Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)Thủ tục hành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thành phố Hà Nội (Luận văn thạc sĩ file word)
Trang 2LUẬNVĂNTHẠCSĨ LUẬT HIẾN PHÁP VÀ LUẬT HÀNH
CHÍNHMã số:8380102
NGƯỜIHƯỚNGDẪNKHOAHỌC: PGS.TS.NGUYỄNQUỐCSỬU
HÀNỘI – 2019
Trang 3Tôi xin cam đoan rằng, kết quả nghiên cứu Luận văn “Thủ tục hành chính vềcấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quận Long Biên – Thànhphố Hà Nội” là kết quả nghiên cứu trung thực của tôi, được vận dụng các kiếnthực lý luận và thực tiễn, kết hợp với cáctài liệu tham khảo từ nhiều nguồn khácnhauvàđượctrích dẫnởnguồn tàiliệu thamkhảo.LuậnvănđượcthựchiệndướisựhướngdẫnkhoahọccủaPGS.TS.NguyễnQuốcSửuvànhậnđượcsựgiúpđỡtừcácđồngnghiệp,ngườithân,bạnbè.Tôixin chânthànhcảmơn!
Tácgiảluậnvăn
NGUYỄNLINH CHI
Trang 4MỞĐẦU 1
CHƯƠNG 1.CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THỦ TỤC HÀNH CHÍNHTRONG CẤPGIẤYPHÉP XÂYDỰNGỞĐỊABÀNQUẬN 8
1.1.Quanniệmvềthủtụchànhchínhtrongcấpgiấyphépxâydựngtrênđịabànquận 8
1.1.1 Khái niệmvề thủtục hành chính 8
1.1.2 Khái niệmthủtục hànhchính trongcấpgiấyphépxâydựng 10
1.2. Sựcầnthiếtcủađiềuchỉnhphápluậttrongcấpgiấyphépxâydựngởđịab ànquận 14
1.3. Nộid u n g t h ủ t ụ c h à n h c h í n h t r o n g c ấ p g i ấ y p h é p x â y d ự n g t r ê n đ ị a b à n quận 16
1.3.1 Cácloạithủtụchànhchínhtrongcôngtáccấpgiấyphépxâydựngtrên địabànquận 16
1.3.2 định vềhồsơ chothủ tụccấpgiấyphépxâydựngtrênđịabànquận20 1.3.3.Quytrìnhcấpgiấyphépxâydựngtrênđịabànquận 22
1.3.4 Quyđịnhvềthẩmquyềncấpgiấyphépxâydựng 23
1.3.5 Quyđịnhvềthờihạncấpgiấyphépxâydựngtrênđịa bànquận 25
1.4. Cácy ế u t ố ả n h h ư ở n g đ ế n t h ủ t ụ c h à n h c h í n h t r o n g c ấ p g i ấ y p h é p x â y dựng 26
1.4.1 Yếutốpháp luật 26
1.4.2 Yếu tốvănhóa 27
1.4.3 Yếu tố kinhtế 28
1.4.4 Yếutốconngười 29
1.4.5 Yếutốứng dụngcôngnghệthôngtin 30
Kếtluậnchương1 31
CHƯƠNG 2.THỰC TRẠNG THỦ TỤC HÀNH CHÍNH TRONG CẤP GIẤYPHÉP XÂY DỰNG TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN TỪ THỰC TIỄN THI HÀNH ỞQUẬNLONGBIÊN,THÀNH PHỐHÀNỘI 32
Trang 5gnămqua 32
2.2. SựđiềuchỉnhcủaphápluậtvềcấpgiấyphépxâydựngtrênđịabànquậnL ong Biên 38
2.2.1 Hệthốngvănbảnphápluậtđiềuchỉnhvềthủtụchànhchínhtrongcấ pgiấyphépxâydựngtrênđịabànquận 38
2.2.2 Hệthốngvănbảnphápluậtđiềuchỉnhvềthủtụchànhchínhtrongcấ pgiấyphépxâydựngtrênđịabànquậnLongBiên 40
2.3.Thựchiệnphápluậtvềthủtụchànhchínhtrongcấpphépxâydựngtrênđịabànquận LongBiên 42
2.3.1.Quy địnhvềhồsơđềnghịcấpgiấy phépxây dựngtrênđịabànquậnLongBiên 42
2.3.2 Quy trình giải quyết thủ tục hành chính trong cấp giấy phép xây dựng trênđịabàn quận LongBiên 44
2.3.3 Quy định về thẩm quyền cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận LongBiên 48
2.4. Đánh giá việc thực hiện thủ tục hành chính trong cấp phép xây dựng vànhững vấn đề pháp lý đặt ra trong thực hiện thủ tục hành chính về cấp phép xâydựngtrênđịabàn quận Long Biên 51
2.4.1 Kết quảthựchiện cấp GPXDtrênđịabàn quận Long Biên 51
2.4.2 Nguyênnhânthànhcông 53
2.4.3 Những hạn chế 55
2.4.4 Nguyên nhâncủanhữnghạnchế 58
Kếtluậnchương2 60
Chương 3.PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNGTHỰC HIỆN THỦ TỤC HÀNH CHÍNH VỀ CẤP GIẤY PHÉP XÂY DỰNGTRÊN ĐỊA BÀN QUẬN TỪ THỰC TIỄN QUẬN LONG BIÊN,THÀNH PHỐHÀNỘI 61
3.1 Phương hướng nâng cao chất lượng thực hiện thủ tục hành chính về cấpgiấyphépxâydựng 61
Trang 63.2 Giảiphápchung
nhằmnângcaochấtlượngthựchiệnthủtụchànhchínhvềcấpphépxâydựngtrênđịabànq uận 63
3.3 Giảiphápriêngnhằmnângcaochấtlượngthựchiệnthủtụchànhchínhvềcấpph
épxâydựngtrênđịabànquận LongBiên 67
3.3.1 Hệthốnghóacác vănbảnphápluậtvềcấpGPXDtrênđịa bànquận 67
3.3.2 Nângcaotrìnhđộ,nănglực,phẩmchấtđộingũcánbộ 68
3.3.3 Tăngcườngsựphốihợpgiữacácphườngtrênđịabànquận 70
3.3.4 Vậndụngứng dụngkhoahọcvàcô ng nghệthôngtinv ào côngtáccấp GPXDtrên địabànquận Long Biên 71
Kếtluậnchương3 73
KẾTLUẬN 74
DANHMỤCTÀILIỆUTHAM KHẢO 76
PHỤLỤC 81
Trang 7DANHMỤCBẢNG BIỂU
Bảng1: Thành phần hồsơcấp GPXD 21
Bảng2:QuytrìnhvềcấpGPXDcủacơquannhànước 23
Bảng3:Thànhp h ầ n vàsốlượnghồsơcấpgiấyphépxâydựng 42
Bảng4: Quytrìnhgiải quyết TTHCtrong cấp GPXD 47
Bảng5:Kếtquảthựchiệncấpgiấyphépxâydựngtừnăm2014đ ế n năm2018 .51
Bảng 6: Kết quả giấy phép xây dựng mới và giấy phép xây dựng tạm từ năm2014đếnnăm2018 53
Trang 8MỞĐẦU
1 Tínhcấpthiết của đềtàinghiêncứu
Cải cách thủ tục hành chính (TTHC) cho tới nay không phải là vấn đề mớinhưnglại luôn là vấn đề nóng bỏng và phức tạp trong triển khai thực hiện NghịquyếtTrung ương 5 khóa X về tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, nângcaohiệulực,hiệuquảcủabộ máynhànướcđãnêu“tậptrungđẩymạnhcảicáchthủtục hành chính,xem đây là khâu đột phá để tạo môi trường thuận lợi, minhbạchchomọihoạtđộngcủangườidânvàdoanhnghiệp,phảitiếnhànhràsoátcácthủtục hành chính trên tất cả các lĩnh vực, chỉ rõ những thủ tục, những quyđịnhsait r á i , k h ô n g p h ù h ợ p v à n g u y ê n n h â n c ụ t h ể đ ể k i ê n q u y ế t s ử a đ ổ i Đ â y l
à khâu cản trở sự phát triển và gây nhiều bức xúc trong nhân dân, phải tập trungchỉ đạo tạo sự chuyển biến nhanhtrong lĩnh vực này” Cải cách thủ tục hànhchính gắn với cơ chế “một cửa” và “mộtcửa liên thông” đã có những bước thayđổi tinh giản, gọn nhẹ, từ đó quản lý hànhchính nhà nước nói chung và quản lýhànhchínhnhànướctronglĩnhvựcxâydựngnóiriêngđạthiệuquảcao
Cấp giấy phép xây dựng (GPXD) là một trong những hoạt động thườngxuyên vàliên tục của quản lý nhà nước về xây dựng Để đảm bảo cho hoạt độngcấp GPXD đượcdiễn ra có trình tự, thuận lợi cho các bên tham gia, phápluậtđưaraquyđịnhvềthủtụchànhchínhtrongcấpGPXD.Đólàcáchthức,trìnhtựthực hiện thẩmquyềnquản lý hànhchínhnhà nước về xây dựngc ủ a c ơ q u a n nhà nước có thẩmquyềnvà sựtham gia thực hiện của cá nhân,tổc h ứ c
k h i muốncấpGPXDtheoquyđịnhcủaphápluật;haynóicáchkháclàthôngquathủtụchànhchínhvềcấpGPXDmànhànướccóthểquảnlýcáchoạtđộngdiễnra trong lĩnh vực này.Không chỉ dừng ở đó, các chủ trương, chính sách củanước ta đang hướng tới tận dụng các điều kiện sẵn
có của cấp địa phương vàgiảm tình trạng ùn việc cho cơ quan nhà nước cấp trung
cấpđượcápdụngvàquyđịnhcụthểtrongLuậttổchứcđịaphươngcóhiệulựcnăm2015.Việcphâncấptronglĩnhvựcxâydựng,cấpGPXDkhôngphảilàvấnđề
Trang 9mới, nhưng những quy định cụ thể hóa cơ chế này sao cho đồng bộ cho tới nayvẫncòn những vướng mắc Nhìn chung, việc phân cấp trong cấp GPXD khôngtạo ra sựkhác biệt về thủ tục hành chính về trình tự, thủ tục vì đã được quy địnhthống nhất trong cácvăn bản pháp luật do cơ quan nhà nước trung ương banhành nhưng có sự phân định trong thẩm quyềncấp phép Thẩm quyền cấpGPXD trên địa bàn quận sẽ có sự khác biệt so với thẩmquyền cấp GPXD trênđịa bàn huyện và khác với thành phố mà quận trực thuộc Cụthể là ở địa bànquận có sự chặt chẽ hơn so với địa bàn huyện và bị thu hẹp hơn so
phốmàquậntrực thuộcvềthẩmquyền.Tuynhiên,chotớithờiđiểmhiệntại,cácvăn bản pháp luật chưa chi tiết được các điểm này dưới góc độ thực thi, mà chỉdừnglạiởmứcđộđưaquyđịnhmặcdùtrênthựctếđãphátsinhcáctrườnghợpcụ thể
Quận Long Biên là quận ngoại thành của Thành phố Hà Nội đang ngàycàngvươn lên phát triển về mọi mặt, nhất là việc sử dụng có hiệu quả các nguồnlựctừ đất đai khi mật độ dân cư đang ngày càng tăng do sự di dời dân cư từcácquận nội thành Do vậy, công tác quản lý nhà nước trên địa bàn quận về cácvấnđề xây dựng, trong đó cấp GPXD là hoạt động trọng tâm, ngày càng đượcchútrọng.Thủ tục hành chính trong cấp GXDP được thực thi theo hướng đơngiản,thuận lợi và phù hợp sẽ góp phần không nhỏ cải thiện hiệu quả quản lýhànhchính nhànướctronglĩnhvựcxâydựng
Trong thời gian qua, quận Long Biên đã tiến hành cải cách thủ tục hànhchínhtheo cơ chế “một cửa” trong cấp GPXD tuy đã đạt được nhiều kết quảđáng khích lệnhưng vẫn còn một số những hạn chế Ví dụ như: vẫn còntìnhtrạnghồsơcấpGPXDchưađượcgiảiquyếtđúnghẹn,việctiếpcậncủabộphậnngười dân vớicác dịch vụ công để thực hiện cấp GPXD còn hạn chế, Mànguyênnhâncơbảncủathựctrạngnêutrênkhôngthểphủnhậnlàdocácthủtụchànhchínhvềcấpphépxâydựngcònphứctạp,chồngchéovàthiếuđồngbộ; sự trì trệ,kém hiệu quả của một số cơ quan nhà nước có thẩm quyền, còn cóbiểuhiệncủacơchế“xin–cho”.Cùngvớiđólàsựhiểubiếthạnchếvàýthức
Trang 10chấp hành pháp luật chưa tốt của bộ phận công dân đã là rào cản cho hoạt độngcấpGPXDtrênđịa bànquậnLongBiên.
Từ những thực trạng nêu trên, em chọn đềtài “Thủ tục hành chính hànhchính vềcấp GPXD trên địa bàn quận - từ thực tiễn Quận Long Biên, Thành phốHà Nội” làm đề tàiluận văn Thạc sĩ của mình Thông qua việc nghiên cứu, đánhgiá các quy định pháp luật hiện hành về thủ
cấpquậnvàhiệuquảthựcthitrênthựctế,luậnvănđềxuấtmộtsốphươnghướng,giảipháptừđóhoànthiệnphápluậtvềthủtụchànhchínhtrênlĩnhvựcnàyvàtạođiềukiệncơsởđểngườidânnângcaohiểubiếtvàcóýthứcchấphànhphápluật
nước; những hạn chế trong quản lý nhà nước do thiếu thủ tục hành chính hữuhiệu; một số những quan điểm, nguyên tắc và giải pháp trong nhiệm vụ cải
cáchthủtụchànhchính
- “Thủ tục hành chính – Lý luận và thực tiễn” do PGS.TSKHNguyễnVănThâm và TS Võ Kim Sơn biên soạn (Nxb Chính trị Quốc gia2002) Cuốn sáchđược các tác giả trình bày những vấn đề lý luận cơ bản liênquan đến thủ tụchành chính, được chứng minh bằng thực tiễn không chỉ trongnước mà còn ởmột sốnướctrên thếgiớihiệnnay
- “Cảicáchquytrìnhvàthủtụchànhchínhvềđầutư,đấtđai,xâydựng”–sổ taytham khảo về cải cách hành chính dành cho địa phương (năm 2011) củatập thể tác giả Phòng Thương mại
và Công nghiệp Việt Nam, Viện nghiên cứuQuản lý kinh tế Trung ương và Tổchức tài chính quốc tế Công trình gồm baphần chính là tổng quan quy trình thủ
xâydựng;giớithiệumộtsốcôngcụphântíchđểcácđịaphươngthamkhảo,sửdụng
Trang 11vào việc đánh giá thực trạng và thiết kế giải pháp cải thiện; và các công cụ cảicáchhành chính Nhiều mô hình tốt trong cải cách quy trình thủ tục hành chínhvề đầu tư,đất đai, xây dựng của các thành phố như Bà Rịa-Vũng Tàu, HảiDương, TháiNguyên,…đã được phân tích cụ thể để địa phương dễ dàng thamkhảo Tuy nhiênnội dung về cấp phép xây dựng còn hạn chế, chưa đề cập sâuđếnnhữnggiảipháphoànthiệnthủtục.
- Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý hành chính công của MaiThịThơm: “Cải cách thủ tục hành chính theo cơ chế “Một cửa” về cấp phépxâydựng(từthựctiễnquậnHoànKiếm–
HàNội)”(Năm2013).Tácgiảxuấtpháttừ những vấn đề lý luận về thủ tục hành chính và thủ tục hànhchính theo cơ chế“Một cửa” trong giai đoạn 2008- 2 0 1 2 , t ừ đ ó đ á n h g i á
t h ủ tụch à n h c h í n h t h e o c ơ c h ế “ M ộ t c ử a ” t r o n g c ấ p G P X D ở Ủ y b a n n
h â n d â n QuậnH o à n K i ế m trongg i a i đ o ạ n n g h i ê n c ứ u đ ể đ ề x u ấ t r a giải p h á
p v à k i ế n nghị hoàn thiện thủ tục hành chính theo cơ chế “Một cửa” trong cấp phépxâydựngtrênđịabàn.LuậnvănnghiêncứutheomãngànhHànhchính,dovậychưacó đánhgiásâusắcvềmặtphápluật,đặcbiệtpháp luật vềthủtụchànhchính
Nhữngcôngtrìnhnghiêncứutrênđềcậptớinhiềukhíacạnh,cảvềlýluậnvàthựctiễn,tuynhiênchưacócôngtrìnhnàonghiêncứucụthểvềphápluậtthủtụchànhchínhtrongcấpGPXD
3 Mục tiêuvànhiệmvụnghiên cứu
3.1 Mụctiêunghiêncứu
Từ nhận thức chung về thủ tục hành chính và thủ tục hành chính trongcấpGPXD, nghiên cứu thực trạng TTHC trong cấp GPXD, cùng với đánh giáthựctrạng thực thi TTHC trong lĩnh vực này trên địa bàn quận Long Biên để đềxuấtcác biện pháp nhằm nâng cao chất lượng thực thi TTHC trong cấp GPXD ởđịabàn quận nóichung,quậnLongBiênnóiriêng
3.2 Nhiệmvụnghiêncứu
- Hệthốnghóanhững vấn đềlýluậnvềTTHC,TTHC vềcấp GPXD;
Trang 12Về phạm vi không gian: Đề tài nghiên cứu thực tiễn trên địa bàn quận LongBiên.Vềphạmvithờigian:từnăm2014đếnnăm2018
5 Phươngphápluậnvàphươngphápnghiêncứu
5.1 Phươngphápluận
LuậnvănsửdụngnhữngphươngphápluậnduyvậtbiệnchứngvàduyvậtlịchsửcủatriếthọcMác–Lênin;vậndụngchủtrương,chínhsách,phápluật
Trang 13củaNhànướcvềcảicáchthủtụchànhchínhtrongđiềukiệnxâydựngnhànướcphápquyền,xâydựng nềnhànhchính trongsạch,hiệuquả,phục vụ.
6.2 Vềmặtthựctiễn
- Luận văn có thể được sử dụng làm tài liệu tham khảo để các cơ quannhànước có thẩm quyền trong hoạt động ban hành, sửa đổi, bổ sung các quyếtđịnhcủa pháp luật xây dựng liên quan tới lĩnh vực cải cách TTHC nói chung vàthủtụccấpGPXDnóiriêng
- Luận văn có thể được sử dụng làm tài liệu tham khảo để xây dựngchủtrương, giải pháp hoàn thiện thủ tục hành chính trong cấp GPXD tại QuậnLongBiêncũngnhưứngdụngchocácQuận,huyệnkháchtrênphạmvicảnước
- Luận văn là nguồn tài liệu và thông tin bổ ích cho người dân trên địabànquận Long Biên tra cứu và tìm hiểu các thủ tục cũng như quy trình để chuẩnbịkhi có nhucầuđượccấpGPXD
7 Kếtcấucủaluận văn
Ngoàicácphầnmởđầu,kếtluận,danhmụccáctừviếttắtvàdanhmụctàiliệuthamkhảo,luậnvănđượccơcấu thành3chương:
Chương1 : C ơ s ở l ý l u ậ n v ề t h ủ t ụ c h à n h c h í n h t r o n g c ấ p g i ấ y p h é p x â y dựngởđịabànquận
Chương2:Thựctrạngthủtục hànhchính trongcấpgiấyphép
xâydựngtrênđịabànquận,từthựctiễnthi hànhởquậnLongBiên,thànhphốHà Nội
Trang 14Chương 3: Phương hướng và giải pháp nâng cao chất lượng thực hiện thủtụchành chính về cấp giấy phép xây dựng trên địa bàn quận, từ thực tiễn quậnLongBiên,thànhphốHà Nội.
