SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐẠO THANH HÓAPHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ TRUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM MỘT SỐ BIỆN PHÁP RÈN LUYỆN NỀ NẾP THÓI QUEN TRONG SINH HOẠT CHO TRẺ NHÀ TRẺ 24 - 36 THÁNG TUỔI Ở TR
Trang 2SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐẠO THANH HÓA
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ TRUNG
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP RÈN LUYỆN NỀ NẾP THÓI QUEN TRONG SINH HOẠT
CHO TRẺ NHÀ TRẺ 24 - 36 THÁNG TUỔI
Ở TRƯỜNG MẦM NON HÀ TÂN
Người thực hiện: Đỗ Thị Nụ Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường Mầm non Hà Tân SKKN thuộc lĩnh vực: Chuyên đề
THANH HÓA, NĂM 2021
6 II NỘI DUNG CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHỆM 4
7 1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm 4
8 2 Thực trạng của vấn đề trước khi áp dụng SKKN 4
9 3 Các biện pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 610
3.1 Biện pháp 1: Tạo tâm lý thoải mái, tạo cảm giác an
toàn để trẻ thích đi học, tạo điều kiện thuận lợi cho giáo
viên thực hiện nội dung giáo dục rèn luyện thói quen nề
nếp trong sinh hoạt cho trẻ
6
11
3.2 Biện pháp 2 :Tích cực làm và sưu tầm nhiều đồ chơi
đẹp và sáng tạo cho trẻ, trẻ được hoạt động dưới nhiều
hình thức “Học mà chơi, chơi mà học” phát triển nhận
thức cho trẻ, rèn luyện thói quen gọn gàng ngăn nắp
trong quá trình thực hiện nhiệm vụ học tập và vui chơi
7
12
3.3 Biện pháp 3: Phân nhóm, sắp xếp trẻ theo sự phát
triển đặc điểm tâm sinh lý và nhận thức để có biện pháp
giáo dục,rèn luyện nề nếp thói quen cho trẻ phù hợp
trong mọi hoạt động
8
13 3.4 Biện pháp 4:Nêu gương tốt thông qua hoạt độngtrong ngày 9
14 3.5 Biện pháp 5: Rèn luyện thói quen nề nếp trong cáchoạt động trong ngày ở mọi lúc mọi nơi 1215
3.6 Biện pháp 6:Thực hiện tốt công tác tuyên truyền
vận động, phối kết hợp với gia đình và các bậc phụ
huynh để rèn thói quen, nề nếp trong sinh hoạt cho trẻ
14
16 3.7 Biện pháp 7: Ứng dụng công nghệ thông tin 16
Trang 3Đúng như vậy trẻ em như một cây non nếu cây được chăm sóc tốt thì saunày sẽ cho ta nhiều quả ngọt, còn trẻ em được chăm sóc, nuôi dạy tốt thì saunày lớn lên sẽ trở thành người có ích cho xã hội Việc đào tạo ra một con người
có đủ đức, đủ tài phục vụ xã hội không phải là ngày một, ngày hai có thể làmđược mà nó phải trải qua cả một quá trình xuyên suốt bắt đầu từ giáo dục mầmnon
Giáo dục mầm non là cấp học đầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân.Điều lệ trường mầm non quy định các trường mầm non có nhiệm vụ chăm sóc
nuôi dưỡng giáo dục trẻ từ 3-72 tháng tuổi [2] Điều đó cho ta thấy nhiệm vụ
của giáo viên mầm non là rất nặng nề, bởi vì trẻ còn rất nhỏ, khả năng nhậnthức còn hạn chế, trẻ chưa biết phân biết rõ ràng giữa cái đúng, cái sai, cái tốtcái xấu
Hơn thế nữa theo nghiên cứu của các nhà khoa học về sự phát triển nhâncách của con người thì 70% nhân cách được hình thành ở lứa tuổi mầm non.Điều đó càng cho chúng ta nhận thấy vị trí vai trò của bậc học mầm non rấtquan trọng trong giáo dục hình thành và phát triển nhân cách con người
Để làm được điều đó đòi hỏi các cô giáo mầm non phải nêu cao tinh thầntrách nhiệm, yêu thương chăm sóc trẻ, có kỹ năng sư phạm, thấu hiểu nắm chắcđặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi, phối hợp chặt chẽ với gia đình thống nhất nộidung, quan điểm chăm sóc nuôi dưỡng giáo dục trẻ, có như thế mới thực hiệnđược mục tiêu giáo dục đáp ứng được yêu cầu của xã hội
Là một giáo viên mầm non tôi luôn suy nghĩ làm thế nào để nâng caođược chất lượng giáo dục mầm non nhất là ở lứa tuổi nhà trẻ 24-36 tháng cáituổi trẻ chuẩn bị chuyển sang giai đoạn khủng hoảng tâm lý của tuổi lên 3, cáimốc phát triển tâm lý của con người
Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ chăm sóc nuôi dưỡng giáo dục trẻ tôithấy ở độ tuổi này trẻ còn bé nhưng đặc điểm tâm sinh lý cuả trẻ phát triển rấtmạnh nhưng nhận thức còn hạn chế, trẻ rất dễ bị mắc phải các sai lầm, nếu nhưkhông có biện pháp giáo dục rèn thói quen nền nếp cho trẻ một cách đúng đắn,uốn nắn các cử chỉ, hành vi của trẻ theo các qui chuẩn đạo đức của xã hội phùhợp với đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi thì sau này sẽ khó khăn trong việc giáodục hình thành và phát triển nhân cách con người
Xuất phát từ những suy nghĩ đó mà tôi đã lựa chọn “Một số biện pháp rèn luyện nề nếp thói quen trong sinh hoạt cho trẻ nhà trẻ 24-36 tháng tuổi”
[1] Hồ chí Minh toàn tập (tập 3), NXB chính trị quốc gia, Hà nội, 2000
[2] Điều lệ trường mầm non (Ban hành kèm theo văn bản hợp nhất 04/VBHN-BGDĐT năm 2015).
Trang 4làm đề tài nghiên cứu của mình Trong quá trình nghiên cứu tôi sẽ đưa ra một sốbiện pháp giáo dục rèn luyện thói quen nền nếp cho trẻ mà tôi đã thực hiện thấy
có hiệu quả Rất mong được sự đóng góp ý kiến của các cấp lãnh đạo, bạn bèđồng nghiệp để đề tài của tôi được hoàn thiện hơn góp phần tích cực trong quátrình giáo dục rèn luyện phát triển nhân cách trẻ trong trường mầm non
2 Mục đích nghiên cứu.
Dựa trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn để tìm hiểu và rút ra một
số ưu điểm và hạn chế trong quá trình giáo dục rèn huyện thói quen nền nếptrong sinh hoạt của trẻ Từ đó rút ra những bài học kinh nghiệm và tìm ra cácbiện pháp tốt nhất nhằm thực hiện có hiệu quả việc rèn luyện thói quen nền nếptrong sinh hoạt cho trẻ độ tuổi nhà trẻ 24-26 tháng tuổi ở trường mầm non
3 Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu: Trẻ nhà trẻ 24-36 tháng ở trường mầm non HàTân -Hà Trung -Thanh Hóa
4 Phương pháp nghiên cứu
*Phương pháp nghiên cứu lý thuyết
Thường xuyên nghiên cứu tài liệu tạp chí tập san giáo dục mầm non [3].
