađ sûơ phaât triïín cuêa treê em. Trong söị ăoâ,
coâ nhiïìu treê em mùưc caâc tíơt, bïơnh bíím sinh ặúơc
quan tím möơt caâch ăùơc biïơt
Trûúđng treê em khuýịt tíơt huýơn Giao Thuêy lađ
Trûúđng chuýn biïơt duy nhíịt nùìm trong hïơ thöịng
giaâo duơc tiïíu hoơc cuêa tónh Nam Ăõnh, daơy vùn hoâa vađ
hûúâng nghiïơp daơy nghïì cho treê khuýịt tíơt, trong ăoâ,
treê khiïịm thñnh (treê ăiïịc) coâ söị lûúơng lúân nhíịt (47%)
ÚÊ võ trñ khaâ xa trung tím, xa caâc cú súê y tïị, kinh tïị gia
ằnh khoâ khùn nïn viïơc nhíơn thûâc ăíìy ăuê vïì khuýịt
tíơt cuêa phuơ huynh cođn gùơp nhiïìu haơn chïị, díîn ăïịn
viïơc treê khöng ặúơc can thiïơp súâm. Vò víơy, ăíy cuông
lađ möơt trong nhûông khoâ khùn cho giaâo viïn (GV) nhađ
trûúđng
Bađi viïịt tíơp trung nghiïn cûâu thûơc traơng vađ ăïì xuíịt
biïơn phaâp giaâo duơc treê khiïịm thñnh taơi Trûúđng treê em
khuýịt tíơt huýơn Giao Thuêy ăïí phaên aânh möơt bûâc
tranh ăíìy ăuê, sinh ăöơng vïì giaâo duơc daơy hoơc trong
nhađ trûúđng
2 Nöơi dung nghiïn cûâu
2.1. Thûơc traơng giaâo duơc cho treê khiïịm thñnh
taơi Trûúđng treê em khuýịt tíơt huýơn Giao Thuêy
2.1.1. Thûơc traơng chung. Trûúđng treê em khuýịt
tíơt huýơn Giao Thuêy coâ nhiïơm vuơ daơy treê vúâi nhiïìu
daơng tíơt khaâc nhau: khiïịm thñnh, khuýịt tíơt trñ túơ,
khuýịt tíơt víơn ăöơng, höơi chûâng DOWN, höơi chûâng Röịi
loaơn phöí tûơ kó vađ ăa tíơt. Trûúđng hiïơn coâ caâc khöịi lúâp
hoơc vùn hoâa tûđ lúâp 1-5, nùm hoơc 2016-2017, nhađ
trûúđng coâ 95 treê ặúơc phín chia theo caâc mûâc ăöơ
nhíơn thûâc vađ caâc daơng tíơt khaâc nhau, trong ăoâ coâ 45
treê khiïịm thñnh. Treê úê Trûúđng ăïìu hoơc 2 buöíi/ ngađy theo chûúng trònh khung do Böơ GD-ĂT biïn soaơn, ăöìng thúđi nhađ trûúđng coâ sûơ ăiïìu chónh cho phuđ húơp vúâi khaê nùng cuêa ngûúđi hoơc
Trong möi trûúđng nöơi truâ, treê ặúơc sinh hoaơt vađ hoơc tíơp cuđng nhau, tûđ ăoâ treê ăaô khùưc phuơc ặúơc nhûông búô ngúô, nhuât nhaât ban ăíìu ăïí cuđng hoơc tíơp vađ ređn luýơn. Ăi hoơc lađ ăiïìu quan troơng ăöịi vúâi treê, ăùơc biïơt lađ treê ăiïịc; treê ăiïịc ặúơc giaâo duơc trong trûúđng hoơc seô caêi thiïơn khaê nùng giao tiïịp vađ coâ ặúơc kô nùng nhùìm chuíín bõ töịt cho cuöơc söịng sau nađy. Mûâc ăöơ thñnh lûơc cuêa treê khiïịm thñnh khaâc nhau, khöng ặúơc lađm quen vúâi maây trúơ thñnh tûđ súâm nïn möơt söị treê tûđ chöịi ăeo maây, díîn ăïịn quaâ trònh daơy hoơc hiïơu quaê chûa cao, nhûng ăa söị treê víîn coâ thïí giao tiïịp vađ hoơc vùn hoâa bùìng caâch daơy “chûô caâi ngoân tay”, sûê duơng cûê chó ăiïơu böơ, kñ hiïơu tûơ phaât, ngön ngûô kñ hiïơu chung, ăoơc hònh miïơng, ngön ngûô noâi vađ ngön ngûô viïịt
Möơt söị thuíơn lúơi: - Vúâi sûơ quan tím cuêa caâc cíịp laônh ăaơo, cú súê víơt chíịt tûđng bûúâc ặúơc caêi thiïơn;
- Möơt söị GV ăaô ặúơc ăađo taơo chûúng trònh cûê nhín giaâo duơc ăùơc biïơt vađ qua caâc lúâp tíơp huíịn vïì giaâo duơc treê khuýịt tíơt; - Ăa söị treê ăïìu chùm ngoan, coâ nïìn nïịp trong hoơc tíơp
Möơt söị khoâ khùn: - Nhađ trûúđng chûa coâ phođng luýơn phaât ím riïng cho treê khiïịm thñnh; - Ăöì duđng trang thiïịt bõ phuơc vuơ giaêng daơy thiïịu; - Ăa söị treê coâ hoađn caênh gia ằnh khoâ khùn; - Treê chuê ýịu ăiïịc úê mûâc ăöơ 3 vađ 4 (ăiïịc nùơng, ăiïịc síu), chûa ặúơc can thiïơp súâm, trong möơt lúâp coâ ăa ăöơ tuöíi, trònh ăöơ nhíơn thûâc khaâc nhau; - Treê úê lúâp hoơc nhoê tiïịp thu ngön ngûô
kñ hiïơu cođn chíơm; - Thiïịu maây trúơ thñnh; - Möơt söị phuơ huynh chûa thûơc sûơ quan tím ăïịn con em mònh;
- Coâ möơt böơ phíơn nhoê phuơ huynh ặa con ăi “chûôa ăiïịc” theo hûúâng duy tím
THÛƠC TRAƠNG V AĐ BIÏƠN PHAÂP GIAÂO DUƠC TREÊ KHIÏỊM THÑNH TAƠI TRÛÚĐNG TREÊ EM KHUÝỊT TÍƠ T HUÝƠN GIAO THUÊY
NGUÝÎN THÕ OANH*
* Trûúđng Treê em khuýịt tíơt huýơn Giao Thuêy, tónh Nam Ăõnh
Ngađy nhíơn bađi: 30/10/2017; ngađy sûêa chûôa: 15/11/2017; ngađy duýơt ăùng: 16/11/2017.
Abstract: School for Children with Disablilities in Giao Thuy district is the unique school in the primary education system of Nam Dinh province
providing vocational education and training for learners with disabilities. The paper focuses on studying the situation and proposes some solutions to
educate children with hearing impairment at the school.
Keywords: Students with hearing impairment, situation, measures.
Trang 2Lúâp 1: Ăa söị caâc em khöng coâ kô nùng duđng ngön
ngûô noâi ăïí giao tiïịp, khöng biïịt caâch ngùưt quaông vađ
thúê khi phaât ím, gùơp khoâ khùn khi ăoơc hònh miïơng,
búêi nhiïìu ím coâ hònh miïơng gíìn giöịng nhau, hoùơc coâ
thïí khöng thíịy trïn hònh miïơng. Vñ duơ: m/b, p/v, t/d /
ă/h/ c/l,g, khöng biïịt phaât ím caâc díịu thanh, chûa
biïịt duđng kñ hiïơu theo quy ûúâc, chó sûê duơng möơt söị cûê
chó ăiïơu böơ tûơ phaât khi giao tiïịp úê nhađ, khöng thïí hoơc
nhûông bađi hoơc noâi trong möơt khoaêng thúđi gian dađi,
chûa coâ kô nùng ăeo maây trúơ thñnh, khöng tûơ tin trong
giao tiïịp
Lúâp 2, 3: Ăaô coâ thúđi gian hoơc úê Trûúđng nïn treê ăaô
biïịt caâch phaât ím, coâ kô nùng duđng ngön ngûô noâi ăïí
giao tiïịp nhûng chûa tûơ tin, phíìn lúân khi noâi (phaât ím)
gioơng khađn, gioơng muôi, gioơng ýịu, khöng phín biïơt
ặúơc caâc ím thanh gíìn giöịng nhau, phaât ím cođn soât
caâc ím tiïịt; treê phaât ím ăuâng caâc thanh khöng, sùưc,
thanh huýìn, caâc thanh cođn laơi khoâ phaât ím, chó ăoơc
ặúơc cíu ngùưn nhûng rúđi raơc, tríơt tûơ cíu bõ ăaêo löơn,
noâi nhaât gûđng, khi ăoơc ngùưt nghó khöng ăuâng chöî, ăùơc
biïơt lađ hoơc sinh lúâp 2 ăaô coâ vöịn kñ hiïơu nhûng chûa ăaơt
ặúơc quy ắnh cuêa chûúng trònh khung, ăoơc hònh
miïơng víîn bõ líîn caâc ím gíìn giöịng nhau, thûúđng
khöng hiïíu caâc khaâi niïơm tûúơng thanh, tûúơng hònh
Do vöịn tûđ ngheđo nađn, treê thûúđng hiïíu sai baên chíịt
cuêa sûơ viïơc nïn gùơp khoâ khùn khi hoơc giaêi toaân coâ lúđi
vùn. Dõch ặúơc möơt söị cíu vùn, khöí thú ra kñ hiïơu, ñt
sai chñnh taê hún
Lúâp 4, 5: Treê tûơ tin trong giao tiïịp nhûng ăa phíìn
caâc em phaât ím gioơng muôi, gioơng ýịu nïn khoâ nghe,
phaât ím chûa ăuâng caâc thanh ăiïơu hoêi, ngaô, nùơng,
tríơt tûơ trong cíu víîn bõ ăaêo löơn, khoâ khùn trong viïơc
nghe ngön ngûô noâi vađ khi phaêi noâi möơt caâch roô rađng,
coâ tiïịn böơ trong mön tiïịng Viïơt. Ăa söị treê ăoơc ăuâng
hònh miïơng, ăaô dõch ặúơc 1 söị bađi thú, ăoaơn vùn ra kñ
hiïơu, tûơ viïịt ặúơc möơt söị bađi vùn tûúđng thuíơt, miïu taê
vađ dõch ra ngön ngûô kñ hiïơu. Lïn lúâp lúân, treê khoâ hiïíu
caâc khaâi niïơm tûúơng hònh, tûúơng thanh, chûa ăaơt ặúơc
söị lûúơng kñ hiïơu theo quy ắnh, gùơp khoâ khùn trong
viïơc giaêi toaân coâ lúđi vùn
2.1.3. Nhu cíìu vađ tñnh cíịp thiïịt cuêa viïơc giaâo duơc
cho treê khiïịm thñnh taơi Trûúđng treê em khuýịt tíơt huýơn
Giao Thuêy. Moơi treê khiïịm thñnh ăïìu coâ nhu cíìu ặúơc
giaâo duơc. Treê ặúơc giaâo duơc seô coâ nhiïìu cú höơi ăïí hiïíu
biïịt vïì thïị giúâi xung quanh, phaât triïín tû duy, giao
tiïịp, kïịt baơn vúâi nhûông treê ăiïịc khaâc, sau khi trûúêng
thađnh seô dïî tòm kiïịm viïơc lađm, coâ thïí söịng tûơ líơp, coâ
ñch vađ hođa nhíơp vađo cöơng ăöìng. Vúâi treê nhoê, cöng
viïơc ăíìu tiïn lađ hûúâng díîn treê lađm quen vúâi viïơc ăeo
maây trúơ thñnh. Viïơc ăeo maây trúơ thñnh cho treê lúâp nhoê
luâc ăíìu thûúđng gùơp nhiïìu khoâ khùn. Búêi víơy, GV cíìn taơo tím thïị ăïí treê ăeo maây trúơ thñnh sau khi ăaô coâ sûơ lûơa choơn phuđ húơp vúâi vïì caâc chó söị kô thuíơt cuêa maây Möîi treê coâ nhûông chó söị thñnh lûơc khaâc nhau, do ăoâ
GV cíìn hûúâng díîn treê caâch ăiïìu chónh ím lûúơng cuêa maây, cođn mûâc ăöơ ím lûúơng chuê ýịu dûơa vađo chó söị kô thuíơt, ăöìng thúđi dûơa vađo chñnh sûơ hađi lođng cuêa treê, nïn tùng díìn thúđi gian ăeo maây cho treê. Khi ăaô hònh thađnh thoâi quen ăeo maây, GV tiïịn hađnh daơy treê luýơn nghe vađ phaât ím qua maây trúơ thñnh. Viïơc luýơn nghe vađ phaât ím cho treê khiïịm thñnh qua maây trúơ thñnh cíìn ặúơc tiïịn hađnh song song, khöng nïn taâch rúđi nhau Cuông nhû moơi treê bònh thûúđng, treê khiïịm thñnh ăïìu coâ nhûông biïíu hiïơn sûê duơng ngön ngûô tay tûđ khi ríịt nhoê nhûng khaê nùng phaât triïín ngön ngûô cuêa treê hoađn toađn phuơ thuöơc vađo mûâc ăöơ giaêm thñnh lûơc, thúđi ăiïím bõ khiïịm thñnh, thúđi gian can thiïơp, möi trûúđng söịng vađ hoơc tíơp. Khi treê ăïịn Trûúđng, phíìn lúân chûa ặúơc hoơc taơi caâc lúâp hođa nhíơp úê trûúđng míìm non,
do víơy, GV cíìn taơo cú höơi cho treê hoơc tûđ múâi ăïí treê lùưng nghe vađ bûúâc ăíìu biïịt ăùơt cíu hoêi. Ăíìu nùm lúâp 1, do treê chûa biïịt ăoơc chûô nïn khi daơy phín mön kïí chuýơn, GV cíìn lûơa choơn nhûông taâc phíím coâ trong chûúng trònh phuđ húơp vúâi khaê nùng cuêa treê, choơn nhûông bađi thú, cíu chuýơn coâ nöơi dung ăún giaên, gíìn guôi, coâ tranh aênh minh hoơa, coâ nhiïìu ýịu töị bíịt ngúđ, ngöơ nghônh, nhûông cíu noâi, ăoaơn thú, cíu thú ặúơc lùơp ăi lùơp laơi, coâ tranh aênh ăïí treê ghi nhúâ nöơi dung möơt caâch dïî dađng. Tiïịng noâi lađ daơng ngön ngûô hoađn thiïơn nhíịt, phöí thöng nhíịt duđng trong giao tiïịp. Nhûng vúâi treê ăiïịc, viïơc hònh thađnh ặúơc tiïịng noâi lađ möơt víịn ăïì khoâ khùn, ăođi hoêi phaêi traêi qua möơt quaâ trònh huíịn luýơn líu dađi vađ cođn phuơ thuöơc vađo mûâc ăöơ ăiïịc cuêa treê. Ăïí giuâp treê thoêa maôn nhu cíìu giao tiïịp vađ hoơc tíơp, GV cíìn hònh thađnh úê treê möơt daơng ngön ngûô dïî hún vađ gíìn vúâi tiïịng noâi hún trong giai ăoaơn ăíìu tiïn, ăoâ lađ “chûô caâi ngoân tay”- möîi chûô caâi ặúơc biïíu thõ bùìng möơt chuýín ăöơng cuêa caâc ngoân tay, khi “noâi” caâc chûô ặúơc gheâp víìn nhû chûô viïịt. Kinh nghiïơm nhiïìu nùm giaêng daơy cho thíịy, “chûô caâi ngoân tay” ặúơc treê ăiïịc tiïịp nhíơn möơt caâch dïî dađng chó sau möơt thúđi gian ngùưn luýơn tíơp. “Chûô caâi ngoân tay” lađ nïìn moâng cho sûơ hònh thađnh ngön ngûô noâi nïn GV cíìn daơy ngay khi treê múâi ăïịn trûúđng, coâ vai trođ chñnh trong quaâ trònh giao tiïịp úê giai ăoaơn ăíìu, díìn díìn vïì sau ngön ngûô noâi ăaô phaât triïín thò chûô caâi ngoân tay chó giûô vai trođ höî trúơ. Treê cađng lúân, nhu cíìu giao tiïịp cađng maơnh, GV cíìn taơo möi trûúđng giao tiïịp vúâi treê khiïịm thñnh trong sinh hoaơt hađng ngađy, trong caâc giúđ luýơn phaât ím, daơy treê phaât ím díìn tûđng bûúâc; trûúâc khi vađo bađi
Trang 3võ, ím tiïịt röìi ăïịn cíu
Treê trong Trûúđng chuê ýịu lađ ăiïịc nùơng, ăiïịc síu,
khöng nghe thíịy ngûúđi khaâc noâi mùơc duđ coâ ăeo maây
trúơ thñnh, möơt söị treê ăiïịc vûđa chuê ýịu hoơc thöng qua
thõ giaâc nïn ăoơc hònh miïơng ríịt quan troơng ăöịi vúâi treê
ăiïịc. Ăoơc hònh miïơng lađ ăùơc trûng cú baên nhíịt cuêa treê
ăiïịc khi tiïịp nhíơn thöng tin, qua ăoơc hònh miïơng, treê
hiïíu vađ bùưt chûúâc caâch phaât ím hònh miïơng. Ăöịi vúâi
treê ăiïịc, viïơc ăoơc hònh miïơng lađ möơt trong nhûông caâch
tiïịp thu tiïịng noâi quan troơng nhíịt. Khi luýơn ăoơc hònh
miïơng cho treê, GV cíìn giuâp treê xaâc ắnh ăiïím möịc vađ
nhíơn biïịt ăiïím möịc cuêa tûđng cuơm tûđ, tûđng cíu. Ăiïím
möịc cuêa cíu lađ nhûông tiïịng, nhûông tûđ coâ hònh miïơng
roô rađng vađ ặúơc nhíịn maơnh nhíịt trong cíu. Mùơc duđ
nghe khöng thíịy hoùơc khöng roô ím thanh nhûng
qua hïơ thöịng hònh aênh nađy, treê coâ thïí ăoaân ặúơc nöơi
dung cú baên cuêa tiïịng noâi khi gùơp laơi úê líìn sau. Bïn
caơnh ăoâ, ngön ngûô kñ hiïơu cuông lađ ýịu töị quan troơng
ăöịi vúâi treê ăiïịc. Khaê nùng phaât triïín vađ nùưm vûông
ngön ngûô kñ hiïơu cuêa möîi treê ăiïịc khi bùưt ăíìu ăïịn
trûúđng khöng ăöìng ăïìu nhû nhau mađ phuơ thuöơc vađo
möi trûúđng söịng cuêa gia ằnh. Trong xu thïị hiïơn nay,
treê ăiïịc ăaô ặúơc can thiïơp súâm nïn viïơc giaêng daơy
chuê ýịu duđng lúđi noâi, nhûng vúâi nhûông treê ăiïịc nùơng,
ăiïịc síu taơi Trûúđng thò ngön ngûô kñ hiïơu ặúơc sûê duơng
nhû möơt phûúng tiïơn böí trúơ trong caâc hoaơt ăöơng trïn
lúâp vađ hoaơt ăöơng giaâo duơc ngoađi giúđ lïn lúâp. Khi kô
nùng ngön ngûô ăaô phaât triïín, treê seô biïịt kïịt húơp caâc kñ
hiïơu thađnh cíu hoađn chónh, tûđ ăoâ giuâp treê phaât triïín trñ
túơ. Viïơc giao tiïịp bùìng lúđi ăöịi vúâi treê ăiïịc nùơng, chûa
nùưm vûông ngön tûđ khiïịn GV gùơp nhiïìu khoâ khùn. Do
víơy, bïn caơnh ngön ngûô bùìng lúđi, GV cíìn sûê duơng caê
ngön ngûô kñ hiïơu nhû möơt phûúng tiïơn böí trúơ trong
giaêng daơy. Daơy treê ngön ngûô kñ hiïơu cíìn ặúơc tiïịn
hađnh song song vúâi viïơc daơy ngön ngûô noâi. GV coâ thïí
daơy treê vađo nhûông luâc cíìn thiïịt trong suöịt quaâ trònh
hoơc tíơp. Khi daơy nhûông khaâi niïơm tûđ ngûô tûúơng thanh,
tûúơng hònh, GV cíìn cung cíịp caâc hònh aênh cuơ thïí,
gíìn guôi vúâi treê. Chuýín tûđ khaâi niïơm tûúơng thanh,
tûúơng hònh sang khaâi niïơm cuơ thïí seô giuâp treê khiïịm
thñnh dïî dađng hún trong quaâ trònh lônh höơi
Cuđng vúâi ngön ngûô noâi lađ ngön ngûô viïịt, khi daơy treê
möơt khaâi niïơm nađo ăoâ, cíìn kïịt húơp daơy viïịt ăïí treê dïî
tiïịp thu kiïịn thûâc vađ lađm phong phuâ vöịn tûđ. Ngön ngûô
viïịt ríịt quan troơng khi giao tiïịp giûôa hai ngûúđi ăiïịc vađ
giûôa ngûúđi ăiïịc vúâi ngûúđi bònh thûúđng, trong hoơc tíơp,
treê sûê duơng ngön ngûô viïịt khi tûđ ăoâ khöng coâ kñ hiïơu
Ăùơc biïơt, trong quaâ trònh daơy hoơc toaân cho treê ăiïịc
qua nhiïìu nùm cho thíịy: “con ặúđng” nhíơn thûâc trong
toaân hoơc cuêa treê ăiïịc cuông nhû treê bònh thûúđng nhûng
ăïí treê ăiïịc coâ thïí hiïíu vađ tiïịp cíơn ặúơc vúâi chûúng trònh toaân hoơc, GV cíìn sûê duơng caâc hònh thûâc giao tiïịp thay thïị, ăoâ lađ phûúng phaâp giao tiïịp töíng húơp Ăoâ lađ GV sûê duơng caâc hònh thûâc nhû: cûê chó, ăiïơu böơ, nhòn hònh miïơng, chûô viïịt, ăïí trúơ giuâp treê trong quaâ trònh giaêi toaân. Tuđy vađo khaê nùng vađ mûâc ăöơ ăiïịc cuêa treê, GV seô lûơa choơn hònh thûâc phuđ húơp. Vúâi nhûông treê nghe ặúơc, GV cíìn tíơn duơng khaê nùng noâi khi daơy treê; vúâi nhûông treê khöng nghe, khöng noâi ặúơc, GV cíìn sûê duơng ngön ngûô kñ hiïơu lađm phûúng tiïơn trúơ giuâp chñnh, keđm theo nhûông chó díîn caâc tûđ mang tñnh khaâi niïơm trong toaân hoơc nhû: thïm, búât, nhiïìu, ñt, ăïí treê víơn duơng vađo giaêi toaân
2.2. Phûúng phaâp giaâo duơc vađ ăïì xuíịt biïơn phaâp giaâo duơc treê khiïịm thñnh taơi Trûúđng treê em khuýịt tíơt huýơn Giao Thuêy
2.2.1. Phûúng phaâp. Hiïơn nay, coâ 2 phûúng phaâp
ặúơc aâp duơng daơy treê khiïịm thñnh lađ phûúng phaâp nghe noâi vađ phûúng phaâp sûê duơng ngön ngûô kñ hiïơu.
Tuđy theo khaê nùng cuêa treê ăiïịc, caâc trûúđng seô sûê duơng phûúng phaâp phuđ húơp ăïí phaât triïín ngön ngûô noâi cho treê ăiïịc
Ăöịi vúâi treê ăiïịc nùơng, ăiïịc síu, GV cíìn sûê duơng
“Phûúng phaâp giao tiïịp töíng húơp” trong quaâ trònh giaêng daơy ăoâ lađ: sûê duơng ngön ngûô noâi, nghe, viïịt, cûê chó ăiïơu böơ, chûô caâi ngoân tay trong quaâ trònh giaêng daơy
2.2.2. Ăïì xuíịt biïơn phaâp giaâo duơc cho treê khiïịm thñnh taơi Trûúđng
* Ăöịi vúâi nhađ trûúđng: - Tû víịn vúâi cíịp trïn múê chûúng trònh can thiïơp súâm cho treê taơi ắa phûúng tûđ lûâa tuöíi míìm non; - Tuýn truýìn, tû víịn cho phuơ huynh trong caâc buöíi hoơp phuơ huynh vïì lúơi ñch cuêa viïơc can thiïơp súâm vađ quaâ trònh chùm soâc, giaâo duơc treê khiïịm thñnh; - Ban Giaâm hiïơu ăöơng viïn GV coâ kinh nghiïơm líu nùm trao ăöíi vúâi GV ặúơc ăađo taơo chuýn síu vïì giaâo duơc treê khuýịt tíơt ăïí tòm ra phûúng phaâp chung trong quaâ trònh giaêng daơy; - Múđi chuýn gia vïì ăaânh giaâ treê vađ tíơp huíịn cho GV nhûông kiïịn thûâc, phûúng tiïơn múâi, ặa vađo ăaânh giaâ treê cho phuđ húơp; - Nhađ trûúđng cíìn liïn kïịt vúâi caâc cú súê ăađo taơo nguöìn nhín lûơc vïì giaâo duơc ăùơc biïơt nhû Khoa Giaâo duơc ăùơc biïơt Trûúđng Ăaơi hoơc Sû phaơm Hađ Nöơi, Khoa Giaâo duơc ăùơc biïơt Trûúđng Cao ăùỉng Sû phaơm Trung ûúng, Viïơn khoa hoơc Giaâo duơc Viïơt Nam, caâc cíu laơc böơ ngûúđi khiïịm thñnh ăïí chia seê tađi liïơu, hoơc hoêi kinh nghiïơm trong giaêng daơy treê khiïịm thñnh
* Ăöịi vúâi GV
- Sùưp xïịp chöî ngöìi cho treê khiïịm thñnh theo hònh vođng cung (húơp lñ), hûúâng nguöìn ím thanh vađo tai cuêa treê, GV caâch treê tûđ 1-1,5m, töịi ăa lađ 2m ăïí treê dïî nhòn hònh miïơng GV vađ dïî quan saât caâc baơn
Trang 4nùng, nhu cíìu, ăaânh giaâ mûâc ăöơ chûâc nùng hiïơn taơi
cuêa treê ăïí thiïịt kïị bađi hoơc cho phuđ húơp vúâi treê, daơy tûđ
ăún giaên ăïịn phûâc taơp
- Khi treê vađo lúâp 1, viïơc ăíìu tiïn lađ hûúâng díîn treê ăeo
maây trúơ thñnh vađ hûúâng díîn caâch sûê duơng ăaơt hiïơu quaê,
ăöơng viïn treê thûúđng xuýn ăeo maây, chó thaâo maây khi
ăi tùưm, khi ra ngoađi trúđi gùơp mûa vađ khi ăi nguê
- Khi daơy “chûô caâi ngoân tay”, GV cíìn daơy treê sûê
duơng ăuâng kô thuíơt: Duđng tay thuíơn ăïí ngang miïơng
lođng bađn tay hûúâng vïì phña trûúâc, chó chuýín ăöơng
caâc ngoân tay vađ cöí tay, khöng chuýín ăöơng caê caânh
tay, võ trñ caâc ngoân tay phaêi ăuâng vađ chñnh xaâc, hïịt 1
tiïịng - nghó ngùưn, hïịt 1 cíu nghó dađi
- Khi giao tiïịp vúâi treê, cûê chó ăiïơu böơ cíìn roô rađng,
gioơng noâi cíìn tûơ nhiïn, khöng cûúđng ăiïơu hònh miïơng,
töịc ăöơ noâi phuđ húơp vúâi ngön ngûô cuêa treê, coâ nghôa lađ
daơy treê thuöơc baêng chûô caâi ngoân tay vađ 10 söị tûơ nhiïn
ăíìu tiïn ăïí treê dïî tiïịp thu, coâ thïí xíy dûơng bađi hoơc
riïng. Ăöìng thúđi kïịt húơp trong caâc giúđ hoơc, daơy moơi luâc
moơi núi, chuâ yâ daơy nhiïìu trong hoaơt ăöơng giao tiïịp,
caâc tiïịt hoơc víìn, GV kïịt húơp daơy chûô caâi ngoân tay, úê
lúâp lúân hún seô duđng chûô caâi ngoân tay höî trúơ trong viïơc
viïịt chñnh taê vađ hoơc tíơp ăoơc
- Khi daơy treê ăoơc hònh miïơng, GV cíìn: Luön ặâng
trûúâc mùơt treê, khöng noâi hoùơc goơi treê tûđ phña sau, khöng
noâi nhaât gûđng, nïn noâi vúâi treê gioơng bònh thûúđng khi daơy
luýơn hònh miïơng cho treê caê cíu hoùơc möơt cuơm tûđ
- Lúđi noâi, lúđi giaêng giaêi cuêa GV cíìn roô rađng, rađnh
maơch, noâi chíơm, noâi vúâi gioơng bònh thûúđng, töịc ăöơ vûđa
phaêi, cíìn luýơn ăoơc hònh miïơng cho treê caê cíu
- Sûê duơng caâc phûúng tiïơn giao tiïịp phuđ húơp vúâi
khaê nùng cuêa treê
- Höî trúơ treê phaât triïín ngön ngûô noâi, ngön ngûô giao
tiïịp töíng húơp ăïí treê caêm thíịy thoaêi maâi khi giao tiïịp
- Daơy treê luýơn phaât ím theo ăuâng quy trònh: luýơn
thúê, luýơn gioơng, xíy dûơng tû thïị cíịu ím, daơy phaât
ím, daơy viïịt
- Chuâ yâ sûêa löîi phaât ím vađ tríơt tûơ ngûô phaâp cho treê
GV nïn cung cíịp míîu ăuâng nhûng khöng nïn bùưt
treê phaêi cöị gùưng phaât ím ăuâng khi treê khöng coâ khaê
nùng
- Khi daơy ngön ngûô kñ hiïơu ăöịi vúâi tûđng khöịi lúâp, GV
cíìn tòm hiïíu viïơc sûê duơng kñ hiïơu tûơ phaât cuêa treê trûúâc
khi daơy caâc kñ hiïơu quy ûúâc. Chuâ yâ daơy treê biïíu ăaơt
ăuâng kô thuíơt kñ hiïơu
- Daơy treê caâc kñ hiïơu thöng qua caâc tònh huöịng cuơ
thïí ăïí treê sûê duơng kñ hiïơu kïịt húơp chûô viïịt vađ lúđi noâi
- Daơy kñ hiïơu song song vúâi ngön ngûô trong quaâ
trònh lônh höơi kiïịn thûâc, coâ nhiïìu tûđ khöng coâ kñ hiïơu,
GV cíìn thay thïị bùìng nhûông tûđ gíìn nghôa khi daơy treê
- Ngoađi hoơc kñ hiïơu trïn lúâp, GV khuýịn khñch treê xem trïn truýìn hònh, hoơc hoêi caâc anh chõ, baơn beđ lađ ngûúđi ăiïịc
- Khuýịn khñch treê úê lúâp lúân daơy treê úê lúâp beâ hoơc ngön ngûô kñ hiïơu buöíi töịi taơi khu nöơi truâ. Khi daơy treê caâc tûđ khaâi niïơm tûúơng hònh, tûúơng thanh do treê ăiïịc nùơng, ăiïịc síu, GV cíìn cuơ thïí hoâa bùìng hònh aênh cuơ thïí nhû: tranh aênh, sùưm vai, diïîn taê, taơo tònh huöịng minh hoơa
- Xíy dûơng kïị hoaơch giaâo duơc caâ nhín vađ kïị hoaơch chuýín tiïịp. Vúâi treê khiïịm thñnh ăiïịc nùơng, ăiïịc síu khöng ặúơc can thiïơp súâm, nïn khuýịn khñch treê sûê duơng phûúng phaâp giao tiïịp töíng húơp trong hoơc tíơp
- Tû víịn cho phuơ huynh ặa con ăïịn caâc trung tím höî trúơ thñnh hoơc ăïí khaâm tai ắnh kò vađ thay nuâm tai, nhùưc nhúê phuơ huynh thûúđng xuýn vïơ sinh maây trúơ thñnh cho treê
- Tû víịn cho phuơ huynh úê nhađ cuđng hoơc vúâi treê, múê röơng giao lûu vúâi cöơng ăöìng
- Xíy dûơng bađi hoơc phuđ húơp vúâi trònh ăöơ nhíơn thûâc cuêa treê, líơp kïị hoaơch giaâo duơc caâ nhín vađ kïị hoaơch chuýín tiïịp khi treê tiïịn böơ
- Trong giaêng daơy, GV cíìn chuâ yâ ăïịn viïơc kïịt húơp caâc hònh thûâc giao tiïịp ăïí höî trúơ treê khiïịm thñnh hiïíu vađ thûơc hiïơn möơt caâch töịt nhíịt
- Trong daơy toaân, ăùơc biïơt lađ daơy hoơc giaêi toaân coâ lúđi vùn, GV nïn tñch cûơc vađ chuê ăöơng thiïịt kïị caâc bađi tíơp theo tûđng daơng cuơ thïí cho treê nùưm ặúơc caâc tûđ khoâa quan troơng trong bađi, tûđ ăoâ biïịt hûúâng thûơc hiïơn theo ýu cíìu cuêa ăïì bađi
2.3. Möơt söị kiïịn nghõ
2.3.1. Vïì cú súê víơt chíịt: Cíìn khùưc phuơc, caêi taơo laơi
lúâp hoơc cho phuđ húơp vúâi ăöịi tûúơng treê khiïịm thñnh:
- Bïn ngoađi: Caâc phođng hoơc cho treê khiïịm thñnh thiïịt kïị xíy dûơng cíìn chùưc chùưn, haơn chïị tiïịng öìn giao thöng vađ khu lín cíơn, tiïịng öìn cuêa caâc phođng hoơc liïìn kïì nhau, haơn chïị thúđi gian vang voơng trong phođng, tiïịng ăöơng nïìn trong phođng
- Cíịu truâc tûúđng bïn trong: + Caâc tûúđng ngùn caâch caâc phođng phaêi lađ tûúđng ăöi bùìng gaơch; + Khöng ặúơc múê caâc cûêa söí, löî thöng caâc phođng vúâi nhau, bïn trong treo ređm cûêa, cûêa söí, coâ cûêa kñnh ăïí ngùn caên tiïịng öìn, chín bađn ghïị nïn coâ ăïơm cao su, tríìn xöịp, ăeđn trang trñ; + Cíìn coâ 1 phođng riïng ýn tônh ăïí daơy treê luýơn nghe vađ luýơn phaât ím, trong phođng coâ ăíìy ăuê caâc ăöì duđng ăùơc thuđ; + Trûúđng cíìn coâ 1 phođng hoơc ăïí can thiïơp caâ nhín
2.3.2. Ăöì duđng trang thiïịt bõ: - Coâ maây tñnh, mađn
chiïịu phuơc vuơ treê hoơc ngön ngûô kñ hiïơu vađ caâc mön hoơc khaâc; - Coâ ăíìy ăuê ăöì duđng ăùơc thuđ phuơc vuơ caâc mön hoơc; - Coâ ăuê maây trúơ thñnh, phuđ húơp vúâi mûâc ăöơ
Trang 5húơp vúâi tûđng vuđng miïìn, ắa phûúng; - Coâ saâch giaâo
khoa dađnh riïng cho treê ăiïịc, saâch cíìn coâ nhiïìu kïnh
hònh aênh, nöơi dung, cíu chûô ngùưn goơn, gíìn guôi, thiïịt
thûơc, coâ thiïịt kïị bađi giaêng caâc mön dađnh cho GV;
- Chûúng trònh khung chûa phuđ húơp vúâi treê, cíìn ăiïìu
chónh haơ thíịp muơc tiïu caâc mön hoơc
2.3.3. Ăöịi vúâi GV, cíìn: - Coâ chuýn ngađnh sû phaơm
“Giaâo duơc ăùơc biïơt”; - Thûúđng xuýn hoơc tíơp, trao ăöíi
chuýn mön vúâi GV tûđ caâc trûúđng chuýn biïơt trong
caê nûúâc; - Coâ tûđ 5-6 “Nhín viïn höî trúơ” cöng taâc chùm
soâc, giaâo duơc treê khuýịt tíơt ăïí giuâp GV coâ thúđi gian
soaơn bađi, lađm ăöì duđng daơy hoơc, ; - Coâ 1 chuýn gia
höî trúơ thñnh hoơc ăïí khaâm tai ắnh kò cho caâc em; - Coâ
1 chuýn gia ăaânh giaâ tònh traơng ngön ngûô vađ can
thiïơp ngön ngûô cho treê
3 Kïịt luíơn
Giaâo duơc treê khuýịt tíơt thñnh giaâc, ăùơc biïơt lađ treê
ăiïịc nùơng/ăiïịc síu lađ möơt viïơc khoâ khùn vò cú quan
thñnh giaâc cuêa treê bõ phaâ huêy, aênh hûúêng nhiïìu ăïịn
caâc hoaơt ăöơng giao tiïịp, ngön ngûô, cuêa treê. ÚÊ Trûúđng
treê em khuýịt tíơt huýơn Giao Thuêy, bïn caơnh viïơc
daơy hoơc vùn hoâa, Trûúđng chuâ troơng ăïịn cöng taâc
hûúâng nghiïơp daơy nghïì cho treê ăïí caâc em sau thúđi
gian hoơc tíơp seô vïì hođa nhíơp cuđng gia ằnh vađ xaô höơi
Kïịt thuâc thúđi gian hoơc tíơp taơi Trûúđng, nhiïìu em ăaô thi
lïn hoơc úê caâc lúâp cao hún, coâ nhiïìu em coâ tay nghïì
vûông vađng, ặúơc tuýín vađo cöng ty may hoùơc tûơ múê
caâc nhađ may nhoê úê ắa phûúng. Ăùơc biïơt, ăïí giaâo duơc
töịt cho treê khuýịt tíơt noâi chung vađ treê khiïịm thñnh noâi
riïng, cíìn nhiïìu hún nûôa sûơ chung tay giuâp ăúô cuêa
toađn xaô höơi.
Tađi liïơu tham khaêo
[1] Cuơc Baêo trúơ xaô höơi (2016). Töíng kïịt nùm 2016 vađ
phûúng hûúâng nhiïơm vuơ nùm 2017 cuêa UÊy ban Quöịc
gia vïì Ngûúđi khuýịt tíơt Viïơt Nam.
[2] Quöịc höơi (2010). Luíơt ngûúđi khuýịt tíơt.
[3] Nguýîn Thõ Hoađng Yïịn (2007). Ăaơi Cûúng vïì
Giaâo duơc treê khiïịm thñnh. NXB Ăaơi hoơc Sû phaơm
[4] Nguýîn AÂnh Tuýịt - Nguýîn Thõ Nhû Mai - Ăinh
Thõ Kim Thoa (2007). Tím lñ treê em lûâa tuöíi míìm non
NXB Ăaơi hoơc Sû phaơm
[5] Thuê tûúâng Chñnh phuê (2012). Quýịt ắnh söị 1019/
QĂ-TTg, ngađy 05/8/2012 cuêa Thuê tûúâng Chñnh phuê
phï duýơt Ăïì aân trúơ giuâp ngûúđi khuýịt tíơt giai ăoaơn
2012-2020.
[6] Quöịc höơi (2014). Nghõ quýịt söị 84/2014/QH13 vïì
viïơc phï chuíín Cöng ûúâc cuêa Liïn húơp quöịc vïì quýìn
cuêa ngûúđi khuýịt tíơt
[7] Nguýîn AÂnh Tuýịt - Nguýîn Thõ Nhû Mai - Ăinh
Thõ Kim Thoa (2007). Tím lñ treê em lûâa tuöíi míìm non
NXB Ăaơi hoơc Sû phaơm
chùm soâc, giaâo duơc cho treê khuýịt tíơt trong ăoâ coâ treê khiïịm thñnh. Tû víịn, höî trúơ cho caâc cú súê giaâo duơc, gia ằnh vađ cöơng ăöìng vïì chùm soâc, giaâo duơc cho ngûúđi khiïịm thñnh; Tùng cûúđng sûơ phöịi húơp liïn ngađnh (Lao ăöơng thûúng binh vađ xaô höơi, Y tïị, Giaâo duơc ) trong chùm soâc vađ giaâo duơc treê khiïịm thñnh. Ăöìng thúđi kïu goơi, víơn ăöơng caâc töí chûâc nhín ăaơo tûđ thiïơn tađi trúơ quyô hoơc böíng, khen thûúêng, höî trúơ caâc ăiïìu kiïơn phuơc vuơ hoơc vùn hoaâ, hoơc nghïì, höî trúơ caâc phûúng tiïơn phuơc vuơ ăúđi söịng sinh hoaơt cuêa treê khiïịm thñnh
3 Kïịt luíơn
Giaâo duơc hođa nhíơp cho treê khiïịm thñnh khöng chó ăún giaên lađ ặa treê khiïịm thñnh vađo trong möơt chûúng trònh giaâo duơc chung vúâi treê bònh thûúđng mađ lađ caê möơt quaâ trònh chùm soâc, höî trúơ ăùơc biïơt. Khi nhûông nhu cíìu ăùơc biïơt cuêa treê khiïịm thñnh ặúơc phaât hiïơn vađ coâ caâc giaêi phaâp tñch cûơc, ăaâp ûâng thò treê seô coâ cú höơi töịt hún ăïí phaât triïín, trûúêng thađnh, söịng hođa nhíơp trong gia ằnh, cöơng ăöìng vađ coâ thïí tham gia lao ăöơng xaô höơi, tûđ ăoâ giaêm gaânh nùơng, vúi ăi phíìn nađo nöîi ăau cho gia ằnh vađ toađn xaô höơi.
Tađi liïơu tham khaêo
[1] Lï Thõ Hùìng (2006). Tađi liïơu bađi giaêng can thiïơp súâm cho treê khuýịt tíơt. Khoa Tím lñ - Giaâo duơc, Trûúđng Ăaơi hoơc Sû phaơm - Ăaơi hoơc Ăađ Nùĩng
[2] Buđi Thõ Lím (2001). Can thiïơp súâm cho treê khiïịm thñnh. NXB Ăaơi hoơc Sû phaơm.
[3] Tríìn Thõ Tuâ Nhi (2008). Thûơc traơng cöng taâc can thiïơp súâm treê khiïịm thñnh taơi gia ằnh trïn ắa bađn quíơn Haêi Chíu, TP. Ăađ Nùĩng. Baâo caâo Höơi nghõ sinh viïn nghiïn cûâu khoa hoơc líìn 6. Khoa Tím lñ - Giaâo duơc, Trûúđng Ăaơi hoơc Sû phaơm - Ăaơi hoơc Ăađ Nùĩng
[4] Ăùơng Thõ Myô Phûúng (2008). Quan niïơm cuêa giaâo viïn vađ phuơ huynh hoơc sinh vïì giaâo duơc hođa nhíơp cho treê khiïịm thñnh. Taơp chñ Nghiïn cûâu Khoa hoơc giaâo duơc, söị 128, kò 1-1/2008; tr 29
[5] Ăùơng Thõ Myô Phûúng (2010). Möơt söị biïơn phaâp töí chûâc hoaơt ăöơng daơy hoơc nhùìm ăaêm baêo cho treê khiïịm thñnh hoơc hođa nhíơp thađnh cöng trong trûúđng tiïíu hoơc. Taơp chñ Khoa hoơc (chuýn ăïì Giaâo duơc), Trûúđng
Ăaơi hoơc Sû phaơm TP. Höì Chñ Minh, söị 19, thaâng 1/2010; tr 59
[6] Tríìn Thõ Thiïơp (2005). Can thiïơp súâm vađ giaâo duơc hođa nhíơp treê khuýịt tíơt. Tađi liïơu tíơp huíịn, Khoa Giaâo duơc ăùơc biïơt, Trûúđng Ăaơi hoơc Sû phaơm Hađ Nöơi
[7] Nguýîn Thõ Hoađng Yïịn (2005). Ăaơi cûúng vïì giaâo duơc treê khiïịm thñnh. Trûúđng Ăaơi hoơc Sû phaơm Hađ Nöơi
[8] Súê GD-ĂT Phuâ Thoơ (2009). Möơt söị tû liïơu lõch sûê tónh Phuâ Thoơ
(Tiïịp theo trang 12)