Lý thuyết và thực tế về bảo hiểm nhân thọ ở việt nam, lấy 1 doanh nghiệp phân tích” doanh nghiệp lựa chọn là công ty TNHH bảo hiểm nhân thọ dai ichi life việt nam

Vấn đề lúc này là phải tạo ra nguồn công cụ để mọi người có thể để dành ratừ thu nhập và tiết kiệm chi tiêu hiện tại của mình những khoản tiền nhỏ để có thể đảmbảo cuộc sống khi có biến

MỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU 3

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT 5

1.1 Khái niệm về bảo hiểm nhân thọ 5

1.2 Sự ra đời của bảo hiểm nhân thọ 6

1.3 Đặc điểm của bảo hiểm nhân thọ: 6

1.4 Ý nghĩa của bảo hiểm nhân thọ 7

1.5 Các loại hình bảo hiểm nhân thọ 8

1.5.1 Bảo hiểm nhân thọ trong trường hợp tử vong 8

1.5.2 Bảo hiểm nhân thọ sinh kỳ 9

1.5.3 Bảo hiểm hỗn hợp 10

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG BẢO HIỂM NHÂN THỌ TẠI VIỆT NAM HIỆN NAY 11 2.1 Sự hình thành và thực trạng của thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam 11

2.1.1 Sự hình thành và phát triển 11

2.1.2 Các loại BH nhân thọ VN 12

2.1.3 Thực trạng thị trường của BH nhân thọ VN 12

2.2 Triển vọng của thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam 16

2.3 Những mặt tồn tại của thị trường BH nhân thọ Việt Nam và giải pháp 17

2.3.1 Tồn tại 17

2.3.2 Giải pháp 17

2.3.3 Kết luận 18

CHƯƠNG 3: PHÂN TÍCH THỰC TIỄN CỦA DOANH NGHIỆP BẢO HIỂM DAI-ICHI LIFE VIỆT NAM 18

3.1 Khái quát về công ty 19

3.1.1 Lịch sử hình thành phát triển 19

3.1.2 Kết quả kinh doanh chung 20

3.2 Thực trạng mối quan hệ hợp tác và đầu tư phát triển 21

3.2.1 Các doanh nghiệp liên kết hợp tác 21

3.2.2 Tình hình đầu tư phát triển 24

3.3 Thực trạng hoạt động khai thác sản phẩm bảo hiểm nhân thọ tại công ty 28

3.3.1 Hệ thống sản phẩm: 28

3.3.2 Quy trình bán hàng: 29

3.3.3 Kết quả đạt được: 29

3.4 Đánh giá chung 31

3.4.1 Thành tựu 31

3.4.2 Mặt khó khăn và những hạn chế còn tồn tại 31

3.4.3 Đề xuất giải pháp 32

Kết luận chung 34

LỜI MỞ ĐẦU

Kể từ sau Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VI, Việt Nam bước sang một thời kỳphát triển mới Sự chuyển đổi sang nền kinh tế thị trường đã đem lại nhiều thành tựukinh tế – xã hội to lớn cho đất nước Nhiều lĩnh vực kinh tế được đẩy mạnh, đời sốngnhân dân cũng ngày càng được nâng cao Trong quá trình phát triển đó, bảo hiểm đã

và đang chứng minh được vai trò tích cực của mình đối với hoạt động sản xuất – kinhdoanh nói riêng cũng như với cuộc sống nói chung Đồng thời, bảo hiểm cũng đã trởthành một ngành kinh doanh giàu tiềm năng phát triển, thu hút rất nhiều lao động.Ngành bảo hiểm nước ta thực sự bắt đầu phát triển từ cách đây 28 năm khi thếđộc quyền kinh doanh bảo hiểm được xoá bỏ theo nghị định 100 CP được Chính phủban hành ngày 18/12/1993 Kể từ đó đến nay, ngành bảo hiểm đã có những bước tiếnđáng kể và nếu được phát triển đúng hướng, ngành sẽ góp phần rất tích cực vào côngcuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước trong thế kỷ mới Việc tìm hiểu thựctrạng tình hình kinh doanh bảo hiểm ở Việt Nam để từ đó, đưa ra được những giảipháp nhằm phát triển ngành bảo hiểm trong giai đoạn tới là rất cần thiết

Trong sự phát triển chung của nền kinh tế, lĩnh vực tài chính-ngân hàng-bảo hiểmnói chung và ngành bảo hiểm nhân thọ (BHNT) nói riêng cũng đã có những bước pháttriển đáng kể Doanh thu từ loại hình BHNT ngày càng tăng cao và ổn định Với tínhchất ưu việt riêng có, BHNT đã góp phần ổn định kinh tế xã hội thông qua công tácbồi thường và chi trả tiền bảo hiểm, giải quyết công ăn việc làm cho hàng trăm ngànlao động Hơn nữa, ở mỗi quốc gia, trong mọi thời kỳ, con người luôn được coi là lựclượng sản xuất chủ yếu, là nhân tố quyết định đến sự phát triển kinh tế - xã hội Songtrong lao động và cuộc sống, con người cũng không tránh khỏi những rủi ro như: tainạn, ốmđau, bệnh tật, mất việc làm, già yếu, và tác động đến nhiều mặt đời sống xãhội