Tham gia các lớp tập huấn chuyên đề, học tập bồi dưỡng thường xuyên
*Phương pháp thực nghiệm
Giáo dục rèn luyện thói quen nền nếp cho trẻ thông qua việc tổ chức cáchoạt động theo chế độ sinh hoạt hằng ngày của trẻ
* Phương pháp trò chuyện trao đổi thông tin
Tiến hành trò chuyện với trẻ, với đồng nghiệp và phụ huynh nhằm thuthập những thông tin cần thiết để tìm ra biện pháp và hình thức giảng dạy phùhợp gây hứng thú cho trẻ
* Phương pháp quan sát
Dùng ánh mắt để theo dõi và ghi nhận các biểu hiện hành động của trẻthông qua hoạt động các buổi thao giảng thực hiện dạy và dự giờ để trao đổi,học hỏi kinh nghiệm để vận dụng một cách linh hoạt sáng tạo phù hợp với điềukiện và tình hình thực tế của nhóm lớp và đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi để cónhững biện pháp giáo dục phù hợp với từng trẻ để nâng cao hiệu quả việc rènthói quen nền nếp trong sinh hoạt cho trẻ
* Phương pháp điều tra giáo dục
Dùng hệ thống câu hỏi để phỏng vấn trẻ bằng lời và thu thập thông tinnhững liên quan đến vấn đề nghiên cứu
*Phương pháp phân tích tổng hợp sư phạm
Nghiên cứu chi tiết vấn đề, sau đó rút ra được kết luận chung để nghiêncứu đưa ra cách thức phương pháp hay nhất tốt nhất vận dụng vào thực tế giảngdạy tạo ra môi trường học tập tốt nhất cho trẻ góp phần thực hiện có hiệu quảviệc rèn luyện nền nếp, thói quen trong sinh hoạt cho trẻ nhà trẻ 24-36 tháng
[3] Tập san giáo dục mầm non ngày 29 tháng 03 năm 2020; Thông tư số: 01/VBHN-BGDĐT ban hành chương trình giáo dục mầm non ngày 24 tháng 01 năm 2017
Trang 5II NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm
Thông tư số 28/TT-BGD-ĐT ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Bộ trưởng
Bộ Giáo Dục và Đào Tạo sửa đổi, bổ sung một số nội dung của chương trình
giáo dục Mầm non [4] Trẻ độ tuổi nhà trẻ từ 3-36 tháng là giai đoạn khởi điểm
của việc hình thành và phát triển nhân cách cho trẻ Lứa tuổi này đặc điểm tâmsinh lý đang trên đà phát triển và hoàn thiện, sự phát triển tâm sinh lý và nhậnthức của trẻ hòa quyện vào với nhau, ảnh hưởng lẫn nhau, không tách bạch rõnét Trẻ rất nhạy cảm với tác động bên ngoài, trẻ rất rễ bị tổn thương về tâm lý
Việc giáo dục đưa các cháu vào nề nếp để tham gia mọi hoạt động trongngày của trẻ là một nhiệm vụ quan trọng hàng đầu có tác động tích cực trongsuốt quá trình hình thành nhân cách tốt cho trẻ Vì trẻ mới được tách rời bố mẹ,Gia đình nên khi nhập lớp, nhập trường trẻ có thái độ sợ hãi, mọi thứ đều lạlẫm, trẻ tránh né bạn, không chấp nhận sự giúp đỡ của bạn, không chấp nhận sựgiúp đỡ của cô giáo thậm chí la hét, không ăn không ngủ, hoặc không tham giavào các hoạt động tập thể Bởi thế muốn rèn luyện nề nếp thói quen cho trẻngay từ những ngày đầu trẻ mới vào lớp thì cô phải giao lưu cảm xúc với trẻ đểthể hiện tình cảm thân thiện, để trẻ cảm nhận được nguồn hạnh phúc, thấy mìnhđược chấp nhận, được an toàn, được yêu mến và là thành viên trong cộng đồng
mà trẻ đang hòa nhập Quan hệ của cô với trẻ giàu cảm xúc thân thiết, yêuthương nhau giúp cho trẻ có cảm giác an toàn như trẻ đang ở nhà cùng với mẹ
Cô càng gần gũi thân thiết với trẻ thì trẻ càng vui vẻ hứng thú thích được đi họccùng cô hơn
Tuy nhiên để thực hiện được mục tiêu giáo dục cô phải từng bước thayđổi phù hợp với nhu cầu phát triển của trẻ, giúp trẻ sau này trở thành người cóích cho xã hội Để thực hiện được điều đó không còn con đường nào khác ngoàicon đường rèn luyện thói quen nền nếp trong sinh hoạt cho trẻ ngày từ lứa tuổimầm non
2.Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
Năm học 2020-2021 tôi được nhà trường phân công đứng lớp trẻ nhà trẻ24- 36 tháng tuổi với tổng số trẻ là 25 trẻ Ở độ tuổi này trẻ còn non nớt, trẻ mớibắt đầu đi học nên còn khóc nhiều, chưa quen cô, quen bạn nên các cháu rấtnhút nhát, không thích tham gia vào các hoạt động cùng cô
Được sự quan tâm giúp đỡ của Ban Giám Hiệu nhà trường chỉ đạo sát sao
về công tác chuyên môn, cung cấp các tài liệu tham khảo nghiên cứu tạo điềukiện cho bản thân tôi có đầy đủ các tài liệu và phương tiện tìm kiếm các biệnpháp thực hiện mục tiêu giáo dục tại nhóm lớp đạt kết quả
Phụ huynh rất quan tâm đồng tình ủng hộ cả về vật chất lẫn tinh thần.Điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị đồ dùng dạy học, đồ chơi tại nhóm lớpđầy đủ đáp ứng được nhu cầu thực hiện nhiệm vụ chăm sóc nuôi dưỡng giáodục trẻ Đa số phụ huynh quan tâm đến con cái, thường xuyên trao đổi hỏi thămtình hình học tập của con em mình với giáo viên qua thời gian đón trả trẻ hàng
[4] Thông tư số 28/TT-BGD-ĐT ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Bộ trưởng Bộ Giáo Dục và Đào Tạo sửa đổi, bổ sung một số nội dung của chương trình giáo dục Mầm non.
Trang 6ngày, đó là điều kiện thuận tiện cho việc phối kết hợp giữa nhà trường và giađình trong công tác giáo dục trẻ góp phần tích cực trong việc giáo dục rèn luyệnthói quen nền nếp trong sinh hoạt của trẻ
Tuy nhiên Phụ huynh phần lớn là làm nông nghiệp, sự hiểu biết có phầnhạn chế nên chưa quan tâm đến vấn đề rèn luyện thói quen nề nếp trong sinhhoạt hàng ngày cho trẻ Phụ huynh cho rằng trẻ nhỏ chưa cần phải rèn nền nếpthói quen trẻ muốm làm gì thì làm miễn là không khóc nhè còn trẻ chơi gì,nghịch gì bố mẹ cũng chiều Đó là một trong những vẫn đề khó khăn nhất củagiáo viên trong quá trình thực hiện nhiệm vụ giáo dục rèn luyện nền nếp thóiquen cho trẻ
Bên cạnh đó do nhu cầu gửi con của phụ huynh ngày càng cao, số trẻtrong nhóm lớp đông, giáo viên lại thiếu điều đó làm ảnh hưởng không nhỏ đếnkết quả giáo dục rèn luyện nền nếp thói quen cho trẻ tại nhóm lớp Mặt khác trẻcòn nhỏ nên đi học chưa đều nhất là những ngày mưa giá rét trẻ nghỉ học nhiềulàm cho quá trình giáo dục trẻ bị gián đoạn ảnh hưởng đến việc hình thành thóiquen nền nếp cho trẻ
Trước tình hình thực tế đó, để có cơ sở nghiên cứu ngay từ đầu năm họctôi đã tiến hành khảo sát trẻ về một số nội dung liên quan đến việc rèn thói quennền nếp cho trẻ tại nhóm trẻ 24-36 tháng tuổi tôi được giao phụ trách kết quả
cụ thể như sau:
BẢNG KHẢO SÁT THỰC TRẠNG THÓI QUEN NỀN NẾP CỦA TRẺ 24-36 TRƯỚC KHI NGHIÊN CỨU
TT Nội dung khảo sát TS trẻ
Trước nghiên cứu Đạt Chưa đạt
1 Trẻ có thói quen nề nếp đi học đều 25 7 28 18 72
2 Trẻ có thói quen nề nếp chào hỏi người lớn 25 5 20 20 80
3 Trẻ có thói quen cất đồ dùng đồ chơi đúng nơi quy định 25 5 20 20 80
4 Trẻ có thói quen nền nếp trong giờ ăn 25 7 28 18 72
5 Trẻ có thói quen nề nếp tronggiờ ngủ 25 8 32 17 68
6 Trẻ có thói quen nền nếp trong giờ ra chơi 25 10 40 15 60
7 Trẻ có thói quen nền nếp trong giờ học tập 25 7 28 18 72
8 Trẻ có thói quen nền nếp khi đi vệ sinh 25 10 40 15 60Nhìn vào bảng ta thấy trẻ có thói quen nề nếp còn rất thấp chưa đạt đượcmục tiêu so với kế hoạch đề ra của nhà trường Vậy làm thế nào để trẻ nhanhchóng đưa trẻ vào nề nếp thói quen ngay từ những ngày đầu của năm học là vấn
Trang 7đề tôi đang trăn trở suy nghĩ Để giải quyết được những vấn đề đó tôi mạnh dạnđưa ra một số biện pháp sau.
3 Các biện pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề
3.1 Biện pháp 1: Tạo tâm lý thoải mái, tạo cảm giác an toàn để trẻ thích đi học, tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên thực hiện nội dung giáo dục rèn luyện thói quen nền nếp trong sinh hoạt cho trẻ.
Đây là biện pháp quan trọng đầu tiên giúp giáo viên thực hiện nội dung
giáo dục rèn luyện nền nếp thói quen sinh hoạt cho trẻ [5] Bởi vì trẻ có thoải
mái về tâm lý thì trẻ mới mạnh dạn tham gia vào các hoạt động giáo dục, mà trẻ
có tích cực tham gia vào các hoạt động thì cô mới có điều kiện và cơ hội tácđộng các biện pháp sư phạm để giáo dục rèn luyện thói quen nền nếp cho trẻ
Xuất phát từ tình hình thực tế đó tôi đã dựa vào đặc điểm tâm sinh lý củatrẻ, tôi đi sâu vào nghiên cứu, tìm tòi tham khảo những tài liệu liên quan đếnquá trình phát triển tâm sinh lý của trẻ lứa tuổi mầm non 24-36 tháng tuổi đồngthời học hỏi qua thực tế kinh nghiệm từ đồng nghiệp và tình hình cụ thể củalớp Để tạo được tâm lý thoải mái cho trẻ, tạo cảm giác an toàn thích đi học tôi
đã thực hiện như sau
Trước hết tôi xác định khi trẻ bắt đầu trẻ đi học có rất nhiều sự thay đổitrong sinh hoạt hằng ngày làm ảnh hưởng đến tâm sinh lý và sức khỏe của trẻ.Nếu không có sự chuẩn bị tốt về tâm lý cho trẻ ngay từ đầu, nếu không tạo đượccho trẻ có ấn tượng tốt với cô giáo ngày buổi gặp đầu tiên thì việc gần gũi trẻsau này sẽ rất khó dẫn đến trẻ có thể bị sốc không muốn đi học, cha mẹ trẻ sẽkhông yên tâm để gửi con đến trường Ngày đầu tiên trẻ đến trường bé thường
ôm chặt lấy mẹ không muốn rời và nhìn xung quanh dò xét, nếu lúc đó cô giáođến ôm chầm lấy trẻ và bế trẻ ra khỏi vòng tay của cha mẹ thì trẻ sẽ khóc hoăc
la hét và sợ cô Vì thế tôi đã không bế trẻ luôn mà lân la đến gần chào hỏi phụhuynh, chào bé và mỉm cười với bé, hỏi truyện bé: Con là tên gì? Con có chiếccặp đẹp quá Tôi nói chuyện với cha mẹ trẻ với thái độ hòa nhã thân thiện,nhìn trẻ với ánh mắt trùi mến yêu thương Sau đó tôi bày đồ chơi và hướng dẫntrẻ trong lớp chơi với các đồ chơi đó thu hút sự chú ý của trẻ, cứ như vậy dầndần kích thích trẻ hoàn nhập với các bạn và tự nguyện rời khỏi vòng tay của cha
mẹ tham gia vào hoạt động trong nhóm cùng cô và các bạn Tuy nhiên muốnlàm được điều này đòi hỏi giáo viên phải kiên trì và có thời gian thì mới đem lạihiệu quả như mong muốn Mặt khác để việc giáo dục rèn luyện nền nếp thóiquen cho trẻ được thực hiện một cách thường xuyên liên tục tôi đã chủ độngtrao đổi trò chuyện và tìm hiểu thông tin của trẻ từ phụ huynh, tuyên truyền phổbiến cho phụ huynh một số kiến thức nuôi dạy trẻ, hướng dẫn cách chuẩn bị tâmthế cho trẻ đi học một cách chu đáo để tạo ra sự đồng thuận thống nhất nộidung, và biện pháp giáo dục giúp trẻ sẽ dễ dàng làm quen với môi trường giáodục, giúp trẻ hứng thú thích đi học, tạo điều kiện thuận tiện trong việc rèn luyệnnền nếp thói quen sinh hoạt cho trẻ giữa nhà trường và gia đình góp phần nângcao chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ
[5] Sách một số biện pháp rèn luyện thói quen nề nếp cho trẻ nhà trẻ 24-36 tháng
(Đồng chủ biên soạn: Đồng Thị Ngọc Trâm; PGS TS Lê Thị Ánh Tuyết; TS Lê thị Thu Hương NXBGD Việt Nam năm 2016
Trang 83.2 Biện pháp 2: Tích cực làm và sưu tầm nhiều đồ chơi đẹp và sáng tạo
cho trẻ được hoạt động dưới nhiều hình thức “Học mà chơi, chơi mà học”
phát triển nhận thức cho trẻ, rèn luyện thói quen gọn gàng ngăn nắp trong quá trình thực hiện nhiệm vụ học tập và vui chơi.
Đây là một trong những biện pháp quan trọng giúp trẻ thực hành trảinghiệm có thêm những kinh nghiệm trong cuộc sống hàng ngày, và nó là mộttrong những nội dung chủ yếu của chuyên đề xây dựng môi trường giáo dục lấytrẻ làm trung tâm, góp phần tích cực trong việc rèn luyện nền nếp thói quentrong sinh hoạt hàng ngày của trẻ
Căn cứ vào đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi, trẻ 24-36 tháng tuổi trẻ rấtthích cái mới, cái đẹp, màu sắc nổi bật Nếu ngày đầu đến trường trẻ nhìn thấytrường lớp đẹp, hấp dẫn, nhiều đồ dùng, đồ chơi đẹp thì trẻ sẽ thích đến trườnghơn Từ suy nghĩ đó tôi đã tích cực làm nhiều đồ chơi, trang trí, sắp xếp các gócchơi với đầy đủ và nhiều loại các loại đồ chơi khác nhau, đa dạng về mẫu mã vàchủng loại Nhất là các loại đồ chơi chuyển động như: xe ôtô tàu hỏa, máybay vv.đồ chơi tạo ra âm thanh như con chút chít, kèn, xúc sắc.v.v Đồ chơiphát triển trí tuệ như đồ chơi lắp ghép, xếp hình và một số thú bông, búp bê, cácloại bóng Đồ chơi đủ cho trẻ không tranh dành nhau
Ngoài những đồ chơi mua sẵn tôi còn sử dụng những nguyên vật liệu sẵn
có như rơm, dạ, vải vụn,vỏ cây chai lọ dầu ăn, dầu rửa bát, dầu gội đầu, vỏ sữachua, vỏ hến để làm các con vật như Con Trâu, con thỏ, con ếch, con rùa Sưutầm vải vụn để cắt may quần áo váy trang phục dạ hội cho búp bê; Sưu tầm cáchạt để làm tranh các con vật nghộ nghĩnh Dùng các vật liệu phế thải có sẵn đểlàm ra các loại rau củ, quả cho trẻ hoạt động theo ý thích của mình thu hút trẻtham gia vào các hoạt động một cách thoải mái và hứng thú Khi làm đồ dùng
đồ chơi cho trẻ cũng như sử dụng đồ dùng đồ chơi vào quá trình dạy học Tôiluôn chú ý đến các yêu cầu đồ dùng đồ chơi tự làm trong trường mầm non đó làphải đảm bảo tính thẩm mỹ, an toàn trong sự dụng và phù hợp với nội dunggiáo dục theo từng chủ đề, từng độ tuổi Đồ dùng đồ chơi sắp xếp gọn gàng vừatầm với trẻ để trẻ có thể tự lấy và cất đồ dùng, đồ chơi theo đúng quy định thuậntiện cho việc rèn luyện thói quen gọn gàng ngăn nắp cho trẻ
Góc chơi tự chọn
Trang 9Cụ thể khi tổ chức cho trẻ hoạt động góc, ở các góc chơi tôi luôn chuẩn bịđầy đủ đồ chơi phù hợp với nội dung chơi và trò chơi theo chủ đề, thườngxuyên bổ sung đồ chơi mới để thu hút trẻ Khi giới thiệu hướng trẻ vào góc chơitôi luôn chú ý cách dùng từ ngắn gọn, rõ ràng, dễ hiểu để giới thiệu các đồ chơitrong góc chơi để thu hút sự chú ý của trẻ, kích thích trẻ tự nguyện tham gia vàocác góc chơi và trò chơi trẻ thích Trong quá trình tổ chức cho trẻ chơi tôi luôntận dụng mọi cơ hội bằng cách tạo ra các tình huống sự phạm trong quá trìnhchơi để nhắc giáo dục rèn nền nếp thói quen cho trẻ hoạt động góc ( như nhắctrẻ nhẹ tay giữ gìn đồ chơi; giúp cô xếp gọn đồ chơi sau khi đã chơi xong; đoànkết trong khi chơi; cô đặt ra các câu hỏi gợi ý cho trẻ trả lời phù hợp như chàohỏi, trò chuyện giao tiếp đúng chuẩn mực ) qua đó giáo dục rèn nền nếp thói
quen cho trẻ
Đối với trẻ nhà trẻ hoạt động chủ đạo của trẻ là hoạt động với đồ vật vìvậy càng nhiều đồ chơi càng thu hút được trẻ tích cực vào trong hoạt động vàotrong hoạt động và cũng từ trong các hoạt động cô mới có thể rèn thói quen nềnếp tốt cho trẻ
Ví dụ: Cháu mới nhập vào lớp học đang còn khóc và nhớ bố mẹ, ông
bà tôi có thể bế cháu vào các góc chơi cho trẻ xem tranh ảnh, chơi với những
đồ chơi, cho trẻ chơi với các bạn trò chơi bế em, nấu cho em ăn Tôi lấy đồdùng ra để nấu ăn cho em bé nấu cho em ăn Cô nấu cơm nấu canh cho em bé
ăn còn em thì bế em búp bê Để trẻ tập trung vào các đồ chơi mà quên đi nỗinhớ nhà bằng cách tôi trò chuyện với trẻ Trong khi tổ chức trò chơi cho trẻ côđóng vai chơi cùng trẻ, tạo ra các tình huống cùng chơi với trẻ vừa hướng dẫntrẻ vừa thu hút trẻ tham gia vào hoạt động chơi cùng cô và các bạn Cô nói “ Tôinấu chín cơm, chín canh rồi đấy bác bế em giỏi quá, mà hình như em bé khócrồi đấy, có lẽ em bé đói rồi bác xúc cơm cho em bé ăn đi; Khi em ăn Bác nhớcho em bé uống nước nhé ” cứ như thế tôi hướng dẫn trẻ chơi và nhập vaichơi cùng trẻ hoặc cho trẻ chơi với bạn sau nhiều lần như vậy trẻ sẽ quên nhớnhà không khóc nhè biết vâng lời cô giáo, biết chơi cùng bạn và thực hiện cácnhiệm vụ được giao
Như vậy tích cực làm đồ dùng đồ chơi là phương tiên cơ bản là biện pháphữu hiệu thu hút trẻ tích cực hoạt động góp phần quan trọng trong việc hìnhthành các thói quen nề nếp cho trẻ sinh hoạt hàng ngày Các hoạt động trongngày giúp trẻ hứng thú hơn, tích cực hơn, tạo cho trẻ thích được đi học hơn tạo
cơ hội nhiều hơn cho giáo viên thực hiện biện pháp giáo dục rèn luyện nền nếpthói quen trong sinh hoạt hàng ngày cho trẻ
3.3 Biện pháp 3: Phân nhóm, sắp xếp trẻ theo sự phát triển đặc điểm tâm sinh lý và nhận thực để có biện pháp giáo dục rèn luyện nề nếp thói quen cho trẻ phù hợp trong mọi hoạt động.
Đây là biện pháp phân nhóm đối tượng giúp cho giáo viên dễ quan sátnắm bắt tình hình và theo dõi sự phát triển của trẻ để có những biện pháp giáodục phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả trong quá trình dạy học
Trong chương trình giáo dục mầm non để thực hiện có hiệu quả nội dunggiáo dục giáo viên có căn cứ vào tình hình thực tế của nhóm lớp lựa chọnphương pháp và hình thức tổ chức dạy học sao phù hợp và đem lại hiệu quả
Trang 10Với một nhóm trẻ có số lượng học sinh đông 25 trẻ/ nhóm nếu không thực hiệnphân chia nhóm để dạy thì sẽ không thực hiện được nội dung giáo dục Nhất làviệc rèn luyện nền nếp thói quen trong sinh hoạt cho trẻ Trẻ trong độ tuổi nàynhận thức của trẻ là nhận thức cảm tính, tư duy trực quan hành động chiếm ưuthế, trẻ chưa tự ý thức được hành vi của mình, mọi hoạt động của trẻ đều cầnphải có cô giáo và người lớn quan tâm hướng dẫn và giúp đỡ trẻ Vì thể để cóbiện pháp giáo dục rèn luyện nền nếp thói quen trong sinh hoạt cho trẻ đạt kếtquả tốt tôi đã phân chia trẻ theo từng nhóm để thực hiện Cách phân chia cụ thểnhư sau
Tôi dùng phép thử cụ thể: Sau khi tôi đã quan sát nắm bắt phân loại đối
tượng một cách chính xác tùy thuộc vào từng hoạt động tôi có thể sắp xếp trẻtheo từng cách khác nhau đó là: Đối với hoạt động học tôi sắp xếp trẻ nhút nhátngồi cạnh trẻ nhanh nhẹn, hoạt bát, mạnh dạn; Trẻ khá ngồi cạnh trẻ trung bình;Trẻ hiếu động cá biệt hay nói chuyện ngồi cạnh trẻ ngoan, hoặc ngồi cạnh côgiáo để cho dễ quan sát và tiện điều hành trẻ tốt hơn Sắp xếp như vậy mục đích
là trẻ quan sát lẫn nhau và giúp đỡ nhau trong việc thục hiện nhiệm vụ như cháugiỏi thì giúp đỡ cháu yếu, cháu làm được thì giúp đỡ cháu chưa làm được, cháuyếu thì bắt chước cháu khá hơn mình Mặt khác sắp xếp như vậy tạo cho trẻ cơhội cùng hoạt động trẻ sẽ cảm thấy có niềm vui trong khi hoạt động Từ đó trẻ
có thói quen thích học tập và có nề nếp trong hoạt động học có chủ đích Đốivới hoạt động chăm sóc cho trẻ ăn ngủ thì tôi lại sắp xếp ngược lại những trẻ ănnhanh tôi xếp cho trẻ ngồi riêng còn trẻ ăn chậm lười ăn tôi xếp riêng để tiệncho việc chăm sóc; giờ ngủ cũng thế trẻ dễ ngủ xếp riêng, trẻ khó ngủ xếp riêngtránh ảnh hưởng đến giấc ngủ của các bạn Trong quá trình tổ chức thực hiện tôiluôn quan sát theo dõi đánh giá sự phát triển của trẻ, động viên khuyến khích sựtiến bộ của trẻ nhất là đối với những trẻ hiếu động, với những trẻ cá biệt khithấy trẻ ngoan hơn tôi đã động viên khen ngợi trẻ kịp thời nên trẻ rất phấn khởimuuons làm được nhiều việc tốt để được cô khen từ đó trẻ ngoan hơn và có nềnnếp thói quen tốt hơn
Tuy nhiên trong quá trình thực hiện sắp xếp theo nhóm cũng phải đượcthay đổi thường xuyên để tạo điều kiện cho trẻ được làm quen và tiếp xúc nhiềuhơn với tất cả các bạn trong lớp từ đó mở rộng phạm vi giao tiếp cho trẻ Đặcbiệt cô phải thường xuyên uốn nắn trẻ cách xưng hô cách trả lời các câu hỏi của
cô trong quá trình thực hiện nhiệm vụ ở các hoạt động Bằng những hình thứctrên giáo viên dần dần đưa trẻ đi vào nề nếp thói quen trong mọi hoạt động ởmọi lúc mọi nơi, đồng thời làm nảy sinh sự say mê hứng thú trong việc rènluyện thói quen nề nếp cho trẻ đạt kết quả cao hơn
Như vậy trong mỗi hoạt động mà tôi sắp xếp, phân nhóm cho trẻ phùhợp Với biện pháp này giúp trẻ đã mạnh dạn, tự tin hơn và hình thành cho trẻmột số kỹ năng, thói quen , nề nếp trong sinh hoạt
3.4 Biện pháp 4: Nêu gương tốt thông qua hoạt động trong ngày
Đây là một biện pháp nhằm động viên khuyến khích trẻ trong quá trìnhthực hiện nhiệm vụ được giao Đối với trẻ mầm non việc khen ngợi nếu gươngkịp thời sẽ giúp trẻ hứng thú, tích cực hơn khi tham gia vào các hoạt động gópphần nâng cao hiệu quả giáo dục trẻ