Thực hiện theo sự chỉ đạo của ngành giáo dục Tỉnh Ninh Bình, của PhòngGDĐT Thành phố Ninh Bình bắt đầu từ năm học 2019-2020, Trường Mầm nonHoa Mai đã chỉ đạo việc thực hiện ứng dụng làm
Trang 1CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do –Hạnh phúc ĐƠN YÊU CẦU CÔNG NHẬN SÁNG KIẾN Kính gửi: Hội đồng sáng kiến thành phố Ninh Bình
Chúng tôi:
Số
TT Họ và tên
Ngày tháng năm sinh
Nơi công tác Chức danh
Trình độ chuyên môn
Tỷ lệ (%) đóng góp tạo
ra sáng kiến
1 Lê Thị Kim Oanh 25/01/1969 Trường MNHoa Mai Hiệu trưởng ĐHSP 20
2 Phạm Thị Thơm 08/11/1983 Trường MNHoa Mai Phó HT ĐHSP 20
3 Phạm Thị Hoan 02/06/1984 Trường MN
4 Nguyễn T Phương Như 10/01/1985 Trường MNHoa Mai Giáo viên ĐHSP 20
5 Nguyễn T Thùy Dung 10/09/1987 Trường MNHoa Mai Giáo viên ĐHSP 20
Là nhóm tác giả đề nghị xét công nhận sáng kiến:
“Chỉ đạo đổi mới việc ứng dụng làm đồ dùng đồ chơi tự tạo theo phương pháp giáo dục Montessori vào giảng dạy tại Trường Mầm non Hoa Mai”.
LĨNH VỰC ÁP DỤNG SÁNG KIẾN: Quản lý giáo dục
THỜI GIAN ÁP DỤNG: Từ tháng 8/2019, Năm học 2019 – 2020.
MÔ TẢ BẢN CHẤT CỦA SÁNG KIẾN
1 Nội dung của giải pháp
Phương pháp giáo dục Montessori được đặt theo tên của nhà giáo dục họcMaria Montessori Đây là phương pháp lấy khả năng tự học là nền tảng cơ sở.Chú trọng khả năng vào việc khai thác tiềm năng sẵn có, không áp đặt trẻ, chỉquan sát đưa ra gợi ý và hỗ trợ khả năng tự phát triển của trẻ vì bản thân mỗi trẻ
từ khi sinh ra vốn đã có khả năng tự học tuyệt vời Nếu người lớn áp đặt, địnhhướng nhiều quá sẽ khiến cho trẻ mất đi khả năng tư duy vốn có Do đó, môitrường và không gian cho trẻ tự trải nghiệm, khám phá có vai trò đặt biệt quan
Trang 2trọng giúp bản thân trẻ làm được nhiều điều hơn, phát huy khả năng tự học, tựsáng tạo
Trẻ là trung tâm và giáo viên đóng vai trò là người hướng dẫn Đây làphương pháp giáo dục tôn trọng sự phát triển tâm sinh lí tự nhiên của trẻ cũngnhư trang bị cho trẻ những kiến thức khoa học công nghệ tiến bộ và hiện đại.Phương pháp này giúp trẻ được rèn luyện các kỹ năng quan trọng như: Học cáchtập trung, rèn luyện các kỹ năng sống, tính tự lập, biết chia sẻ cảm xúc, pháttriển ngôn ngữ và làm giàu vốn kiến thức… cùng rất nhiều kỹ năng khác
Việc ứng dụng, kết hợp nhuần nhuyễn phương pháp Montesseri vàochương trình giáo dục ở các trường mầm non sẽ tạo ra nền tảng phát triển vữngchắc cho trẻ em, tạo cơ hội tốt phát triển tính độc lập, sáng tạo của trẻ Đối vớichương trình giáo dục mầm non, phương pháp Montesseri được áp dụng cho rấtnhiều các môn học: Tạo hình, âm nhạc, thể chất, văn học… Mục tiêu củaphương pháp giáo dục Montesseri là phát triển toàn diện các mặt của trẻ trẻ sẽhọc cách tư duy logic trong khi giải quyết các vấn đề hàng ngày
Để hoạt động thật sự lôi cuốn, kích thích trẻ thì việc tạo đồ dùng, đồ chơi
vô cùng quan trọng và cần thiết bởi một bộ đồ dùng với nhiều công dụng, hìnhdáng đẹp, màu sắc hài hòa, bắt mắt và nhiều trẻ cùng được tham gia hoạt động
sẽ giúp trẻ có trải nghiệm đa dạng về các giác quan, thúc đẩy sự phát triển củatrẻ ở nhiều lĩnh vực khác nhau
Thực hiện theo sự chỉ đạo của ngành giáo dục Tỉnh Ninh Bình, của PhòngGDĐT Thành phố Ninh Bình bắt đầu từ năm học 2019-2020, Trường Mầm nonHoa Mai đã chỉ đạo việc thực hiện ứng dụng làm đồ dùng đồ chơi theo phương
pháp Montessori vào quá trình dạy học Từng bước xây dựng mô hình trường
học hiện đại và đổi mới nội dung, phương pháp giáo dục mầm non theo hướnghội nhập quốc tế Đa số giáo viên đã biết cách tham khảo các kênh thông tin đểlàm đồ dùng đồ chơi Montessori áp dụng linh hoạt trong các tiết dạy và các hoạtđộng vui chơi của trẻ Tuy nhiên, vẫn còn một số hạn chế: Đồ dùng đồ chơiMontessori còn chưa phong phú, cách bố trí các góc hoạt động chưa linh hoạt,chưa khai thác hiệu quả sử dụng đồ dùng đồ chơi đã có, một số giáo viên cònlúng túng chưa nắm bắt nội dung cần chia sẻ cho trẻ,… Vì vậy chúng tôi đã
chọn đề tài: “Chỉ đạo đổi mới việc ứng dụng làm đồ dùng đồ chơi tự tạo theo phương pháp giáo dục Montessori vào giảng dạy tại Trường Mầm non Hoa Mai” để tìm ra biện pháp giúp giáo viên thực hiện ngày càng tốt hơn công tác
nuôi dưỡng chăm sóc giáo dục trẻ
1.1 Giải pháp cũ
Trang 3Ban giám hiệu nhà trường tiến hành xây dựng kế hoạch, thực hiện từngbước kế hoạch đúng theo từng giai đoạn Qúa trình thực hiện đạt được kết quảtốt nhưng chưa có sự đột phá, chưa khai thác hết tiềm năng của học sinh và nhàtrường Qúa trình thực hiện như sau:
Giải pháp 1: Phát động các phong trào làm đồ dùng đồ chơi tự tạo, chấm
“Lớp xanh – sạch – đẹp”
Ban giám hiệu nhà trường đã phối hợp với công đoàn xây dựng kế hoạch,phát động và chấm hội thi lớp xanh, sạch, đẹp Kết quả sau hội thi chấm trang trílớp, chúng tôi thấy được đa số các giáo viên đã biết tận dụng các nguồn nguyênvật liệu sẵn có, nguồn vật liệu phế thải để làm đồ dùng đồ chơi
+ Ưu điểm
Có sự đổi mới môi trường tại các nhóm lớp sau các Hội thi
Huy động nguồn lực, vật lực đầu tư của các cấp, các ngành, phụ huynh Giáo viên chủ động trong việc trang trí lớp, trang trí theo các chủ đề trẻ học.Trẻ thích đến lớp và tham gia các hoạt động dưới sự hướng dẫn của giáo viên.Giáo viên cũng đã thực hiện tốt các hoạt động giáo dục trẻ, đáp ứng yêu cầuGDMN
+ Nhược điểm
- Môi trường ngoài trời chưa đa dạng các khu vực chơi và nội dung cho trẻchơi, trải nghiệm còn sơ sài, chưa tận dụng khai thác được tối đa cơ hội để trẻđược khám phá và thể hiện được hết năng lực bản thân trẻ
- Môi trường trong lớp: Đồ chơi ở các góc còn mang tính chất trang trí chưa
có tính sáng tạo, chưa hoạt động tích cực, chưa phát huy hết năng lực của trẻ
- Giáo viên chưa sáng tạo trong việc làm đồ dùng, đồ chơi và đặc biệt là chưatận dụng được các nguyên vật liệu sẵn có, chưa biết khai thác có hiệu quả các đồdùng đồ chơi nhằm phát huy sự sáng tạo của trẻ
- Việc đổi mới phương pháp giáo dục trẻ còn nhiều hạn chế chưa linh hoạttrẻ còn thụ động tham gia các hoạt động do giáo viên hướng dẫn, trẻ chưa đóngvai trò trung tâm, cô còn tham gia quá nhiều vào các hoạt động của trẻ
Giải pháp 2: Thông thường ở một số nhà trường việc cho trẻ hoạt động
theo phương pháp Montesseri giáo viên thường sử dụng một số đồ dùng, dụng
cụ mua sẵn để cho trẻ hoạt động
Đối với giải pháp này có những ưu và nhược điểm sau:
* Ưu điểm:
- Là đồ dùng, dụng cụ có sẵn nên không đòi hỏi sự sáng tạo và khéo léocủa giáo viên
* Hạn chế:
Trang 4- Các đồ dùng, dụng cụ này sử dụng đơn điệu, thiết kế đơn giản nênkhông tạo được hứng thú, không kích thích được sự sáng tạo của trẻ.