Vì vậy, vấn đề mà ai ai cũng quan tâm đến là làm thế nào để khắc phục hậu quảrủi ro nhằm đảm bảo cuộc sống con người Thực tế đã có nhiều biện pháp được ápdụng như: phòng tránh, cứu trợ, tiết kiệm, nhưng bảo hiểm luôn được đánh giá làbiện pháp hữu hiệu nhất Thực tế cho thấy rằng, bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế rađời từ rất lâu, nhưng lại có nhiều hạn chế trong phạm vi bảo hiểm, chưa đáp ứng đượcnhu cầu của xã hội Bên cạnh các vấn đề về sức khoẻ, con người còn nhiều vấn đề phảiquan tâm như: thất nghiệp, thu nhập của người trụ cột bị giảm xuống, người cao tuổi

về hưu Vấn đề lúc này là phải tạo ra nguồn công cụ để mọi người có thể để dành ra

từ thu nhập và tiết kiệm chi tiêu hiện tại của mình những khoản tiền nhỏ để có thể đảmbảo cuộc sống khi có biến cổ hay lúc về già chính là bảo hiểm nhân thọ,

Được sự hướng dẫn của giảng viên và quá trình học tập bộ môn Bảo hiểm, sựphân công của giảng viên và tính cấp thiết của đề tài, nhóm 8 tiến hành nghiên cứu đề

tài: “Lý thuyết và thực tế về bảo hiểm nhân thọ ở Việt Nam, lấy 1 doanh nghiệp phân tích” doanh nghiệp lựa chọn là Công Ty TNHH bảo hiểm nhân thọ Dai-ichi Life Việt

Nam

Đề tài: Lý thuyết và thực tế về bảo hiểm nhân thọ ở Việt Nam, lấy 1 doanh nghiệp phân tích

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT

1.1 Khái niệm về bảo hiểm nhân thọ

Khái niệm bảo hiểm nhân thọ:

Bảo hiểm nhân thọ là quá trình bảo hiểm các rủi ro có liên quan đến sinh mạng,cuộc sống và tuổi thọ của con người

Bảo hiểm nhân thọ là sản phẩm của các công ty bảo hiểm nhằm bảo vệ con ngườitrước những rủi ro liên quan đến sức khỏe, thân thể, tính mạng Đơn giản là ngườitham gia thỏa thuận và ký kết hợp đồng bảo hiểm với công ty bảo hiểm về việc sẽđóng đúng những khoản phí đều đặn vào quỹ dự trữ tài chính do công ty bảo hiểmquản lý, để được chi trả số tiền nhất định khi không may gặp rủi ro hoặc đến thời điểmđáo hạn

Bản chất của bảo hiểm nhân thọ:

Là cách thức dự phòng tài chính an toàn cho tương lai với mục đích thay thếnguồn thu nhập khi người tham gia gặp rủi ro bất trắc (quyền lợi bảo hiểm nhân thọ).Chính vì thế bảo hiểm nhân thọ có ý nghĩa to lớn đối với cuộc sống con người,

nó không chỉ giúp ổn định cuộc sống khi rủi ro bất ngờ xảy ra mà còn là cách thức chia

sẻ rủi ro trong cộng đồng bằng cách lấy số đông bù số ít

Về hợp đồng bảo hiểm, đây là sự thoả thuận giữa bên mua bảo hiểm và doanhnghiệp bảo hiểm mà theo đó, bên mua bảo hiểm phải đóng phí bảo hiểm, doanh nghiệpbảo hiểm phải trả tiền bảo hiểm cho người thụ hưởng hoặc bồi thường cho người đượcbảo hiểm khi xảy ra sự kiện bảo hiểm (Theo khoản 1 - Điều 12 - Luật kinh doanh bảohiểm)

Phân loại bảo hiểm nhân thọ:

Thường có 3 loại bảo hiểm nhân thọ chính:

Bảo hiểm nhân thọ trong trường hợp tử vong: gồm bảo hiểm tử kỳ và bảo hiểmtrường sinh

Bảo hiểm nhân thọ trong trường hợp sống (sinh kỳ)

Bảo hiểm hỗn hợp

1.2 Sự ra đời của bảo hiểm nhân thọ

Hợp đồng BHNT đầu tiên trên thế giới ra đời năm 1583, do công dân Luân Đôn

là ông William Gybbon tham gia Phí bảo hiểm ông phải đóng lúc đó là 32 bảng Anh,khi ông chết trong năm đó, người thừa kế của ông được hưởng 400 bảng Anh

Năm 1759, công ty BHNT ra đời đầu tiên ở Philadenphia (Mỹ) Công ty này đếnnay vẫn còn hoạt động, nhưng lúc đầu chỉ bán bảo hiểm cho các con chiên ở nhà thờcủa mình Năm 1762, công ty bảo hiểm nhân thọ Equitable ở nước Anh được thành lập

và bán BHNT cho mọi người dân

Ở Châu Á, các công ty BHNT ra đời đầu tiên ở Nhật Bản Năm 1868 công tyBảo hiểm Meiji của Nhật ra đời và đến năm 1888 và 1889, 2 công ty khác là: Kyoei vàNippon ra đời và phát triển cho đến nay

1.3 Đặc điểm của bảo hiểm nhân thọ:

* Đặc điểm cơ bản :

- Là loại bảo hiểm dài hạn:

Bảo hiểm phi nhân thọ, bảo hiểm y tế có thời hạn được bảo hiểm thường là từ 01năm trở xuống Hết thời hạn này, doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ và bảo hiểm y

tế có thể tính toán so sánh giữa phí thu được, chi phí bồi thường chi trả và chi phí kinhdoanh khá Song bảo hiểm nhân thọ có thời hạn rất dài từ 05 năm đến 10 năm

- Là sự kết hợp giữa bảo hiểm với tiết kiệm đầu tư:

+ Người tham gia cần nộp phí bảo hiểm theo đúng định kỳ Cũng như người bảohiểm cũng có trách nhiệm trả một số tiền bảo hiểm tương đối lớn cho người hưởngquyền lợi bảo hiểm như đã thoả thuận khi có các sự kiện bảo hiểm xảy ra

+ Bảo hiểm nhân thọ không có sự bù đắp về mặt tình cảm mà là bù đắp về mặt tàichính cho người tham gia khi họ gặp tai nạn không may Đây chính là đặc điểm cơ bảncủa Bảo hiểm nhân thọ mà các loại hình tiết kiệm khác không có được Điều này giảithích tại sao nói bảo hiểm vừa mang tính tiết kiệm vừa mang tính bảo vệ

* Đặc trưng:

- Là bảo hiểm con người:

Chỉ công ty bảo hiểm nhân thọ mới được cung cấp bảo hiểm nhân thọ là bảohiểm con người, đây là thuộc tính cơ bản nhất của bảo hiểm nhân thọ so với các loạibảo hiểm khác Ví dụ: Bạn tham gia bảo hiểm tính mạng, sức khỏe thì bạn đóng phí

khi tham gia bảo hiểm Trong khoảng thời gian tham gia bảo hiểm nếu bạn gặp rủi ronhư tai nạn thì bạn sẽ được bên bảo hiểm chi trả các chi phí phát sinh trong việc gặprủi ro này.

- Đáp ứng nhiều mục đích khác nhau của người tham gia bảo hiểm:

Trong khi các nghiệp vụ bảo hiểm phi nhân thọ chỉ đáp ứng được một mục đích

là góp phần khắc phục hậu quả khi đối tượng tham gia bảo hiểm gặp sự cố, từ đó gópphần ổn định tài chính cho người tham gia, thì BHNT đã đáp ứng được nhiều mụcđích Chẳng hạn, Hợp đồng bảo hiểm (HĐBH) hưu trí sẽ đáp ứng yêu cầu của ngườitham gia những khoản trợ cấp đều đặn hàng tháng, từ đó góp phần ổn định cuộc sốngcủa họ khi già yếu HĐBH tử vong sẽ giúp người được bảo hiểm để lại cho gia đìnhmột số tiền bảo hiểm khi họ tử vong Số tiền này đáp ứng được nhiều mục đích chongười quá cố như: trang trải nợ nần, giáo dục con cái, phụng dưỡng bố mẹ, Chính vìđáp ứng được nhiều mục đích khác nhau nên loại hình bảo hiểm này có thị trườngngày càng rộng và được nhiều người quan tâm

- Các loại hợp đồng đa dạng và phức tạp:

Tính đa dạng của các hợp đồng BHNT xuất phát từ mục đích của người tham gia

và từ các sản phẩm bảo hiểm của công ty bảo hiểm Mỗi sản phẩm của công ty thiết kế

ra là để phù hợp với từng đối tượng tham gia khác nhau, cho nên bất cứ ai cũng có thểtham gia bảo hiểm và có được sản phẩm phù hợp với mục đích của bản thân khi thamgia bảo hiểm Ngay cả trong 1 bản hợp đồng, mối quan hệ giữa các bên cũng rất phứctạp Mỗi hợp đồng bảo hiểm nhân thọ có thể có 4 bên tham gia: người bảo hiểm, ngườiđược bảo hiểm, người tham gia bảo hiểm và người thụ hưởng quyền lợi bảo hiểm

1.4 Ý nghĩa của bảo hiểm nhân thọ

1 Tinh thần thoải mái, an tâm tận hưởng cuộc sống

Bảo hiểm nhân thọ đóng vai trò như tấm lá chắn của bạn trước mọi rủi ro bất ngờtrong cuộc sống Sở hữu một hợp đồng bảo hiểm nhân thọ sẽ giúp bạn có tinh thầnthoải mái, gạt bỏ những lo lắng để tự tin chinh phục những mục tiêu và kế hoạch đãđặt ra Bởi lẽ, bạn biết chắc chắn rằng, dù có bất kỳ biến cố nào xảy ra, bảo hiểm nhânthọ sẽ luôn đồng hành bên bạn để khắc phục những rủi ro đó

2 Có trách nhiệm với chính mình

Trong cuộc sống, rủi ro là một điều không thể tránh khỏi thì điều bạn cần nhấtvẫn là trụ cột tài chính để vượt qua những khó khăn, thử thách để chủ động đối phó

với các tình huống xấu và bước tiếp trên con đường mình đã chọn Tham gia bảo hiểmnhân thọ chính là cách đang thể hiện trách nhiệm với chính thân thể, sinh mạng củamình Khi đã có một khoản tiền dự phòng bạn sẽ cảm thấy tâm lý thoải mái, yên tâmthực hiện các dự định, vươn tới ước mơ của mình.

3 Sống có trách nhiệm với người thân trong gia đình

Nếu một người biết cách tự chăm sóc bản thân cũng như lo cho tương lai sau nàycủa mình thì có lẽ người đó cũng sẽ làm tốt trách nhiệm của mình với người thân tronggia đình Điều này thể hiện rất rõ khi tham gia bảo hiểm nhân thọ cho người trụ cột,nếu chẳng may rủi ro xảy ra, các công ty bảo hiểm sẽ thay mặt người trụ cột làm tốttrách nhiệm với gia đình để các thành viên còn lại sớm ổn định cuộc sống

4 Giúp giảm bớt chi tiêu lãng phí và tạo nếp sống tiết kiệm cho tương lai

Việc đóng phí định kỳ sẽ giúp bạn hình thành thói quen chi tiêu tiết kiệm Vìkhông đóng phí đúng hạn, hợp đồng bảo hiểm sẽ bị chấm dứt, điều đó đồng nghĩa vớiviệc mọi quyền lợi bảo hiểm cũng không được duy trì Nhận thức được điều đó, bạn sẽ

có trách nhiệm hơn với việc đóng phí đúng thời hạn cũng như tiết kiệm cho tương lai.Hơn nữa, nếu gắn việc tham gia bảo hiểm nhân thọ với một kế hoạch tài chính dài hạn,quan trọng như cho con đi du học, mua nhà, mua xe, chuẩn bị cho cuộc sống sau khi

về hưu… bạn sẽ có thêm động lực để duy trì thói quen tiết kiệm

5 Chung tay chia sẻ rủi ro trong cộng đồng

Tham gia bảo hiểm nhân thọ là bạn đang đóng góp vào quỹ dự phòng tài chínhcủa công ty bảo hiểm Bằng việc đóng phí bảo hiểm đều đặn là bạn đang góp phần vàoviệc bù đắp sự mất mát cho những người không may trong cuộc sống Đây là ý nghĩ

vô cùng nhân văn mà bảo hiểm mang đến cho xã hội Để có thể duy trì hoạt động cũngnhư có những khoản tiền lớn để chi trả bồi thường cho các khách hàng, các công tybảo hiểm đã sử dụng một phần trong tổng số phí bảo hiểm thu được từ các hợp đồngbảo hiểm để đầu tư sinh lời và chi trả cho các khách hàng không may mắn Chính vậy,việc tham gia bảo hiểm nhân thọ rát có ý nghĩa khi vừa bảo vệ chính bản thân, đồngthời đóng góp vào sự phát triển của nền kinh tế của đất nước

1.5 Các loại hình bảo hiểm nhân thọ

1.5.1 Bảo hiểm nhân thọ trong trường hợp tử vong

a, BH tử kỳ (BH tạm thời hay BH sinh mạng có thời hạn)

Còn gọi là bảo hiểm tạm thời hay bảo hiểm sinh mạng có thời hạn Đây là loạihình BH được ký kết bảo hiểm cho cái chết xảy ra trong thời gian đã quy định của hợpđồng Nếu cái chết không xảy ra trong thời gian đó thì người được BH không nhậnđược bất kỳ một khoản tiền nào Điều đó cũng có nghĩa là người BH không phải thanhtoán số tiền BH cho người được BH Ngược lại, nếu có cái chết xảy ra trong thời hạn

có hiệu lực của hợp đồng, người BH có trách nhiệm thanh toán số tiền BH cho ngườithụ hưởng quyền lợi BH được chỉ định

Đặc điểm:

Thời hạn bảo hiểm xác định

Trách nhiệm và quyền lợi mang tính tạm thời

Mức phí bảo hiểm thấp vì không phải lập nên quỹ tiết kiệm cho người được bảohiểm

Mục đích

Đảm bảo các chi phí mai táng, chôn cất

Bảo trợ cho gia đình và người thân trong một thời gian ngắn

Thanh toán các khoản nợ nần về nhứng khoản vay hoặc thế chấp của ngườiđược BH

b, BH nhân thọ trọn đời (BH trường sinh)

Đây là loại hình bảo hiểm nhân thọ mà thời gian bảo hiểm không xác định và sốtiền bảo hiểm được chi trả cho người thừa kế khi người được bảo hiểm chết Ngoài ratrong một số trường hợp, loại hình bảo hiểm này còn đảm bảo chi trả cho người đượcbảo hiểm ngay khi họ sống đến 99 tuổi

Thực chất của loại hình bảo hiểm này là người bảo hiểm cam kết chi trả nhữngkhoản tiền đều đặn trong một khoản thời gian xác định hoặc trong suốt cuộc đời ngườitham gia bảo hiểm Nếu người được bảo hiểm chết trước ngày đến hạn thanh toán thì

sẽ không được chi trả bất kỳ một khoản tiền nào

Đảm bảo thu nhập cố định khi về hưu hay khi tuổi cao sức yếu

Giảm bớt nhu cầu phụ thuộc vào phúc lợi xã hội hoặc con cái khi tuổi già

1.5.3 Bảo hiểm hỗn hợp

Là sự kết hợp giữa bảo hiểm và tiết kiệm, số tiền bảo hiểm sẽ được trả khi ngườiđược bảo hiểm bị chết hoặc sống đến đáo hạn hợp đồng và thời hạn bảo hiểm được xácđịnh trước, trong đó bảo tức trả khi đáo hạn hợp đồng và phụ thuộc vào hiệu quả manglại do đầu tư phí bảo hiểm mà người được bảo hiểm chọn

Đặc điểm:

Số tiền bảo hiểm được chi trả khi: hết hạn hợp đồng hoặc người được bảo hiểm

bị tử vong trong thời hạn bảo hiểm

Thời hạn bảo hiểm xác định ( thường là 5 năm, 10 năm, 20 năm, )

Phí bảo hiểm thường được đóng định kỳ và không thay đổi trong suốt thời hạnbảo hiểm

Có thể được chia lãi thông qua đầu tư phí bảo hiểm và cũng có thể được hoànphí khi không có điều kiện tiếp tục tham gia

Mục đích:

Đảm bảo ổn định cuộc sống gia đình và người thân

Tạo lập quỹ giáo dục, hưu trí, trả nợ

Khi triển khai bảo hiểm nhân thọ hỗn hợp, các công ty bảo hiểm có thể đa dạnghoá loại sản phẩm này bằng các hợp đồng có thời hạn khác nhau, hợp đồng phi lợinhuận, có lợi nhuận và các hợp đồng khác tuỳ theo tình hình thực tế

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG BẢO HIỂM NHÂN THỌ TẠI VIỆT NAM HIỆN

NAY 2.1 Sự hình thành và thực trạng của thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam

2.1.1 Sự hình thành và phát triển

Trước 1996:

Trước năm 1945, ở miền Bắc, những người làm việc cho Pháp đã được bảo hiểm

và một số gia dình đã được hưởng quyền lợi bảo hiểm của các hợp đồng bảo hiểmnhân thọ từ các công ty bảo hiểm nhân thọ của Pháp

Trong những năm 1970-1971 ở miền Nam có công ty Hưng Việt Bảo Hiểm đãtriển khai các sản phẩm bảo hiểm như “an sinh giáo dục”, “bảo hiểm trường sinh”;

“bảo hiểm tử kỳ có thời hạn 5,10,20 năm”, … nhưng công ty này chỉ hoạt động trongthời gian ngắn nên hầu như chưa được biết đến rộng rãi

Năm 1987, Bảo Việt đã có để án triển khai bảo hiểm nhân thọ, nhưng đến tận

1996 mới chính thức thực hiện và hợp đồng bảo hiểm nhân thọ đầu tiên được pháthành

Từ 1996 đến nay :

Năm 1996 đánh dấu sự ra đời của ngành bảo hiểm nhân thọ ở Việt Nam bằngviệc Bộ Tài chính cho phép Bảo Việt triển khai thí điểm bảo hiểm nhân thọ Đáp lạiyêu cầu của quá trình mở cửa và hội nhập cũng như yêu cầu phát triển của bản thânngành bảo hiểm nhân thọ Sau thời gian thí điểm, Bộ Tài chính đã lần lượt cấp giấyphép hoạt động cho các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ nước ngoài (trong năm 1999cấp giấy phép cho 3 doanh nghiệp là Prudential, Manulife, Bảo Minh – CMG – nay làDaiichi Life), sau đó là AIA (năm 2000), Prevoir, ACE Life, Great Eastern Life vàCathay Life Đến nay trên thị trường đã có 09 doanh nghiệp hoạt động và theo dự báo

sẽ có thêm nhiều doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ được cấp giấy phép hoạt động trongthời gian tới

Chính thức ngày 22/06/1996, Công ty Bảo hiểm nhân thọ của Bảo Việt đượcthành lập và là công ty bảo hiểm nhân thọ đầu tiên tại Việt Nam Đơn vị tiên phong,

mở đầu cho sự ra đời của lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ ở nước Việt ta

Tới tháng 8 năm 1996, Bộ hợp đồng bảo hiểm nhân thọ đầu tiên được phát hànhtại Việt Nam

09/12/2000, bộ Luật kinh doanh bảo hiểm được Quốc hội thông qua, tạo hànhlang pháp lý chặt chẽ để hoàn chỉnh thị trường bảo hiểm tại Việt Nam

2.1.2 Các loại BH nhân thọ Việt Nam

Các sản phẩm bảo hiểm: Theo phạm vi bảo hiểm, có 7 loại hình bảo hiểm nhânthọ cơ bản sau:

Bảo hiểm trọn đời

Bảo hiểm tử kỳ

Bảo hiểm sinh kỳ

Bảo hiểm hỗn hợp

Bảo hiểm trả tiền trả tiền định kỳ

Bảo hiểm liên kết đầu tư

Bảo hiểm hưu trí

2.1.3 Thực trạng thị trường của BH nhân thọ VN

a, Quy mô và tốc độ phát triển

Theo báo cáo mới nhất của Deloitte, thị trường bảo hiểm toàn cầu chịu ảnhhưởng đáng kể bởi đại dịch Covid-19 khiến chuỗi tăng trưởng ấn tượng liên tục trongsuốt 10 năm qua (CAGR ~3,3%) bị đứt gãy Ước tính, quy mô thị trường bảo hiểmtoàn cầu hết năm 2020 đạt 6.1 ngàn tỷ USD giảm 2,8% so với năm 2019 Tuy nhiên đàgiảm này chủ yếu đến từ bảo hiểm Nhân thọ với mức giảm khoảng 6,0% so với năm2019

Thế nhưng tại Việt Nam điều đáng ngạc nhiên là ngành Bảo hiểm lại có mứctăng trưởng “trong mơ” trong khi nhiều ngành khác đang phải chịu rất nhiều tác độngtiêu cực từ dịch Covid-19… Theo công bố mới nhất từ Bộ Tài chính, tổng doanh thuphí bảo hiểm năm 2020 ước đạt 184.662 tỷ đồng (tăng 15% so với 2019) Trong đó,doanh thu phí bảo hiểm lĩnh vực phi nhân thọ ước đạt 57.102 tỷ đồng (tăng 8% so với2019), lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ ước đạt 127.560 tỷ đồng (tăng 19,6%)

Các doanh nghiệp bảo hiểm đã giải quyết tốt quyền lợi bảo hiểm cho khách hàng vàđược khách hàng tin cậy là tấm lá chắn tài chính an toàn trước những rủi ro Chi trảquyền lợi bảo hiểm trong năm 2020 ước đạt 48.223 tỷ đồng (tăng 11,4% so với cùng

kỳ 2019), trong đó các doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ ước đạt 23.108 tỷ đồng,các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ ước đạt 25.115 tỷ đồng (tăng 10%)

Các doanh nghiệp bảo hiểm đã tích cực tái đầu tư trở lại nền kinh tế, đóng gópvào sự phát triển nền kinh tế xã hội Đầu tư trở lại nền kinh tế ước đạt 460.457 tỷ đồng(tăng 22% so với cùng kỳ 2019), trong đó các doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọước đạt 51.308 tỷ đồng; các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ ước đạt 409.149 tỷ đồng(tăng 23,5%)

Tổng tài sản của các doanh nghiệp bảo hiểm ước đạt 552.403 tỷ đồng (tăng 20%

so với cùng kỳ 2019), trong đó các doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ ước đạt95.949 tỷ đồng, các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ ước đạt 456.454 tỷ đồng (tăng23,3%)

Tổng dự phòng nghiệp vụ bảo hiểm toàn thị trường vẫn duy trì ở mức tăng cao,ước đạt 355.240 tỷ đồng (tăng 22% so với cùng kỳ 2019), trong đó các doanh nghiệpbảo hiểm phi nhân thọ ước đạt 27.125 tỷ đồng, các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọước đạt 328.115 tỷ đồng (tăng 22,6%) Tổng nguồn vốn chủ sở hữu ước đạt 113.523 tỷđồng (tăng 18% so với cùng kỳ 2019), trong đó các doanh nghiệp bảo hiểm phi nhânthọ ước đạt 31.035 tỷ đồng, các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ ước đạt 82.488 tỷđồng (tăng 25,2%)

Tổng phí bảo hiểm thu xếp qua môi giới năm 2020 ước đạt 9.679 tỷ đồng (tăng16% so với cùng kỳ 2019), trong đó phí bảo hiểm gốc thu xếp qua môi giới ước đạt7.019 tỷ đồng (tăng 17,6%), phí tái bảo hiểm thu xếp qua môi giới ước đạt 2.660 tỷđồng (tăng 16,5%).

Bước sang năm năm 2021, đại dịch Covid-19 vẫn đang có những diễn biến phứctạp ở nhiều nước Tuy vậy với việc đã có Vacxin tiêm phòng, nhiều Tổ chức kỳ vọngvào sự phục hồi của nền kinh tế kéo theo sự phục hồi của thị trường Bảo hiểm toàncầu Dự báo giá trị thị trường sẽ vượt 6.3 ngàn tỷ USD trong đó khu vực các thị trườngmới nổi sẽ tiếp tục có đà tăng vượt trội

Tại Việt Nam nhiều dự báo cho rằng tăng trưởng kinh tế sẽ ở khoảng 7%, điềunày giúp cho ngành Bảo hiểm có cơ hội Tuy nhiên cũng cần lưu ý rằng, đại dịchCovid-19 cũng đã khiến cho cơ cấu nghiệp vụ có sự thay đổi trong đó mảng Bảo hiểmsức khỏe và con người có nhiều tiềm năng Nhu cầu bảo hiểm sức khỏe sẽ ngày mộtđược chú trọng & tăng cao trong dân, đây là một điểm mới lớn trong chiến lược pháttriển của thị trường bảo hiểm phi nhân thọ Theo số liệu thì giá trị thu phí bảo hiểm sứckhỏe đạt xấp xỉ 13.000 tỷ tương đương 31.02% tổng thu phí BHPNT (hết quýIII/2020) có xu hướng vượt qua mảng Cơ giới

Theo báo cáo của Swiss Re, tỷ lệ thâm nhập sử dụng bảo hiểm của Việt Nam cònrất thấp, mới chỉ 2,7% dân số so với trung bình các quốc gia mới nổi khác là 3,3%.Đồng thời phí bảo hiểm bình quân đầu người của nước ta mới chỉ ở mức72USD/người/năm chưa bằng ½ so với trung bình các quốc gia mới nổi Dự báo thịtrường Bảo hiểm Phi nhân thọ năm 2021 sẽ đạt giá trị khoảng 70.000 tỷ VND tươngđương tăng trưởng 25% so với 2020

Tuy vậy mức độ cạnh tranh toàn ngành ngày một gia tăng, đặc biệt là trong nhómcông ty TOP 10 ngành Bảo hiểm Tại thị trường bảo hiểm nhân thọ, trong năm 2020

có 6 công ty tăng thị phần (Manulife, AIA, Generali, MB Ageas, FWD và AVIVA) và

4 công ty mất thị phần (Baoviet Life, Prudential, Dai-i-chi Life, Chubb Life, HanwhaLife) Cuối năm 2020, Manulife hoàn tất việc mua lại AVIVA Việt Nam, điều nàygiúp thị phần BH nhân thọ của Manulife tăng lên khoảng 18,5% – xếp sau Prudentialvới 18,8%

Còn tại thị trường BHPNT, 2 nhà bảo dẫn đầu là Bảo Việt (BVH) & PVI đềuđánh mất lần lượt 1,4% & 0,2% thị phần Ngược lại sự bứt phá lớn đang đến từ các

nhà bảo năng động ở Top dưới trong đó BSH trở thành ngôi sao sáng với tốc độ tăngtrưởng mạnh mẽ chưa từng có trong lịch sử ngành Bảo hiểm trong 2 năm vừa qua Với

vị trí thứ 8 mà BSH đạt được trong năm 2020 vừa qua sẽ là bệ đỡ, là cơ sở cho BSHtiếp tục vươn lên trong năm 2021

b, Thị phần các công ty BH nhân thọ tại VN

Theo nhóm phân tích tại SSI, sau ảnh hưởng bởi dịch Covid 19, nhu cầu đối vớicác sản phẩm bảo hiểm sức khỏe và nhân thọ đã phục hồi khá tốt sau giai đoạn giãncách xã hội Doanh thu chủ yếu giảm trong giai đoạn giãn cách xã hội trong tháng 3 vàtháng 4, nhưng đã phục hồi mạnh mẽ trong những tháng sau đó Thị phần của các công

ty bảo hiểm nhân thọ tại Việt Nam có nhiều biến động:

Trong số 10 công ty bảo hiểm nhân thọ hàng đầu, có 6 công ty tăng thị phần làManulife, AIA, Generali, MB Ageas, FWD và AVIVA; và 4 công ty mất thị phần làBaoviet Life, Prudential, Dai-ichi Life, Chubb Life, Hanwha Life)

Báo cáo của SSI còn cho biết, top 2 doanh nghiệp đầu ngành là BVH(Bảo Việt)

và PVI đang mất dần thị phần lần lượt 1,4% & 0,2% Ngược lại là sự bứt phá lớn đangđến từ các nhà bảo hiểm năng động ở Top dưới trong đó BSH trở thành ngôi sao sángvới tốc độ tăng trưởng mạnh mẽ chưa từng có trong lịch sử ngành Bảo hiểm trong 2năm vừa qua năm 2020, BSH đạt được vị trí thứ 8 Sự thay đổi thi phần này khiến sựcạnh tranh trong ngành theo đó tiếp tục gay gắt

Đáng chú ý nhất, vào cuối năm 2020, Manulife hoàn tất việc mua lại AVIVAViệt Nam Điều này giúp thị phần bảo hiểm nhân thọ của Manulife tăng lên khoảng18,5% - xếp sau Prudential với 18,8%

Một trong những thay đổi có thể diễn ra là thị phần của AIA giảm do kết thúchợp đồng phân phối sản phẩm bảo hiểm với ACB ACB đã đóng góp khoảng 10%tổng doanh thu phí bảo hiểm của AIA Việt Nam trong 9 tháng đầu năm 2020

Trong khi đó, Manulife và SunLife có thể mở rộng doanh thu phí bảo hiểm mạnhhơn nữa Trong 9 tháng đầu năm 2020, kênh bancassurance chiếm 30% tổng doanh thuphí khai thác mới và 18,3% tổng doanh thu phí bảo hiểm nhân thọ (so với 29% và 16%tương ứng vào năm 2019)

2.2 Triển vọng của thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam

Bước sang năm năm 2021, đại dịch Covid-19 vẫn đang có những diễn biến phứctạp ở nhiều nước Tuy vậy với việc đã có Vacxin tiêm phòng, tại Việt Nam nhiều dựbáo cho rằng tăng trưởng kinh tế sẽ ở khoảng 7%, điều này giúp cho ngành Bảo hiểm

có cơ hội phát triển

Theo ông Phùng Đắc Lộc, nguyên Tổng thư ký Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam(IAV), dự báo, năm 2021 mảng bảo hiểm nhân thọ ước đạt 160.000 tỷ đồng, tăng22% Thị trường bảo hiểm nhân sự Việt Nam năm 2021 được mong đợi phát triển vượtvượt bậc, việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số vào kinh doanh bảo hiểm từ sảnphẩm, kênh phân phối, bán bảo hiểm, thu phí, chăm sóc khách hàng, giải quyết quyềnlợi bảo hiểm đào tạo, hội họp đến marketing, xây dựng thương hiệu, quản lý cũngtạo đà tăng trưởng

Ngoài ra, trong tương lai, dòng vốn đầu tư nước ngoài dịch chuyển vào Việt Namtăng cũng làm gia tăng nhu cầu bảo hiểm Việc bán bảo hiểm nhân thọ qua ngân hàng

sẽ được đẩy mạnh hơn với sự có mặt của các ngân hàng thương mại lớn như:Vietcombank-FWD, Vietinbank-Manulife

2.3 Những mặt tồn tại của thị trường BH nhân thọ Việt Nam và giải pháp

2.3.1 Tồn tại

Thứ 1, ngành bảo hiểm vẫn sẽ phải đối mặt với những rủi ro như môi trường lãisuất thấp sẽ làm cho lợi nhuận đầu tư gặp khó khăn và làm giảm lợi nhuận của cáccông ty bảo hiểm vì phần lớn danh mục đầu tư của các công ty bảo hiểm là tiền gửingân hàng và trái phiếu chính phủ

Thứ 2, tuy số lượng sản phẩm bảo hiểm đã khá đa dạng nhưng chưa thực sự đápứng nhu cầu của khách hàng do đa số các sản phẩm được thiết kế cố định, trọn gói,khó điều chỉnh, chia nhỏ theo nhu cầu

Thứ 3, phân khúc khai thác bảo hiểm chưa đồng đều, các DNBH chủ yếu tậptrung khai thác tại các thành phố lớn và các đối tượng có thu nhập cao

Thứ 4, năng lực quản trị điều hành, hiệu quả hoạt động của một số DNBH chưađáp ứng được yêu cầu thực tế, vẫn còn tình trạng cạnh tranh không lành mạnh giữa cácdoanh nghiệp với nhau

Thứ 5, phí bảo hiểm được xây dựng chưa đảm bảo an toàn tài chính và hiệu quảhoạt động của các doanh nghiệp

Thứ 6, thị trường bảo hiểm vẫn còn tình trạng gian lận trong kinh doanh bảohiểm, làm ảnh hưởng không nhỏ đến quyền, lợi ích của DNBH và người tham gia bảohiểm

Thứ 7, hoạt động đầu tư của các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ gặp không ítkhó khăn do thị trường tài chính của Việt Nam chưa phát triển đầy đủ Hiện có tới90% nguồn vốn đầu tư của doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ chỉ dành đầu tư vào tráiphiếu chính phủ và gửi ngân hàng thương mại Vì thế hiệu quả đầu tư thấp và bảo tứccho người tham gia bảo hiểm vẫn chưa cao

Cuối cùng, nhận thức và hiểu biết của thị trường cũng như của các cơ quan nhànước nói chung về bảo hiểm nhân thọ vẫn chưa cao, gây khó khăn cho hoạt động củangành Đặc biệt, đến nay đại lý bảo hiểm nhân thọ chưa nhận được sự đánh giá cao củacông chúng và chưa được chính thức thừa nhận như một nghề nghiệp chuyên nghiệp