SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ PHÒNG GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO NGA SƠN SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM SỬ DỤNG SƠ ĐỒ TƯ DUY PHỐI HỢP VỚI MỘT SỐ KĨ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC KHÁC VÀO DẠY- HỌC MÔN CÔNG NGHỆ
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
PHÒNG GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO NGA SƠN
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
SỬ DỤNG SƠ ĐỒ TƯ DUY PHỐI HỢP VỚI MỘT SỐ KĨ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC KHÁC VÀO DẠY- HỌC MÔN CÔNG NGHỆ 8 GÓP PHẦN ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC NHẰM PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC, CHỦ ĐỘNG CỦA
HỌC SINH Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ
NGA TRƯỜNG - HUYỆN NGA SƠN
Người thực hiện: Phạm Thị Hoa Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường THCS Nga Trường SKKN thuộc lĩnh vực (môn): Công Nghệ
THANH HOÁ NĂM 2021
Trang 22.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm 3
2.3.1
Sử dụng sơ đồ tư duy phối hợp với kĩ thuật dạy học trực
quan, kĩ thuật phòng tranh, kĩ thuật KWL… vào việc hình
thành kiến thức mới trong dạy học công nghệ lớp 8.
5
2.3.2 Sử dụng sơ đồ tư duy phối hợp với kĩ thuật khăn trải bàn trong hệ thống hóa kiến thức sau một chương, một chủ đề. 122.3.3 Sử dụng sơ đồ tư duy phối hợp với phương pháp trò chơi trong kiểm tra đánh giá 142.4 Hiệu quả của SKKN đối với hoạt động giáo dục, với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường 16
Tài liệu tham khảo
Danh muc các đề tài SKKN đã được Hội đồng SKKN cấp
huyện, tỉnh đánh giá
Trang 41- Mở đầu.
1.1 Lí do chọn đề tài:
Bước vào giai đoạn mới của cách mạng, giai đoạn đẩy mạnh sự nghiệp côngnghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, để đáp ứng nhu cầu hội nhập quốc tế, đòi hỏi sựnghiệp giáo dục Việt Nam cũng ngày càng phát triển Để phát triển giáo dục trước hếtphải nâng cao chất lượng giáo dục, trong đó đổi mới phương pháp dạy và phươngpháp học là một trong những con đường quan trọng và công cụ thiết yếu Bên cạnhcác phương pháp dạy học truyền thống được sử dụng ở các nhà trường trung học cơ
sở, có nhiều trường đã và đang kết hợp sử dụng các phương pháp dạy học tích cực Môn Công nghệ là một trong những môn học quan trọng trong hệ thống kiến thứccủa học sinh THCS, và là môn học đặc thù có thể sử dụng kết hợp các phương pháp
để nâng cao chất lượng dạy của giáo viên và chất lượng học của học sinh Những nămqua, thực hiện chỉ đạo của Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Thanh Hóa, đội ngũ giáoviên Trường THCS Nga Trường Huyện Nga Sơn đã có sự đổi mới PPDH theohướng tích cực hóa hoạt động học tập của người học Nhiều phương pháp được thựchiện nhằm phát huy tính tích cực của người học như: Dạy học theo nhóm, dạy học nêuvấn đề, nghiên cứu tình huống… cùng với một số kĩ thuật dạy học tích cực: Khăn trảibàn, mảnh ghép, “KWL”, sơ đồ tư duy (SĐTD)… Việc kết hợp các PPDH với các kĩthuật dạy học tích cực sẽ góp phần phát huy tính tích cực, chủ động của người học.Bản thân tôi những năm học gần đây tôi đã từng bước nghiên cứu và vận dụngkết hợp kĩ thuật sơ đồ tư duy với một số kĩ thuật dạy học tích cực khác vào dạyhọc môn công nghệ nói chung, môn công nghệ khối 8 nói riêng và cũng đã thuđược một số kết quả nhất định, học sinh đã chủ động tiếp thu kiến thức hơn, nhớđược kiến thức nhanh hơn và lâu quên hơn, khả năng giao tiếp công nghệ tốt
hơn… vì vậy tôi mạnh dạn xin được trình bày kinh nghiệm “Sử dụng sơ đồ tư
duy phối hợp với một số kĩ thuật dạy học tích cực khác vào dạy- học môn Công nghệ 8 góp phần đổi mới phương pháp dạy học nhằm phát huy tính tích cực,
chủ động của học sinh ở trường THCS Nga Trường huyện Nga Sơn” để từ đó tôi
muốn đưa ra những ý kiến, kinh nghiệm của cá nhân mình, trong thời gian vừaqua để cùng các bạn đồng nghiệp thảo luận tìm ra những giải pháp tốt nhất chonhững tiết dạy của mình và các hoạt động ngoại khóa của bộ môn Công nghệ
1.2 Mục đích nghiên cứu:
Nghiên cứu đề xuất nội dung biện pháp kết hợp sử dụng sơ đồ tư duy (SĐTD)với một số kĩ thuật dạy học tích cực khác vào dạy học môn công nghệ 8, góp phần đổimới phương pháp dạy học truyền thống sang phương pháp dạy học tích cực, nhằmphát huy tính tích cực, chủ động học tập của học sinh vào dạy và học môn Công nghệ
8 ở trường THCS Nga Trường Huyện Nga Sơn
1.3 Đối tượng nghiên cứu:
Hoạt động dạy, học môn Công nghệ 8 bằng kết hợp sử dụng sơ đồ tư duy với
một số kĩ thuật dạy học tích cực khác của Trường THCS Nga Trường, Huyện Nga
Trang 51.4 Phương pháp nghiên cứu:
Trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh,quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam; sáng kiến được nghiên cứu và vận dụng cácphương pháp sau:
- Phương pháp hệ thống - cấu trúc: được sử dụng trong quá trình hệ thống hóakiến thức các nội dung và thể hiện bằng SĐTD
- Phương pháp thực nghiệm: Được sử dụng trong quá trình áp dụng đề tài đối vớilớp được chọn làm đối tượng thực nghiệm
- Phương pháp so sánh: Được sử dụng trong quá trình so sánh đối chiếu kết quảkhi chưa sử dụng và khi đã sử dụng sáng kiến ở lớp thực nghiệm
- Phương pháp phân tích - tổng hợp: Được sử dụng trong quá trình khảo sát, phântích kết quả thực nghiệm và tổng hợp kết quả thực nghiệm
2- Nội dung sáng kiến kinh nghiệm
2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm
Sơ đồ tư duy là hình thức ghi chép nhằm tìm tòi, đào sâu, mở rộng một ýtưởng, hệ thống hóa một chủ đề hay một mạch kiến thức… bằng cách kết hợpviệc sử dụng đồng thời hình ảnh, đường nét, màu sắc, chữ viết với sự tư duy tíchcực Tác giả của SĐTD là Tony Buzan, ông là người đã thúc đẩy làn sóng cáchmạng học tập bùng nổ tại nhiều nước trên thế giới và khu vực, trong đó có ViệtNam Có thể nói, SĐTD là con đường dẫn học sinh đến với phương pháp “họccách học” nó là một công cụ hữu ích trong giảng dạy và học tập ở trung học cơ
sở cũng như ở các bậc học cao hơn vì nó giúp giáo viên và học sinh trong việctrình bày các ý tưởng một cách rõ ràng, suy nghĩ sáng tạo, học tập thông quabiểu đồ, tóm tắt thông tin của một bài học hay một cuốn sách, bài báo, hệ thốnglại kiến thức đã học, tăng cường khả năng ghi nhớ, đưa ra ý tưởng mới,…
Tuy nhiên, việc chuyển đổi các dòng chữ dài và đơn điệu trong sách giáokhoa thành các bài học với những hình vẽ, đường cong sinh động và dễ hiểukhông phải là vấn đề dễ dàng đối với giáo viên và học sinh hiện nay Việc thayđổi cách nghĩ, cách học đối với các em học sinh nông thôn, những học sinh cábiệt, hay các lớp học mà học sinh có mặt bằng nhận thức không đồng đều, lạicàng khó khăn và phức tạp hơn Bởi vì, từ lâu các em đã quen với việc chỉ cầnghi chép các nội dung mà thầy, cô truyền đạt, khi về nhà chỉ cần học thuộc lòngbài cũ, không cần hiểu sâu hay áp dụng vào thực tế, tất cả những điều đó đã ănmòn trong cách học của các em bấy lâu nay, do vậy, việc vận dụng phương phápSĐTD lại càng trở nên nan giải đối với giáo viên
Từ những vấn đề lý luận nêu trên, có thể khẳng định SĐTD là một công cụhữu ích trong giảng dạy và học tập Bằng phương pháp này, giáo viên và họcsinh có thể trình bày ý tưởng và nội dung bài học một cách rõ ràng, sáng tạo,thông tin được tóm tắt cô động, đưa ra được nhiều ý tưởng mới… Trong đó,
Trang 6giáo viên đóng vai trò hướng dẫn, tổ chức, nhận xét, bổ sung và đánh giá trongtiết học; học sinh không phải ghi chép nhiều, thời gian của tiết học được dùng đểthảo luận nghiên cứu và báo cáo; đồng thời học sinh được rèn luyện nhiều kỹnăng, tự tin viết và báo cáo trước tập thể, qua đó giúp các em vượt qua rào cản tự
ti và dám thể hiện chính bản thân mình trước thầy, cô và các bạn trong lớp…Nhưng làm thế nào để phối hợp sử dụng kĩ thuật dạy học bằng sơ đồ tư duy vớimột số kĩ thuật dạy học khác một cách uyển chuyển để mang lại hiệu quả cho
từng kiểu bài đã thôi thúc tôi trăn trở nghiên cứu đề tài “Sử dụng sơ đồ tư duy
phối hợp với một số kĩ thuật dạy học tích cực khác vào dạy học môn Công nghệ
8 góp phần đổi mới phương pháp dạy học nhằm phát huy tính tích cực, chủ động của học sinh ở trường THCS Nga Trường huyện Nga Sơn”
Trong bối cảnh như vậy, là một giáo viên có gần hai mươi năm thâm niêngiảng dạy học sinh THCS, đã từng thử nghiệm phương pháp dạy học theoSĐTD, tôi nhận thấy việc đưa ra những giải pháp nhằm giúp thầy và trò chuyểnđổi cách học từ phương pháp cũ sang phương pháp mới tích cực, phối hợp cácphương pháp dạy học tích cực với nhau để tạo hiệu quả cao trong tiết học là rấtcần thiết
2.2.Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.