* Giải pháp 1: Tập trung chỉ đạo nâng cao chất lượng phong trào làm đồ dùng, đồ chơi tự tạo theo phương pháp giáo dục Montessori:
Lựa chọn một số nguyên vật liệu tự nhiên sẵn có, nguyên vật liệu phế thảilàm thành bộ đồ dùng, đồ chơi học tập theo phương pháp giáo dục Montesseriứng dụng trong việc tổ chức hoạt động học tập và vui chơi trải nghiệm, pháttriển các giác quan, phát triển tư duy logic, óc sáng tạo của trẻ, đảm bảo tínhgiáo dục cao, có tính sáng tạo, khoa học, tính thẩm mỹ và đảm bảo an toàn tuyệtđối cho trẻ; đồng thời giúp nhà trường hạn chế kinh phí đầu tư thiết bị, đồ chơikhi ứng dụng phương pháp giáo dục tiên tiến, hiện đại
+ Bộ đồ dùng, đồ chơi Montessori trong các hoạt động học:
Bộ đồ chơi Montessori có nhiều chức năng, có thể sử dụng trong nhiềuhoạt động, nhiều môn học khác nhau, giúp trẻ được thao tác, được trải nghiệm,được hoạt động tích cực, lĩnh hội được đầy đủ, chính xác các kiến thức và kỹnăng như:
Ví dụ: Bộ đồ chơi “Cây cải bắp thần kì”
Bộ đồ chơi này bao gồm 10 cây cải bắp với kích thước từ nhỏ đến to, vớithiết kế bằng vải nỉ, đặc biệt cây bắp cải to nhất có những chiếc lá xung quanh
có thể tháo rời và lắp lại bằng các nhám dính, tất cả các cây bắp cải đều có nhám
cải, to – nhỏ, sắp xếp theo thứ tự từ bé đến lớn và ngược lại…(Ảnh 3 – Phụ lục)
Trong môn Khám phá khoa học trẻ có thể khám phá về màu sắc, cấu tạocủa cây cải bắp, hình dáng lá, cách sắp xếp đan xen của những chiếc lá, trẻ trồngcây, thấy được quá trình phát triển của cây cải bắp…trẻ sẽ được thoải mái tri
Trang 5giác với cây cải bắp (bẻ lá ra và lắp lại theo đúng thứ tự sắp xếp lá rau bên trongnhỏ bên ngoài to hơn tạo thành cây bắp cải hoàn chỉnh và đếm mỗi cây bắp cải
có tất cả bao nhiêu lá…) tự rút ra được vốn kiến thức cho mình, cô giáo chỉ cần
định hướng, gợi ý cho trẻ hoạt động (Ảnh 4 – Phụ lục)
Cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học: Ví dụ dạy trẻ bài thơ “Bắp cảixanh”, cô có thể cho cá nhân hoặc nhóm trẻ quan sát cây bắp cải này có cấu tạogiống như lời của bài thơ, trẻ được trải nghiệm bằng cách tháo lắp các lá từ đótrẻ hiểu nội dung bài thơ và ghi nhớ sâu hơn
Ngoài ra đồ chơi này còn có thể sử dụng trong các môn học khác như:Tạo hình (trẻ quan sát cây bắp cải sau đó vẽ, nặn hoặc tự làm 1 cây bắp cải từcác nguyên vật liệu tạo hình), Thể dục vận động (Bật qua luống cải bắp; thi đua
nhau…(Ảnh 8 – Phụ lục)
Ở góc khám phá: Trẻ khám phá cấu tạo, màu sắc, kích thước của lá cây
bắp cải và khám phá sự lớn lên của cây bắp cải Phân biệt được màu sắc của lá
bắp cải, bên trong màu xanh non bên ngoài màu xanh đậm, lá bên trong nhỏ, bênngoài to hơn
Ở góc học tập – sách truyện trẻ sẽ được chơi với những cây bắp cải thôngqua các trò chơi như: Đếm số bắp cải có trong 1 luống rau; So sánh số lượng bắpcải giữa 2 – 3 luống rau; Sắp xếp theo thứ tự từ nhỏ đến lớn và ngược lại; Đếm
số lượng lá bắp cải; So sánh to – nhỏ, nhiều hơn – ít hơn…Kể chuyện sáng tạo
bằng những cây cải bắp (Ảnh 9 – Phụ lục)
Ưu điểm: Chất liệu được dùng để tạo ra cây cải bắp là vải nỉ mềm, dai,
nên đồ chơi rất bền, màu đẹp, bắt mắt, dễ vệ sinh khi bị bẩn và đảm bảo an toàn
Trang 6Nguyên vật liệu dùng đề tạo ra bộ đồ chơi có giá rẻ, phù hợp với khả năngkinh tế của lớp mầm non.
Ví dụ: Bộ đồ chơi với các chữ cái sử dụng trong góc học tập – sách truyện
Chúng tôi đã sử dụng các nguyên vật liệu phế thải như vỏ thùng sữa tươi,mùn cưa, tấm alu màu bỏ đi, các loại hạt (hạt na, gấc, sỏi), nỉ màu, keo nến…đểtạo ra bộ đồ chơi với 3 đồ chơi vừa tiết kiệm vừa đẹp mắt mà vẫn đảm bảo đượctính giáo dục, hấp dẫn đối với trẻ
Đồ chơi 1: Là một nửa của vỏ thùng sữa tươi, chúng tôi thiết kế đồ chơi có
3 ô, 1 ô to chứa mùn cưa mịn và 1 thanh để gạt phẳng mùn cưa; 2 ô nhỏ,1 ôchứa các chữa cái cắt bằng tấm alu màu, 1 ô chứa các hột hạt, phía trước là 1bảng gai được trang trí đường diềm bắt mắt
Cách chơi đồ chơi 1: Cô cho sẵn thẻ chữ cái lên bảng gai, yêu cầu trẻ đọcchữ cái đó, sau đó trẻ tìm trong các chữ cái phía dưới chọn đúng chữ cái cô yêucầu, trẻ cầm và in hình chữ cái lên ô có mùn cưa, tiếp theo là lấy hột hạt xếp
theo nét chữ vừa in được, cuối cùng là đọc to chữ cái vừa xếp (Ảnh 10 – Phụ lục)
Đồ chơi 2: Vẫn với cấu tạo gần giống với đồ chơi 1, nhưng là sự thay đổi
về đồ dùng và cách thức thực hiện Chúng tôi dùng một nửa của vỏ thùng sữatươi, thiết kế chia thành 3 ô, 1 ô tô và 2 ô nhỏ; ô to chứa mùn cưa mịn, 1 thanh
để gạt phẳng mùn cưa, 1 chiếc bút lông; 2 ô nhỏ, 1 ô chứa hột hạt, 1 ô chứa cácthẻ chữ cái; phía trước là 2 thanh alu màu giúp nối 1 dây dù, đây là nơi để kẹpthẻ chữ
Cách chơi đồ chơi 2: Trẻ chọn (hoặc cô chọn) 1 thẻ chữ kẹp lên dây, yêucầu trẻ đọc to chữ cái trong thẻ, sau đó trẻ dùng bút lông viết chữ cái đó vàomùn cưa theo đúng cấu tạo của chữ, tiếp theo trẻ lấy hột hạt xếp lên chữ vừa viết
và đọc to chữ cái Để tích hợp thêm, cô có thể yêu cầu trẻ đếm số lượng hạt
dùng để xếp chữ cái đó (Ảnh 11 – Phụ lục)
Đồ chơi 3: Với cấu tạọ là một chiếc hộp hoàn chỉnh, khi chơi trẻ mở ra nắphộp sẽ được hãm bằng 2 dây 2 bên, phía phần nắp hộp chúng tôi thiết kế 2 phầnnhám dính, phần phia trên nhỏ hơn, phần phía dưới to bản hơn và được trang tríbằng các hoa văn đường diềm Phần hộp phía dưới chúng tôi thiết kế thành 2
Trang 7ngăn, 1 ngăn to để các thẻ chữ và thẻ dấu rời có dán nhám dính phía sau, 1 ngănnhỏ hơn là nơi chứa các thẻ chữ in sẵn
Cách chơi đồ chơi 3 như sau: Trẻ chọn (hoặc cô lấy) 1 thẻ chữ in sẵn dánlên phần nhám nhỏ hơn, cô yêu cầu trẻ tìm các chữ cái và ghép thành chữ nhưchữ phía trên hoặc tìm các chữ cái đã được học trong cụm từ cho sẵn và dán vào
phần nhám phía dưới, yêu cầu trẻ đọc to những chữ cái lấy được (Ảnh 12 – Phụ lục)
*Ưu điểm: Nguyên vật liệu chủ yếu là đồ phế thải nên tiết kiệm được chiphí; Cách làm đơn giản nên không mất nhiều thời gian
Màu sắc và hình thức bắt mắt, hấp dẫn trẻ; cách chơi đơn giản, dễ sử dụngnhưng lại mang lại hiệu quả cao trong việc ghi nhớ, phân biệt, phát âm và cấutạo chữ cái
Bộ đồ chơi mang đến cho trẻ sự hứng khởi, trẻ có thể tự mình chơi, tự mìnhthao tác và rèn luyện vốn chữ cái của mình
Khuyến khích trẻ tham gia cùng cô, sắp xếp lại các đồ dùng trong các gócchơi, vệ sinh đồ chơi sạch sẽ…Ngoài ra vận động phụ huynh hỗ trợ thêm các
nguyên vật liệu làm đồ dùng đồ chơi phong phú (Ảnh 13-phụ lục)
Đa số giáo viên đều biết cách sắp xếp các góc hoạt động hợp lý, phù hợpmục tiêu, yêu cầu giáo dục của từng chủ đề và điều kiện thực tế từng lớp học.Tên các góc chơi đơn giản, dễ hiểu, gần gũi đối với trẻ Đồ dùng đồ chơi các góctương đối phong phú, sử dụng các nguyên vật liệu mở gần gũi với cuộc sốnghằng ngày của trẻ Trẻ hứng thú tham gia hoạt động, mạnh dạn, tự tin trong giaotiếp, phát triển tư duy, sự sáng tạo của trẻ
* Giải pháp 2: Tập huấn nâng cao chuyên môn nghiệp vụ, đổi mới phương pháp làm đồ dùng đồ chơi tự tạo theo phương pháp giáo dục Montessori vào quá trình giảng dạy cho đội ngũ giáo viên:
Chất lượng đội ngũ giáo viên là yếu tố quan trọng mang lại thành công chocông tác chăm sóc giáo dục trẻ và xây dựng môi trường học tập cho trẻ Chính vìvậy, chúng tôi luôn coi trọng việc bồi dưỡng đội ngũ giáo viên thông qua cáchình thức như:
Ngay từ đầu năm học, Ban giám hiệu cùng với các đồng chí tổ trưởngchuyên môn và giáo viên cốt cán cùng nhau xây dựng mục tiêu, nội dung,phương pháp giáo dục ở các độ tuổi trẻ lên kế hoạch năm học cho đến những nộidung hoạt động cụ thể trong chủ đề mà trẻ thực hiện, mọi hoạt động đều hướngtới trẻ, quan tâm đến cá nhân trẻ tạo cơ hội để trẻ được học tập trong điều kiệntốt nhất hỗ trẻ phát triển ở tất cả các lĩnh vực
Trang 8Tổ chức cho cán bộ, giáo viên cốt cán đi tham quan học tập tại một sốtrường điểm trong và ngoài tỉnh đang thực hiện phương pháp giáo dục
chuyên đề làm đồ dùng đồ chơi theo phương pháp Montessori; Bồi dưỡng giáo
viên việc sử dụng linh hoạt đồ dùng Montessori trong các hoạt động giáo dục trẻnhằm tạo môi trường học tập có hiệu quả và phát huy tính tích cực cho trẻ Đổi mới phương pháp sinh hoạt chuyên môn theo hình thức nghiên cứu bàihọc Thông qua buổi sinh hoạt chuyên môn của nhà trường, của tổ khối giáoviên được cùng nhau xây dựng giáo án, làm đồ dùng đồ chơi dạy học theophương pháp Montessori, sau đó lần lượt cử từng giáo viên khác nhau tham giadạy lại các hoạt động đã được xây dựng giáo án để đồng nghiệp dự giờ góp ý
Từ đó, 100% giáo viên tự tin lên lớp, các hoạt động được xây dựng linh hoạt,sáng tạo, đồ dùng đồ chơi đầy đủ, đẹp bền, mang tính giáo dục cao, trẻ tự giác
hoạt động và tích cực trải nghiệm khám phá (Ảnh 15-phụ lục)
Đổi mới hình thức, nội dung các hoạt động giáo dục trẻ linh hoạt và sángtạo hơn Hầu hếu các hoạt động được thiết kế theo hình thức trò chơi nhẹ nhàng
có nội dung liên quan đến đề tài cần cung cấp thu hút trẻ ngay từ hoạt động gâyhứng thú, trẻ được hoạt động dưới nhiều hình thức lúc thì cả lớp, nhóm, tổ, cánhân, phát huy tính tự lập, mạnh dạn cho trẻ Trẻ được thảo luận sôi nổi, nói lênsuy nghĩ của bản thân Giáo viên sử dụng linh hoạt hình thức “chơi mà học, học
mà chơi” để lôi cuốn trẻ vào hoạt động học tránh được sự nhàm chán, áp đặt trẻ
Cô giáo đặt câu hỏi mang tính chất tư duy, gây sự tò mò của trẻ, lắng nghe trẻtrả lời, cô trò chuyện giao tiếp với trẻ để hiểu trẻ, định hướng gợi ý chỉ dẫn trẻkiến thức đúng, củng cố kiến thức và các kỹ năng khác, luôn khuyến khích,động viên trẻ kịp thời, chơi cùng trẻ để thấu hiểu trẻ có những biện pháp giáodục phù hợp với từng cá nhân trẻ, từ đó nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chămsóc, giáo dục trẻ một cách ró rệt Trẻ yêu trường mến lớp thích được đi học tạo
niềm tin cho các bậc phụ huynh khi gửi con vào trường (Ảnh 16-phụ lục)
* Giải pháp 3: Sử dụng đồ chơi Montessori trong hoạt động ngoại khóa tạo không khí giao tiếp tích cực, kích thích hứng thú họat động của trẻ
Hoạt động ngoại khóa đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển toàndiện của trẻ Khi tham gia các hoạt động ngoại khóa sẽ giúp trẻ phát triển toàn
Trang 9diện về thể chất, trí tuệ và nhân cách Bé thông minh sáng tạo và học hỏi đượcnhiều kiến thức hơn Hiểu được tầm quan trọng đó năm học 2019 – 2020 nhàtrường đã phối kết hợp cùng với Ban cha mẹ học sinh tổ chức tốt các hoạt độngngoại khóa là một hình thức giáo dục hiệu quả và sinh động nhất, giúp trẻ pháttriển cảm xúc tích cực và rèn luyện thể chất tốt, nâng cao uy tín nhà trường.
Chúng tôi đã tổ chức các hoạt động ngoại khóa với nhiều hình thức khácnhau như: Tổ chức cho trẻ trải nghiệm thực hành những kỹ năng trong cuộcsống hàng ngày, giao lưu các trò chơi vận động, giao lưu văn nghệ, thí nghiệmthiên nhiên, giao lưu cuối tuần vui vẻ Mỗi hoạt động ngoại khóa đều có nhữnghình thức tổ chức khác nhau kích thích sự hứng thú và đòi hỏi trẻ linh hoạt trongcác hoạt động giúp trẻ phát triển tích cực hơn về mọi mặt
Các đồ chơi chúng tôi thiết kế dành cho các hoạt động ngoại khóa đều dựatrên phương pháp giáo dục Montessori, mang tính giáo dục và thẩm mỹ cao, các
đồ chơi đa dạng, phong phú luôn đáp ứng được mong muốn được hoạt động củatrẻ, nổi bật như: Bộ đồ chơi golf, bộ đồ chơi vắt sữa bò (được dùng tại khu pháttriển vận động); bộ đồ chơi phát triển kỹ năng
Bộ đồ chơi golf: Được tận dụng từ các miếng nhỏ gỗ nhựa Composite,chúng tôi cắt thành hình các con vật ngộ nghĩnh, phần chân và bụng của con vậttạo thành một lỗ hổng có dạng nửa hình tròn và dùng màu để tô vẽ tạo thành một
đồ chơi bắt mắt Kết hợp với nó là quả bóng tennis, một gậy chơi golf được làm
từ ống nước và vỏ chai nhựa, sử dụng đề can màu hoặc nỉ màu để trang trí cho
Bộ đồ chơi vắt sữa bò: Chúng tôi thiết kế những chú bò sữa ngộ nghĩnhbằng các miếng nhựa, sử dụng đề can cắt và gắn các chi tiết trang trí (mắt, mũi,móng chân, đốm đen), những chiếc gang tay cao su được cắt các lỗ nhỏ ở đầucác ngón tay dùng làm bầu sữa, thêm những chiếc xô, mũ đội đầu, tạp giề, ủng
Cách sử dụng: Những chú bò được đặt trên thảm cỏ, được quây lại bởi cáchang rào tượng trưng cho trang trại bò sữa, trẻ muốn vào chơi cần mặc tạp giề,mội mũ, đi ủng, đeo bao tay sau đó dùng xô để xuống bên dưới bầu sữa và thực
hiện thao tác vắt sữa bò (Ảnh 18 – Phụ lục)
Bộ đồ chơi phát tiển kỹ năng: Là một chiếc bảng được gắn ngoài sântrường với rất nhiều các kỹ năng gần gũi trong cuộc sống hang ngày như: đóng
Trang 10mở vòi nước, xoáy nắp chai, khóa (chốt) cửa các loại, nghe (bấm) điện thoại,kéo khóa áo, sử dụng các loại cúc…các vật dụng này (khóa, chốt cửa…)vừađược mua sẵn để cho trẻ trải nghiệm một cách thực tế nhất, vừa được các cô tậndụng từ những nguyên vật liệu bỏ đi (điện thoại hỏng, quần áo cũ, chai lọ cũ, vòinước hỏng…)
Cách sử dụng: Trẻ đứng trước bảng, lựa chọn đồ chơi mình muốn chơi vàthao tác với chúng
Ngoài ra còn rất nhiều các đồ chơi khác được các cô sáng tạo theo phươngpháp Montessori như bộ đồ chơi với cát, nước; bộ đồ chơi đan lát thủ công trongkhu chợ quê, bộ đồ chơi ném bóng…tất cả đều mang lại hiệu quả rất tốt trong
các hoạt động ngoại khóa cho trẻ (Ảnh 19 - Phụ lục)
Ưu điểm: Các bộ đồ chơi có tính thẩm mỹ cao, cách sử dụng đơn giản,
quan sát trẻ chơi thấy trẻ rất hứng thú, trẻ biết tuân thủ các quy định chơi, thựchiện tác thao tác chơi tương đối tốt
Một số nguyên vật liệu có thể tận dụng nên giúp tiết kiệm chi phí
Giúp trẻ được thỏa sức vận động, trải nghiệm
Năm học 2019 – 2020 Ban giám hiệu nhà trường đã tích cực chỉ đạo việcxây dựng một số khu vui chơi ngoài trời mới, cải tạo các khu vực chơi ngoài trờixuống cấp, đặc biệt phát động phong trào làm đồ dùng đồ chơi theo phươngpháp Montessori để bổ sung vào các góc chơi thu hút được sự quan tâm, tìm tòi,sang tạo của trẻ và được các cấp lãnh đạo và các bậc phụ huynh đánh giá cao
(Ảnh 20 - Phụ lục)
* Giải pháp 4: Làm tốt công tác tuyên truyền đến các bậc phụ huynh, phối kết hợp cùng nhà trường trong việc xây dựng môi trường học tập cho trẻ:
Chúng tôi xác định rõ nhiệm vụ trọng tâm của năm học này là tập trungnâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ Để thực hiện tốt nhiệm
vụ đó nhà trường cần tham mưu tốt với lãnh đạo các cấp và làm tốt công tác xãhội hóa giáo dục để hoàn thiện các hạng mục quan trọng trong khuôn viên chơikhám phá, trải nghiệm ngoài trời của trẻ Công tác phối kết hợp với phụ huynhđóng vai trò rất quan trọng được chúng tôi đặc biệt quan tâm thực hiện thôngqua các hình thức sau:
- Họp phụ huynh đầu năm, giữa năm: Ban giám hiệu trực tiếp trao đổi, phổbiến cho phụ huynh hiểu rõ tầm quan trọng của việc ứng dụng đồ dùng đồ chơi
theo phương pháp giáo dục Montessori vào giảng dạy trẻ (Ảnh 21- Phụ lục)
Trang 11Tích cực tuyên truyền tới cha mẹ trẻ, tuyên truyền cộng đồng hiểu rõ côngviệc nhà trường đang làm có tác động tích cực tới chất lượng nuôi dưỡng, chămsóc, giáo dục trẻ nhằm kêu gọi sự ủng hộ nhiệt tình về vật chất và tinh thần.
- Chỉ đạo giáo viên thường xuyên trò chuyện trực tiếp với phụ huynh về cácnội dung trẻ học trong ngày, hướng dẫn phụ huynh cách làm đồ chơi Montessoriđơn giản cho trẻ chơi tại gia đình Thường xuyên mời phụ huynh tham gia cáchoạt động trong lớp, nhà trường nắm bắt được nội dung hoạt động của trẻ,hướng dẫn phụ huynh các kỹ năng tự phục vụ bản thân để dạy cho trẻ Phối hợpchặt chẽ giữa gia đình và nhà trường trong việc chăm sóc, giáo dục trẻ
- Mời phụ huynh tham gia các hoạt động trải nghiệm cùng các con trongcác chương trình lễ hội Bằng những hình thức trên, chúng tôi đã nâng cao nhậnthức của phụ huynh học sinh trong việc cùng nhà trường chăm sóc – giáo dục trẻthực hiện tốt chương trình giáo dục mầm non Phụ huynh ngày càng tin tưởngvào chất lượng chăm sóc giáo dục của nhà trường
Phối kết hợp với các bậc phụ huynh cùng xây dựng và tổ chức các chươngtrình khám phá, chinh phục thử thách và các chương trình giao lưu giữa cáclớp nội dung chương trình mới lạ gây hứng thú cho trẻ tạo niềm tin, phấn khởi
cho toàn thể các bậc phụ huynh khi gửi con vào trường (Ảnh 22-phụ lục)
* Tính mới, tính sáng tạo của giải pháp:
- Tạo ra môi trường giáo dục toàn diện có sự tham gia của cả cộng đồng.
Giúp giáo viên có được sự chủ động, sáng tạo trong việc xây dựng môi trườnghọc tập mang tính mở tạo mọi cơ hội cho trẻ được thực hành, tư duy, trải nghiệm,khám phá
- Trẻ được hoạt động trong môi trường mới, an toàn, tạo hứng thú phát huy tối
đa tính tích cực chủ động sáng tạo của trẻ vào các hoạt động trong ngày
- Tìm ra biện pháp hữu hiệu trong việc sắp xếp không gian hợp lý, trang trí môitrường trong lớp, ngoài trời đảm bảo thẩm mỹ thân thiện phù hợp lứa tuổi mầm nonđáp ứng nhu cầu hứng thú chơi của trẻ tạo điều kiện cho trẻ “chơi mà học, học màchơi”
2 Khả năng áp dụng của sáng kiến
Qua việc nghiên cứu và áp dụng sáng kiến vào thực tế của nhà trường,
chúng tôi thấy sáng kiến “Chỉ đạo đổi mới việc ứng dụng làm đồ dùng đồ chơi
tự tạo theo phương pháp giáo dục Montessori vào giảng dạy tại Trường Mầm non Hoa Mai” có thể áp dụng không chỉ ở Trường Mầm non Hoa Mai đạt được
kết quả tốt mà còn có khả năng áp dụng được tại các trường mầm non trong vàngoài tỉnh
ĐIỀU KIỆN CẦN THIẾT ĐỂ ÁP DỤNG SÁNG KIẾN
Trang 12* Điều kiện về cơ sở vật chất, trang thiết bị:
Ban giám hiệu tham mưu với các cấp lãnh đạo đặc biệt là lãnh đạo địaphương đầu tư kinh phí sửa chữa cơ sở vật chất đảm bảo theo đúng quy định Xãhội hóa giáo dục hoàn thiện các hạng mục một số công trình như khu vui chơikhám phá trải nghiệm ngoài trời tạo môi trường vui chơi, học tập tốt nhất chotrẻ
Nhà trường nhận được sự quan tâm, ủng hộ từ phía lãnh đạo Phòng giáodục và Đào tạo Thành phố, lãnh đạo Sở giáo dục ủng hộ về tinh thần và vật chất,đầu tư bổ sung thêm đồ dùng, đồ chơi cho các nhóm, lớp để thực hiện tốt nhiệm
vụ chuyên môn, tạo điều kiện cho nhà trường tổ chức các hoạt động ngoại khóa
cho trẻ để thực hiện tốt sáng kiến “Chỉ đạo đổi mới việc ứng dụng làm đồ dùng
đồ chơi tự tạo theo phương pháp giáo dục Montessori vào giảng dạy tại Trường Mầm non Hoa Mai”
* Điều kiện về giáo viên:
- Giáo viên phải là người có tinh thần trách nhiệm cao Có tấm lòng yêunghề mến trẻ
- Giáo viên phải nắm chắc nội chương trình, thường xuyên trau dồi kiếnthức, ham học hỏi để nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ nhất là việc họctập ứng dụng công nghệ thông tin trong thiết kế bài giảng
- Có khả năng quan sát, bao quát xung quanh tốt
- Luôn chú ý đến việc rèn các kỹ năng cho trẻ, linh hoạt sáng tạo trongmọi hoạt động giáo dục trẻ
* Điều kiện về Ban cha mẹ học sinh:
Từ sự tiến bộ của con em, phụ huynh quan tâm hơn vào các hoạt động củanhà trường Ủng hộ cả về vật chất lẫn tinh thần tùy theo khả năng của gia đình
để nhà trường thực hiện các hoạt động giáo dục trẻ Các hoạt động ngoại khóa,trải nghiệm được phụ huynh đồng tình ủng hộ tạo không khí vui tươi, thân thiện
và đạt mục tiêu đề ra
ĐÁNH GIÁ LỢI ÍCH THU ĐƯỢC DO ÁP DỤNG SÁNG KIẾN
1 Hiệu quả kinh tế:
- Làm đồ dùng, đồ chơi tự tạo cho trẻ hoạt động mang lại hiệu quả kinh tếcao, tiết kiệm được kinh phí cho nhà trường và giáo viên ở nhóm lớp Với bộ đồchơi Montessori đưa vào sử dụng tại Trường Mầm non Hoa Mai mang lại hiệuquả kinh tế như sau:
STT Tên đồ chơi Tổng kinh phí làm Giá thị trường Hiệu quả KT
1 Bộ đồ chơi “Bắp
cải thần kỳ”
2 3 bộ “Bé chơi với 360.000đ 620.000đ 260.000đ
Trang 132 Hiệu quả xã hội:
- Đối với Giáo viên:
+ Nhận thức đúng đắn về vai trò và sự cần thiết của việc làm đồ dùng đồchơi Montessori cho trẻ hoạt động Đã làm ra bộ đồ dùng, đồ chơi sáng tạo phục
vụ cho công tác dạy và học trong trường mâm non theo phương pháp giáo dụcmới phù hợp với từng độ tuổi
+ Bồi dưỡng thêm về kiến thức, kinh nghiệm trong việc đổi mới hình thức
tổ chức giáo dục trẻ Biết cách sử dụng đồ dùng đồ chơi một cách linh hoạt, sángtạo, phù hợp với trẻ trong từng hoạt động, từng độ tuổi
+ Giáo viên đã linh hoạt, sáng tạo trong việc tạo góc mở để trẻ được tíchcực hoạt động, có cơ hội mở rộng hiểu biết, củng cố kiến thức
+ Giáo viên biết bố trí, trang trí góc một cách hợp lý, đảm bảo tính khoahọc, thẩm mỹ, tận dụng tốt sản phẩm của trẻ vào trang trí lớp với hình thức trẻ
và cô cùng làm hoặc hướng dẫn trẻ tự làm
+ Với bộ đồ chơi Montessori giáo viên có thể sử dụng nhiều mục đích khácnhau Qua đó giúp giáo viên linh hoạt hơn khi sử dụng đồ dùng đồ chơi trongcác hoạt động giáo dục trẻ
- Đối với Phụ huynh:
+ Phụ huynh nhận thức rõ tầm quan trọng và ý nghĩa của việc sử dụng cóhiệu quả đồ dùng, đồ chơi Montessori vào trong quá trình giảng dạy trẻ tại lớp,những tác động tích cực của môi trường học tập đối với việc phát triển và hìnhthành nhân cách của trẻ
+ Nhiệt tình sưu tầm và ủng hộ các nguyên vật liệu, phế liệu, tranh ảnh,sách báo để góp phần cho trẻ tích cực tham gia vào các hoạt động
+ Phụ huynh tin tưởng và phối kết hợp chặt chẽ với nhà trường trong việcNDCSGD trẻ Tích cực tham gia các hoạt động trải nghiệm thú vị cùng các convới bộ đồ chơi Montessori
- Đối với Trẻ: