Một số giải pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 4 5 tuổi ở trường mầm non đông vệ

2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm 22.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinhnghiệm 32.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 4GP1 Tự học, tự bồi dưỡng bản

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ

PHÒNG GD&ĐT THÀNH PHỐ

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

TÊN ĐỀ TÀI MỘT SỐ GIẢI PHÁP GIÁO DỤC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG

CHO TRẺ 4 -5 TUỔI Ở TRƯỜNG MN ĐÔNG VỆ

Người thực hiện: Nguyễn Thị Tân Chức vụ: Giáo viên

Đơn vị công tác: Trường MN Đông Vệ SKKN thuộc lĩnh vực : Chuyên môn

2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm 22.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinhnghiệm 32.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 4GP1 Tự học, tự bồi dưỡng bản thân, trao đổi với đồng nghiệp 4GP2 Lồng ghép nội dung giáo dục bảo vệ môi trường vào cácthời điểm trong một ngày 5GP3 Tích hợp lồng ghép nội dung giáo dục bảo vệ môi trườngtrong các chủ đề 9GP4 Tận dụng nguyên vật liệu, phế thải làm đồ dùng đồ chơi 13GP5 Xây dựng cảnh quan tạo môi trường cho trẻ hoạt độngbảo vệ môi trường một cách tích cực hiệu quả. 14GP6 Tuyên truyền phối kết hợp cùng Phụ huynh 15 2.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt độnggiáo dục, với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường. 16

1 MỞ ĐẦU

1.1 Lí do chon đề tài:

Trong bối cảnh ngày nay các nước trên thế giới nói chung và ở Việt Nam nói riêng đang phải đối mặt với những vấn đề rất cấp bách về nạn ô nhiễm môi trường, vì vậy giáo dục bảo vệ môi trường là vô cùng quan trọng Đây là một việc lâu dài phải thực hiện trong quá trình giáo dục của

hệ thống giáo dục quốc dân và trong cộng đồng.

Giáo dục mầm non là cấp học đầu tiên trong hệ thống giáo dục tạo nền tảng cơ sở ban đầu hết sức quan trọng trong việc giáo dục trẻ em trở thành công dân tốt của đất nước Ở lứa tuổi đang phát triển và định hình về nhân cách, trẻ mầm non dễ tiếp thu những giá trị mới do đó việc đưa giáo dục bảo vệ môi trường vào các hoạt động giáo dục hàng ngày của trẻ giúp cho trẻ có thái độ và hành vi tích cực đối với môi trường xung quanh biết yêu quý và trân trọng những giá trị của cuộc sống, biết sống thân thiện với môi trường ngay từ lúc nhỏ.

Giáo dục bảo vệ môi trường cung cấp cho trẻ những hiểu biết ban đầu vềmôi trường sống của trẻ nói riêng và của con người nói chung, biết cách sốngtích cực với môi trường, nhằm đảm bảo sự phát triển lành mạnh về cơ thể và trítuệ đối với bậc học mầm non

Hình thành cho trẻ những hiểu biết đơn giản về cơ thể, về môi trườngsống, biết giữ gìn sức khỏe, có hành vi phù hợp để bảo vệ môi trường sốngnhằm đảm bảo phát triển lành mạnh Muốn làm được điều đó, đòi hỏi sự chungtay của tập thể giáo viên trong toàn ngành nói chung, phải có hành động và việclàm cụ thể để bảo vệ môi trường sống Mọi người phải coi đó là việc làm cấpthiết của bản thân để từ đó có những giải pháp đưa vào giáo dục trẻ một cách cóhiệu quả, giúp trẻ phát triển những hiểu biết sơ đẳng về môi trường

Nhưng làm thể nào để giúp trẻ nhận biết được môi trường xung quanh trẻbao gồm những gì? Trẻ phân biệt được những việc làm tốt, xấu, những hành viđúng, sai đối với môi trường và cách bảo vệ như thế nào? Làm sao để hình thànhcho trẻ ý thức bỏ rác đúng nơi quy định? Trẻ có thể cầm trên tay vỏ kẹo nhỏ chođến khi tìm được thùng rác để bỏ, điều đó hoàn toàn phụ thuộc vào cách giáodục của người lớn

Với tôi bảo vệ môi trường không chỉ là những câu khẩu hiệu sáo rỗng màgắn với những việc làm thiết thực tại nơi tôi công tác

Vì vậy, là một giáo viên mầm non với tình yêu nghề và nhiệt huyết củatuổi trẻ, tôi luôn trăn trở làm thế nào để giáo dục và hình thành cho trẻ ý thứcbảo vệ môi trường có hiệu quả, trẻ chủ động đón nhận kiến thức một cách linhhoạt, sáng tạo mà không có cảm giác bị ép buộc hay quá tải, hoàn toàn dựa trênnhu cầu và khả năng của từng trẻ Đáp ứng được nhu cầu lấy trẻ làm trung tâmtheo chuyên đề mà tôi đã được tiếp thu Nhận thức được tầm quan trọng đó tôi

đã mạnh dạn chọn đề tài nghiên cứu: “Một số giải pháp giáo dục bảo vệ môi

trường cho trẻ 4-5 tuổi ở Trường Mầm non Đông Vệ”.

1.2 Mục đích nghiên cứu:

Khảo sát thực trạng vấn đề bảo vệ môi trường của trẻ 4-5 tuổi ở trường

Mầm non Đông Vệ Xây dựng một số giải pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho

trẻ 4-5 tuổi thông qua các hoạt động.

Đề xuất một số giải pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 4-5 tuổi

nhằm nâng cao chất lượng giáo dục ở trường Mầm non Đông Vệ trong hiện tại

và những năm tiếp theo

Thông qua đề tài giúp phụ huynh hiểu rõ hơn về tầm quan trọng của việcgiáo dục trẻ bảo vệ môi trường trong trường mầm non, để từ đó phụ huynh có sựphối kết hợp với lớp, nhà trường cùng chung tay giáo dục và hình thành ý thứcbảo vệ môi trường cho trẻ

1.3 Đối tượng nghiên cứu:

Nghiên cứu một số giải pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 4-5 tuổi ở trường mầm non Đông Vệ.

1.4 Phương pháp nghiên cứu:

Để thực hiện tốt đề tài này tôi đã sử dụng các phương pháp sau:

Phương pháp xây dựng cở sở lý thuyết nhằm xây dựng cơ sở lý luận choviệc giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 4-5 tuổi ở trường Mầm non Đông Vệ

Phương pháp điều tra khảo sát thực tế, thu thập thông tin

Phương pháp quan sát, kiểm tra, đánh giá các biểu hiện bảo vệ môi trườngcủa trẻ thông qua hoạt động hàng ngày

Phương pháp đàm thoại Đàm thoại với các đồng nghiệp trao đổi kinhnghiệm giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 4-5 Đàm thoại với phụ huynh tìmhiểu tình hình của trẻ khi ở gia đình Đàm thoại trực tiếp với trẻ trong quá trìnhthực hiện các giải pháp giáo dục bảo vệ môi trường

Phương pháp nghiên cứu tài liệu

Phương pháp nghiên cứu và tổng kết kinh nghiệm

2 NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:

2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm.

Đất nước Việt Nam của chúng ta đang ngày một phát triển đòi hỏi conngười phải có một kiến thức nhất định nhằm nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực,bồi dưỡng nhân tài Giáo dục mầm non là bậc học đầu tiên trong hệ thống giáodục quốc dân Mục tiêu của giáo dục mầm non là giúp trẻ em phát triển về thểchất, nhận thức, ngôn ngữ, thẩm mỹ, tình cảm và quan hệ xã hội, hình thànhnhững yếu tố đầu tiên của nhân cách trẻ

Trường mầm non chính là viên gạch đầu tiên đặt nền móng cho sự pháttriển sau này của trẻ, bởi trẻ em là những người nắm bắt và làm chủ tương lai,vận mệnh của đất nước Vì vậy giáo viên phải làm thế nào để hình thành cho trẻnhững thói quen, ý thức gìn giữ và bảo vệ môi trường sống

Trẻ em cần phải được trang bị những kiến thức sở đẳng về việc xử lý rácthải, những hành vi đúng, sai nơi công cộng, ngoài những kiến thức mà trẻ đượctiếp thu ở trường đòi hỏi sự chung tay của gia đình, của người lớn nhất là cha mẹcác bé phải gương mẫu trong ý thức bảo vệ môi trường, họ là những tấm gươngphản chiếu cho hành vi của trẻ

Ngoài việc gương mẫu không được xả rác bừa bãi, cha mẹ các em phải lànhững người cùng với giáo viên ở trường luôn giáo dục các em có ý thức trongviệc bảo vệ môi trường Giúp trẻ được sống và lớn lên trong một môi trường

lành mạnh, phát triển toàn diện về thể chất, nhận thức, ngôn ngữ, thẩm mỹ, tìnhcảm và quan hệ xã hội

Từ đó, bên cạnh việc phối kết hợp với gia đình trong việc giáo dục trẻ bảo

vệ môi trường, bản thân tôi là một giáo viên trực tiếp đứng lớp phải luôn trau dồikiến thức, học hỏi đồng nghiệp để nắm bắt được tâm sinh lý đối với trẻ mẫu giáo4-5 tuổi, vì đây là thời kì trẻ đang xuất hiện tính tự chủ, thích hoạt động, và rất

dễ bắt chước những hành động của người lớn, để từ đó có những giải pháp giáodục thiết thực nhất dành cho trẻ ở độ tuổi này

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm:

Năm học 2020-2021 tôi được nhà trường phân công dạy lớp mẫu giáo 4-5tuổi với tổng số cháu là 29 cháu Qua tìm hiểu, nghiên cứu thực trạng giáo dụcbảo vệ môi trường cho trẻ tôi đã chọn lọc một số giải pháp giáo dục phù hợp

Tuy nhiên trong quá trình thực hiện tôi gặp những thuận lợi và khó khăn sau:

* Thuận lợi

Với tinh thần nhiệt tình trách nhiệm cao, yêu nghề mến trẻ Được sự quantâm của các cấp lãnh đạo về cơ sở vật chất Ban giám hiệu luôn quan tâm tớichuyên môn, bồi dưỡng phương pháp, đổi mới hình thức tổ chức hoạt động giáodục mầm non, tạo mọi điều kiện giúp tôi thực hiện tốt chương trình giáo dụcmầm non Giáo viên trong lớp đoàn kết cùng đưa ra các biện pháp giáo dục bảo

vệ môi trường phù hợp với khả năng nhận thức của trẻ

Bản thân tôi là một giáo viên lâu năm được đào tạo đại học chính quy nênviệc nắm bắt và vận dụng kiến thức cơ bản về chăm sóc giáo dục trẻ có nhiềuthuận lợi Đặc biệt luôn có sự đam mê đối với việc giáo dục bảo vệ môi trườngcho trẻ

Phụ huynh luôn quan tâm đồng tình ủng hộ, bản thân tôi cũng thườngxuyên dành thời gian trao đổi với phụ huynh để cùng thực hiện việc giáo dụcbảo vệ môi trường cho trẻ

*Khó khăn:

Một số trẻ trong giờ học còn chưa chú ý Kỹ năng thực hiện các hoạt độngcủa trẻ còn hạn chế Tuy cùng độ tuổi nhưng khả năng tiếp thu của trẻ khôngđồng đều

Bên cạnh đó một số phụ huynh còn chưa quan tâm đúng mức tới việc giáodục bảo vệ môi trường trong việc giáo dục trẻ, chưa nhận thức được tầm quantrọng của môi trường với trẻ Nên công tác phối kết hợp với giáo dục còn hạnchế

Còn một số trẻ ở trường rất ham chơi và chưa có ý thức bảo vệ môitrường trong lớp cũng như sân trường, chưa biết cách giữ gìn cẩn thận và sửdụng có hiệu quả các đồ dùng, đồ chơi thành thạo, để đảm bảo sản phẩm có độbền đẹp

Trẻ mầm non nhanh nhớ, mau quên, trẻ chưa tự ý thức được việc cần phảibảo vệ môi trường và vệ sinh môi trường xung quanh

* Khảo sát thực trạng trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm

Khảo sát đầu năm học 2020-2021 của lớp tôi với tổng số trẻ là 29 cháu(Trong đó có 14 nam, 15 nữ)

Kết quả như sau:

Trẻ đạt yêu cầu

Trẻ chưa đạt yêu cầu Số

trẻ

Tỉ lệ

%

Số trẻ

Tỉ lệ

%

1

Trẻ có những hiểu biết ban đầu

về môi trường sống của con

ngăn nắp, vệ sinh cá nhân, vệ

sinh môi trường sạch sẽ

18 62.1% 11 37.9%3

Trẻ tích cực tham gia các hoạt

động bảo vệ môi trường lớp học 16 55.2% 13 44.8%4

Trẻ biết chia sẻ, hợp tác với bạn

bè và những người xung quanh

về việc bảo vệ môi trường

15 51.7% 14 48.3%

Qua khảo sát thực trạng trên lớp và được sự giúp đỡ của ban giám hiệunhà trường và các đồng nghiệp Tôi nhận thấy khả năng bảo vệ môi trường củahọc sinh lớp mẫu giáo 4-5 tuổi Chồi 2 do tôi phụ trách còn nhiều trẻ chưa đạtyêu cầu Vì vậy tôi đã học hỏi, tìm hiểu từ đồng nghiệp, các tài liệu báo chí…vàmạnh dạn đưa ra một số giải pháp nhằm giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ:

2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề:

Giải pháp 1: Tự học, tự bồi dưỡng bản thân, trao đổi với đồng nghiệp

Giáo viên mầm non là người trực tiếp tổ chức các hoạt động giáo dục bảo

vệ môi trường Điều này có nghĩa là giáo viên lập kế hoạch, chuẩn bị nội dung,lựa chọn phương pháp, chuẩn bị các điều kiện, phương tiện để tổ chức hoạt độnggiáo dục phù hợp với trẻ Như vậy để việc giáo dục bảo vệ môi trường đạt hiệuquả giáo viên cần:

Có kiến thức cơ bản phong phú về các lĩnh vực liên quan đến cuộc sốnghàng ngày của trẻ về (về khoa học tự nhiên, khoa học xã hội ); Biết giải thíchmối liên hệ giữa các sự vật hiện tượng xung quanh (nhất là ở địa phương mình).Nắm được đặc điểm tâm sinh lý của trẻ, mục đích, nội dung, phương pháp, cáchthức tổ chức các hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường phù hợp với trẻ

Có kỹ năng khai thác nội dung giáo dục bảo vệ môi trường trong chươngtrình giáo dục mầm non đồng thời sử dụng thành thạo các phương pháp, biệnpháp, hình thức giáo dục trẻ Có kỹ năng phát hiện và tạo tình huống trong cuộcsống thực hàng ngày của trẻ ở trường mầm non để giáo dục trẻ bảo vệ môitrường một cách hiệu quả Nắm được cách trồng một số loại cây, cách gieo hạt,chăm sóc cây, con vật nuôi để hướng dẫn trẻ khi cần thiết

Để thực hiện tốt “Một số giải pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ 4-5

tuổi” trước hết giáo viên mầm non không chỉ nghiên cứu nắm vững mục đíchyêu cầu của hoạt động mà giáo viên còn cần phải nắm chắc được các phươngpháp và biện pháp thực hiện giúp trẻ lĩnh hội kiến thức một cách nhẹ nhàng,không bị gò bó, áp đặt, giúp trẻ hiểu sâu và vận dụng những điều đã học vào

thực tế hàng ngày của trẻ Vì vậy, để giúp trẻ 4-5 tuổi lớp tôi có được những kỹnăng bảo vệ môi trường cơ bản đó thì sự nhiệt tình, sáng tạo và yêu nghề đòi hỏitôi phải không ngừng đọc và nghiên cứu kỹ chương trình chăm sóc và giáo dụctrẻ mầm non 4-5 tuổi Tham gia học tập đầy đủ các lớp chuyên đề do phòng giáodục và đào tạo Thành phố, nhà trường và tổ chuyên môn tổ chức, có ý thức họctập, nghiên cứu nghiêm túc các module trong kế hoạch bồi dưỡng thường xuyên.Tìm đọc tham khảo giải pháp giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ trên sách báo,tạp chí mầm non; Sách hướng dẫn các hoạt động bảo vệ môi trường cho trẻ mầmnon; Sách giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ mầm non (nhà xuất bản đại họcquốc gia); Sách bé thực hành các tình huống bảo vệ môi trường dành cho trẻmẫu giáo Sách các hoạt động bảo vệ môi trường dành cho trẻ mẫu giáo Sáchphương pháp giáo dục bảo vệ môi trường … Xem các chương trình truyền hìnhnhư: Hành động vì môi trường của chúng ta, kỹ năng sống mầm non… trên cáckênh truyền hình như vtv1, vtv3 vào tối thứ 7, chủ nhật hàng tuần

Trên thực tế hiện nay ở trường Mầm non Đông Vệ chúng tôi, đội ngũ giáoviên chưa được đồng đều Nhiều giáo viên đã có tuổi tuy nắm vững phươngpháp nhưng việc vận dụng còn hạn chế còn các cô giáo trẻ thì lại chưa có nhiềukinh nghiệm trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ Qua kiểm tra, đánh giá đầunăm có rất nhiều trẻ còn chưa có những hiểu biết ban đầu về môi trường sốngcủa con người Chưa có thói quen sống gọn gàng, ngăn nắp, vệ sinh cá nhân, vệsinh môi trường sạch sẽ Chưa tích cực tham gia các hoạt động bảo vệ môitrường lớp Không biết chia sẻ hợp tác với bạn bè và những người xung quanh

về công tác bảo vệ môi trường…Hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường ở trườngtôi nói chung và ở lớp tôi nói riêng chưa thực sự tốt

Tôi nhận thấy đây là một vấn đề quan trọng vì nó ảnh hưởng rất lớn đếntrẻ sau này Chính vì vậy qua việc tự bồi dưỡng bản thân, học hỏi qua truyềnthông, báo đài, tài liệu cũng như xem các phương tiện thông tin hiện đại, tôi đãnắm vững được các phương pháp để dạy trẻ một số kỹ năng bảo vệ môi trường.Qua các buổi họp sinh hoạt chuyên môn của trường, của khối tôi trao đổi với

đồng nghiệp về các giải pháp “Giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ”

Do đặc điểm của trẻ học thông qua cuộc sống thực, học qua bắt trước vìvậy để giúp trẻ có những kiến thức, kỹ năng và hình thành những thói quen bảo

vệ môi trường phù hợp với khả năng của trẻ bản thân cô giáo phải luôn gươngmẫu, luôn có ý thức, thái độ và hành vi tốt bảo vệ môi trường để trở thành tấmgương cho trẻ noi theo Đồng thời cô giáo luôn có ý thức hướng dẫn và nhắcnhở để kiên trì thực hiện trong những việc làm hàng ngày

Giải pháp 2: Lồng ghép nội dung giáo dục bảo vệ môi trường vào các

thời điểm trong một ngày.

Đối với trẻ mầm non, một ngày đến trường của trẻ có rất nhiều các hoạt động khác nhau, với các khung giờ cụ thể, mỗi hoạt động mang lại cho trẻ những kiến thức bổ ích, giúp trẻ trải nghiệm “chơi bằng học - học mà chơi” Trẻ không chỉ được học những kiến thức cơ bản mà còn được rèn luyện kỹ năng sống, cách bảo vệ môi trường trong và ngoài lớp học, nơi công cộng Mỗi thời điểm, tôi lựa chọn những phương pháp giáo dục trẻ

phù hợp giúp trẻ dễ hiểu, nắm bắt bài tốt và khắc sâu kiến thức.

* Giờ đón trẻ

Trong giờ đón trẻ, tôi luôn đến sớm mở cửa thông thoáng lớp học, dọn vệ sinh trong và ngoài lớp Đấy cũng là một việc làm giúp trẻ nhận thức được môi trường lớp học sạch sẽ, thoáng mát, để khi đến lớp trẻ có ý thức giữ gìn vệ sinh lớp mình Tôi đón trẻ với thái độ niềm nở, vui vẻ, tạo cho trẻ cảm giác phấn khởi, thoải mái khi đến lớp Trong khi đón trẻ, tôi nhắc nhở trẻ biết cất đồ dùng đúng nơi quy định Với những trẻ ăn sáng ở lớp, tôi hỏi trẻ: Khi ăn xong con bỏ rác vào đâu? Khi vào lớp thì con phải như thế nào? (Bỏ dép đi ở ngoài lên giá dép, và đi dép trong nhà vào lớp học).

Sau khi đón trẻ vào lớp tôi trò chuyện cùng trẻ một cách thân mật, cởi mở, tạo cho trẻ cảm giác gần gũi cô giáo, trẻ thích đi học, tạo cho trẻ thói quen đi học đúng giờ, giữ vệ sinh cá nhân sạch sẽ trước khi đến lớp, trẻ biết được những thay đổi trong lớp học như: Trẻ có thể nhận thấy hôm nay lớp sạch sẽ, thoáng mát….

Ví dụ: Trong lúc trò chuyện với trẻ, tôi đặt câu hỏi: Các con thấy lớp

mình hôm nay thế nào? (sạch sẽ) Hôm nay ai đưa con đi học? Bố mẹ đưa cáccon bằng phương tiện gì? Con có bị bụi vào mắt không? Hôm nay con ăn sángbằng gì? Khi ăn xong con vứt rác vào đâu? Con có thấy bạn nào vứt rác bừa bãikhông? Nếu gặp bạn vứt rác bừa bãi con sẽ nói gì với bạn?

Với những câu hỏi đơn giản, cụ thể tôi gợi mở cho trẻ cách bỏ rác đúngnơi quy định và phản ứng với những hành vi đúng sai xung quanh mình

* Hoạt động học

Trong giờ hoạt động học thuộc chủ đề nghề nghiệp, tôi cùng trẻ trao đổi

về nội dung hoạt động

Ví dụ: Giờ thơ: “Bé làm bao nhiêu nghề” bằng cách đặt ra câu hỏi bé

được đóng vai những nghề gì? Những nghề đó như thế nào? Trong khi trẻ trả lờitôi gợi mở, hướng dẫn giúp trẻ biết được những vất vả, khó khăn của các nghề,trẻ biết trân trọng những sản phẩm được làm ra, và có ý thức bảo vệ môi trường,biết giúp đỡ mọi người

Trong giờ hoạt động học thuộc chủ đề “Thế giới động vật”

Ví dụ: Bài hát: “Cá vàng bơi” tôi giáo dục trẻ biết được loài cá vàng có

ích làm nước thêm sạch trong và giáo dục trẻ biết chăm sóc loài cá

* Hoạt động ngoài trời

Hoạt động ngoài trời là một hoạt động giúp trẻ được vui chơi thoải mái, sáng tạo, hoà mình vào thiên nhiên Thông qua những buổi hoạt động ngoài

trời trên sân trường, tôi giáo dục trẻ có ý thức bảo vệ môi trường bằng cách chotrẻ dọn vệ sinh, bỏ rác đúng nơi quy định, không bẻ cành, ngắt lá, xả rác bừa bãilàm bẩn sân trường

Ví dụ: Tôi cho trẻ lao động tập thể dọn vệ sinh trường lớp, tôi tạo tình

huống cho trẻ nhặt một số hộp sữa trong vườn cổ tích, tôi tham gia nhặt cùngtrẻ, nhắc trẻ không làm gãy cành hoa và hỏi trẻ: Các con ý tưởng gì với những

vỏ hộp này không? (Tôi cho trẻ nêu ý tưởng sau đó gợi ý cho trẻ dùng vỏ hộpxếp ô tô, đoàn tàu, ngôi nhà…) Qua hoạt động này trẻ được trải nghiệm trí

tưởng tượng và óc sáng tạo phát triển, đồng thời trẻ có ý thức tận dụng các loạivật liệu phế thải để làm đồ chơi, khám phá Sau đó tôi cho trẻ nhặt bỏ vào thùngrác và rửa tay dưới vòi nước sạch, hình thành cho trẻ thói quen bỏ rác đúng nơiquy định.

Hoặc: Tôi đã sử dụng lá dừa cho trẻ gấp chong chóng, con chim, đồng hồ,kính mắt… Ngoài ra tôi có thể cho trẻ nhặt những chiếc lá khô làm thuyền, làmcốc, làm quạt, làm con bọ ngựa… Sau mỗi lần chơi tôi hỏi trẻ bỏ rác vào đâu

Vì sao cần phải làm như vậy? Tôi phân tích và kích thích trẻ hỏi về những chitiết nào mà trẻ thấy hứng thú Luôn tạo sự hưng phấn để trẻ tìm hiểu sâu về cácđối tượng của môi trường thiên nhiên

Đối với cây xanh, cho trẻ tìm hiểu về đặc điểm, giá trị, vẻ đẹp của cây,hoa, lá…(Đối với chủ đề: Thế giới thực vật Đề tài: Tìm hiểu về một số loạicây) Tôi cho trẻ xem về quá trình phát triển, thay đổi của đối tượng: Hạt - nảymầm, cây có chồi, lá non, lá xanh thẫm, to hơn, và sẽ thành những cây xanh chobóng mát, có ích cho cuộc sống của con người Vì cây giúp làm sạch không khí,tạo môi trường xanh - sạch - đẹp

* Vệ sinh trước khi vào lớp học.

Tôi luôn nhắc trẻ cần rửa sạch tay trước khi vào lớp, trong khi rửa tay tôinhắc trẻ mở vòi nước vừa đủ dùng, tránh lãng phí nước, khi rửa tay cần hỏi trẻlàm như thế nào để tiết kiệm nước? Vì sao phải tiết kiệm nước? Tôi hướng dẫncho trẻ các hoạt động cần tiết kiệm nước như: Khi rửa bát, rửa rau hay cọ rửa đồvật Các con nên hứng sẵn một chậu nước sạch, nước rửa sau cùng có thể dùnglại vào việc khác như lau nhà, dùng để tưới cây, tưới đất cho đỡ bụi…

Đặc biệt trong thời điểm dịch bệnh Covid -19 đang diễn biến rất phức tạp,thì việc đeo khẩu trang, rửa tay bằng xà phòng dưới vòi nước chảy theo 6 bước

cơ bản là rất quan trọng không thể thiếu Đòi hỏi trẻ phải biết vặn nước vừa đủkhi rửa và khi rửa xong phải khoá vòi nước, giúp tiết kiệm nguồn nước sạch.Khi rửa tay không được làm té nước ra sàn nhà, làm ướt bẩn nền nhà Bỏ khẩutrang bẩn vào thùng rác

* Hoạt động góc:

Đây là một hoạt động mang tính tích hợp cao trong giáo dục, thông quatrò chơi trẻ được thỏa mãn nhu cầu làm người lớn trong một xã hội thu nhỏ, trẻthoải mái được thể hiện những vai diễn mà trẻ thích Mỗi vai chơi đòi hỏi trẻphải nhập vai linh hoạt để tích lũy những kinh nghiệm sống, biết cách cư xử vớinhững người xung quanh, có trách nhiệm với bản thân và môi trường sống Vìvậy, thông qua hoạt động này trẻ được đóng vai và thể hiện các công việc củangười lớn, làm công tác bảo vệ môi trường Trong các trò chơi “Bé tập làm nộitrợ” tôi dạy trẻ có ý thức tiết kiệm nước, thu dọn đồ dùng gọn gàng sau khi chơi

Ví dụ: Vai bác sĩ khám chữa bệnh cho mọi người, tôi gợi ý cho trẻ biết

chú ý giữ gìn vệ sinh chung, vệ sinh phòng khám, xử lý chất thải y tế

Hoặc: Ở chủ đề gia đình, bên cạnh việc giáo dục trẻ biết dọn dẹp, lau chùinền nhà sạch sẽ, đồ dùng gia đình sắp đặt gọn gàng, không làm rơi vỡ, giúp trẻbiết nấu các món ăn đơn giản, vệ sinh dụng cụ nhà bếp Tôi còn hướng dẫn giúptrẻ biết đi chợ mua đồ dùng trong gia đình Tôi cho trẻ đóng vai người mua hàng

và người bán hàng, tôi quan sát gợi ý cho trẻ và cùng nhập vai hỏi trẻ những câuhỏi đơn giản giúp trẻ hình thành thói quen vệ sinh, bỏ rác đúng nơi quy định gópphần bảo vệ môi trường như: Bác đang làm gì đấy? Bác đang mua cái gì vậy?Những thứ không dùng được bác bỏ vào đâu? Những đồ bác vừa mua dùng đểlàm gì? Khi dùng xong bác phải làm gì?

Với những câu hỏi như vậy tôi không chỉ giúp trẻ những thói quen vệ sinhhàng ngày mà hơn nữa còn giúp trẻ khắc sâu kiến thức, để từ đó trẻ có thói quen

nề nếp tốt trong sinh hoạt Bên cạnh đó tôi luôn quan sát những hành vi và thaotác vai chơi của trẻ, để từ đó kịp thời uốn nắn cũng như khích lệ trẻ chơi tốt hơn,trong khi chơi nhắc nhở trẻ không nói to, quăng, ném đồ chơi, không tranh giành

và biết cất đồ chơi đúng nơi quy định

Góc học tập: Cho trẻ xem tranh và làm sách tranh phân biệt những hành

vi xấu làm ô nhiễm môi trường như: Ném rác xuống ao, hồ, dòng chảy, bẻ cành,ngắt lá, vặn vòi nước to, quên không tắt khóa vòi Và những hành vi tốt như:Lau bàn ghế, lau nhà, bỏ rác đúng nơi quy định, tưới cây (hoặc cho trẻ gạchchéo nhũng hành vi sai, tô màu những hành vi đúng), khi tô không tẩy xóa,không làm quăn rách mép vở,

Với mỗi hành vi đúng, sai tôi luôn đặt những câu hỏi phù hợp giúp trẻphân biệt rõ ràng như: Con thích tranh nào? Vì sao? Cần học tập bạn nhỏ ở tranhnào? Vì sao?

Hình ảnh: Trẻ đang xem tranh về hành vi đúng, sai Góc thiên nhiên: Tôi cho trẻ quan sát quy trình lớn lên của cây: Cây cần

ánh sáng, không khí, nước, hạt nảy mầm, cho trẻ quan sát cây lớn lên tươi tốtnhờ đủ các điều kiện, cây không tươi tốt do thiếu một trong các điều kiện trên,trẻ sẽ rút được kinh nghiệm khi chăm sóc cây xanh, giúp trẻ hiểu được môitrường quan trọng như thế nào đối với cây xanh và con người

Sau khi tổ chức cho trẻ hoạt động xong, tôi luôn ra tín hiệu hết giờ cho trẻcất đồ chơi vào nơi quy định và biết thu gọn đồ dùng Từ đó giúp trẻ luôn có ý

thức tự lao động phục vụ và vệ sinh môi trường.

Tóm lại tôi luôn luôn lồng ghép giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ, tạocho trẻ nhiều góc mở để trẻ thể hiện hết khả năng của mình, đây là lúc tôi luônquan sát những hành vi và thao tác vai chơi của trẻ, để từ đó kịp thời uốn nắncũng như khích lệ trẻ chơi tốt hơn Đồng thời đúc rút được những kinh nghiệmgiáo dục trẻ hiệu quả hơn

* Giờ ăn.

Giờ ăn là một hoạt động thiết thực trong việc hình thành và rèn luyện kỹnăng cho trẻ như: Trẻ biết vệ sinh sạch sẽ trước, trong và sau khi ăn, biết mời côgiáo và các bạn, trẻ không nói chuyện, cười đùa trong khi ăn, khi ho phải biếtlấy tay che miệng Thông qua giờ ăn tôi luôn động viên trẻ ăn hết xuất, khônglãng phí quăng ném thức ăn để bảo vệ môi trường khu vực ăn sạch sẽ Ăn xongcất bát thìa đúng nơi quy định

* Hoạt động chiều.

Đây là hoạt động nhằm hình thành các nề nếp, thói quen trong sinh hoạtnên tôi thường xuyên nhắc nhở trẻ vệ sinh trong và ngoài lớp học, lau bàn ghế,giá góc, đồ chơi hoặc cùng cô làm đồ dùng, đồ chơi từ nguyên vật liệu phế thải

Sau mỗi việc trẻ làm tôi giải thích giúp trẻ hiểu được ý nghĩa của việc làm

đó như: Vệ sinh lớp học giúp cho không khí lớp trong lành, đồ dùng sạch sẽgiúp các con phòng bệnh tay chân miệng, tiêu chảy, Covid… để cơ thể các conluôn khỏe mạnh

* Hoạt động nêu gương và trả trẻ.

Hoạt động nêu gương cũng là một trong những hoạt động để tôi tích hợpgiáo dục bảo vệ môi trường, giúp trẻ có ý thức bảo vệ môi trường một cách hiệuquả nhất Bởi qua hoạt động này, trẻ biết được những hành vi bảo vệ môi trườngthế nào là ngoan, thế nào là hư và nên học tập như thế nào

Ví dụ: Hôm nay trong giờ ngủ, cô thấy bạn Kiệt giật dây chiếu, các con

thấy hành động của bạn Kiệt như vậy là đúng hay sai? Còn bạn Khang thì ngủdậy biết cất gối và gấp chiếu cho cô Các con thấy việc làm của bạn Khang nhưthế nào? (Tôi cùng trẻ so sánh, phân tích 2 hành vi của 2 bạn và đưa ra nhữngcâu hỏi để trả trả lời, giúp trẻ biết được hành động của bạn nào đúng, bạn nào sai

và nên học tập ai) Từ đó, tôi nhận thấy trẻ dễ phân biệt và có những lựa chọnđúng cho hành vi của mình

Ngoài ra, tôi còn lấy những ví dụ thực tế gần gũi với trẻ như: Khi uốngsữa xong biết bỏ rác vào thùng, khi ăn cơm không để cơm rơi vãi ra bàn, khi họcbài thì không vẽ ra bàn, không bôi màu vào tay, vẽ lên tường… Và luôn độngviên khen ngợi những trẻ có hành vi tốt đã thực hiện bảo vệ môi trường như:Tiết kiệm nước khi rửa tay chân, chơi xong biết cất đồ chơi đúng nơi quy định,xếp đặt đồ dùng ngăn nắp, gọn gàng và nhắc nhở trẻ có những hành vi chưa tốt,còn nói chuyện riêng Tuyên dương và khích lệ trẻ kịp thời bằng cách cho trẻcắm cờ bé ngoan

Giải pháp 3: Tích hợp lồng ghép nội dung giáo dục bảo vệ môi trường

trong các chủ đề.

Mỗi ngày đến trường trẻ được tham gia vào nhiều hoạt động khác nhau,