- Giáo viên luôn luôn nghiên cứu tìm hiểu và sử dụng các kĩ thuật dạy học
đồng thời năm học 2020-2021 toàn bộ giáo viên cả nước được tham gia tập huấnBDTX trong đó có modul 2 “Chia sẻ kinh nghiệm sử dụng một số PP, KTDH
phát triển phẩm chất, năng lực cho học sinh trong môn Khoa học tự nhiên ở
THCS” đã giúp tôi có thêm kinh nghiệm để sử dụng các phương pháp dạy họctốt hơn
- Học sinh của Trường đa số là con em nông thôn nên rất ngoan ngoãn biếtnghe lời và chịu khó học tập Bản thân tôi là giáo viên người địa phương nênviệc tìm hiểu hoàn cảnh, nắm bắt được khả năng tiếp thu bài của học sinh cũngnhư phát hiện ra những học sinh có năng khiếu rất thuận tiện Bên cạnh đó BanGiám hiệu luôn quan tâm, chỉ đạo kịp thời nên giáo viên có những ý tưởng mớihay những biện pháp dạy học mới mang tính sáng tạo sẽ được ủng hộ và triểnkhai vào thực tế
* Khó khăn:
Bên cạnh những thuận lợi nói trên, khi thực hiện sáng kiến kinh nghiệm này
Trang 7tôi cũng gặp không ít những khó khăn ví dụ như phòng thí nghiệm và đồ dùngdạy học của môn Công nghệ còn thiếu thốn, thiết bị nghe nhìn trong mỗi lớp họcchưa được lắp đặt cố định, học sinh là con em nông thôn, hay một số học sinh cábiệt, mặt bằng kiến thức không đồng đều, các em quen với lối học thụ động, một
số gia đình Bố mẹ đi làm ăn xa, đi làm công ty nên việc quan tâm tới con cáichưa được thường xuyên… Chính những khó khăn trên đã khiến tôi luôn mongmuốn tìm ra biện pháp tốt nhất để giúp các em bù lấp những khoảng trống kiếnthức ở lớp dưới, hỗ trợ để các em tiếp thu tốt chương trình đang học, từng bướcnâng cao chất lượng đào tạo của Trường
Hiện nay trong thực tế, sơ đồ tư duy đã được đưa vào giảng dạy nhưng chưa
có sự phong phú trong việc tiến hành ở mỗi tiết học làm cho học sinh chưa pháthuy được hết tính tích cực, chủ động của mình, học sinh không tận dụng tối đathời gian của tiết học vào các hoạt động tích cực, mà vẫn còn tư tưởng chờ đợi do
đó dẫn đến việc căng thẳng, mệt mỏi từ đó làm hạn chế các ý tưởng trong việcthiết kế SĐTD của học sinh, các ví dụ minh họa từ thực tiễn mà mà giáo viênmuốn học sinh đưa vào
Vì thế ngay từ đầu năm học 2020-2021 tôi đã tiến hành khảo sát đối với họcsinh lớp 8 trường THCS Nga Trường với sĩ số 39 học sinh về các tiêu chí theođịnh hướng phát triển phẩm chất năng lực của học sinh trước khi thực nghiệmbằng bảng mô tả như sau:
Bảng 1 Mức độ biểu hiện tính tích cực học tập của học sinh trước khi thực nghiệm
Từ việc không thu hút được học sinh dẫn đến kết quả học tập thấp Thể hiện qua bảng khảo sát chất lượng đầu năm học 2020 – 2021 bằng đề kiểm tra với
bốn mức độ: Nhận biết, thông hiểu, vận dụng mức độ thấp, vận dụng mức độ cao thì kết quả đạt được như sau:
Trang 8Từ thực tế trên tôi đã phần nào thấy được sự cần thiết của việc áp dụng sơ
đồ tư duy phối hợp các kĩ thuật dạy học khác vào dạy học môn công nghệ 8 đểgiúp các em nâng cao trình độ nhận thức, tiếp thu bài học nhanh, nhớ kiến thứcđược lâu hơn, cách thức hoạt động nhóm, kĩ năng hợp tác, giao tiếp, phát huytính sáng tạo, khả năng tư duy và tích cực học tập Tôi đã nghiên cứu, áp dụng
và mạnh dạn đưa ra biện pháp sử dụng SĐTD phối hợp các kĩ thuật dạy họckhác trong môn Công nghệ khối lớp 8 bằng các giải pháp thiết thực nhất chotừng kiểu bài để thực hiện như sau:
2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.
2.3.1- Sử dụng sơ đồ tư duy phối hợp với kĩ thuật dạy học trực quan, kĩ thuật phòng tranh, kĩ thuật KWL… vào việc hình thành kiến thức mới trong dạy học công nghệ khối lớp 8.
Để giúp học sinh đạt được kết quả cao trong việc hình thành kiến thức mớibằng sơ đồ tư duy chúng ta cần phải dẫn dắt học sinh làm quen dần theo mức độ
+ Giáo viên cho học sinh tập “ Đọc hiểu”, tự vẽ sau từng bài học bằng cách phối hợp với một số phương pháp như đàm thoại, vấn đáp gợi mở, thuyết trình và kĩ thuật KWL
Ban đầu đểhọc sinh làm quen dần với phương pháp mới này ngoài việc giớithiệu về SĐTD giáo viên nên hướng dẫn học sinh cách phân tích nội dung bàihọc
Trang 9và thể hiện nó bằng SĐTD thông qua một số tiết học có thể bằng hình thức vẽtrực tiếp hoặc sử dụng giáo án powerpoint để tiết kiệm thời gian.
Với cách này giáo viên vẽ SĐTD ở trung tâm bảng – là nội dung chính củabài học sau đó giới thiệu các nội dung tiếp theo của bài học qua các nhánh cấp 1,cấp 2, cấp 3… kết hợp phương pháp đàm thoại, vấn đáp gợi mở, thuyết trình củagiáo viên và học sinh hoàn thiện dần SĐTD Cuối cùng khi sơ đồ hoàn thiệnchính là nội dung bài học mà học sinh cần phải nắm được.
Ví dụ: Khi dạy bài “Hình chiếu” ta tiến hành theo các bước như sau:
+ Bước 1: Giáo viên đặt vấn đề vào bài và vẽ (hoặc trình chiếu) chủ đề
trung tâm của bài học “ Hình chiều”
+ Bước 2: Giáo viên đặt câu hỏi để học sinh tự tìm hiểu những nội dung
chính của bài ( nhánh cấp 1)
Qua việc nghiên cứu trước bài mới ở nhà em hãy cho biết bài này gồmnhững nội dung chính nào? (Khái niệm về hình chiếu, Các phép chiếu, Các hìnhchiếu vuông góc, Vị trí các hình chiếu) Sau đó giáo viên khẳng định đó chính làcác nhánh cấp 1 của sơ đồ tư duy và vẽ từng nội dung ứng với các nhánh bằngcác màu phấn khác nhau
+ Bước 3: Giáo viên dẫn dắt học sinh cùng nghiên cứu nội dung bài học
bằng cách phối hợp các phương pháp khác như đàm thoại, vấn đáp, thuyếttrình…từ đó hoàn thành tiếp các nhánh cấp 2, cấp 3 của từng nội dung bài học.Như vậy qua việc làm này học sinh vừa hoàn thành việc nghiên cứu nộidung bài học vừa nhẹ nhàng tiếp cận và học cánh vẽ sơ đồ tư duy
Giáo viên cần chú ý cho học sinh kỹ năng ghi chép trên sơ đồ tư duy đó là:Dùng từ khóa và ý chính; Viết cụm từ, không viết thành câu; Dùng các từ viếttắt Có tiêu đề Đánh số các ý; Liên kết ý nên dùng nét đứt, mũi tên, số, màu sắc;Ghi chép nguồn gốc thông tin để có thể tra cứu lại dễ dàng; Sử dụng màu sắc đểghi
Những tiết tiếp theo tập cho các em tự vẽ bằng cách cho key words- tên chủ
đề hoặc một hình ảnh, hình vẽ của chủ đề chính vào vị trí trung tâm rồi tạo bảngKWL Giáo viên vẽ mẫu lên bảng, ngoài ra, mỗi học sinh cũng có một mẫu bảngcủa các em Có thể sử dụng mẫu sau
Trang 10Đề nghị học sinh động não nhanh và nêu ra các từ, cụm từ có liên quan đếnnội dung nghiên cứu Cả giáo viên và học sinh cùng ghi nhận hoạt động này vàocột K Hoạt động này kết thúc khi học sinh đã nêu ra tất cả các ý tưởng Tổ chứccho học sinh thảo luận về những gì các em đã ghi nhận
Yêu cầu học sinh đọc và tự điền câu trả lời mà các em tìm được vào cột L.Trong quá trình đọc, học sinh cũng đồng thời tìm ra câu trả lời của các em vàghi nhận vào cột W
Sau khi hoàn thành được bảng KWL các em sử dụng kiến thức đó tiếp tục
vẽ ra các nhánh cấp 1, cấp 2, cấp 3,… vào một trang giấy Có thể vẽ chung trênmột cuốn vở hoặc để thành các trang giấy rời, rồi kẹp thành một tập Mỗi bàihọc được vẽ kiến thức trọng tâm trên một trang giấy giúp các em dễ ôn tập, xemlại kiến thức khi cần, chỉ cần rút tờ sơ đồ tư duy của bài đó ra là các em nhanhchóng ôn lại kiến thức một cách dễ dàng
Ví dụ: Sau khi học chương I – Công nghệ 8 “ Bản vẽ các khối hình học”,
mỗi em đã có một tập BĐTD: Bản vẽ các khối đa diện, Bản vẽ các khối trònxoay, …
Bản vẽ các khối đa diện Bản vẽ các khối tròn xoay
b- Phối hợp hoạt động nhóm, thảo luận, báo cáo của cá nhân trong dạy, học môn công nghệ 8 với kĩ thuật công não, kĩ thuật phòng tranh, kĩ thuật khăn trải bàn
Sau khi các em đã hình thành được khả năng tự vẽ sơ đồ tư duy chúng ta sẽ
Trang 11sử dụng sơ đồ tư duy để tìm chiến lược giải quyết một vấn đề bằng phương pháphoạt động nhóm theo các bước tiến hành như sau:
+ Đánh giá tình tình cụ thể của đối tượng dạy để phân nhóm
Trước tiên cần kiểm tra học lực và kết quả môn Công nghệ của học sinhthông qua bảng điểm của những năm học trước, tiếp theo giáo viên đưa ra nhữngcâu hỏi có cấp độ khó nâng cao dần để chọn lọc và đánh giá đúng thực chất củahọc sinh
Sau đó giáo viên tiến hành phân nhóm để các em hoạt động cố định trongcác tiết học Với sĩ số học sinh khối 8 của trường tôi là 39 học sinh/lớp, tôi chiamỗi lớp thành 6 nhóm, trong đó có cả học sinh giỏi, khá, trung bình và yếu xenlẫn nhau Kết quả hoạt động của mỗi thành viên chính là kết quả hoạt độngchung của cả nhóm Trong đó thành viên nào của nhóm cũng sẽ hoạt động khichúng ta sử dụng các kĩ thuật dạy học tích cực để tránh trường hợp ỷ lại vào cácbạn khá giỏi trong nhóm
Việc chia nhóm ngay từ những ngày đầu rất quan trọng vì nó sẽ ảnh hưởngtới kết quả hoạt động và điểm số của các em sau này
+ Tiến trình phối hợp hoạt động nhóm, thảo luận, báo cáo của cá nhân trong việc sử dụng sơ đồ tư duy với kĩ thuật công não, kĩ thuật phòng tranh,
kĩ thuật khăn trải bàn
*Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
Đối với giáo viên: Soạn bài và thiết kế bài học theo SĐTD Dựa vào nội
dung bài mới để đưa ra hệ thống câu hỏi và lựa chọn kĩ thuật dạy học phù hợpvới từng nội dung bài học Phần câu hỏi này có thể được ghi chép sẵn trên bảngphụ hoặc viết lên bảng Chuẩn bị một số đồ dùng dạy học như tranh ảnh, sơ đồ,ảnh động, video, máy chiếu… với nội dung tương ứng để minh họa cho kiếnthức được thể hiện trên SĐTD bởi vì khi sử dụng SĐTD, sẽ không đủ diện tíchbảng để học sinh vẽ hay lồng ghép tranh ảnh vào sơ đồ Chuẩn bị danh sách họcsinh và đối tượng học sinh nào giáo viên muốn đánh giá trong buổi học hôm đó.Muốn việc tổ chức hoạt động nhóm không bị mất thời gian và gây ồn khihọc sinh quay lại với nhau để thảo luận sau đó lại trở về vị trí thì điều cần thiết
là phải bố trí không gian lớp học phù hợp cho nên tôi thường bố trí theo hìnhchữ U, chữ C để các nhóm thuận tiện trong các hoạt động
Đối với học sinh: Toàn bộ học sinh đã được hướng dẫn thiết kế SĐTD sẽ
chuẩn bị bài mới ở nhà bằng cách tự thiết kế sơ đồ theo ý tưởng của mình Bêncạnh đó các em chuẩn bị thêm một số hình ảnh có liên quan tới bài học, giảithích các hình vẽ và sơ đồ có trong nội dung bài mới Lớp học phải có phấn màu
và nơi treo tranh, bảng phụ
*Tiến trình bài mới:
Ví dụ khi dạy – học bài “ Vật liệu cơ khí”.
Trang 12Bước 1: Giáo viên kiểm tra công tác chuẩn bị ở nhà của học sinh bằng cách
phối hợp với kĩ thuật phòng tranh
Giáo viên dành khoảng 5 phút để kiểm tra việc chuẩn bị sơ đồ ở nhà củahọc sinh Khoảng thời gian này tương ứng với việc kiểm tra bài cũ theo cách dạytruyền thống Giáo viên chọn ra những bài làm đạt chất lượng tốt về hình thức,
có tính sáng tạo cao và một số bài làm sơ sài, có tính chống đối dán lên bảng.Sau đó cho các em nhận xét, phân tích những điểm được và chưa được của côngviệc chuẩn bị bài của nhau, cuối cùng giáo viên nhận xét, đánh giá để khuyếnkhích các em đã chuẩn bị tốt bằng những lời khen, chỉ ra các điểm mạnh mà các
em này đã làm được Bên cạnh đó nhắc nhở các em chưa tích cực, chỉ ra cácđiểm tồn tại của học sinh bằng những câu nhận xét hài hước, tránh làm các emcảm thấy bị tổn thương vì khả năng vẽ, phối màu, tổ chức và thiết kế bài học cần
có năng khiếu và thời gian làm quen Qua hoạt động kiểm tra bài soạn ở nhàgiáo viên sẽ khởi động tiết học, gây hứng thú cho học sinh ngay khi mới vào giờhọc
Bài chuẩn bị tốt Bài chuẩn bị chưa tốt
Bước 2: Hoạt động nhóm bằng kĩ thuật khăn trải bàn
Kết thúc phần kiểm tra việc chuẩn bị bài ở nhà của học sinh, giáo viên yêucầu học sinh cả lớp nhìn bao quát bài mới và đọc rõ tiêu đề bài học, dẫn dắt họcsinh vào bài mới
Giáo viên đưa ra hệ thống câu hỏi liên quan tới nội dung bài học, khi trả lờicác câu hỏi này, học sinh sẽ nắm được nội dung bài mới Các câu hỏi này có thểđược chuẩn bị trước bằng bảng phụ hay giáo viên sẽ viết lên bảng trong khi họcsinh hoạt động nhóm
Học sinh cùng thảo luận với nhau theo nhóm đã chia trước (mỗi dãy 2 nhóm),
các em sẽ đưa SĐTD đã thiết kế ở nhà coi đó như đã thực hiện bước 1 của kĩ thuậtkhăn trải bàn là làm việc cá nhân để đối chiếu, thảo luận với bài của các bạn khác