Một số giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục tạo hình cho trẻ 4 – 5 tuổi

- Tên sáng kiến: “ Một số giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục tạo hình cho trẻ 4 – 5 tuổi” - Lĩnh vực áp dụng: Phát triển thẩm mĩ - Mô tả sáng kiến: + Về nội dung của sáng kiến: Như c

Mẫu số 01 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

-ĐƠN YÊU CẦU CÔNG NHẬN SÁNG KIẾN Kính gửi: Hội đồng sáng kiến huyện Bình Xuyên a) Tác giả sáng kiến: Trần Thị Tuyên

- Ngày tháng năm sinh: 17-10-1982 Nam, nữ: Nữ

- Đơn vị công tác: Trường mầm non Phú Xuân A

- Chức danh: Giáo viên- Tổ trưởng chuyên môn

- Trình độ chuyên môn: Đại học sư phạm mầm non

- Tỷ lệ (%) đóng góp vào việc tạo ra sáng kiến: 100%

b) Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến: Cá nhân – Trần Thị Tuyên

c) Tên sáng kiến; lĩnh vực áp dụng; mô tả bản chất của sáng kiến;

- Tên sáng kiến: “ Một số giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục tạo hình cho trẻ 4 – 5 tuổi”

- Lĩnh vực áp dụng: Phát triển thẩm mĩ

- Mô tả sáng kiến:

+ Về nội dung của sáng kiến:

Như chúng ta đã biết, hoạt động tạo hình là một trong những hoạt động hấp dẫn đối với trẻ mầm non, hoạt động này giúp trẻ khám phá, thể hiện một cách sinh động những gì trẻ nhìn thấy được trong thế giới xung quanh, những gì làm trẻ rung động mạnh mẽ, tạo cho trẻ những rung cảm, tình cảm tích cực Nhưng phải làm sao để những rung cảm, tình cảm đó trở thành những sản phẩm tạo hình đẹp đó là câu hỏi tôi luôn đặt ra Là một giáo viên mầm non với kinh nghiệm nhiều năm đứng lớp và giáo dục trẻ, tôi luôn quan sát trẻ một cách tỉ mỉ và tôi nhận thấy cần có những giải pháp sáng tạo cho môn học này, giải pháp thiết thực với trẻ, với điều kiện của trường, lớp, để dễ dàng thực hiện mà vẫn đem lại hiệu quả cao

Để thực hiện được các giải pháp đó đòi hỏi người giáo viên cần linh hoạt, mềm dẻo, sáng tạo Bản thân tôi là tấm gương tốt cho trẻ học tập và noi theo về tính cách, tâm hồn và đặc biệt trong tất cả các hoạt động hàng ngày nói chung và tiết học tạo hình nói riêng Trong tất cả các hoạt động tôi luôn lấy trẻ làm trung tâm Trẻ được tự làm, tự học, tự sáng tạo, làm theo cô giáo, bạn bè, tự tham gia những hoạt động trẻ thích theo trật tự, nội quy của lớp học Khi có những sản phẩm tạo hình đẹp trẻ phấn khích trước bạn bè, cô giáo, tự tin, mạnh dạn, yêu thích đến lớp

Nhưng trên thực tế của lớp tôi, thì trẻ chưa tích cực với môn tạo hình, sản phẩm trẻ tạo ra chưa đạt yêu cầu, chưa nói đến đẹp, sáng tạo Bởi

thế tôi đã nghiên cứu và lựa chọn đề tài: “ Một số giải pháp nâng cao chất

lượng giáo dục tạo hình cho trẻ 4-5 tuổi” nhằm giải quyết những hạn chế

của trẻ, những nỗi băn khoăn mà tôi chưa thực hiện được Góp phần nâng cao chất lượng của hoạt động tạo hình và phát triển thẩm mĩ cho trẻ

Tôi đã nghiên cứu và tìm ra được những giải pháp như sau:

Giải pháp 1: Trau dồi cảm xúc nghệ thuật tạo hình cho tâm hồn trẻ.

Trẻ mầm non như một tờ giấy trắng tinh khôi, mà người giáo viên phải vẽ lên trang giấy những cái hay, cái đẹp và hơn hết đó một tâm hồn giàu cảm xúc, đầy tình yêu thương Khi nói đến nghệ thuật là nói đến cái đẹp, và không thể thiếu được đó là vẻ đẹp của tâm hồn, một tâm hồn tươi đẹp, giàu cảm xúc sẽ cho những sản phẩm như chính tâm hồn đó Để có được điều đó thì không gì khác ngoài việc bồi dưỡng cho trẻ tâm hồn giàu đẹp Là giáo viên mầm non người dẫn dắt các con những bước đi đầu tiên tôi muốn các con là những đứa trẻ giàu cảm xúc, có tình yêu với thiên nhiên, yêu cuộc sống, yêu sản phẩm tạo hình của mình

Ví dụ: Chủ đề trường mầm non để chuẩn bị cho tiết học: “Tô màu trường mầm non” ngoài việc hướng dẫn trẻ tô màu, các bước để tạo ra sản phẩm, quan sát tranh mẫu như tiết học hàng ngày, nhưng để tô được đẹp,

có hồn, có tình yêu thì không phải đơn giản Bản thân tôi cần tạo những ấn tượng tốt đẹp cho trẻ về ngôi trường thân yêu, các bạn, cô giáo Ngoài ra, tôi cho trẻ đi tham quan trường, các khu vực trường, quan sát các cô giáo,

các bạn trò chuyện với cô, các bạn ở các lớp học khác qua những giờ hoạt động khác nhau để trẻ có được những cảm xúc tốt đẹp về ngôi trường của mình, để tạo hình của trẻ sẽ mềm mại, màu sắc tô điểm cho bức tranh sẽ hiền hòa và trường, lớp, các bạn, cô giáo sẽ gần gũi, thân thiện, đẹp hơn

Ngoài ra tôi thường xuyên cho trẻ đi tham quan, đến với thế giới thiên nhiên qua các hoạt động dạo chơi ngoài trời, tiếp xúc với mọi người xung quanh để trẻ có được cảm nhận tốt đẹp về thiên nhiên, con người Qua đó trẻ có một nhân cách tốt, một tâm hồn tươi sáng, một tâm hồn nghệ

thuật và mang tất cả những đức tính đó vào sản phẩm tạo hình của mình

Giải pháp 2: Bồi dưỡng đầy đủ kiến thức tạo hình cho bản thân.

Đối với cấp học mầm non, giáo viên vừa là mẹ, vừa là cô, là bác sĩ,

là họa sĩ chính vì vậy giáo viên phải có đầy đủ kiến thức, hiểu biết để dạy cho trẻ tất cả những kiến thức ban đầu để giúp trẻ phát triển hài hòa về các mặt: Đức - trí - thể - mĩ Để trẻ học tốt môn tạo hình thì trước tiên giáo viên phải có kiến thức tạo hình thật vững vàng, sáng tạo, cách truyền đạt cho trẻ một cách dễ hiểu nhất về nghệ thuật tạo hình

Bản thân tôi thường xuyên trau dồi kiến thức, học hỏi bạn bè đồng nghiệp, tham khảo trên sách vở, công nghệ thông tin về các phương pháp, hình thức tổ chức hoạt động tạo hình cho trẻ Đặc biệt là luôn bồi dưỡng đầy đủ kiến thức về nghệ thuật tạo hình mọi lúc mọi nơi để làm giàu kiến thức cho bản thân, tăng cường sáng tạo trong bài tạo hình để dạy trẻ Ngoài

ra việc tạo hình của trẻ không chỉ đơn giản là tô màu, vẽ, trang trí, xé dán, nặn Cần có sự sáng tạo từ những vật liệu thiên nhiên

Ví dụ: Tôi sử dụng các loại lá khô cho trẻ in màu các loại lá khác nhau để tạo ra những bức tranh sáng tạo, hay tôi dùng những hòn đá nhỏ, sơn màu, vẽ hình các con vật, hoa lá và gắn thành bức tranh đẹp và ý nghĩa

Đó cũng là sự sáng tạo trong tạo hình, là tư duy, là sự khéo léo của tay mắt, là tâm huyết của người giáo viên với nghề để có được sản phẩm đẹp và hấp dẫn với trẻ

Giải pháp 3: Giáo dục tạo hình mọi lúc, mọi nơi với phương châm: “Mưa dầm thấm lâu”

Trẻ mầm non dễ nhớ mau quên, nên đây có thể nói là một trong giải pháp quan trọng đã góp thành công trong việc thực hiện đề tài này vì để có được kết quả như mong đợi cần phải rèn cho trẻ sự kiên trì ở mọi lúc, mọi nơi để trẻ được thực hành, trải nghiệm và yêu thích môn tạo hình

* Giờ đón trẻ.

Vào giờ đón trẻ, tôi đã chuẩn bị sẵn các nguyên vật liệu cho việc luyện tập của trẻ, để giúp trẻ củng cố kiến thức và niềm say mê với tạo hình như: Chuẩn bị lá cây khô, đá quậy, giấy trắng, bút màu, đất nặn, bảng, khăn lau tay để trẻ thỏa sức sáng tạovới các nguyên vật liệu đó Trẻ rất thích thú với hoạt động này vì trẻ tự nặn, vẽ những gì trẻ thích, trẻ ấn tượng, trẻ cảm nhận được thiên nhiên, con người, đồng thời học tập lẫn nhau về cách nặn, cách vẽ, cách phô màu khi tô tạo ra sản phẩm trẻ yêu thích Tôi chỉ việc gợi thêm ý tưởng hay hướng trẻ vào chủ đề là kết quả được như mong đợi Tôi còn chuẩn bị nhiều tranh vẽ sẵn cho trẻ tô màu, trang trí sáng tạo theo ý thích Thông qua những sản phẩm đó tôi nhận xét khích lệ, gợi mở thêm những nội dung và sau mỗi ngày những sản phẩm bài vẽ, nặn, trang trí được nâng cao rõ rệt

Ngoài ra, tôi còn cho trẻ vẽ lại cảm xúc của mình ngày hôm nay đi học như: Vui, buồn, phấn khởi , vừa diễn tả được tâm trạng của trẻ, vừa khéo léo trong khi kết hợp tay mắt, rèn luyện kỹ năng vẽ cho trẻ

Nhờ tích hợp môn tạo hình trong thời điểm này mà trẻ rất ngoan, giữ trật tự bởi trẻ còn hăng say với việc thực hiện tạo hình của mình

* Trong giờ tạo hình:

Đối với trẻ lớp tôi, không phải trẻ nào cũng yêu thích, húng thú với môn học tạo hình Vì vậy để tiết học được sinh động, cuốn hút trẻ, tôi luôn tìm tòi những ý tưởng mới, những thủ thuật thu hút sự tập chung chú ý của trẻ, luôn lấy trẻ làm trung tâm của hoạt động Tôi luôn tổ chức các tiết tạo hình bằng những hình thức mới đó là cuộc thi “Mặt trời bé con- họa sĩ tý hon- Tài năng nhí ” và mỗi cuộc thi đều có phần thưởng đó là những món quà nho nhỏ có thể là đồ chơi hay những hộp kẹo trẻ yêu thích do cô và phụ huynh cùng chuẩn bị Điều dó đã kích thích sự tích cực, hứng thú của trẻ trong tiết học

Tôi còn chuẩn bị những vật thật, vật mẫu, tranh mẫu luôn sinh động, hấp dẫn và tổ chức theo hình thức trải nghiệm, để cùng trẻ thảo luận chứ không đơn thuần là tiết học cô hỏi trẻ trả lời

Khi trẻ thực hiện, tôi mở những giai điệu nhạc nhẹ nhàng, êm dịu, các bài hát trong chủ đề để trẻ vừa nghe vừa thực hiện, kết hợp với những lời nói dịu dàng, động viên khích lệ trẻ, để tạo cho trẻ sự thoải mái, tinh thần phấn trấn, chăm chú thực hiện để đạt được kết qủa tốt nhất Khi trưng bày nhận xét cũng vậy, khuyến khích trẻ tự nhận xét để trẻ học hỏi lẫn nhau, cô chỉ nêu gương một số sản phẩm tiêu biểu và động viên, khích lệ những trẻ có sản phẩm chưa đẹp để trẻ cố gắng có được kết quả cao hơn trong giờ học sau

Ví dụ: Giờ tạo hình “Xé dán con vịt” Tôi cho trẻ quan sát từ hôm trước đàn vịt với những chú vịt đang bơi, nhiều màu sắc, có con to, con nhỏ Để khi trẻ xé dán chỉ việc tri giác lại những gì trẻ lĩnh hội được từ trước Và cho trẻ quan sát những hình ảnh đàn vịt đang bơi trên ti vi với nhiều dạng khác nhau để trẻ mở rộng tầm mắt Hôm sau đến giờ tạo hình tôi tổ chức như những gì mình đã sáng tạo đó là tổ chức cuộc thi “Mặt trời

bé con” với chủ đề là “Xé dán con vịt” phần thưởng cho bài tạo hình đẹp là những chú vịt ngộ nghĩnh được làm từ vải nỉ nhồi bông Tiếp theo tôi hỏi trẻ về hình ảnh chú vịt để trẻ nhắc lại những gì ấn tượng qua buổi quan sát, tiếp đến là tranh xé dán mẫu với các loại giấy có màu sắc sinh động, có những chú vịt nhiều hình dạng Từ đó trẻ chỉ cần quan sát và tri giác lại sẽ

có được bức tranh xé dán sống động Khi trẻ thực hiện cho trẻ nghe điệu bài hát hát “Đàn vịt con” vừa ý nghĩa, vừa kích thích tinh thần trẻ Và buổi học đó trẻ hứng thú, tích cực, thành công vì trẻ đều làm được một cách sáng tạo

* Trong các hoạt động khác

Nghệ thuật tạo hình có thể tích hợp được ở tất cả các hoạt động khác, chỉ cần giáo viên biết cách đan xen, lồng luồn phù hợp sẽ vừa củng cố nội dung bài học vừa tiến hành tích hợp tạo hình một cách sinh động

Ví dụ: Tiết học làm quen với toán: Dạy trẻ nhận ra qui tắc sắp xếp của 3 đối tượng và sao chép lại Cho trẻ chơi trò chơi tô màu: xanh, đỏ, vàng, hoặc vẽ hình tam giác, hình vuông, hình tròn

Tiết học làm quen với văn học có thể cho trẻ tạo hình các con vật ngộ nghĩnh từ củ, quả

Khi cho trẻ ra chơi ngoài trời Qua các buổi dạo chơi sân trường, quan sát, thực hành, trải nghiệm gắn với chủ đề, trẻ được quan sát thiên nhiên, cây cối, con người, khám phá những điều mới lạ, qua đó làm giàu những cảm xúc tích cực ở trẻ, làm tiền đề cho hoạt động tạo hình Hoạt động chủ đạo của trẻ mầm non là: “Học bằng chơi- chơi mà học”, tôi cho trẻ nhặt lá cây làm đồ chơi như làm con trâu, con cào cào Thông qua sản phẩm tôi có thể hiểu được khả năng tạo hình, sự khéo léo, sáng tạo của trẻ Cho trẻ vẽ tự do bằng phấn trên sân trường để đa dạng các công cụ vẽ, làm cho cử động tay của trẻ mềm mại, thỏa sức sáng tạo và thay đổi theo ý thích không giống như vẽ trên giấy Ví dụ: Vẽ bông hoa, vẽ ngôi nhà, công

cụ của nghề nông

Trong giờ hoạt động góc: Khi cho trẻ chơi ở góc tạo hình, tôi cho trẻ

quan sát tranh với nội dung luôn thay đổi và phong phú các nguồn nguyên vật cho trẻ sáng tạo từ cấu tạo, hình dạng, đường nét cho trẻ chơi ở các

góc chơi khác với các đồ chơi gắn với chủ đề để trẻ cầm, ngắm, sờ, ngửi qua đó trẻ quan sát và tái hiện lại khi cần thiết

Trong giờ hoạt động chiều: Trong hoạt động chơi theo ý thích buổi chiều tôi luôn giành một góc riêng để cho trẻ tập luyện, thực hành hoạt động tạo hình

Ví dụ: Làm tranh trang trí lớp cùng cô, trẻ biết sử dụng các nguyên vật liệu khác nhau để tạo ra sản phẩm, biết sáng tạo khi vẽ, tô, cắt, xé dán

In lá cây, in hoa, bướm bằng vân tay trẻ rất thích thú sáng tạo theo gợi ý và trí tượng tượng của trẻ

Giải pháp 4: Phối hợp với các bậc phụ huynh nâng cao chất lượng tạo hình cho trẻ.

Gia đình là môi trường giáo dục đầu tiên ảnh hưởng đến trẻ về mọi mặt, gia đình cũng là cái nôi nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ Vì vậy sự đồng thuận của phụ huynh là không thể thiếu trong việc nuôi dạy trẻ ở trường mầm non Vì đa số thời gian một ngày là trẻ ở nhà, trẻ cần có được

sự quan tâm, chăm sóc dạy dỗ của gia đình một cách khoa học, để trẻ được sống trong một môi trường giáo dục tràn ngập tình yêu thương

Trong giờ đón- trả trẻ là khoảng thời gian để giáo viên và phụ huynh cùng nhau hiểu được tầm quan trọng của bậc học mầm non, tôi luôn phối hợp chặt chẽ với phụ huynh để phụ huynh dạy trẻ ở nhà những kiến thức ở lớp, cần củng cố nhắc lại hoặc cho trẻ làm quen trước bài học tới

Để đạt được kết quả như mong muốn, tôi đã trao đổi với cha mẹ trẻ ngay từ đầu năm học để cha mẹ trẻ hiểu được tầm quan trọng của bộ môn tạo hình, bộ môn mang vẻ đẹp của tâm hồn trẻ thơ Cùng với cô giáo phụ huynh cho trẻ thực hành tô vẽ khi trẻ ở nhà để rèn luyện cách cầm bút, phối hợp màu sắc, sự tỉ mỉ, kiên trì tạo ra sản phẩm, đây là những yếu tố cần thiết cho trẻ

Để tiết học tạo hình của trẻ được hứng thú và tạo sự hấp dẫn đối với trẻ thì những món quà nho nhỏ là phần thưởng, là nguồn động viên để trẻ hăng say, thích thú là cần thiết Vì vậy sử ủng hộ về kinh phí của phụ huynh là rất cần thiết, tôi đã tuyên truyền vận động phụ huynh thông qua

các hình ảnh, video về những sản phẩm của trẻ nên nhận được sự đồng tình

và ủng hộ của phụ huynh

+ Về khả năng áp dụng của sáng kiến:

Đề tài này của tôi có thể áp dụng vào thực tế dễ dàng, hiệu quả trong

độ tuổi trẻ 4-5 tuổi nói riêng và trẻ mẫu giáo trong trường mầm non nói chung Tùy thuộc vào độ tuổi, nhận thức, điều kiện thực tế của lớp mà giáo viên áp dụng sáng tạo các giải pháp trên cho hoạt động tạo hình để nâng cao chất lượng giáo dục tạo hình cho trẻ

- Đánh giá lợi ích thu được hoặc dự kiến có thể thu được do áp dụng giải pháp trong đơn theo ý kiến của tác giả với các nội dung sau:

* Kết quả đạt được:

Dưới sự lãnh đạo của nhà trường, tôi vừa mở hướng nghiên cứu đề tài vừa áp dụng thực tế giảng dạy trên lớp, tôi thấy trẻ rất hứng thú và tích cực tham gia các hoạt động tạo hình Các tiết tạo hình trẻ rất hứng thú, tích cực không sợ sệt, bỡ ngỡ hay lúng túng Sản phẩm tạo hình được nâng cao, mỗi tác phẩm đều có sự tỉ mỉ, màu sắc, bố cục, hình dạng, kích thước

phù hợp hơn Trẻ trân trọng sản phẩm tạo hình do mình tạo ra vì nó là cả tình cảm của trẻ gửi gắm vào đó

Trẻ vui vẻ khi đến lớp, yêu thích cái đẹp, năng động trong mọi hoạt động và trẻ luôn tươi vui, thân thiện gần gũi với bạn bè, cô giáo

Bản thân tôi không còn lo ngại việc dạy tạo hình cho trẻ Nâng cao kiến thức về hoạt động tạo hình, đây là bước đột phá cho sự sáng tạo, nỗ lực nghiên cứu của bản thân tôi

Phụ huynh lớp tôi rất vui mừng vì trẻ về nhà đã biết cầm bút đúng tư thế, cử động cổ tay mềm dẻo, biết khéo léo trong việc nặn, tô, vẽ, biết sáng tạo, yêu thích môn học tạo hình

- Các thông tin cần được bảo mật (nếu có); không

d) Các điều kiện cần thiết để áp dụng sáng kiến;

Để nâng cao chất lượng giáo dục tạo hình cho trẻ 4-5 tuổi, cần có đầy đủ các điều kiện như sau:

Sự quan tâm giúp đỡ của nhà trường về cơ sở vật chất, đồ dùng đồ chơi và trang thiết bị dạy học