Trang 15CHƯƠNG1 CƠSỞLÝLUẬNVỀ THỦTỤCHÀNH CHÍNH TRONGCẤPGIẤYPHÉPXÂYDỰNG ỞĐỊABÀNQUẬN
1.1 Quan niệm về thủ tục hành chính trong cấp giấy phép xây dựngtrênđịabàn quận
1.1.1 Kháiniệmvềthủtụchànhchính
Để tiến hành một hoạt động nói chung, ta đều cần phải thực hiện nhữnghành động
nhất định Các hành động đó được nối tiếp nhau theo trình tựthờigian, được thực hiện theocách thứcvàhình thứcnhất định Đặc biệt trong quảnlý nhà nước, ba yếu tố kể trên trở nên
quan trọng hơn khi đó là nhân tố quyếtđịnh tới hiệu quả của hoạt động và do vậy cũng được phápluật quy định rất chặtchẽ Nói cách khác, việc quy định số lượng, thứ tự các hoạt động cụ thể, mụcđích, nội dung,cách thức tiến hành các hoạt động trong một chuỗi hoạt độngthống nhất, tức là cácthủ tục tiến hành đóng vai trò lớn trong điều hành bộ máynhà nước cũng như đảmbảo quyền và lợi ích hợp pháp của công dân Chính vìvậy thủ tục tiến hành các hoạtđộng quản lý nhà nước được quan tâm ở cảgócđộxâydựngphápluậtvàthựcthitrênthực tế
Với nghĩa chung nhất, thủ tục (procedure) là phương thức, cách thức giảiquyết côngviệc theo một trình tự nhất định, một thể lệ thống nhất gồm một loạtnhiệm vụ liênquan chặt chẽ với nhau nhằm đạt được kết quả đề ra Khái niệm“thủ tục” đã baohàm khái niệm “trình tự” các hành động và “cách thức” thựchiện các hành động đó.Trong mỗi hoạt động khác nhau thì trình tự và cách thứcthực hiện cũng khác nhau,cũng có nghĩa là thủ tục không giống nhau ở mỗi lĩnhvực hoạt động khác nhhau Tương ứng nhưvậy, ba lĩnh vực hoạt động lập pháp,hành pháp và tưpháp sẽ có thủ tục lập pháp, thủ tục hành chính vàthủ tục tưpháp Trong đó thủ tục hành chính được xem là thủ tục phong phú vàdiễn rathường xuyên,liêntục
Trang 16Thủtục lậppháplà thủtục làm hiếnpháp, phápluật, docác chủt h ể s ử dụng quyền hành pháp
sử dụng quyền lập pháp tiến hành Thủ tục tư pháp là thủtục giải quyết các vụ án hình sự, dân sự, hànhc h í n h , l a o
đ ộ n g , k i n h t ế d o c á c chủ thể sử dụng quyền tư pháp tiến hành Còn thủtục hành chính là thủ tục tiếnhành bởi các hoạt động quản lý hành chính nhà nước,được thực hiện bởi cácchủthểsửdụngquyềnhànhpháp
Nghiên cứu về thủ tục hành chính, có nhiều quan niệm về phạm vi cụ thểcủathủtụchànhchính
Quan niệm thứ nhất: thủ tục hành chính là trình tự và cách thức mà luậthành chínhquy định, theo đó các cơ quan hành chính nhà nước giải quyết cáctranhchấpvềquyềnvà xửlýviphạmphápluật [tr5,6;42]
Quan niệm thứ hai cho rằng thủ tục hành chính là trình tự giải quyết bất kỳmột vụviệc cụ thể, cá biệt nào trong lĩnh vực quản lý hành chính nhà nước [17].Với quan niệmnày, khái niệm thủ tục hành chính đã được mở rộng hơn so vớiquan niệm một nhưng vẫn chưa được đầy đủ
vì ngoài xử lý các vụ việc cá biệt,trình tự ban hành các quyết định chủ đạo và quyphạm pháp luật cũng cần tuântheotrìnhtựđảmbảotínhhợpphápvà hợplý
Theo tinh thần, nội dung các văn kiện của Đảng (Nghị quyết đại hộiĐảngVII,Nghịquyếttrungươnglần8khóaVII,NghịquyếtđạihộiĐảngVIII,IX,X) và các văn bản pháp luật (Nghị quyết của Chính phủ số 38/CP ngày4/5/1994về cải cách một bước thủ tục hành chính trong việc giải quyết công việc củacông dân và tổ chức,Quyết định số 225/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ banhành ngày04/02/2016 về phê duyệt kế hoạch cải cách hành chính nhà nước giaiđoạn2016-2020)thìthủ tụchành chínhcó nộidung baogồm:
- Sốl ư ợ n g c á c h o ạ t đ ộ n g c ụ t h ể c ầ n t h ự c h i ệ n đ ể t i ế n h à n h n h ữ n g h
o ạ t động quảnlýnhấtđịnh;
- Trình tựcủa cáchoạtđộngcụthể,mối liênhệgiữa cáchoạtđộngđó;
- Nội dung,mục đích của cáchoạtđộng;
- Cáchthứctiếnhành,thờihạntiếnhànhcác hoạtđộngcụthể
Trang 17Đây là cách hiểu có thể nói là đầy đủ và chính xác nhất về thủ tục hànhchính, đánhgiá đúng ý nghĩa, vai trò của thủ tục hành chính trong quản lý nhànước và tạo thuậnlợi cho những định hướng cải cách thủ tục hành chính trongđiềukiệnhiệnnay.
Có rất nhiều loại thủ tục hành chính khác nhau để nhằm phù hợp với từnghoạt động
cụ thể Đó là thủ tục hành chính trong tổ chức, điều hành cáchoạtđộngnộibộhayđểgiảiquyếtcôngviệclênquanđếnquyền,lợiíchcủacôngdânnênthủtụchànhchínhkhôngnhữngđưaratrìnhtựtiếnhànhmàcònđịnhra thẩm quyềngiải quyết, chỉ ra quyền và nghĩa vụ của các bên liên quan Mụctiêucuốicùng là xây dựngmộtxãhộiphápl u ậ t , đ ả m b ả o h à i h ò a c á c l ợ i
í c h , bảovệchínhđángquyềncủamỗicánhânvàgópphầnthúcđẩyđấtnước
Như vậy,thủ tục hành chính là trình tự và cách thức tổ chức thực hiện
cáchoạtđ ộ n g q u ả n l ý h à n h c h í n h n h à n ư ớ c , t h e o đ ó c á c c ơ q u a n , c á n b ộ , c ô n g chức thực hiện nhiệm vụ cá nhân, tổ chức, thực hiện quyền và nghĩa vụ theo quyđịnh pháp luật trong quá trình giải quyết các công việc quản lý hành chính nhànước.
1.1.2 Kháiniệmthủtụchànhchínhtrongcấpgiấyphépxâydựng
Hiến pháp 2013 chỉ ra các quyền của công dân trong đó không thể khôngnhắc tới
“quyền có nơi ở hợp pháp” (Điều 22, Hiến pháp 2013) và “mọi ngườicó quyền tự
do kinh doanh trong những ngành nghề mà pháp luật không cấm”(Điều 33, Hiếnpháp 2013) Trước các quyền hợp pháp của công dân quy địnhtrong Hiến pháp, nhànước có nghĩa vụ tạo ra điều kiện thuận lợi cho công dântrong đảm bảo quyền cónơi ở và quyền xây dựng trong kinh doanh thông quahoạt động cấp GPXD Nhưvậy GPXD được coi là một công cụ pháp lý quantrọng để nhà nước vừa đảm bảoquyền công dân vừa thực hiện quản lý các hoạtđộng xây dựng để bảo vệ cảnh quanmôi trường, bảo tồn di tích văn hóa lịch sửdanhlamthắngcảnhvàsửdụnghiệuquảquỹđất
Trang 18Khoản 17 Điều 3 Luật Xây dựng hiện hành quy định:“Giấy phép xây
dựnglà văn bản pháp lý do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp cho chủ đầu tư
đểxâydựngmới,sửachữa,cảitạo,di dờicôngtrình”
Với quy định trên, GPXD được xem như một “chứng thư pháp lý” để xácnhận mốiquan hệ hợp pháp giữa nhà nước và công dân trong hoạt động xâydựng Giấy nàychỉ có thể được cấp bởi cơ quan nhà nước có thẩm quyển, theoquy định của phápluật mà không phải bất kỳ cơ quan thẩm quyền nào cũng cóchức năng này.Việcđược nhà nước cấp GPXD cho một công trình nào đó đồngnghĩa với việc côngtrình được xây dựng là hợp pháp và được nhà nước bảo vệquyền và lợi ích trongquá trình xây dựng GPXD gồm các loại: xây dựng mới,sửachữa,cảitạovàdidờicôngtrình
NhưvậyGPXDcónhữngđặctrưngcơbảnsau:
Thứnhất,GPXDlàmộtloạigiấydocơquannhànướccóthẩmquyềnđượcpháp luật chỉ định chịu tráchnhiệm phát hành thống nhất trong phạm vi cảnướcđólàBộXâydựng.GPXDđượcnhànướccấpchocácchủđầutưmộtcáchhợpphápkhicôngtrình của họđápứngđủđiều kiệntheo quyđịnhcủaphápluật
Thứ hai, GPXD là một trong những công cụ để Nhà nước quản lý hiệu quảquỹ đất
và hoạt động xây dựng trên các quỹ đất, từ đó tạo sự phát triển bềnvữngcủađấtnước,củavùng,củađịaphương;đồngthờitạođiềukiệnpháplýchocáccá nhân, tổ chứcđảm bảo quyền xây dựng nhà ở, công trình đầu tư, kinhdoanh,… Bên cạnh đó, GPXD là căn cứ kiểm tra,giám sát thi công và xử lý cácviphạmvềtrậttựxâydựng,lậphồ sơhoàncông
Thứ ba, GPXD là cơ sở pháp lý quan trọng để xác nhận của nhà nước trongtính hợp phápxây dựng các công trình Có nghĩa là các công trình có đủđiềukiệnđượcxâydựng;dovậysẽđượcnhànướcbảohộtrướcnhữnglấnchiếmsaiphạm,tạosựyêntâmchochủđầutưtrongsuốt quátrìnhthicông
Cũng như bất kỳ một lĩnh vực quản lý nào khác, quản lý xây dựng cầnđược tiếnhành theo thủ tục Với tính đa dạng và phức tạp của hoạt động quảnlýxâydựng,việcthiếtlậpnênmộttrìnhtựthủtụchànhchínhsẽlàđiềukiệnđảm
Trang 19bảo cho tiến trình quản lý được thông suốt và có hiệu quả, đảm bảo cho hoạtđộngxây dựng được tiến hành trong khung pháp luật và có một trật tự ổn định.Và GPXD
là kết quả của hoạt động cấp phép xây dựng thông qua các thủ tụchành chính
Với ý nghĩa đó, thủ tục hành chính trong cấp GPXD là tổng hợp cácquyphạmphápluậtcủacáccơquannhànướccóthẩmquyềnbanhànhnhằmxáclậptrình tự, cách thứcthực hiện thẩm quyền của các cơ quan nhà nước về quản lýxâydựng
Thủ tục hành chính trong cấp GPXD bao gồm các quy định về thẩm quyền,chức năng,nhiệm vụ và quyền hạn cũng như trách nhiệm của các cơ quan nhànước có thẩm quyền Cùng với đó là hệthống quy phạm pháp luật hướng tớiviệc chỉ dẫn, định hướng cho chủ đầu tư vềđiều kiện cần và đủ để cơ quan cóthẩm quyền xem xét và giải quyết hồ sơ Nhữngđiều kiện đó có thể là thủ tục hồsơ, giấy tờ và những căn cứ pháp lý khác về nhu cầu xây dựng, là điều kiệntàichínhmàchủđầutưcótráchnhiệmphảinộp,lànhữngquyđịnhcầnbiếtkhitiếpcậnvớicơquancôngquyềnkhithựchiệnquyềnvànghĩavụcủamình.Nhưvậy,có thểhiểuthủtụchànhchính trongcấpGPXDnhưsau:
Thủ tục hành chính trong cấp giấy phép xây dựng là cách thức, trình tựthực hiện thẩm quyền quản lý hành chính nhà nước về xây dựng và cách thứctham gia thực hiện các thủ tục hành chính của cá nhân, tổ chức khi muốn cấpgiấyphépxâydựngtheoquy định củaphápluật.
Hoạt động cấp GPXD là quyền và trách nhiệm của các cơ quan có thẩmquyền về cấpphép xây dựng từ trung ương đến địa phương (Bộ xây dựng, ủyban nhân dân cấptỉnh, ủy ban nhân dân cấp huyện) thực hiện quyền và nghĩavụchohoạtđộngcungứngdịchvụcôngchonhànướctrongthựcthivàtổchứccấpphép xây dựng Luật Xây dựng 2014 và nghị định 59/2016 được ban hànhthay thế cho Luật Xây dựng 2003 vànghị định 64 đã quy định lại thẩm quyềncấp GPXD ở cấp địa phương có ủy ban
dânhuyện,ủybannhândânquận),vàlàcơquannhànướccấpthấpnhấtcótrách
Trang 20nhiệmtriểnkhaiphápluậtcủanhànướctronghoạtđộngcấpGPXDchochủđầutư Sở dĩ vậy vì trình độchuyên môn cho hoạt động này đòi hỏi đội ngũ thực thiphải có trình độ và học vấn cao, đồng thời được
họccôngnghệtântiến.Tuynhiêntínhtớithờiđiểmhiệntại,khôngphảitấtcảcácủyban nhân dân cấp xã đáp ứng được các yêu cầu trên, do vậy cấp GPXD sẽthuộc thẩm quyền của ủy ban nhândân cấp quận/huyện trở lên Nghiên cứu vềcấp GPXD của ủy ban nhân dân quận và
so sánh với ủy ban nhân dân huyện, ủyban nhân dân tỉnh, rõ ràng ta thấy về mặt thủ
khácbiệt(dođượcquyđịnhchungtrongluật),nhưngtrênthựctếhoạtđộngcấpphépcómộtvàiđiểm khác biệt.Vềphạm vi,ủy bannhân dân tỉnhcóquyềnc ấ p GPXD cho các côngtrình lớn, trừ công trình đặc biệt, theo điều 103 của LuậtXây dựng 2014; trong khiphạm vi cấp phép xây dựng của ủy ban nhân dân cấphuyện chỉ trong phạm vi khuvực quận, huyện quản lý cho các công trình, nhàởriênglẻ.Ngoàiraủybannhândânhuyệnlàcơquannhànướcquảnlýởkhuvựcnôngthôn,nêntronghoạtđộngcấpphépxâydựngsẽcónhữngđặcthùriêng.Đó là việc cấp phép xây dựng đốivới các thửa đất thuộc thị trấn, thị xã; các khuđất đấu giá có bản đồ quy hoạch chi tiết là bắt buộc; cònlại các trường hợp xâydựng nhỏ lẻ sẽ được phép xây dựng mà không cần xin cấpphép Bên cạnh đó,các công trình xin cấp phép được phép xây dựng trên 100% diệntích thửa đấtthuộc quyền sở hữu Trong khi đó, đối với khu vực nội thành, việc đềnghị cấpGPXD là bắt buộc đối với mọi công trình Hoạt động cấp GPXD còn đượcphêduyệt khắt khe hơn khi các công trình nội thành chỉ được xây dựng trên80%diệnt í c h đ ấ t h ợ p p h á p s ử d ụ n g v à c ò n p h ụ t h u ộ c v à o q u y h o ạ c h c h i t i ế t c
ủ a quạn, phù hợp vói quy hoạch chi tiết về chiều cao, số tầng, màu sắc, hìnhdáng,… công trình Do có sự khácbiệt về mặt thực tế như vậy nên quan hệ giữacác bên tham gia vào mối quan hệhành chính trong cấp GPXD cũng có sự khácnhau
Từ những điểm nêu trên và định nghĩa chung về thủ tục hành chínhtrongcấpGPXD,tacóđịnhnghĩavềthủtụchànhchínhtrongcấpGPXDtrênđịabàn
Trang 21xây dựng của ủy ban nhân dân quận và cách thức tham gia thực hiện các thủtục hành chính của cá nhân, tổ chức có công trình trên địa bàn quận khi muốncấpgiấyphépxâydựngtheoquy địnhcủaphápluật.
1.2 Sự cần thiết của điều chỉnh pháp luật trong cấp giấy phép xâydựngở địa bànquận
Quản lý nhà nước là công việc phức tạp và lại càng phức tạp hơn trongquản lý hànhchính Do sự tương tác thường xuyên và liên tục giữa các cánhân,tổchứcvàcơquannhànướctronghànhchínhnênnhucầutấtyếuđòihỏicầncósựđiềuchỉnhmốiquanhệnày.Phápluậtđãđứngravàtrởthànhcôngcụhữuhiệutrongquảnlýhànhchínhnhànước.Việc tuânthủvàlàmtheophápluậtđảmbảotínhcôngbằngtronghoạtđộng,mỗibênđềuhiểurõtráchnhiệmvà quyền lợi của mình trong cungứng và đề nghị cung ứng dịch vụ Do vậy cáchoạtđộngtronghànhchínhnhànướcđượcdiễnrathuậnlợi.Tuy nhiên để các hoạt động trong lĩnh vực hành chính nói chung và trongcấp GPXDnói riêng diễn ra có trình tự, kiểm soát được, nhà nước xây dựng nêncác quy phạm phápluật đối với thủ tục hành chính trongc ấ p G P X D V ề
b ả n chất,thủtụchànhchínhtrongcấpGPXDlàmộtdạngdịchvụcôngmànhànướccó nghĩa vụcung cấp Việc cung cấp dịch vụ công chính là lý do nhà nước tồntại do nhân dân đóng thuế để tạo nguồn thucho ngân sách nhà nước, vì thế mọingười dân đều có quyền yêu cầu nhà nước cungcấp những dịch vụ tối thiểu.Việc đặt ra các trình tự, thủ tục hành chính về cấpGPXD được quy định mộtcáchr õ r à n g , c ụ t h ể , t h ố n g n h ấ t v à
c h í n h t h ứ c t r o n g v ă n b ả n p h á p l u ậ t c ó h i ệ u lực pháp lý cao
là một sự cần thiết khách quan, bởi chúng có tác động trực tiếpđến quyền lợi trongxây dựng hợppháp của cá nhân, tổc h ứ c M ặ t k h á c
p h á p luậtvềthủtụchànhchínhtrongcấpGPXDsẽcóhiệulựcbắtbuộcđốivớicáccơquan nhà nước có thẩm quyền thực thi nhiệm vụ của mình một cách côngbằng và thận trọng Có thể thấy sựđiều chỉnh của pháp luật trong cấp GPXD làcầnthiếtqua nhữngtác độngcụthểsau:
Trang 22Thứ nhất: Các thủ tục hành chính về cấp GPXD được quy định cụ thể, rõràng trongcác văn bản pháp luật do cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hànhthì đó là cơ sở,điều kiện và phương tiện cần thiết để các cơ quan và cán bộ cóthẩm quyền quản lýnhà nước về xây dựng thực hiện chức năng, nhiệm vụ củamình.
Thứ hai: Hệ thống các quy phạm quy định về thủ tục hành chính trong cấpGPXD sẽtạo ra khung pháp lý, trật tự ổn định cho các cơ quan thực hiện chứcnăng Thôngqua đó, hiệu quả quản lý sẽ tăng cường Thực tế cho thấy nếu cácquy phạm thủ tụcđược triển khai có hiệu quả thì quyền lợi của nhân dânđượcđảmbảovànhànướcquảnlýlĩnhvựcxâydựngđượcchặtchẽhơn
Thứ ba, các quy phạm về thủ tục hành chính trong cấp GPXD tác động trựctiếp tới cải cách
cơ cấu, tổ chức bộ máy của cơ quan có chức năng theo hướnggọn nhẹ, quy về một mối, nâng cao tráchnhiệm cho cán bộ quản lý lĩnh vực xâydựng trên địa bàn Qua đó sẽ khắc phụcđược tình trạng bộ máy cồng kềnh,nhiều tầng nấc, nhiều cấp trung gian vốn gâymất thời gian trong quy trình xử lýcôngviệc
Thứ tư, các quy phạm thủ tục hành chính trong cấp GPXD được quy địnhcụ thể, rõràng và được triển khai công khai, minh bạch sẽ tạo điều kiện cho chủđầu tư đượcthực hiện quyền và lợi ích của mình một cách thuận lợi, dễ dàng.Bêncạnhđó,tệnạnquan liêu,cửaquyền cũngđượchạn chế
Thứ năm: Các thủ tục hành chính trong cấp GPXD được quy định dể hiểu,đơn giản,khi tổ chức lại có sự phối hợp nhịp nhàng giữa các cán bộ có thẩmquyền và các cơquan liên quan thì yêu cầu của người đầu tư trong xây dựng sẽnhanhchóng,kịpthời,chophéptiếtkiệmthờigian,côngsức vàtiềncủa
Thứ sáu: Các thủ tục hành chính trong cấp GPXD được thể hiện bằngnhững quyphạm,đólà điều kiệnbắt buộccácbên tham giaphảituânt h ủ Thông qua đó sẽ tạo ra
ý thức chấp hành pháp luật và nhằm tăngc ư ờ n g p h á p chếxã hộichủ nghĩa nóichung
Trang 23Có thể khẳng định rằng hệ thống quy phạm về thủ tục hành chính trongquản lý xâydựng và cấp GPXD càng rõ ràng, dễ tiếp cận sẽ cho phép tiết kiệmthời gian và giảmchi phí cho các cơ quan công quyền cũng như ngườidân.Trongh o ạ t đ ộ n g q u ả n l ý n ó i c h u n g v à x â y d ự n g , c ấ p G P X D n ó i r i ê
n g n ế u khôngcócácquyphạmthủtụcthì quyphạmnộidungsẽtrởthành vônghĩa.Thủtụcchính làphương thứcsống củađạo luật
Với các ý nghĩa nêu trên về sự cần thiết của pháp luật trong điều chỉnh thủtục hànhchính trong cấp GPXD, trong thời gian qua nhiều văn bản đã được banhành cũngnhư sửa đổi, điều chỉnh sao cho phù hợp với quy trình quản lý, khaithác và sử dụng,đáp ứng nhu cầu thực tiễn Dù mỗi văn bản được ban hành vềcách thức tổ chứcquản lý đối với mỗi công trình xây dựng khác nhau, theo đó,các quy phạm về thủtục hành chính trong cấp GPXD được quy định với nhữngđiều kiện, nội dung vàhình thức không giống nhau, song tựu chung lại, cơ cấupháp luật điều chỉnh về thủtục hành chính trong cấp GPXD đều đề cập tới cácnội dung cơ bản về điều kiện, cácbước tiến hành thủ tục, các hồ sơ cần thiết,thờigiangiảiquyếtthủtụcvàthẩmquyềngiảiquyết
1.3 Nội dung thủ tục hành chính trong cấp giấy phép xây dựng trênđịa bàn quận
1.3.1 Cácloại thủ tục hành chính trong công tác cấp giấy phép xây dựngtrênđịabàn quận
Khi nghiên cứu các loại thủ tục hành chính trong cấp GPXD (thủ tục cấpmới GPXDcho công trình xây dựng và nhà ở riêng lẻ; thủ tục cấp GPXD tạm;thủ tục điềuchỉnh GPXD; thủ tục gia hạn GPXD; thủ tục cấp lại GPXD) trướctiên là nghiên cứu
về các điều kiện để được cấp Đây là quy định đặt ra đối vớicác cán bộ đảm tráchnhiệm vụ triển khai hoạt động cấp GPXD phải xem xétthận trọng, kỹ lưỡng cácđiều kiện theo quy định của pháp luật để đối chiếu vớithực tiễn Vì vậy đối với mỗiloại công trình khác nhau, pháp luật lại đưaranhữngđiềukiệnkhácnhauđểđượcphépcấpGPXD.Cácđiềukiệncụthểcủa
Trang 24pháp luật là kim chỉ nam để cơ quan nhà nước có thẩm quyền tiếp nhận hồ sơvàgiảiquyếtchínhxác,kháchquan.
Cùng với đó, các điều kiện đưa ra trong cấp GPXD cũng là yêu cầu bắtbuộc đối vớicác chủ đầu tư cần phải đáp ứng Để được cấp GPXD, chủ đầu tưcũng phải cungcấp đầy đủ các giấy tờ liên quan, đủ điều kiện để cơ quan nhànướccó thẩmquyềncócơsởpháplýgiảiquyết đềnghị
Mỗi thủ tục hành chính được giải quyết khi phải thỏa mãn các điều kiệnnhất định.Người sử dụng dịch vụ công cần nắm và hiểu rõ các điều kiện đặt rađối với mỗiloại thủ tục và chuẩn bị tốt hồ sơ trước khi tiến hành sử dụng dịchvụ
Trong hoạt động cấp GPXD, các điều kiện để được cấp phép quy định rấtchặt chẽ
và rõ ràng đối với các công trình trong mỗi khu vực khác nhau Quyđịnh về điềukiện của công trình trong khu đô thị khác với công trìnhkhôngtrongtuyếnđôthị,khácvớicôngtrìnhtrongkhuvựccóquyhoạchphânkhuxâydựngcủacơquannhànước, Nhưngnhìnchung,cácđiềukiệncầncólà:
Các điều kiện nhằm tạo ra sự dễ dàng cho quy trình quản lý trong đô thị,môi trường,
kế hoạch đầu tư-phát triển cho vùng và lãnh thổ; sau đó đảm bảocho sự quản lý vềhành chính thông qua hồ sơ đề nghị Nắm được các điều kiệnlà chủ đầu tư nắmđược 50% chu trình thủ tục hành chính trong cấp GPXD vàđảm bảo thực hiện tốtcác điều kiện cho mỗi loại công trình cũng là sự đảm bảosự thành công của thủ tụchành chính trong cấp GPXD Trong khuôn khổ phạmvi nghiên cứu, luận văn sẽ chỉtập trung vào thủ tục chính cấp mới trong xâydựngtrênđịabànquận
Trang 25u c ầ u về: Giới hạn tĩnh không, độ thông thuỷ, bảo đảm các yêu cầu về bảo vệmôitrườngtheoquyđịnhcủaphápluật,phòngcháychữacháy(viếttắtlàPCCC),hạtầng kỹthuật (giao thông, điện, nước, viễn thông), hành lang bảo vệ công trìnhthuỷ lợi, đê điều, năng lượng, giaothông, khu di sản văn hoá, di tích lịch sử -văn hóa và đảm bảo khoảng cách đếncác công trình dễ cháy, nổ, độc hại, cáccôngtrìnhquan trọngliên quanđếnanninhquốcgia.
- Hồ sơ thiết kế xây dựng phải được tổ chức, cá nhân có đủ điều kiệnnănglực theo quy định thực hiện; thiết kế phải được thẩm định, phê duyệt theoquyđịnh.Đốivớinhàởriênglẻcótổngdiệntíchsànnhỏhơn250m2,dưới3tầngvàkhông nằm trong khu vực bảo vệ di tích lịch sử, văn hóa thì chủ đầu tư đượctự tổ chức thiết kế xây dựng và tựchịu trách nhiệm về an toàn của công trình vàcáccôngtrìnhlâncận[7]
Trang 26q
+Côngtrìnhxâydựngdândụngcấp đặcbiệt,cấpItrongđôthịphảicóthiếtkếtầnghầmtheoyêucầucủađồánquyhoạchđôthịvàQuychếquảnlýquyhoạch,kiến trúcđôthị đượccấp cóthẩmquyềnphêduyệt
+ Đối với công trình tôn giáo phải có văn bản chấp thuận của Ban Tôn giáocấpcóthẩmquyền;
+ Đối với công trình tượng đài, tranh hoành tráng, quảng cáo, trùng tu,tôntạophảicóvănbảnchấpthuậncủacơquanquảnlýnhànướcvềvănhoá[7]
1.3.1.2 Thủtụccấpgiấyphépxâydựngđốivới xâydựng tạm
Giấy phép xây dựng tạm: Là giấy phép được cấp để xây dựng côngtrình,nhàởriênglẻđượcsửdụngtrongthờihạnnhấtđịnhtheothờihạnthựchiệnquyhoạch xâydựng nằm trongkhuvựcđãcóquy hoạchchitiếtx â y d ự n g , q u y hoạch điểm dân cưnông thôn (quy hoạch xây dựng xã nông thôn mới) được cấpcó thẩm quyền phê duyệt và công bốnhưng chưa có quyết định thu hồi đất củacơquan nhànướccóthẩmquyền [7]vàthỏamãncácđiềukiệnsau:
Trang 27-Nằm trong khu vực đã có quy hoạch chi tiết xây dựng, quy hoạch điểmdân cưnông thôn (quy hoạch xây dựng xã nông thôn mới) được cấp có thẩmquyền phêduyệt và công bố nhưng chưa có quyết định thu hồi đất của cơ quannhànước cóthẩmquyền.
- Phùhợpvớimụcđíchsửdụngđất,mụctiêuđầutư
trình,côngt r ì n h l â n c ậ n v à c á c y ê u c ầ u về:Môitrường,phòngcháychữacháy,hạtầngkỹthuật(giaothông,điện,nước,viễn thông), hành lang bảo vệ công trình thuỷ lợi, đê điều, năng lượng,giaothông, khu di sản văn hoá, di tích lịch sử - văn hóa và đảm bảo khoảng cáchđếncác công trình dễ cháy, nổ, độc hại, các công trình quan trọng liên quan đếnanninh quốc gia
- HồsơthiếtkếxâydựngđápứngquyđịnhtạiKhoản3Điều5Nghịđịnh
này
- Phùh ợ p v ớ i q u y m ô c ô n g t r ì n h v à t h ờ i g i a n t h ự c h i ệ n q u y h o ạ c h x â ydựng do Ủyban nhândân cấptỉnh quyđịnh
- Chủ đầu tư phải có cam kết tự phá dỡ công trình khi thời hạn tồn tạicủacông trình ghi trong giấy phép xây dựng tạm hết hạn và không yêu cầubồithường đối với phần công trình phát sinh sau khi quy hoạch được côngbố.Trường hợp không tự phá dỡ thì bị cưỡng chế phá dỡ và chủ đầu tư phảichịumọi chiphícho việcphá dỡ côngtrình[7]
1.3.2.Quy định về hồ sơ cho thủ tục cấp giấy phép xây dựng trên địa bànquận
Hồ sơ cần thiết cho thủ tục cấp GPXD là những tài liệu cần thiết chứngminh tínhhợp pháp và hợp lý cho nhu cầu cấp GPXD của các cá nhân, tổ chức.Theo quy định,chủ đầu tư nộp trực tiếp 01 bộ hồ sơ cho cơ quan cấp giấy phépxâydựng.Hồsơ đềnghịcấp giấyphépxâydựnggồm:
Trang 28Đối với trường hợp lắp đặt thiết bị hoặc
kếtcấu khác vào công trình đã xây dựng,
tử cùng với các giao dịch qua lạikhiến cho việc theo dõi và kiểm tra, đối chiếu hồ sơrất phức tạp Dưới áp lựccủa thời gian hoàn thành công việc theo quy định của phápluật, thủ tục về thẩmđịnhcủacơquannhànướccóthẩmquyền gặpnhiềutrởngạihơn
Trang 291.3.3.Quytrìnhcấp giấyphép xâydựngtrên địabànquận
Đây là nội dung có ý nghĩa thiết thực đối với các chủ thể xin cấp GPXD vàbuộc phảinắm được để thực hiện nguyện vọng của mình Việc nộp hồ sơ cầnphải được làmtheo đúng quy trình và tuân thủ pháp luật về nội dung hồ sơ cầnnộp, địa điểm nộp,nộp cho ai và ai sẽ là cơ quan có đủ thẩm quyền để xem xét,giải quyết Việc đảmbảo thực hiện đúng theo quy trình ngay từ ban đầu của chủđầu tư và thực hiện đúngchức năng, nhiệm vụ của cơ quan có thẩm quyền giảiquyếtsẽgópphầntiếtkiệmthờigianvà tạođiềukiện thuậnlợichocảhai
Với ý nghĩa nêu trên, tính minh bạch, công khai trong quy trình, thủ tục vàthẩmquyền của từng cơ quan chức năng là vô cùng cần thiết Và nguyên tắc nàycầnđượctuânthủtrongsuốt quátrình từ khâunhận hồ sơ tạibộ phận“ m ộ t cửa”, cho tới các phòngban chức năng trong tiếp nhận, xử lý hồ sơ và kếtquảcuốicùnglàcấpGPXDchochủthểyêu cầu.Trênthựctế,chủđầutưkhôngph
ải bao giờ cũng là người nắm bắt hết được các quy trình này một cách cụ thể,rõ ràng, và càng khó khăn hơn đốivới các hộ gia đình, cá nhân có trình độ chưacao và đối tượng xin cấp là người
khaicácquytrình,thủtụccấpGPXDtạichínhquyềnđịaphương,tạinơitiếpnhậnvàtrả hồ sơ hành chính là đòi hỏi khách quan, chính đáng mà các cơ quan cóthẩm quyền phải thực hiện đáp ứng nhucầu nhân dân Không những vậy, chủđầu tư có nhu cầu được Nhà nước (cán bộ thụ
lý và giải quyết hồ sơ) cung ứngcác dịch vụ công như tư vấn quy trình, liệt kê danhmục, giấy tờ cần bổ sung,thiếu sót, giải thích các mục hồ sơ mà chủ đầu tư chưanắm được,… Sẽ khôngquá khi nói rằng sự minh bạch và công khai hóa quy trìnhthủ tục cùng với sựmẫn cán của cán bộ thực hiện là yếu tố cơ bản để thực hiện tốtcác chủ trươngcải cách hành chính về thủ tục, trong đó có thủ tục cấp GPXD, từ đó,quyền lợicủachủđầutưtrongcôngtrìnhxâydựngcủamìnhđượctôntrọngvàbảovệ
Hiện nay, thủ tục hành chính ở Việt Nam đang được cải cách theo cơ chếmột cửa vàmột cửa liên thông, do vậy thủ tục hành chính trong cấp GPXD cũngđượcápdụngtheohướngnàytheoquytrìnhsau:
Trang 30Phiếugiaonhậnkèmtheohồsơxin GPXD
Biên bản xác minhhoặccôngvănkhôngđồn
HồsơđủđiềukiệncấpGPXD
Bước5 BộphậncấpGPXDtrìnhlãnhđạo
cơquanhànhchínhhồ sơ
Lãnh đạocơquanhànhchính
HồsơđủđiềukiệncấpGPXD
GPXD
Quy trình bao gồm 7 bước từ khâu thẩm định hồ sơ cho tới trả kết quả làgiống nhau
ở tất cả các cấp có thẩm quyền cấp GPXD Tuy nhiên, tùy thuộc vàođặc điểm cụ thểcủa từng địa phương, bộ phận cấp GPXD là không giống nhauvàthờigianthụlýhồsơcóthểdàingắnkhác nhau
1.3.4 Quyđịnhvềthẩmquyềncấpgiấyphép xâydựng
Theo quy định tại điều 103, Luật Xây dựng, thẩm quyền cấp GPXDđượcquyđịnhnhưsau:
Trang 31“1.Bộ XâydựngcấpGPXDđốivới côngtrình cấpđặcbiệt.
2 Ủy ban nhân dân cấp tỉnhc ấ p G P X D đ ố i v ớ i c á c c ô n g
t r ì n h x â y d ự n g cấp I, cấp II; công trình tôn giáo; công trình di tích lịch
sử - văn hóa, công trìnhtượng đài, tranh hoành tráng được xếp hạng; công trìnhtrên các tuyến, trụcđường phố chính trong đô thị; công trình thuộc dự án có vốnđầu tư trực tiếpnước ngoài Ủy ban nhân dân cấp tỉnh được phân cấp cho SởXây dựng, banquản lý khu kinh tế, khu công nghiệp, khu chế xuất, khu côngnghệ cao cấpGPXDthuộc phạmviquản lý,chứcnăngcủacác cơquannày
3 Ủy ban nhân dân cấp huyện cấp GPXD đối với các công trình cònlại,nhàởriênglẻxâydựngtrongđôthị,trungtâmcụmxã,trongkhubảotồn,khuditích lịch sử - văn hóa thuộc địa bàn do mình quản lý, trừ các công trình xâydựngquyđịnhtạikhoản1vàkhoản2Điềunày.”[24]
Như vậy ủy ban nhân dân cấp huyện là cơ quan nhà nước ở địa phươngthấp nhất cóquyền cấp GPXD trên địa bàn mình quản lý Việc tiến hành xóa bỏthẩm quyền cấpGPXD của ủy ban nhân cấp xã từ Luật xây dựng 2014 được ápdụng đã góp phầnnâng cao chất lượng của hoạt động, tuy nhiên cũng cónhữngkhókhănkhôngnhỏsẽcầnđượccảithiệntrongthờigianngắn tới
Hiện nay, cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận và thẩm định hồ sơ, các điềukiện xin cấpGPXD trên địa bàn quận giao cho phòng Quản lý đô thị, phối hợpvới phòng Tàinguyên- Môi trường và các phòng ban liên quan khác thực hiện.Kết quả thẩm địnhcủa phòng Tài nguyên- Môi trường và các phòng banliênquankháccùngcấphoặccấptrên(Tỉnh/Thànhphố),cấpdưới(xã,phường)trựcthuộc là cơ sởtrực tiếp để phòng Quản lý đô thị quyết định cấp hay không cấpGPXD Trong quá trình thẩm định, cán bộ có
chủđầutưbổsungcácchứngtừcầnthiếtđểđảmbảođủđiềukiệnđượccấphoặctrảhồ sơ về nếu không
đủ điều kiện theo quy định Cần lưu ý rằng trong quá trìnhthẩm định hồ sơ của Phòng Quản lý đô thị quậnthì vai trò của ủy ban nhân dâncấpxã,phường,thịtrấn–nơimàchủthểyêucầucấpGPXD-làvôcùngquan
Trang 32trọng Do vậy sự phối hợp, liên kết giữa các phòng ban ngành luôn được đềcậpchitiếtbêncạnhnghĩavụvà tráchnhiệmcụ thểcủa mỗi cơ quan.
Có thể nhận thấy rằng, dù phòng Quản lý đô thị không có thẩm quyềntrựctiếpkýGPXDnhưnghọatđộngxácminhvàthamvấncủaphòngcùngvớisựhỗtrợ với chínhquyền địa phương cấp dưới là vô cùng cần thiết Đây là cơ quanđầu mối trung gian, là cầu nối giữa chủ đầu
tư với cơ quan nhà nước có thẩmquyền cấp GPXD Kết quả báo cáo của phòng là
cơ sở để chủ đầu tư được cấphay không được cấp phép Do vậy hoạt động của
trungthực,kháchquan,minhbạchvàcôngtâmtrongthihànhcôngvụ
1.3.5 Quyđịnhvềthờihạn cấpgiấyphépxâydựng trênđịabàn quận
Trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ, cơ quancóthẩmquyền cấpGPXDphải tổ chứcthẩmđịnh hồsơ,kiểmtrathựcđịa.Khi
thẩmđịnhhồsơ,cơquancóthẩmquyền phảixácđịnhtài liệu cònthiếu,tài liệukhông đúng theo quy định hoặc không đúng với thực tế để thông báo một lầnbằng văn bản cho chủ đầu tư bổ sung, hoàn chỉnh
hồ sơ Trường hợp hồ sơ bổsung chưa đáp ứng được yêu cầu theo văn bản thông báo thì trong thời hạn 05ngày làm việc, cơ quan có thẩm quyền có trách nhiệm thông báo bằng văn bảnhướng dẫn cho chủ đầu tư tiếp tục hoàn thiện hồ sơ Chủ đầu tư có trách nhiệmbổ sung, hoàn thiện hồ sơ theo văn bản thông báo Trường hợp việc bổ sung hồsơ vẫn không đáp ứng được các nội dung theo thông báo thì trong thời hạn 03ngày làm việc, cơ quan có thẩm quyền có trách nhiệm thông báo đến chủ đầu tưvềlýdokhôngcấpgiấyphép;
Căn cứquymô,tính chất,loại côngtrình và địađiểmxâydựngcôngtrìnhcó trong hồ sơ đề nghị cấp GPXD, cơ quan có thẩm quyền cấp GPXD có tráchnhiệm đối chiếu các điều kiện theo quy định tại Luật này để gửi văn bản lấy ýkiến của các cơ quan quản lý nhà nước về những lĩnh vực liên quan đến côngtrình xâydựngtheoquyđịnhcủa phápluật;
Trong thời gian 10 ngày đối với công trình và nhà ở riêng lẻ trên địa
bànquậnkểtừngàynhậnđược hồ sơ,các cơquanquản lý nhànướcđượchỏiýkiến
Trang 33có trách nhiệm trả lời bằng văn bản về những nội dung thuộc chức năng quản lýcủa mình Sau thời hạn trên, nếu các cơ quan này không có ý kiến thì được coi làđã đồng ý
và phải chịu trách nhiệm về những nội dung thuộc chức năng quản lýcủa mình; cơ quan cấp GPXD căn cứ các quy định hiện hành để quyết định việccấp GPXD
Kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, cơ quan có thẩm quyền cấp GPXD phảixem xét hồ
sơ để cấp giấy phép trong thời gian 20 ngày đối với trường hợpcấpGPXD,b a o g ồ m c ả G P X D c ó t h ờ i h ạ n , G P X D đ i ề u c h ỉ n h , G P X D d i d ờ i
v à trong thời gian 15 ngày đối với nhà ở riêng lẻ Trường hợp đến thời hạn cấp giấyphép nhưng cần phải xem xét thêm thì cơ quan cấpGPXD phải thông báo bằngvăn bản cho chủ đầu tư biết lý do, đồng thời báo cáo cấp có thẩmquyền quản lýtrực tiếp xem xét và chỉ đạo thực hiện, nhưng không được quá 10ngày kể từngàyhếthạntheoquyđịnh tạikhoảnnày
1.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến thủ tục hành chính trong cấp giấy phépxây dựng
1.4.1 Yếutố phápluật
Hiếnpháp2013khẳngđịnh:nhànướccộnghòaxãhộichủnghĩaViệtNamlà nhà nước pháp quyền xãhội chủ nghĩa, và một trong những đặc điểm của nhànước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam là thượng tôn Hiến pháp vàphápluật Hiến pháp quy định những điều nền tảng cho toàn bộ nền pháp luật của chếđộ xã hội, vừa được thực hiệnmột cách trực tiếp, vừa được thể quá qua các bộluật tùy theo đòi hỏi thực tế của xãhội Nhà nước được tổ chức và hoạt độngthông qua Hiến pháp nói riêng và pháp
b ộ , côngchức,viênchứcvàcáctổchứchoạtđộngcủanhànướcphảitôntrọngnhândân,tậntụyphụcvụnhândân,liênhệchặtchẽvớinhândân,lắngngheýkiếnvà chịu sự giám sát của nhân dân[ 23] Và mọi chủ thể trong xã hội (Nhà nước,tổc h ứ c c h í n h t r ị -
x ã h ộ i , t ậ p t h ể , c á n h â n ) đ ề u p h ả i t u â n t h ủ n ề n p h á p t r ị h a y quảntrị
củaphápluật,sốngvà làmviệc theoHiếnphápvàphápluật
Trang 34Không nằm ngoài sự điều chỉnh của pháp luật, thủ tục hành chính trong cấpGPXD cũngđược quy định chặt chẽ Đã là dịch vụ công, nhà nước phải đảmbảo quyền cho mọi công dân được thụhưởng dịch vụ bình đẳng trước pháp luậtvà nhà nước xác lập cơ chế đảm bảo cho mọi người, điều này đượcquy địnhtrong Hiến pháp Sau đó để đảm bảo tính minh bạch, công khai cho hoạtđộng,các bộ luật quy định chi tiết thủ tục, trình tự giải quyết công việc, cơ quangiảiquyết Sự phát triển của các bộ luật sau này theo hướng càng cụ thể hóa, càngrõràng đã tạo điều kiện thuận lợi cho người dân, tập thể, cơ quan trong không chỉhoạt động xin cấp GPXD mà còntrong nhiều tương tác khác giữa công dân vànhà nước Từ đó, thái độ ngại tiếp xúcvới các cơ quan công quyền bị hạn chế vàngười dân mạnh dạn tham gia đóng góp cho sự phát triển của địaphương mìnhvà đất nước Ngược lại, nếu pháp luật quy định còn có nhiều lỗ hổng,pháp luậtmà mỗi người hiểu một cách không thống nhất sẽ tạo ra trở ngại lớn do sựluồnláchluật,vàảnhhưởngtới kếtquảxâydựnglàsựlãngphí,bấtổnxãhội.
1.4.2 Yếutố văn hóa
Văn hóa của người Việt là nền văn hóa của nền nông nghiệp lúa nước,nềnvănh ó a c ủ a n h ữ n g l ễ h ộ i , n ề n v ă n h ó a c ủ a n h ữ n g n g ô n n g ữ , n g h ệ t h u ậ t , vă
n học, nền văn hóa của miếng trầu cau, nền văn hóa của những bộ trang phụcđadạng,nhiềumàusắc,nềnvănhóagắnliềnvớicâyđa,bếnnước,sânđình, Trảiqua các thăng trầmcủa lịch sử, văn hóa Việt Nam trau dồi cho mình sự đa dạngvà cho tới nay vẫn giữ cho mình nét đẹp vốn cópha thêm những nét hiện đại.Từng ngôi nhà nhỏ là nơi giữ gìn và góp phần xâydựng nền văn hóa của ngườiViệt Và lối sống làng xã, nơi hình thành, trao truyền
và bảo lưu các giá trị vănhóa, truyền thống tốt đẹp của con người, được tập hợpnên từ từng mái nhà Đốivới người Việt, “an cư mới lạc nghiệp”, do vậy ngôi nhà là nơi sinh sống, màcònlàgiađình,làcộinguồn của mọi sựphát triểncủacácthànhviên
Văn hóa Việt Nam phản ánh cách thức xây dựng của người dân Việt Đó lànhu cầumuốn xây dựng nhà ở những vùng đồng bằng vì đó là nơi giaothôngthuậntiện,thuậnlợichobuônbánvàcácphúclợikhácnhưbệnhviện,trường
Trang 35học, khu vui chơi giải trí Đó là nhu cầu muốn xây dựng cho mình nhữngngôinhàcaocửarộng,nhữngcôngtrìnhcaovàcaomãi.Vàngượclại,côngtrìnhxâydựng ở ViệtNam cũng phản ánh sự phát triển của nền văn hóa Từ những ngôinhà ba gian, năm gian, ngôi nhà với máiđình cong cong, ngôi nhà đất mái trecho tới nay là những ngôi nhà cao tầng, máingói, những tòa nhà cao trọc trời.Điều đó cho thấy sự phát triển theo thời gian củavăn hóa và biểu hiện của vănhóa vào xây dựng Văn hóa có tác động nhất định tớihoạt động xây dựng và cấpGPXD, mà gần đây điểm được nhắc tới nhiều đó là văn hóa công chức Cơ chếxin-cho
đã trở thành xưa cũ để được thay thế bằng sự công bằng, bình đẳng Dovậy, văn hóa côngchức càng được nâng cao bao nhiêu thì các hoạt động trongcấp GPXD về thủ tục hành chính lại được rõràng, minh bạch và thuận lợi bấynhiêu
Tuy nhiên, hoạt động cấp GPXD cũng có những rào cản nhất định của vănhóa Đặcbiệt là ở vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, hải đảo,…khinhậnthứccủangườidânchỉdừnglạikhixemcáccôngtrìnhxâydựnglàcủa cánhân, quan điểm không liên quan tới nhà nước vì thế không có nhận thứcvề đề nghị cấp GPXD Hoặc đó còn là sự thiếu ý thức tôn trọngpháp luật củangười dân hay biểu hiện thiếu đạo đức trong làm hành chính, trong quản lýnhànướclàvôcùngnguyhiểm.Hàngloạtcáccôngtrìnhtráiphápluậtmàvẫnđượccấp phép có lẽ đãđược xuất phát từ nguyên nhân này Do vậy,cần có những chếtài pháp luật được đưa ra hạn chế sự tácđộng thiếu tích cực này đến hoạt độngcấp GPXD
1.4.3 Yếutốkinhtế
Từ sau năm 1986, khi nước ta kiên quyết mở cửa kinh tế theo con đườngđổi mới,nền kinh tế đã có những chuyển hướng mạnh mẽ Sự chuyển dịch cơcấu nền kinh tếtheo những kế hoạch dài hạn trong tương lai đã góp phần làmthayđổibộmặtcủatoànbộnềnkinhtế-
xãhội.Cụthểlàcơcấukinhtếnướctađangc h u y ể n d ị c h t h e o h ư ớ n g g i ả m dầnt ỷ trọ ng
c ủ a c á c ngành n ô n g – l â m
-ngưnghiệp,tăngtỷtrọngcácngànhcôngnghiệpvàdịchvụtiếntớimụctiêu
Trang 36trước mắt là phát triển trở thành một nước công nghiệp hóa – hiện đại hóa đếnnăm
2020 Như vậy sự chuyển dịch của cơ cấu kinh tế kéo theo sự nâng cấp vàhiện đạihóa các ngành thuộc kết cấu hạ tầng cơ sở, từ đó có điều kiện thúc đẩyquá trình đôthị hóa Việc đô thị hóa xã hội đã và đang đòi hỏi các cấp chínhquyền có sự quản lýsao cho có hiệu quả đối với công tác xây dựng nói chung.Đây được xem như làmột điểm khó khăn khi nhu cầu và tốc độ xây dựng yêucầu ở một mức cao nhưngthủ tục hành chính lại có dấu hiệu trì trệ và chậm thayđổi Sự đòi hỏi thủ tục cấp GPXD phải tinh giản,nhanh chóng, phù hợp với yêucầutạithờiđiểmcủa chủđầu tưcần cólờigiảiđápkịpthời
Bên cạnh đó, không thể phủ nhận những lợi ích mà sự phát triển kinh tếđãmangl ạ i c h o s ự t h u ậ n l ợ i c ủ a h o ạ t đ ộ n g c ấ p G P X D H à n g l o ạ t c á c h ệ t h ố n
g công nghệ cao đã ra đời làm giảm đi sự vất vả của công việc hành chính bàngiấy Người nộ hồ sơ không phảixếp hàng dài để thực hiện thủ tục hành chính,đồng thời người nhận hồ sơ cũngkhông phải ghi chép, lưu trữ truyền thống, dovậy sẽ tiết kiệm được thời gian, côngsức.Ngoài ra, kinh tế phát triển cũng tạo ranhững chế độ đãi ngộ cao hơn cho công chức, từ đó sẽ tạo ra sự gắnkết lâu dàivới công việc và tạo động lực xử lý công việc nhanh hơn, hoạt động cấpGPXDcũngđạtchất lượng caohơn
1.4.4 Yếutố con người
Conn g ư ờ i l à m ộ t t r o n g n h ữ n g y ế u t ố q u a n t r ọ n g t r o n g v i ệ c g i ả i q u y ế t thành công hay không thủ tục hành chính nói chung và trong xây dựng nói riêng,bao gồmđộingũcánbộ,côngchức vàcácchủ thểthực hiệnthủtục
Về phía cán bộ lãnh đạo là cơ quan đầu não trong chỉ huy các hoạt động.Thực hiệncác nhiệm vụ về thủ tục hành chính kiên quyết, nhất quán, coi lànhiệm vụ, trọngtâm cấp bách để quyết định tính thành công trong cấp GPXD làhoạt động không thểthiếu của các cán bộ lãnh đạo Việc lãnh đạo còn thể hiệnthông qua việc kiểm tra,giám sát thường xuyên liên tục, đảm bảo các nhiệm vụvề thủ tục hành chính trongxây dựng thống nhất từ lý luận đến thực tiễn thihành
Trang 37Về phía cán bộ, công chức thực thi là người đưa pháp luật và các thủ tụcđivàothựchiện.Phápluậtdùcóđượcxâydựngtốttớiđâunhưngkhôngcónhữngcon người thườngxuyên, liên tục thực hiện thì pháp luật sẽ không được thựchiện Việc đào tạo nên đội ngũ đủ năng lực, trình
độ, đạo đức sẽ góp phần xâydựng một nền pháp luật khỏe mạnh, đưa các thủ tụchành chính đi vào đời sốnghiệuquả
Về con người là các cá nhân, tổ chức, chủ thể áp dụng của thủ tụchànhchínhvềcấpGPXDcầncósựhiểubiếtcơbảnvềphápluậtđểthựchiệnđúngvà đủcác yêu cầu về thủ tục đã được đưa ra Bên cạnh đó các chủ thể có quyềnđóng góp ý kiến, đưa ra các đề xuất vàcác sáng kiến để thủ tục hành chính trongcấpGPXDngàycàngđượctinhgọn,nhanhchóng,thuậnlợi
Ứng dụng công nghệ thông tin sẽ giúp cho quá trình lưu trữ, trao đổi, xửlýđượcdiễnralưuthôngvànhanhchóng.Dovậyrútngắnđượcthờigianchờđợi,thời gian thụ lý hồ sơ
“Ứng dụng công nghệ mới là nền tảng của các thông lệ tốttrên thế giới về quản lý điều hành pháp luật Công nghệ khiến việc tuân thủquyđịnh phápluậttrởnêndễdànghơn,íttốnkémhơnvàminhbạchhơn”[15]
Trang 381 GPXD là giấy chứng nhận do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấpchochủ đầu tư để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của công dân trong lĩnhvựcxâydựngvà trậttựquản lý của nhànước
2 Thủ tục hành chính trongc ấ p G P X D l à c á c h t h ứ c , t r ì n h
t ự t h ự c h i ệ n thẩm quyền quản lý hành chính nhà nước về xây dựng vàcách thức tham giathực hiện các thủ tục hành chính của cá nhân, tổ chức khimuốn cấp GPXD theoquyđịnhcủaphápluật
3 Hoạt động cấp GPXD là hoạt động phức tạp, trải qua nhiều giai đoạn vàđược thực hiện bởi nhiều cơ quan chức năng, do vậy, cần thiết khách quan phảicó các quy định về thủ tục hành chính đối với hoạt động này Các quy định củapháp luật sẽ định hướng hoạt động cho các cơ quan thực thi và sự chuẩn bị cầnthiết của chủ đầu tư nhằm mục đích cuối cùng là xây dựng một xã hội trật
tự,nhànướcphápquyền
4 Các quy phạm về thủ tục hành chính trong cấp GPXD bao gồm nhiềunộidung song những nội dung cơ bản đó là: Các hồ sơ cần thiết cho thủ tục cấpGPXD trên địa bàn quận; Quytrình cấp GPXD trên địa bàn quận; Thẩm quyềncấpgiấyphépxâydựngvàthờihạncấpGPXDtrênđịabànquận
5 Cónhiềucácyếutốảnhhưởngtớithủtụccấpgiấyphépvềxâydựng,cóthể kể tới yếu tố chính là yếu tố về pháp luật, văn hóa, kinh tế, con người, côngnghệthôngtin
Trang 39CHƯƠNG2 THỰC TRẠNG THỦ TỤC HÀNH CHÍNH TRONG CẤP GIẤY PHÉPXÂY
DỰNG TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN TỪ THỰC TIỄN THI HÀNH ỞQUẬNLONG
g t r ì n h k i n h t ế , v ă n h ó a k h o a h ọ c k ỹ thuật, n h i ề u c ơ q u a n , n h à máy, đơn vị sản xuất kinhdoanh của Trung ương và Thành phố Đặc biệt, quậnnối liên với trục tam giác kinh tế Hà Nội – Hải
quyhoạchs ử d ụ n g đ ấ t n ó i c h u n g v à q u y h o ạ c h t ừ n g d ự á n n ó i r i ê n g , q u ậ n L o
n g Biên quan tâm bố trí quỹ đất để đầu tư xây dựng đồng bộ: đô thị, công nghiệp,trung tâm – dịch vụ, giáo dục, y
tế, giao thông vận tải,… Các công trình hạ tầngkỹ thuật đô thị, hạ tầng xã hội đô thịtrên địa bàn các phường được đầu tư xâydựng Sau hơn 15 năm xây dựng và pháttriển, quận Long Biên đang đổi thaytừng ngày trong mọi lĩnh vực của đời sống kinh
tế - xã hội, trở thành đô thị hiệnđại,điểmsángcácphongtràothiđuacủaThủđô
Trong những năm vừa qua, ủy ban nhân dân quận Long Biên đã phê duyệt01 đồ ánquy hoạch phân khu (đồ án quy hoạch phân khu đô thị N10 tại quyếtđịnh số6115/QĐ-UBND ngày 21/11/2014 của ủy ban nhân dân thành phốHàNội);9 6 đ ồ á n quyhoạchc h i t i ế t vàq u y ho ạc h t ổ n g m ặ t b ằ n g Trê np h ư ơ n gdiện quản lý nhà nước về xây dựng, tất cả các dự án được phê duyệt đềuđượcniêmyết,côngbốcôngkhaitheođúngquyđịnh;bêncạnhđó,độithanhtraxây
Trang 40dựng quận Long Biên phối hợp với các phường tăng cường kiểm tra, giám sátviệcthực hiện dự án theo quy hoạch, cương quyết xử lý nghiêm công trình xâydựngsaiphạm.
Công tác quản lý nhà nước trong xây dựng ở địa bàn quận Long Biên dophòngQuản lý Đô thị, phòng Tài nguyên – môi trường, ban quan lý dự án vàThanh traQuận phối hợp thực hiện; trong đó phòng Quản lý đô thị quản lý cáccông việcchuyên sâu về quy hoạch, cấp phép, trật tự xây dựng; quản lý hạ tầngkỹ thuật, thẩmđịnh Phòng Quản lý đô thị là cơ quan chuyên môn thuộc Ủy bannhân dân quậnthực hiện chức năng tham mưu, giúp Ủy ban nhân dân quận quảnlý nhà nước về các lĩnh vực:Quy hoạch xây dựng, kiến trúc; hoạt động đầutưxâydựng;pháttriểnđôthị;hạtầngkỹthuậtđôthị,khucôngnghiệp,khukinhtế, khucông nghệ cao (bao gồm: Cấp nước, thoát nước đô thị và khu côngnghiệp, khu kinh tế, khu công nghệ cao,
cơ sở sản xuất vật liệu xây dựng; chiếusáng đô thị, cây xanh đô thị; quản lý nghĩatrang, trừ nghĩa trang liệt sĩ; quản lýxây dựng ngầm đô thị; quản lý sử dụng chung
nhàở;côngsở;thịtrườngbấtđộngsản;vậtliệuxâydựng;giaothôngvậntảitrênđịabàn quận theo quy định của pháp luật; và phân công, phân cấp của UBNDthành phốHà Nội
Vềlĩnhvực kiến trúc-xâydựngcócácnhiệmvụsau:
-Trình Ủy ban nhân dân quận ban hành các quyết định, chỉ thị; các quyhoạch, kế
hoạch dài hạn, 5 năm và hàng năm; các chương trình, dự án đầu tưxây dựng trongcác lĩnh vực quản lý nhà nước thuộc lĩnh vực Xây dựng trênđịabàn;c h ư ơ n g t r ì n h , b i ệ n p h á p t ổ c h ứ c t h ự c h i ệ n c á c n h i ệ m v ụ c ả i c á c h
h à n h chính nhà nước trong các lĩnh vực quản lý nhà nước thuộc ngành Xây dựng;theo dõi thi hành pháp luật đốivới các lĩnh vực quản lý nhà nước thuộc ngànhXâydựngtrênđịa bàn
- Hướng dẫn và tổ chức thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật, cơchế,chính sách, các quy hoạch, kế hoạch, chương trình, dự án trong các lĩnh vựcquản lýnhànước thuộc ngànhXâydựngđã được cấpcóthẩmquyền phêduyệt;