SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ TRƯỜNG THPT NHƯ XUÂN II SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM MỘT SỐ GIẢI PHÁP GIÁO DỤC NÂNG CAO NHẬN THỨC VỀ SỨC KHỎE SINH SẢN VÀ TÌNH DỤC AN TOÀN CHO HỌC SINH LỚP 12 B
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
TRƯỜNG THPT NHƯ XUÂN II
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ GIẢI PHÁP GIÁO DỤC NÂNG CAO NHẬN THỨC
VỀ SỨC KHỎE SINH SẢN VÀ TÌNH DỤC AN TOÀN CHO HỌC SINH LỚP 12 B TRƯỜNG THPT NHƯ XUÂN II
Người thực hiện: Đoàn Thị Mai Chức vụ: Giáo viên
SKKN thuộc lĩnh vực: Chủ nhiệm
THANH HOÁ, NĂM 2021
Trang 2MỤC LỤC
1 Mở đầu 1
1.1 Lí do chọn đề tài 1
1.2 Mục đích nghiên cứu 1
1.3 Đối tượng nghiên cứu 2
1.4 Phương pháp nghiên cứu 2
2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm 2
2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm 2
2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm 3
2.3 Các giải pháp đã áp dụng trong sáng kiến 4
2.3.1 Đổi mới giờ sinh hoạt lớp theo chủ đề 4
2.3.2 Tích hợp giáo dục nhận thức qua một số bài học của bộ môn ngữ văn 7
2.3.3 Giáo viên chủ nhiệm là chuyên gia tư vấn tâm lí 16
2.3.4 Tăng cường công tác hướng nghiệp, chọn nghề 17
2.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm 18
3 Kết luận, kiến nghị 18
3.1 Kết luận 18
3.2 Kiến nghị 19
Trang 31 Mở đầu
1.1 Lí do chọn đề tài
Học sinh THPT là học sinh thuộc lứa tuổi vị thành niên Đây là giaiđoạn các em có sự phát triển nhanh chóng cả về thể chất, tâm sinh lí vàcác mối quan hệ xã hội Các em có nhu cầu tìm hiểu bản thể và khẳngđịnh giới tính; ở các em xuất hiện cảm giác bị thu hút và muốn thể hiệntình cảm yêu mến với bạn khác giới Chính vì vậy các em sẵn sàng phiêulưu vào các mối quan hệ yêu đương của tuổi học trò Mặt khác, chúng tađang sống trong thời đại công nghệ bùng nổ với internet, smastphones vàcác trang mạng xã hội như face book, za lo…, học sinh được tự do tiếpcận thông tin Bên cạnh những thông tin bổ ích, lành mạnh phục vụ chonhu cầu học tập, nhu cầu đời sống, các em còn tiếp cận với những trào lưulệch lạc của giới trẻ, những trang web, những hình ảnh đồi trụy…khiếnảnh hưởng đến những quan điểm, nhận thức về quan hệ tình dục, tình yêu
và hôn nhân ở thanh thiếu niên Nhiều học sinh có lối sống buông thảhoặc thiếu kiến thức mà sẵn sàng quan hệ tình dục khi chưa có hiểu biếtđúng đắn về sức khỏe sinh sản và tình dục an toàn Chính điều này đã dẫnđến những hậu quả nghiêm trọng ảnh hưởng đến tương lai của học sinhnhư: mang thai ngoài ý muốn dẫn đến nạo phá thai ở tuổi vị thành niên;tảo hôn và sinh con ở độ tuổi quá trẻ, nguy cơ mắc các bệnh lây truyềnqua đường tình dục cao gây ảnh hưởng đến sức khỏe và đời sống tinh thầnsau này
Thực tế trong quá trình giảng dạy và làm công tác chủ nhiệm ởtrường THPT Như Xuân II từ năm 2011 đến nay, tôi nhận thấy học sinhnhà trường đang gặp những khó khăn trong vấn đề nhận thức về sức khỏesinh sản và tình dục an toàn Do sinh sống ở địa bàn miền núi Thanh Hóa,
có nhiều thôn xóm hẻo lánh kinh tế còn nghèo, trình độ dân trí thấp, các
em không được gia đình quan tâm, chia sẻ những khúc mắc, bất ổn khibước vào độ tuổi này; các em cũng chưa có ý thức phải tìm hiểu những kĩnăng sống cơ bản để bảo vệ mình khỏi những cám dỗ của lứa tuổi; các emchưa tìm được những địa chỉ tin tưởng để được tư vấn, hỗ trợ về tâm sinhlí…dẫn đến hệ lụy đáng tiếc như mang thai ngoài ý muốn, phải bỏ họcgiữa chừng để làm mẹ, làm vợ
Tôi nhận thấy trách nhiệm của một giáo viên chủ nhiệm không đơnthuần là quản lí lớp học về mặt hành chính như sĩ số, các hoạt động họctập, nền nếp, lao động, ngoại khóa…mà còn phải quan tâm, tìm hiểu và
hỗ trợ các em về kĩ năng sống nhằm giúp học sinh phát triển một cáchtoàn diện Với phương châm tạo ra một lớp học hạnh phúc, an toàn, tôi
chọn đề tài: “Một số giải pháp giáo dục nâng cao nhận thức về sức khỏe
sinh sản và tình dục an toàn cho học sinh lớp 12 B trường THPT Như Xuân II” để nghiên cứu.
1.2 Mục đích nghiên cứu
Trang 4Góp phần thúc đẩy học sinh chủ động tìm hiểu, nâng cao nhận thức,hiểu biết về sức khỏe sinh sản và hệ lụy của tình dục không an toàn để các
em có thể làm chủ bản thân và có cách ứng phó linh hoạt với các tìnhhuống xảy ra trong cuộc sống hàng ngày, giảm thiểu tình trạng mang thaingoài ý muốn
Giúp học sinh có khả năng nhìn nhận, đánh giá một cách kháchquan, toàn diện về tình yêu và tình dục chốn học đường từ đó xây dựngcho mình hệ thống các giá trị tiến bộ, đúng đắn để định hướng cho nhữnghành vi và quyết định của bản thân
1.3 Đối tượng nghiên cứu
Một số giải pháp giáo dục nâng cao nhận thức về sức khỏe sinh sản
và tình dục an toàn cho học sinh lớp 12 B trường THPT Như Xuân II
1.4 Phương pháp nghiên cứu
Phương pháp phỏng vấn, khảo sát thực tế: tìm hiểu hoàn cảnh gia đình,năng khiếu sở trường, định hướng nghề nghiệp, tính cách tâm lí, hiểu biết về kĩnăng sống …thông qua cá nhân học sinh, phụ huynh bằng cách thực hiện phiếuđiều tra, trò chuyện trực tiếp, gặp gỡ phụ huynh
Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lí thuyết: nghiên cứu, thuthập thông tin liên quan đến tâm sinh lí, sức khỏe sinh sản và tình dục antoàn tuổi vị thành niên; các biện pháp giáo dục tích cực thay đổi nhậnthức hành vi qua các tài liệu chuyên đề từ đó phân tích, tổng hợp tài liệu
để định hướng giải pháp phù hợp
Phương pháp thực nghiệm: áp dụng với lớp 12 B trường THPT NhưXuân II
2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm
2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm
Theo tổ chức y tế thế giới (WHO), sức khỏe sinh sản là trạng tháikhỏe mạnh về thể chất, tinh thần và hòa hợp xã hội về tất cả các phươngdiện liên quan đến hệ thống sinh sản trong suốt các giai đoạn cuộc đời.Chăm sóc sức khỏe sinh sản là tập hợp các phương pháp, kĩ thuật và dịch
vụ nhằm giúp cho con người có tình trạng sức khỏe sinh sản khỏe mạnhthông qua việc phòng chống và giải quyết những vấn đề liên quan đến sứckhỏe sinh sản Điều này cũng bao gồm cả sức khỏe tình dục với mục đíchnâng cao chất lượng cuộc sống và mối quan hệ giữa con người với conngười
Tình dục an toàn là hình thức quan hệ tình dục giúp hạn chế khảnăng mang thai ngoài ý muốn và không làm lây nhiễm các bệnh quađường tình dục thông qua các biện pháp bảo vệ an toàn Ngược lại tìnhdục không an toàn là những hình thức quan hệ làm lây lan các bệnh tình
Trang 5dục (HIV, giang mai, lậu, viêm gan B…), hoặc làm người nữ có thaingoài ý muốn
Học sinh ở lứa tuổi vị thành niên có sự thay đổi lớn về thể chất vàtâm lí tình cảm Về thể chất, do tác động của hormone tăng trưởng vàhormone sinh dục, cơ thể các em có sự phát triển mạnh cả về chiều cao,cân nặng Các bộ phận trên cơ thể cũng có sự phát triển thay đổi rõ rệt tạonên những đặc điểm phân biệt về giới giữa học sinh nam và học sinh nữ
Về mặt tâm lí tình cảm, các em trở nên nhạy cảm với những cung bậc cảmxúc phong phú, thất thường, lúc vui lúc buồn, hay lo lắng suy nghĩ ; các
em thường có tâm lí chủ quan, dễ bị tác động bởi đám đông; các em có xuhướng muốn tự lập, khẳng định mình, tìm cách thoát ra khỏi những ràngbuộc của gia đình, giữ khoảng cách với cha mẹ; các mối quan hệ được mởrộng đặc biệt với bạn khác giới, xuất hiện nhu cầu được yêu thương, quantâm từ bạn khác giới Ở lứa tuổi vị thành niên, cụ thể giai đoạn từ 15 đến
18 tuổi, tình yêu không đơn thuần là sự cảm mến nhau qua ánh mắt, nụcười mà các em còn thích được gần gũi đôi khi có cảm xúc si mê, hammuốn về tình dục Với học sinh THPT, các em cần được trang bị nhữngkiến thức, hiểu biết đúng đắn về tình yêu lành mạnh, tình dục an toàn cótrách nhiệm để bảo vệ bản thân và bạn bè của mình
2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
Thực trạng học sinh nữ ở độ tuổi vị thành niên mang thai ngoài ýmuốn và phá thai đang là vấn đề đáng báo động và được cả xã hội quantâm Theo thống kê của Tổng cục Dân số kế hoạch hóa gia đình năm
2020, tỉ lệ phá thai ở lứa tuổi vị thành niên trong cả nước là 250 – 300nghìn ca mỗi năm Bên cạnh đó, có tới 36% người ở tuổi vị thành niêncho biết có quan hệ tình dục mà không sử dụng biện pháp bảo vệ Cónhững trường hợp, các em đã phải làm mẹ bất đắc dĩ khi mới 10 tuổi và
có những em 15 tuổi đã nạo phá thai hai lần…
Trong những năm học gần đây, tỉ lệ học sinh nữ ở trường THPTNhư Xuân II mang thai ngoài ý muốn có chiều hướng gia tăng và xuấthiện cả ở 3 khối lớp 10,11,12 Qua tìm hiểu, khảo sát tôi nhận thấy đốitượng mang thai ngoài ý muốn là một số ít những trường hợp bất ổn vềtâm lí, có lối sống buông thả còn phần lớn là những học sinh nữ ngoanhiền, trầm tính, ít chia sẻ với thầy cô bạn bè Các em mang thai trongnhững lần quan hệ đầu tiên mà chủ quan không có biện pháp bảo vệ, một
số trường hợp chỉ khi thai kì lớn mới được phát hiện Những học sinhđang theo học khối 12, được thầy cô, gia đình động viên các em sẽ theohọc và thi THPT quốc gia Nhưng với những trường hợp theo học lớp10,11, các em bị sang chấn về tâm lí và quyết định bỏ học giữa chừng.Nhận thấy tình trạng trên, Ban giám hiệu nhà trường Như Xuân II đã chỉđạo Công đoàn, Đoàn thanh niên tổ chức những tiết học ngoại khóa đểtuyên truyền giáo dục giới tính và sức khỏe sinh sản cho học sinh Tuy
Trang 6nhiên hoạt động này chỉ diễn ra trong một vài tiết học và được triển khaitrước toàn bộ học sinh nên chỉ mang tính thông tin một chiều mà chưanhận được những phản hồi về những khó khăn học sinh gặp phải Bảnthân tôi nhận thấy nội dung này cần được giáo dục thường xuyên liên tục,dưới nhiều hình thức, tích hợp với nhiều môn học với sự tham gia của cácgiáo viên cả ở 3 khối lớp thì hiệu quả sẽ cao hơn
Năm học 2018, tôi được giao làm công tác chủ nhiệm ở lớp 10 B.Đây là lớp học ban Khoa học xã hội nên đông học sinh nữ Các em chủyếu là học sinh của 3 xã: Bãi Trành, Xuân Bình, Xuân Hòa và một số em
ở huyện miền núi Nghĩa Đàn, Nghệ An Qua tìm hiểu có nhiều học sinh
có hoàn cảnh gia đình đặc biệt: bố mẹ li hôn, bố mẹ đi làm ăn xa, bố mẹđang thi hành án tù ; nhiều em có cá tính mạnh, một số em bất ổn về tâmlí…Tôi nhận thấy để duy trì một khóa học hạnh phúc, an toàn, bản thâncần có kế hoạch giáo dục về sức khỏe giới tính ngay từ đầu và phải thựchiện xuyên suốt trong cả khóa học
2.3 Các giải pháp đã áp dụng trong sáng kiến
2.3.1 Đổi mới giờ sinh hoạt lớp theo chủ đề
Sinh hoạt lớp là một hoạt động mang tính tập thể trong đó giáo viênchủ nhiệm giữ vai trò nhạc trưởng Thông qua mỗi giờ sinh hoạt lớp, họcsinh sẽ được nhận thức, điều chỉnh các hành vi của bản thân để tuân thủquy định nền nếp của trường lớp; các em sẽ được rèn luyện hình thànhnhững phẩm chất như trung thực, nhân ái, đoàn kết…và những kĩ năngsống quan trọng Trong thời lượng 45 phút một tuần, thay vì những lờinhận xét khô cứng máy móc tôi xây dựng kế hoạch giờ học theo các chủ
điểm như: Tìm hiểu về bản thân; Hướng nghiệp – chọn nghề; Giáo dục
sức khỏe sinh sản …
Với nội dung giáo dục sức khỏe sinh sản và tình dục an toàn chohọc sinh, tôi không sử dụng hình thức tuyên truyền một chiều thụ động cônói trò nghe mà tổ chức thành một cuộc thi để khích lệ tính chủ động củahọc sinh trong tìm hiểu, thu nhận kiến thức Hơn thế thông qua các tròchơi tập thể học sinh có cơ hội thư giãn, thấu hiểu nhau tăng tính đoàn kếttrong lớp Chủ đề này được triển khai ngay trong những tuần học đầu tiêncủa năm lớp 10
Giáo viên sẽ chia học sinh thành 4 đội chơi hỗn hợp về giới tính,tính cách, năng lực nhận thức để chinh phục các thử thách Cụ thể nhưsau:
Hoạt động của giáo viên và học
Trang 7Giáo viên phổ biến luật chơi và
cách cộng điểm
- Khởi động: Các đội chơi cử đại
diện giới thiệu ngắn gọn, sáng tạo
về ý nghĩa của chủ đề cuộc thi
Giáo viên cho điểm theo thang 20,
15, 10
- Tiếp sức: Mỗi đội chơi sẽ cử
một đại diện làm nhiệm vụ gợi ý
từ khóa cho các thành viên còn lại
đoán Các em không được nhắc
đến âm tiết đã có trong từ khóa
Thời gian cho mỗi đội chơi là 3
phút Đúng 1 từ khóa được cộng
10 điểm
- Vượt chướng ngại vật: Có 4
câu hỏi dưới dạng các đáp án cho
sẵn A, B, C, B Chọn một phương
án đúng được cộng 20 điểm Thời
gian cho mỗi đội chơi thảo luận,
trả lời là 2 phút
- Chinh phục: Mỗi đội chơi sẽ
nhận 1 câu hỏi, thảo luận và trả lời
trong vòng 2 phút Giáo viên sẽ
chấm câu trả lời theo thang điểm
40,30,20
Giáo viên giới thiệu cuộc thi và
giao lưu với các đội chơi
Các đội chơi giới thiệu ngắn gọn quanđiểm đội chơi về chủ đề cuộc thi
Phần 3: Vượt chướng ngại vật
Gói câu hỏi số 1 Câu 1: Tuổi vị thành niên là người có độ tuổi:
A Đánh mất thanh xuân
B Phải bỏ học giữa chừng
C Cơ thể chưa phát triển toàn diện, chưa có điều kiện kinh tế chăm sóc đời sống, sức khỏe
D Bố mẹ không cho phép
Câu 3: Hậu quả của việc quan hệ tình dục không an toàn ở tuổi vị thành niên:
A Mang thai ngoài ý muốn
B Mắc các bệnh lây truyền qua đườngtình dục
C Không để lại hậu quả
D Phương án A, B
Câu 4: Đâu là cách xử lí đúng nhất khi phát hiện chậm kinh sau quan hệ tình dục:
A Im lặng chờ đợi xem tháng sau cóbất thường không
B Chia sẻ với bạn thân và tìm cách giảiquyết
C Tìm sự giúp đỡ của người thân và đến cơ sở y tế thăm khám.
D Tự kiểm tra bằng dụng cụ thử thai
Trang 8Đội 1 tham gia phần thi Khởi
A Nam, nữ đủ 18 tuổi trở lên
B Nam từ 20 tuổi trở lên, nữ từ 18 tuổi trở lên
C Nam từ 22 tuổi trở lên, nữ từ 20 tuổitrở lên
D Độ tuổi nào cũng được kết hôn
Câu 2: Cần làm gì để hạn chế tình dục sớm tuổi vị thành niên:
A Tìm hiểu kiến thức về giới tính vàsức khỏe sinh sản
B Tập trung vào nhiệm vụ học tập
C Giữ vững lập trường, kiềm chế cảmxúc cá nhân, không bị lôi kéo
D Cả A,B,C
Câu 3: Đâu là biện pháp vừa tránh thai vừa tránh được các bệnh truyền nhiễm qua đường tình dục:
A Đặt vòng tránh thai
B Uống thuốc tránh thai
C Dùng bao cao su
D Không cần dùng biện pháp nào
Câu 4: Bệnh nào sau đây lây truyền qua đường tình dục:
A Khoảng từ 18 đến 35 tuổi
B Khoảng từ 20 đến 35 tuổi
C Khoảng từ 18 đến 30 tuổi
D Khoảng từ 22 đến 33 tuổi
Câu Câu 2: Nguy cơ người mẹ gặp phải
khi người mẹ sinh con ở tuổi vị thành niên:
A Thiếu máu, đẻ non, biến chứng sausinh
B Nguy cơ tử vong cao
C Ảnh hưởng đến tâm lí,tinh thần
D Cả A, B, C
Trang 9Đội 3 tham gia phần thi Tiếp sức
Đội 4 tham gia phần thi Chinh
phục
- Kết thúc cuộc thi giáo viên nhận
xét về tinh thần thi đấu và phần
thể hiện của các đội thi, trao đổi
nhanh những vấn đề các em còn
khúc mắc
- Thư kí tổng hợp điểm số, Giáo
Câu 3: Cách tránh thai an toàn nhất ở lứa tuổi học sinh:
A Không quan hệ tình dục
B Dùng bao cao su
C Tính chu kì kinh nguyệt
D Uống thuốc tránh thai
Câu 4: Đâu là bệnh không lây truyền qua đường tình dục:
A Rung động tâm hồn, cảm mến và tôn trọng nhau
B Bị hấp dẫn bởi ngoại hình của đốiphương
A Là cách tránh thai hiệu quả
B Đe dọa tính mạng, có nguy cơ vô sinh
C Không ảnh hưởng đến tâm sinh lí
D Sức khỏe sẽ hồi phục sau một thờigian
Câu 3: Đâu là dấu hiệu thường gặp khi phụ nữ mang thai:
A Chậm kinh
B Mệt mỏi, buồn nôn
C Thay đổi khẩu vị
D Cả A, B, C
Câu 4: Phụ nữ sinh con tuổi vị thành niên, đứa trẻ sinh ra có nguy cơ:
A Mắc chứng tự kỉ
B Thiếu cân, suy dinh dưỡng
C Trí tuệ không phát triển
D Phát triển bình thường
Phần 4: Chinh phục
Câu 1: Hậu quả của việc quan hệ tình dục
ở tuổi vị thành niên?
Trang 10viên trao phần thưởng, tuyên
dương các đội chơi
Câu 2: Hậu quả của việc không sử dụngcác biện pháp an toàn khi quan hệ tình dục
2.3.2.1 Một số kĩ năng sống quan trọng được tích hợp giáo dục cho học sinh.
- Kĩ năng nhận thức: Học sinh có khả năng tự mình nhìn nhận,
đánh giá về bản thân mà không phụ thuộc hay chịu tác động của yếu tốbên ngoài, hiểu về tâm hồn tình cảm, những rung động khao khát củamình, quan tâm và ý thức được mình đang làm gì và đâu là việc làm cầnđược ưu tiên Đây là kĩ năng sống cơ bản của con người, là nền tảng đểcon người giao tiếp, ứng xử phù hợp với người khác và với chính bản thânmình
- Kĩ năng xác định giá trị: học sinh có khả năng hiểu rõ giá trị của
bản thân mình, xác định được đâu là điều quan trọng có khả năng địnhhướng cho suy nghĩ, hành động và lối sống của bản thân trong cuộc sống
Kĩ năng này giúp học sinh biết tôn trọng giá trị của chính mình và tôntrọng người khác
- Kĩ năng kiểm soát cảm xúc: Học sinh có khả năng nhận thức rõ
cảm xúc của mình trong một tình huống cụ thể, hiểu được ảnh hưởng củacảm xúc đối với bản thân và đối với người khác thế nào, đồng thời biếtcách điều chỉnh cảm xúc một cách phù hợp
- Kĩ năng tư duy phê phán: Học sinh có khả năng phân tích một cách
khách quan và toàn diện các vấn đề, sự việc, hiện tượng xảy ra Đây là kĩnăng cần thiết để các em có thể đưa ra những quyết định phù hợp trongtừng tình huống bởi trong xã hội hiện đại ngày nay con người đang phảiđối mặt với nhiều vấn đề phức tạp, nhiều cám dỗ
Trang 112.3.2.2 Tích hợp nội dung giáo dục sức khỏe sinh sản và tình dục an toàn cho học sinh qua chủ đề “Ca dao” (Ngữ văn 10, tập 1, thời lượng: 3 tiết).
Ca dao là một thể loại văn học dân gian ra đời trong xã hội cũ nhằmdiễn tả đời sống tâm hồn, tư tưởng, tình cảm của nhân dân trong các quan
hệ lứa đôi, gia đình, quê hương, đất nước Đó là những lời ca yêu thươngtình nghĩa, những tiếng hát thân cất lên từ cuộc đời còn nhiều xót xa cayđắng; đó là những bài ca dao hài hước thể hiện tiếng cười tự trào và tiếngcười châm biếm với những cảnh ngộ trớ trêu trong cuộc sống còn nhiềutrớ trêu của người bình dân Thông qua những bài thơ dân gian, chúng takhông chỉ thấu hiểu hơn về vẻ đẹp tâm hồn, những trớ trêu bất hạnh màcon người phải chịu đựng trong xã hội cũ mà còn rút ra cho mình nhữngbài học nhận thức sâu sắc Với chủ đề này, tôi thiết kế nội dung của hoạtđộng 4: vận dụng về tìm hiểu về vấn nạn tảo hôn trong xã cũ
HOẠT ĐỘNG 4: VẬN DỤNG
a Mục tiêu: phát triển kĩ năng nhận thức và tư duy phê phán cho học sinh
trước những hiện tượng tiêu cực đang diễn ra trong cuộc sống từ đó có hìnhthành các giá trị sống và có những quyết định phù hợp
b Phương pháp, kĩ thuật: thảo luận nhóm, động não, đàm thoại gợi mở,
trình bày một phút
c Hình thức tổ chức hoạt động:
Hoạt động của giáo viên và
- Giáo viên giao nhiệm vụ
cho học sinh theo hình thức
nhóm đôi Mỗi nhóm sẽ thực
hiện một phiếu học tập trong
thời gian 5 phút với các câu
hỏi:
1.Tìm một bài ca dao thể
hiện vấn đề “ tảo hôn” của
nhân dân lao động trong xã
hội xưa?
2 Hãy cho biết tình cảnh của
các nhân vật trữ tình trong
bài ca dao trên?
3 Hãy cho biết nạn “tảo
hôn” có đang tồn tại ở địa
phương em sinh sống? Theo
em, tảo hôn đem lại những hệ
lụy gì cho cuộc sống con
người?
- Học sinh thảo luận nhóm và
1 Một số bài ca dao về nạn tảo hôn
- Em có chồng hồi còn nhỏ Như con thỏ mắc vòng
Về làm dâu, cha mẹ chồng dằn mâm đập chén
Anh có đau lòng hay không?
- Tò he cụ bán mấy đồng Tôi mua một chiếc cho chồng tôi chơi Chồng tôi đánh vỡ đánh rơi
Tôi mua một cái tôi chơi một mình.
- Bướm vàng đậu trái mù u Lấy chồng càng sớm lời ru càng buồn.
- Chồng lên tám vợ mười ba Ngồi rồi nu nống nu na đỡ buồn Mười tám vợ đã lớn khôn
Nu na nu nống chồng còn mười ba.
2 Tình cảnh của các nhân vật trữ tình
Trang 12điền vào phiếu học tập
- Giáo viên mời đại diện các
nhóm trình bày kết quả làm
việc Các nhóm khác theo
dõi, nhận xét, bổ sung Giáo
viên định hướng, khái quát
vấn đề
Nhân vật trữ tình trong những bài ca daotrên là những chàng trai, cô gái còn nhỏ tuổi,chưa có sự phát triển đầy đủ về thể chất, tinhthần Họ thậm chí chưa làm chủ được nhữngsinh hoạt thường ngày trong cuộc sống, phảiphụ thuộc vào đối phương và cha mẹ Họchưa tìm được sự đồng cảm, thấu hiểu tronghôn nhân, chưa có khả năng gánh vác kinh tế,chưa hiểu về những phép tắc ứng xử…nêntâm trạng chung là than thân, buồn tiếc, bếtắc
3 Hệ lụy của nạn tảo hôn
- Đối với bản thân và gia đình: mất đi cơ hội học tập; làm mẹ ở độ tuổi vị thành niên ảnh hưởng đến sức khỏe, tâm sinh lí, tính mạng của mẹ; con sinh ra có nguy cơ tử vong, thiếucân, suy dinh dưỡng, chậm phát triển; kinh tếgặp nhiều khó khăn, tỉ lệ ly hôn cao…
- Đối với xã hội: Ảnh hưởng đến chất lượng dân số, tăng tỉ lệ nghèo đói và thất học gây hậu quả tiêu cực đến sự phát triển và tiến bộ
xã hội
2.3.2.3 Tích hợp nội dung giáo dục sức khỏe sinh sản và tình
dục an toàn cho học sinh qua chủ đề: Phong cách ngôn ngữ báo chí
-Phỏng vấn và trả lời phỏng vấn (Ngữ văn 11, tập 1, thời lượng: 4 tiết)
Phong cách ngôn ngữ báo chí là phong cách sử dụng ngôn ngữ báochí đến thông báo thời sự trong nước và quốc tế, phản ánh chính kiến của
tờ báo và dư luận quần chúng, nhằm thúc đẩy sự tiến bộ xã hội
Phỏng vấn và trả lời phỏng vấn là một cuộc hỏi đáp có chủ đíchnhằm thu thập hoặc cung cấp thông tin về một chủ đề được quan tâm;người phỏng vấn từ khi chuẩn bị tiến hành và trình bày kết quả phỏng vấncần tìm những cách thức hữu hiệu để khai thác được nhiều nhất các thôngtin chân thực, đặc sắc về chủ đề được hỏi; người trả lời phỏng vấn cầncung cấp những thông tin trung thực, phù hợp với chủ đề phỏng vấn quanhững câu trả lời rõ ràng, cụ thể
Xét về đặc trưng bài học, chủ đề này gần gũi, thiết thực, linh hoạt
và khích lệ được tính tích cực, chủ động của các em Bên cạnh mục tiêurèn kĩ năng phát triển ngôn ngữ, kĩ năng tư duy, giáo viên có thể khéo léo
giao nhiệm vụ để các em tiếp cận với vấn đề “tình yêu – tình dục học
đường” trong hoạt động hình thành kiến thức.
HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN KHỨC
a Mục tiêu: