Quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng trên địa bàn quận Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA VŨ ANH TUẤN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ CAI NGHIỆN MA TÚY TẠI CỘNG ĐỒNG TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN HAI BÀ TRƯNG, THÀNH PHỐ HÀ NỘI LUẬN V

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

VŨ ANH TUẤN

QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ CAI NGHIỆN

MA TÚY TẠI CỘNG ĐỒNG TRÊN ĐỊA BÀN

QUẬN HAI BÀ TRƯNG, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG

HÀ NỘI, NĂM 2018

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

VŨ ANH TUẤN

QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ CAI NGHIỆN

MA TÚY TẠI CỘNG ĐỒNG TRÊN ĐỊA BÀN

QUẬN HAI BÀ TRƯNG, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG

Mã số: 8 34 04 03

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:

TS BÙI KIM CHI

HÀ NỘI, NĂM 2018

LỜI CAM ĐOAN

Học viên xin cam đoan Luận văn Quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy

trình nghiên cứu của riêng học viên Những số liệu và kết quả nghiên cứu nêu trong Luận văn là trung thực và khách quan Học viên xin cam đoan rằng mọi

sự giúp đỡ trong quá trình thực hiện Luận văn này đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong Luận văn đều được chỉ rõ nguồn gốc

Học viên

Vũ Anh Tuấn

LỜI CẢM ƠN

Trong quá trình nghiên cứu đề tài luận văn cao học Quản lý nhà nước

về cai nghiện ma túy tại cộng đồng trên địa bàn quận Hai Bà Trưng, thành

bè và đồng nghiệp

Tôi xin trân trọng cảm ơn Quý thầy cô giáo các Khoa chuyên ngành, Ban Quản lý sau đại học, Học viện Hành chính Quốc gia đã truyền đạt kiến thức, tận tình hướng dẫn, động viên và tạo điều kiện mọi mặt để tôi được tham gia học tập chương trình cao học Quản lý công tại Học viện Hành chính Quốc gia, được tiếp cận những tư liệu, tài liệu phục vụ cho quá trình nghiên cứu, học tập

và hoàn thành luận văn

Trân trọng cảm ơn lãnh đạo Phòng Lao động, Thương binh và Xã hội quận Hai Bà Trưng; Đảng ủy, UBND phường và Ban chỉ huy, chiến sỹ Công

an phường Vĩnh Tuy, phường Thanh Lương, quận Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội đã giúp đỡ, tạo điều kiện thuận lợi cho tôi có thể tiếp cận tài liệu để phục

vụ cho việc nghiên cứu luận văn

Đặc biệt, tôi xin được bày tỏ lời cảm ơn sâu sắc tới Tiến sĩ Bùi Kim Chi

đã tận tình hướng dẫn tôi nghiên cứu và hoàn thành luận văn

Trân trọng cảm ơn!

TÁC GIẢ LUẬN VĂN

Vũ Anh Tuấn

MỤC LỤC

Lời cam đoan i

Lời cảm ơn ii

Mục lục iii

Danh mục bảng vii

Danh mục từ viết tắt viii

MỞ ĐẦU 1

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ CAI NGHIỆN MA TÚY TẠI CỘNG ĐỒNG 11

1.1 Các khái niệm công cụ 11

1.1.1 Khái niệm ma túy 11

1.1.1 Khái niệm nghiện ma túy 12

1.1.2 Khái niệm cai nghiện ma túy 13

1.1.3 Khái niệm cai nghiện ma túy tại cộng đồng 14

1.1.4 Khái niệm quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng 15

1.2 Nội dung quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng 17

1.2.1 Ban hành các văn bản về cai nghiện ma túy 17

1.2.2 Tổ chức thực hiện cai nghiện ma túy và quản lý sau cai nghiện tại cộng đồng 18

1.2.3 Sự phối hợp của các cơ quan quản lý nhà nước trong tổ chức thực hiện quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng 19

1.2.4 Xây dựng và tổ chức thực hiện chính sách hỗ trợ cai nghiện ma túy tại cộng đồng 21

1.2.5 Hỗ trợ và huy động nguồn lực cho cai nghiện ma túy tại cộng đồng 22

1.2.6 Thanh tra, kiểm tra hoạt động quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng 23

1.3 Vai trò quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng 25

1.3.1 Định hướng, điều chỉnh hoạt động cai nghiện ma túy tại cộng đồng 25

1.3.2 Hỗ trợ, tạo điều kiện cho hoạt động cai nghiện ma túy tại cộng đồng 27 1.3.3 Bảo đảm thực hiện cai nghiện ma túy tại cộng đồng đối với người nghiện ma túy 30

1.4 Kinh nghiệm quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng và bài học kinh nghiệm cho quận Hai Bà Trưng 31

1.4.1 Kinh nghiệm tại tỉnh Nam Định 31

1.4.2 Kinh nghiệm tại tỉnh Thái Nguyên 34

1.4.3 Bài học kinh nghiệm cho quận Hai Bà Trưng 37

Chương 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ CAI NGHIỆN MA TÚY TẠI CỘNG ĐỒNG TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN HAI BÀ TRƯNG 40

2.1 Đặc điểm chung của địa bàn nghiên cứu 40

2.1.1 Vị trí địa lý 40

2.1.2 Diện tích đất đai 41

2.1.3 Kinh tế 42

2.1.4 Dân số 43

2.1.5 Văn hóa, xã hội, y tế, và giáo dục 43

2.2 Thực trạng nghiện ma túy và cai nghiện ma túy trên địa bàn quận Hai Bà Trưng 46

2.2.1 Thực trạng nghiện ma túy 47

2.2.2 Thực trạng cai nghiện ma túy tại cộng đồng 54

2.3 Thực trạng quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng trên địa bàn quận Hai Bà Trưng 56

2.3.1 Thực trạng ban hành các văn bản về cai nghiện ma túy tại cộng đồng của cơ quan nhà nước có thẩm quyền 56

2.3.2 Thực trạng tổ chức thực hiện cai nghiện ma túy và quản lý sau cai nghiện tại cộng đồng 64

2.3.3 Thực trạng phối hợp của các cơ quan quản lý nhà nước trong tổ chức

thực hiện cai nghiện ma túy tại cộng đồng 71

2.3.4 Thực trạng xây dựng và tổ chức thực hiện chính sách hỗ trợ cai nghiện ma túy tại cộng đồng 74

2.3.5 Thực trạng hỗ trợ và huy động nguồn lực cho cai nghiện ma túy tại cộng đồng 76

2.3.6 Thực trạng thanh tra, kiểm tra hoạt động quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng 78

2.4 Kết quả đạt được và tồn tại trong hoạt động quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng của quận Hai Bà Trưng 79

2.4.1 Kết quả đạt được 80

2.4.2 Những tồn tại 81

2.4.3 Nguyên nhân của những tồn tại 85

Chương 3: QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ CAI NGHIỆN MA TÚY TẠI CỘNG ĐỒNG TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN HAI BÀ TRƯNG 89

3.1 Những căn cứ đề xuất giải pháp 89

3.1.1 Quan điểm và mục tiêu của các cơ quan quản lý nhà nước cấp trung ương về công tác phòng, chống tệ nạn ma túy 89

3.1.2 Quan điểm và mục tiêu của quận Hai Bà Trưng về công tác phòng, chống tệ nạn ma túy 91

3.2 Đề xuất một số giải pháp nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng 92

3.2.1 Giải pháp về thống nhất ban hành các văn bản về cai nghiện ma túy 92 3.2.2 Giải pháp về đổi mới tổ chức thực hiện cai nghiện ma túy và quản lý sau cai nghiện tại cộng đồng 93 3.2.3 Giải pháp về tăng cường sự phối hợp của các cơ quan quản lý nhà

nước trong tổ chức thực hiện quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại

cộng đồng 95 3.2.4 Giải pháp về đổi mới xây dựng và tổ chức thực hiện chính sách hỗ trợ

cai nghiện ma túy tại cộng đồng 96 3.2.5 Giải pháp về mở rộng hỗ trợ và huy động nguồn lực cho cai nghiện ma

túy tại cộng đồng 97 3.2.6 Giải pháp về tăng cường thanh tra, kiểm tra hoạt động quản lý nhà

nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng 97 3.2.7 Giải pháp về đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục phòng, chống ma túy 98

KẾT LUẬN 100 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 102 PHỤ LỤC 110

DANH MỤC BẢNG

Bảng 2.1 Số người nghiện ma túy quận Hai Bà Trưng (2013–2017) 47Bảng 2.2 Số người nghiện ma túy quận Hai Bà Trưng năm 2017 49Bảng 2.3 Giới tính, trình độ học vấn, và tình trạng việc làm của người nghiện

ma túy quận Hai Bà Trưng năm 2017 50Bảng 2.4 Kết quả khảo sát hình thức sử dụng ma túy 53

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

ARV : Antiretrovaral (loại thuốc làm giảm sự sinh sôi nảy nở

của HIV trong cơ thể)HĐND : Hội đồng nhân dân

TNCS : Thanh niên cộng sản

UBND : Ủy ban nhân dân

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Tệ nạn ma túy nói chung, nghiện ma túy nói riêng đang là vấn nạn toàn cầu Theo Báo 1 cáo 1 năm 1 2018 về 1 tình 1 hình 1 ma 1 túy 1 và 1 tội 1 phạm 1 trên 1 toàn 1 cầu do Văn phòng Liên hợp quốc chuyên trách ma túy và1 tội1 phạm công bố, tình1 hình1

sản1 xuất,1 buôn1 bán1 và1 sử1 dụng1 tráiphép1 chất1 ma1 túy1 trên1 thế1 giới1 và1 tội1 phạm1

liên1 quan1 đến1 ma1 túy1 tiếp1 tục1 giatăng,1 ngày1 càng1 phức1 tạp1 [78].1 Các1 quốc1 gia,1

trong1 đó1 có1 khu1 vực1 Đông1 vàĐông1 Nam1 Á,1 được1 khuyến1 cáo1 cần1 tăng1 cường phòng, chống tội phạm về ma túy, cai nghiện ma túy

Nước ta1 đang1 trên1 đường1 công1 nghiệp1 hóa,1 hiện1 đại1 hóa.1 Bên1 cạnh1 thời1 cơmới,1 cũng1 có1 nhiều1 khó1 khăn,1 thách1 thức1 mới1 với1 nhiều1 vấn1 đề1 xã1 hội1 phức1 tạp,bao1 gồm1 tình1 trạng1 gia1 tăng1 các1 loại1 tội1 phạm1 nói1 chung1 và1 tội1 phạm1 ma1 túy nói1

riêng.1 Tệ1 nạn1 nghiện1 ma1 túy1 đã1 lan1 rộng1 ra1 tất1 cả1 các1 tỉnh,1 thành1 phố,1 cáckhu1

vực1 dân1 cư,1 đến1 mọi1 thành1 phần,1 lứa1 tuổi.1 Nghiện1 ma1 túy1 không1 chỉ1 hủyhoại1

sức1 khỏe,1 ảnh1 hưởng1 đến1 giống1 nòi1 mà1 còn1 là1 một1 trong1 các1 nguyên1 nhânlớn1

gây1 tình1 trạng1 lây1 nhiễm1 HIV/AIDS.1 Đến1 cuối1 năm1 2017,1 cả nước có trên 222 nghìn người nghiện ma túy ở mọi thành phần xã hội và lứa tuổi, và khoảng 80% người nhiễm HIV nghiện tiêm chích ma túy [10]

Nghiện1 ma1 túy1 còn1 là1 nguyên1 nhân1 chủ1 yếu1 dẫn1 đến1 các1 loại1 tội1 phạm, gây1

mất1 an1 ninh1 trật1 tự.1 Số1 vụ1 phạm1 tội1 về1 ma1 túy1 hàng1 năm1 ngày1 càng& tăng lên,1

phức1 tạp1 và1 khó1 lường1 gây1 ra1 những1 hậu1 quả1 nghiêm1 trọng.1 Đồng1 thời, số người1

nghiện1 ma1 túy1 tham1 gia1 mua1 bán,1 vận1 chuyển,1 tàng1 trữ,1 tổ1 chức1 sử dụng trái1

phép1 chất1 ma1 túy1 để1 kiếm1 tiền1 sử1 dụng1 trái1 phép1 chất1 ma1 túy1 ngày càng tăng1

nhanh.1 Vì1 vậy,1 ma1 túy1 là1 tác1 nhân1 khiến1 xã1 hội1 mất1 cân1 bằng,1 là1 hiểm họa của1

xã1 hội,1 ảnh1 hưởng1 tới1 an1 ninh1 quốc gia [78]

Theo quy định của1 pháp1 luật1 hiện1 hành1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiệnma1

túy1 được1 thực1 hiện1 ở1 ba1 nơi:1 (1)1 tại1 gia1 đình,1 cộng1 đồng;1 (2)1 tại1 các1 Trungtâm1

cai1 nghiện,1 và1 (3)1 trong1 các1 cơ1 sở1 giáo1 dục,1 Trường1 giáo1 dưỡng,1 Trại1 tạmgiam,1

Trại1 giam.1 Trong1 đó,1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 là1 việc1 áp1 dụngquy1 trình1

cai1 nghiện1 đối1 với1 người1 nghiện1 ma1 túy1 đang1 cư1 trú1 tại1 cộng1 đồngtheo1 hai1 hình1

thức:1 tự1 nguyện1 và1 bắt1 buộc1 [24]

Hình thức cai nghiện ma túy tại cộng đồng mang vừa mang tính nhân đạo, vừa thể hiện tính cưỡng chế của Nhà nước Tính nhân đạo thể hiện hình thức cai nghiện này hướng đến đối1 tượng1 tự1 nguyện1 cai1 nghiện1 tại1 cộng1 đồngnhưng1

không1 có1 điều1 kiện1 điều1 trị1 cắt1 cơn1 tại1 gia1 đình1 và1 cũng1 mang1 tính cưỡng1 chế1

đối1 với1 người1 không1 tự1 giác1 khai1 báo1 và1 không1 tự1 nguyện1 đăng1 kýcai1 nghiện1 tại1

gia1 đình1 hoặc1 cộng1 đồng

Quyết định số 2596/QĐ-TTg ngày1 27/12/20131 của1 Thủ1 tướng1 Chính1 phủ

về1 việc1 phê1 duyệt1 đề1 án1 đổi1 mới1 công1 tác1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 ở1 Việt1 Nam1 đếnnăm1 2020 [68] với quan điểm “Thực hiện đa dạng hóa các biện pháp và mô hình điều trị nghiện bao gồm điều trị nghiện tự nguyện tại gia đình, cộng đồng

và điều trị nghiện bắt buộc tại Trung tâm Chữa bệnh - Giáo dục - Lao động xã hội (gọi tắt là Trung tâm) Tăng dần điều trị nghiện tự nguyện tại gia đình, cộng đồng, giảm dần điều trị nghiện bắt buộc tại các Trung tâm với lộ trình phù hợp Điều trị nghiện bắt buộc chỉ áp dụng đối với người nghiện ma túy có hành vi ảnh hưởng nghiêm trọng đến trật tự, an toàn xã hội theo quyết định của Tòa án nhân dân Tạo điều kiện cho người nghiện dễ dàng tiếp cận với các dịch vụ điều trị nghiện thích hợp tại cộng đồng”

Quận1 Hai1 Bà1 Trưng1 nằm1 ở1 phía1 Đông1 Nam1 nội1 thành1 Hà1 Nội,1 phía1 Đông giáp1 sông1 Hồng,1 qua1 bờ1 sông1 là1 quận1 Long1 Biên,1 phía1 Tây1 giáp1 quận Đống Đa

và1 một1 phần1 nhỏ1 giáp1 quận1 Thanh1 Xuân,1 phía1 Nam1 giáp1 quận1 Hoàng Mai, phía Bắc1 giáp1 quận1 Hoàn1 Kiếm [76] Quận1 có1 diện1 tích1 tự1 nhiên1 là 10,26 km2 [30] Tính đến năm 2017, Quận có 20 phường với tổng số gần 300 nghìn nhân khẩu [30] Là1 địa1 bàn1 trọng1 điểm1 về1 tệ1 nạn1 ma1 tuý1 của1 Hà1 Nội,1 Quận1 có1 số người nghiện1 ma1 túy1 trong1 danh1 sách1 quản1 lý1 năm1 20171 là1 7181 người1 (trong1 đó 594

người1 có1 mặt1 tại1 cộng1 đồng,1 241 người1 tại1 các1 trung1 tâm1 cai1 nghiện1 thành1 phố, và1

1001 người1 ở1 cơ1 sở1 giáo1 dục,1 trường1 giáo1 dưỡng,1 trại1 giam) [54]

Hiện nay, tệ nạn ma túy đang là vấn đề nóng bỏng, là1 một1 trong1 nhữngvấn1

đề1 bức1 xúc1 hiện1 nay1 của1 cả1 nước1 nói1 chung1 và1 của1 quận1 Hai1 Bà1 Trưng,1 HàNội1

nói1 riêng.1 Số1 người1 nghiện1 ma1 túy1 phát1 sinh1 mới,1 bị1 bắt1 đưa1 đi1 cai1 nghiệnvà1 các1

tội1 phạm1 khác1 liên1 quan1 đến1 ma1 túy1 có1 xu1 hướng1 gia1 tăng.1 Số1 ngườinghiện1 ma1

túy1 “truyền1 thống”1 có1 xu1 hướng1 giảm,1 nhưng1 số1 người1 sử1 dụng1 matúy1 tổng1

hợp,1 ma1 túy1 dạng1 “đá”1 có1 chiều1 hướng1 gia1 tăng,1 nhất1 là1 giới1 trẻ.1 Matúy1 đang1

từng1 ngày,1 từng1 giờ1 làm1 tha1 hóa,1 băng1 hoại1 đạo1 đức,1 nhân1 cách,1 lốisống,1 gây1

suy1 giảm1 thể1 lực,1 sức1 khỏe1 của1 một1 bộ1 phận1 người dân

Trước thực trạng trên, từ nhiều năm nay Đảng,1 Nhà1 nước,1 thành1 phố1 HàNội1 cũng1 như1 quận1 Hai1 Bà1 Trưng1 đã1 có1 nhiều1 chủ1 trương,1 chính1 sách,1 biệnpháp1 nhằm1 đẩy1 lùi,1 bài1 trừ1 tệ1 nạn1 ma1 túy1 nói1 chung1 và1 tệ1 nạn1 nghiện1 ma1 túy1 nói riêng.1 Từ1 năm1 20091 đến1 nay,1 ở1 quận1 Hai1 Bà1 Trưng1 có1 nhiều1 băng1 nhóm1 mua bán1 trái1 phép1 chất1 ma1 túy1 bị1 triệt1 phá,1 tòa1 án1 nhân1 dân1 các1 cấp1 xét1 xử1 hàng1 trăm

vụ,1 với1 hàng1 trăm1 tên1 tội1 phạm1 ma1 túy1 bị1 bắt1 và1 xử1 lý.1 Mặc1 dù1 đã1 có1 nhiều1 nỗlực1 nhưng1 tệ1 nạn1 ma1 túy,1 đặc1 biệt1 là1 tệ1 nạn1 nghiện1 ma1 túy1 đang1 gia1 tăng1 với1 tốc

độ1 đáng1 báo1 động.1 Tỷ1 lệ1 tái1 nghiện1 trong1 thanh1 niên1 rất1 cao,1 số1 người1 nghiệncai1

nghiện1 thành1 công1 chỉ1 vào1 khoảng1 10–20%1 [54].1 Trong1 khi1 đó,1 công1 tác1 ràsoát1

thống1 kê,1 quản1 lý1 người1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 còn1 thiếu1 chặt1 chẽ;chất1

lượng1 cai1 nghiện1 còn1 nhiều1 hạn1 chế,1 tỷ1 lệ1 tái1 nghiện1 còn1 cao;1 công1 tácquản1 lý,1

dạy1 nghề1 và1 tạo1 việc1 làm1 cho1 người1 sau1 cai1 nghiện1 chưa1 được1 giảiquyết1 tốt.1

Điều1 đó1 cho1 thấy1 được1 sự1 cần1 thiết1 cũng1 như1 tầm quan trọng của công tác cai nghiện ma túy tại cộng đồng

Với những1 yêu1 cầu1 cấp1 thiết1 trên,1 tác1 giả1 chọn1 đề1 tài1 Quản 1 lý 1 nhà 1 nước về 1

Hà 1 Nội1 để1 nghiên1 cứu,1 từ1 đó1 đưa1 ra1 những1 kiến1 nghị1 góp1 phần1 nâng1 cao hiệu1

quả1 trong1 công1 tác1 phòng, chống ma túy

2 Tình hình nghiên cứu

Trong1 những1 năm1 gần1 đây,1 khi1 ma1 túy1 trở1 thành1 tệ1 nạn1 xã1 hội1 làm1 tha1 hóa, băng1 hoại1 đạo1 đức,1 lối1 sống1 và1 sức1 khỏe1 của1 xã1 hội,1 đã1 có1 nhiều1 đề1 tài1 nghiên cứu1 về1 vấn1 đề1 này1 như1 tổng1 quan1 sau1 đây

Năm 1995, Trung1 ương1 đoàn1 TNCS1 Hồ1 Chí1 Minh1 chỉ1 đạo1 xây1 dựng1 Tổng

của1 thanh1 niên1 cả1 nước,1 kết1 hợp1 phân1 tích1 các1 báo1 cáo1 số1 liệu1 của1 các1 tỉnh Đoàn1

để1 xây1 dựng1 lên1 thực1 trạng1 sử1 dụng,1 lạm1 dụng1 ma1 tuý1 trong1 thanh1 niên Trên1 cơ1

sở1 đó1 đề1 tài1 đánh1 giá1 công1 tác1 phòng,1 chống1 ma1 tuý1 của1 các1 cấp1 Đoàn thanh1

niên,1 những1 kết1 quả1 đạt1 được,1 những1 tồn1 tại1 hạn1 chế1 và1 xây1 dựng1 các nhóm1 giải1

pháp1 nhằm1 hạn1 chế1 tình1 hình1 sử1 dụng1 ma1 tuý1 trong1 thanh1 niên1 cả nước,1 trong1 đó1

nhấn1 mạnh1 vai1 trò1 của1 tổ1 chức1 Đoàn.1 Tuy1 nhiên,1 đề1 tài1 mới1 đề xuất1 được1 những1

nhóm1 giải1 pháp1 cơ1 bản1 trong1 công1 tác1 tuyên1 truyền1 phòng ngừa,1 không1 có1

nhóm1 giải1 pháp1 phối1 hợp1 để1 khắc1 phục1 những1 hậu1 quả1 do thanh1 niên1 nghiện1 ma1

tuý1 gây1 ra1 như1 công1 tác1 cai1 nghiện,1 công1 tác1 quản1 lý1 sau cai nghiện, phòng ngừa tái nghiện bền vững

Năm 2003, đề1 tài1 nghiên1 cứu1 khoa1 học1 cấp1 thành1 phố1 Nghiên cứu các giải

Nguyễn Thành Công làm chủ nhiệm chỉ rõ một số thực trạng và nguyên nhân nghiện1 ma1 tuý,1 phân1 tích1 các1 biện1 pháp1 cai1 nghiện1 [48].1 Đồng1 thời1 đề1 tài nghiên1

cứu1 và1 nêu1 ra1 những1 hạn1 chế,1 tồn1 tại1 của1 công1 tác1 quản1 lý1 cai1 nghiện1 và quản1 lý1

sau1 cai1 nghiện,1 những1 bất1 cập1 trong1 các1 quy1 định1 của1 văn1 bản1 pháp1 luật về1 cai1

nghiện1 và1 quản1 lý1 sau cai nghiện từ đó đề xuất giải pháp khắc phục Tuy nhiên,

đề tài không đề cập thực trạng nghiện ma tuý của một nhóm đối tượng cụ thể nào và giải pháp phòng ngừa mà chỉ tập trung vào nhóm giải pháp giải quyết hậu quả của việc nghiện ma tuý

Năm 2007, Đề tài cấp Bộ Những giải pháp thực hiện việc ngăn chặn tệ

nhiệm1 đánh1 giá1 cơ1 bản1 thực1 trạng1 nghiện1 ma1 tuý1 trong1 thanh1 thiếu1 niên1 ViệtNam1 và1 đề1 xuất1 các1 giải1 pháp1 phòng1 ngừa1 cho1 thực1 trạng1 này [38] Tuy nhiên,

đề tài chưa chia tách được thực trạng nghiện ma tuý trong nhóm thiếu niên và nhóm thanh niên, do đó đề tài cũng chỉ đề xuất được các giải pháp phòng ngừa chung cho cả thanh niên và thiếu niên, trong khi đó mỗi độ tuổi cần1 phải có1

những1 nhóm1 giải1 pháp1 phòng1 ngừa1 phù1 hợp.1 Bên1 cạnh1 đó,1 đề1 tài1 không1 đề xuất1

được1 nhóm1 giải1 pháp1 để1 khắc1 phục1 những1 hậu1 quả1 của1 tình1 trạng1 nghiện ma1 tuý1

trong1 thanh1 thiếu1 niên

Năm 2008, Đoàn1 TNCS1 Hồ1 Chí1 Minh1 thành1 phố1 Hà1 Nội1 thực1 hiện1 đề1 tài1

Đề1 tài1 khảo1 sát1 tình1 trạng1 lạm1 dụng1 ma1 tuý1 trong1 sinh1 viên1 ở1 một1 số trường1 đại1

học,1 cao1 đẳng,1 trung1 cấp1 trên1 địa1 bàn1 thành1 phố1 Hà1 Nội1 và1 nhận định1 thực1 trạng1

nghiện1 hút1 ma1 tuý1 trong1 sinh1 viên1 có1 nhiều1 diễn1 biến1 phức1 tạp, tình1 trạng1 lạm1

dụng1 các1 chất1 gây1 nghiện1 ngày1 càng1 gia1 tăng.1 Đề1 tài1 đưa1 ra1 một số1 giải1 pháp1

phòng1 ngừa,1 ngăn1 chặn; các giải pháp chủ yếu tập trung vào vai trò của nhà trường và tổ chức Đoàn, nhưng không đề xuất giải pháp có tính chiều sâu như quản lý sinh viên ở trường, gia đình và nơi cư trú, tạm trú; chương trình sinh viên tham gia các hoạt động công tác xã hội, tình nguyện, công tác hướng nghiệp cho sinh viên

Cùng đối tượng như vậy, năm 2008, Sở1 Giáo1 dục1 và1 Đào1 tạo1 Hà1 Nội1 với

bàn1 Hà1 Nội,1 đặc1 biệt1 là1 các1 nội1 dung1 mang1 tính1 giáo1 dục1 kỹ1 năng1 sống1 cho học1

sinh,1 trong1 đó1 nhấn1 mạnh1 đến1 cải1 cách1 chương1 trình1 học,1 đưa1 các1 nội1 dung về1

phòng,1 chống1 ma1 tuý1 và1 chương1 trình1 học1 phổ1 thông1 [61].1 Đây1 là1 một1 giải pháp1

quan1 trọng1 nhằm1 nâng1 cao1 nhận1 thức1 cho1 các1 nhà1 giáo1 dục1 và1 học sinh, góp phần phòng ngừa tệ nạn ma tuý trong các trường học.

Năm 2014, đề1 tài1 nghiên1 cứu1 khoa1 học1 của1 Trần1 Văn1 Sơn1 nghiên1 cứu

niên1 quận1 Long1 Biên1 và1 đề1 xuất1 các1 giải1 pháp1 phòng1 ngừa1 cho1 thực1 trạng1 này [71].1 Tuy1 nhiên,1 đề1 tài1 chỉ1 tập1 trung1 nghiên1 cứu1 thực1 trạng1 nghiện1 ma1 tuý1 trong nhóm1 thanh1 niên1 quận1 Long1 Biên,1 do1 đó1 đề1 tài1 cũng1 chỉ1 đề1 xuất1 được1 các1 giảipháp1 phòng1 ngừa1 cho1 thanh1 niên1 quận1 Long1 Biên,1 chưa1 đề1 cập1 sâu1 đến1 cai nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 cho1 người nghiện ma túy

Năm 2016, đề tài nghiên cứu khoa học Quản lý nhà nước về công tác

[49] cho thấy bức tranh về thực trạng phòng, chống tệ nạn ma túy ở nước ta và nêu ra những ưu điểm, hạn chế, tồn tại của quản lý nhà nước về phòng, chống

ma túy ở Việt Nam trong thời kỳ hội nhập, nguyên nhân làm hạn chế hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực này để đề xuất các giải pháp khắc phục Tuy nhiên, đề tài đề cập đến các vấn đề chung nhất của công tác quản lý nhà nước về công tác phòng, chống ma túy ở Việt Nam trong thời kỳ hội nhập

mà chưa đề cập thực trạng quản lý nhà nước về cai nghiện ma tuý của một nhóm đối tượng nghiện, tại một địa bàn cụ thể nào

Những đề tài trên nghiên cứu ở góc độ rộng là tệ nạn ma túy, bao gồm cả tình trạng nghiện ma túy, tội phạm về ma túy và các hành vi trái phép khác về

ma túy, và đưa ra các giải pháp phòng, chống tệ nạn ma túy nói chung Hầu hết các công trình nghiên cứu chỉ đi sâu vào những vấn đề chung nhất về tệ nạn ma túy, rất ít công trình nghiên cứu dành riêng cho công tác phòng, chống nghiện

ma túy, nhất là đề cập đến thực trạng quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng ở một địa bàn cụ thể Ở đề tài này tác giả chọn lựa, đi sâu nghiên cứu và đề xuất các giải pháp quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng

đồng tại quận Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội

3 Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu

3.1 Mục tiêu nghiên cứu

Đánh giá thực trạng công tác quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tạicộng1 đồng1 quận1 Hai1 Bà1 Trưng,1 thành1 phố1 Hà1 Nội,1 từ1 đó1 đề1 xuất1 một1 số1 giảipháp1 nâng1 cao1 hiệu1 quả1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 trên1 địa1 bàn1 Quận

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Hệ1 thống1 hóa1 một1 số1 vấn1 đề1 lý1 luận1 đối1 với1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng

-1 Đánh1 giá1 thực1 trạng1 công1 tác1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tạicộng1 đồng1 trên1 địa1 bàn1 quận1 Hai1 Bà1 Trưng,1 đánh1 giá1 những1 ưu1 điểm,1 hạn1 chế

và1 tìm1 ra1 nguyên1 nhân1 của1 những1 hạn1 chế1 trong1 công1 tác1 quản1 lý1 nhà1 nước1 đốivới1 người1 nghiện1 ma1 túy1 trên1 địa1 bàn1 Quận

-1 Đề1 xuất1 một1 số1 giải1 pháp1 nâng1 cao1 hiệu1 quả1 công1 tác1 quản1 lý1 nhà1 nước về1

cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 trên1 địa1 bàn1 quận1 Hai1 Bà1 Trưng1 nói1 riêng và thành phố Hà Nội nói chung

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1.Đối tượng nghiên cứu

Quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng trên địa bàn quận Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội

4.2 Phạm vi nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng dữ liệu thứ cấp là tài liệu, số liệu thống kê giai đoạn 2013–2017 Dữ liệu sơ cấp được thu thập từ các cuộc1 phỏng1 vấn1 sâu1 và1 thảo luận1 nhóm1 tại1 hai1 phường1 Vĩnh1 Tuy1 và1 Thanh1 Lương,1 nơi1 có1 số1 lượng1 ngườimắc1 nghiện1 ma1 túy1 nhiều1 nhất1 quận1 Hai1 Bà1 Trưng,1 thành1 phố1 Hà1 Nội

5 Phương pháp nghiên cứu

5.1.Phương pháp thu thập và phân tích dữ liệu thứ cấp

Nghiên cứu sử dụng hệ thống tư liệu để phân tích và đánh giá Những tài liệu được sử dụng gồm những tài liệu khoa học, nghiên cứu đã được công bố

và các1 báo1 cáo1 có1 nội1 dung1 liên1 quan1 đến1 đề1 tài1 (các1 báo1 cáo1 của1 các1 cơ1 quan: Đảng1 bộ1 quận1 Hai1 Bà1 Trưng,1 UBND1 quận1 Hai1 Bà1 Trưng,1 Phòng1 Lao1 động, Thương1 binh1 và1 Xã1 hội,1 Phòng1 Văn1 hóa,1 Phòng1 Y1 tế1 quận1 Hai1 Bà1 Trưng )

5.2 Phương pháp thu thập và phân tích dữ liệu sơ cấp

Để tìm hiểu rõ hơn về quan điểm, thái độ của các bên liên quan đến công tác cai nghiện ma túy tại cộng đồng trên địa bàn quận Hai Bà Trưng, đề tài thực hiện 8 buổi thảo luận nhóm tại hai phường Thanh Lương và Vĩnh Tuy Thành phần tham gia là nhóm người nghiện ma túy đang sinh hoạt tại Câu lạc bộ B931 Mỗi nhóm có từ 7 đến 9 thành viên và thực hiện 4 cuộc thảo luận nhóm ở mỗi phường

Nội dung chính của thảo luận nhóm tập trung vào các vấn đề: (1) đánh giá

và nhìn nhận về tình hình nghiện và cai nghiện ma túy hiện nay; (2) những nguyên1 nhân1 dẫn1 đến1 nghiện1 ma1 túy,1 những1 khó1 khăn1 vướng1 mắc1 trong1 việc cai1

nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng;1 (3)1 công1 tác1 phòng,1 chống1 nghiện1 ma1 tuý của địa phương; (4) những1 giải1 pháp1 để1 phòng,1 chống1 nghiện1 ma1 túy1 và1 nâng1 cao hiệu1

quả1 công1 tác1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại cộng đồng

Đề tài thực hiện 8 cuộc phỏng vấn sâu ở mỗi phường, với các đối tượng:

1 phó chủ tịch phường; 1 phó trưởng công an phường phụ trách công tác cảnh sát khu vực; 1 trạm trưởng trạm y tế phường; 2 tình nguyện viên thuộc đội công

Thương binh và Xã hội và Chi cục Phòng chống tệ nạn xã hội, sự tham gia giúp đỡ của các đoàn thể địa phương

tác xã hội tình nguyện cấp phường; 3 người nhà của người mắc nghiện ma túy Như vậy, có tổng số 16 cuộc phỏng vấn sâu tại hai phường trọng điểm Ngoài

ra, đề tài nghiên cứu tiến hành phỏng vấn sâu Phó Giám đốc Trung tâm Y tế quận Hai Bà Trưng

Nội dung phỏng vấn sâu1 tập1 trung1 tập1 trung1 chủ1 yếu1 vào1 các1 vấn1 đề:1 (1) đánh1 giá1 thực1 trạng1 công1 tác1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 địa1 bàn; (2)1 phân1 tích1 những1 thuận1 lợi1 và1 khó1 khăn1 trong1 công1 tác1 quản1 lý1 nhà1 nước1 vềcai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 địa1 bàn;1 (3)1 các1 giải1 pháp1 của1 các1 bên1 liên1 quan1 để1 nâng cao1 hiệu1 quả1 công1 tác1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma túy

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

6.1 Ý nghĩa khoa học

Đề tài lý giải một số vấn đề thực1 tiễn1 thông1 qua1 việc1 tìm1 hiểu1 và1 phân tích1

tình1 hình1 nghiện1 ma1 túy1 và1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 quận1 Hai1 Bà1 Trưng,1 đồng thời1

vận1 dụng1 các1 nội1 dung1 lý1 thuyết1 về1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy tại1

cộng1 đồng1 để1 nghiên1 cứu,1 củng1 cố1 sâu1 sắc1 hơn1 những1 hiểu1 biết1 về1 các1 nội dung1

của1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng đồng

6.2 Ý nghĩa thực tiễn

Luận văn góp phần làm1 sáng1 tỏ1 thực1 trạng1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng đồng1

trên1 địa1 bàn1 quận1 Hai1 Bà1 Trưng1 và1 bước1 đầu1 đề1 xuất1 một1 số1 giải1 pháp hiệu1 quả1

để1 đóng1 góp1 cho1 công1 tác1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 trên1 địa bàn1 quận1

Hai1 Bà1 Trưng1 nói1 riêng1 và1 thành1 phố1 Hà1 Nội1 nói1 chung.1 Luận1 văn1 có thể1 sử1

dụng1 làm1 tài1 liệu1 tham1 khảo1 cho1 cán1 bộ1 làm1 công1 tác1 phòng,1 chống tệ nạn xã hội, xây1 dựng1 kế1 hoạch1 phòng,1 chống1 tệ1 nạn1 ma1 túy1 tại1 quận1 Hai1 Bà Trưng1 nói1

riêng,1 thành1 phố1 Hà1 Nội1 nói1 chung;1 trong1 công1 tác1 tuyên1 truyền1 về phòng,1

chống1 tệ1 nạn1 ma1 túy1 ở1 các1 cấp.1 Luận1 văn1 cũng1 là1 tài1 liệu1 tham1 khảo1 cho các1 cán1

bộ1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai nghiện ma túy tại cộng đồng trong nghiên cứu và hoạt động thực tiễn

7 Kết cấu luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, kết cấu của luận văn gồm

• Chương 3 đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng quận Hai Bà Trưng, thành phố

Hà Nội

Chương 1 :

CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC

VỀ CAI NGHIỆN MA TÚY TẠI CỘNG ĐỒNG

1.1 Các khái niệm công cụ

1.1.1.Khái niệm ma túy

Theo Công ước thống1 nhất1 về1 các1 chất1 ma1 túy1 năm1 19611 của1 Liên1 hợpquốc,1 ma 1 túy1 là1 bất1 kỳ1 chất1 liệu1 nào1 được1 quy1 định1 tại1 Bảng1 I1 và1 II1 của1 Công ước1 quốc1 tế1 1961,1 dù1 là1 các1 chất1 dưới1 dạng1 tự1 nhiên1 hay1 các1 chất1 dưới1 dạngtổng1 hợp [47]

Bộ luật hình sự nước cộng1 hòa1 xã1 hội1 chủ1 nghĩa1 Việt1 Nam1 được1 Quốc1 hộithông1 qua1 ngày1 27/11/20151 quy1 định1 các1 tội1 phạm1 về1 ma1 túy1 tại1 Chương1 XX [60].1 Theo1 đó,1 ma 1 túy1 bao1 gồm1 các1 thành1 phần1 của1 các1 loại1 cây1 có1 chứa1 chất ma1

túy1 (lá,1 rễ,1 thân,1 cành,1 hoa,1 quả1 cây1 cần1 sa1 hoặc1 lá1 cây1 cô-ca…),1 các1 chất ma1 túy1

(hêrôin,1 côcain1 hoặc1 methamphetamine,1 amphetamine,1 MDMA…),1 và1 các1 chất1

Như vậy, ma túy là những1 chất1 đã1 được1 xác1 định1 và1 có1 tên1 gọi1 riêng Tổng1

hợp1 lại1 có1 thể1 hiểu1 ma 1 tuý1 là1 các1 chất1 gây1 nghiện,1 chất1 hướng1 thần,1 có nguồn1

gốc1 tự1 nhiên1 hoặc1 tổng1 hợp,1 được1 quy1 định1 trong1 danh1 mục1 do1 Chính phủ1 ban1

hành.1 Các1 chất1 này1 khi1 xâm1 nhập1 vào1 cơ1 thể1 người1 sẽ1 làm1 thay1 đổi trạng1 thái1 ý1

thức1 và1 sinh1 lý,1 có1 thể1 dẫn1 đến1 nghiện1 và1 từ1 đó1 gây1 tác1 hại1 về1 nhiều mặt1 đối1 với1

xã1 hội.1 Một1 số1 loại1 ma1 tuý1 thường1 gặp1 như1 thuốc1 phiện, mooc phin, heroin, cần

sa, ma tuý tổng hợp

1.1.1 Khái niệm nghiện ma túy

Trước hết, từ góc độ y học, nghiện là một sự lệ1 thuộc1 thuốc1 gây1 nghiệncùng1 với1 quá1 trình1 tái1 nghiện1 sau1 khi1 rời1 bỏ1 chất1 gây1 nghiện1 [40].1 Sổ1 tay1 chẩnđoán1 của1 Hiệp1 hội1 Tâm1 thần1 Hoa1 Kỳ1 định1 nghĩa1 nghiện1 là1 các1 triệu1 chứng1 bao gồm1 hiện1 tượng1 dung1 nạp1 (cần1 phải1 tăng1 liều1 lượng1 sử1 dụng1 để1 đạt1 được1 khoái cảm),1 sử1 dụng1 ma1 tuý1 để1 giảm1 triệu1 chứng1 cai,1 không1 thể1 giảm1 liều1 sử1 dụng thuốc1 hay1 ngưng1 sử1 dụng1 và1 tiếp1 tục1 sử1 dụng1 dù1 biết1 nó1 có1 hại cho bản thân hay những người khác [41]

Hiện nay1 có1 nhiều1 định1 nghĩa1 về1 nghiện 1 ma 1 tuý.1 Theo1 Tổ1 chức1 Y1 tế1 Thế giới,1 nghiện1 ma1 tuý1 là1 tình1 trạng1 lệ1 thuộc1 về1 mặt1 tâm1 thần1 hoặc1 thể1 chất1 hoặc1 cả hai1 khi1 một1 người1 sử1 dụng1 ma1 túy1 lặp1 đi1 lặp1 lại1 theo1 chu1 kỳ1 hoặc1 dùng1 kéo1 dài liên1 tục1 một1 thứ1 ma1 tuý1 và1 tình1 trạng1 lệ1 thuộc1 này1 làm1 thay1 đổi1 cách1 cư1 xử,1 bắtbuộc1 đương1 sự1 luôn1 cảm1 thấy1 sự1 bức1 bách1 phải1 dùng1 ma1 tuý1 để1 có1 được1 nhữnghiệu1 ứng1 ma1 tuý1 về1 mặt1 tâm1 thần1 của1 ma1 tuý1 và1 thoát1 khỏi1 sự1 khó1 chịu,1 vật1 vã

do1 thiếu1 ma1 tuý.1 Tình1 trạng1 lệ1 thuộc1 này1 có1 thể1 kèm1 theo1 hiện1 tượng1 quen1 ma tuý1 hoặc1 không,1 và1 một1 người1 có1 thể1 bị1 lệ1 thuộc1 vào1 nhiều1 loại1 ma1 tuý1 [70] Theo1 Điều1 2,1 Luật1 Phòng,1 chống1 ma1 tuý1 năm1 2000,1 “người1 nghiện1 ma1 túy1 là người1 sử1 dụng1 chất1 ma1 tuý,1 thuốc1 gây1 nghiện,1 thuốc1 hướng1 thần1 và1 bị1 lệ1 thuộcvào1 các1 chất1 này”1 [57].1 Như1 vậy,1 người1 nghiện1 ma1 túy1 là1 người1 sử dụng lặp đi lặp lại các chất ma tuý, thuốc gây nghiện dẫn đến bị lệ thuộc cả về thể chất lẫn tinh thần đối với chất gây nghiện đó

Tài liệu Đào tạo nhân viên tiếp cận cộng đồng của1 Dự1 án1 LIFE1 GAP [31]1

đưa1 ra1 một1 số1 tiêu1 chí1 để1 xác1 định1 lệ1 thuộc1 ma1 tuý/nghiện1 ma1 tuý1 bao1 gồm dung1

nạp,1 đói1 thuốc,1 bắt1 buộc1 sử1 dụng,1 thu1 hẹp,1 sở1 thích1 tập1 trung,1 và1 tái nghiện.1

Dung 1 nạp1 là1 hiện1 tượng1 người1 sử1 dụng1 ma1 tuý1 ngày1 càng1 quen1 với1 tác dụng1 của1

ma1 túy1 và1 cần1 phải1 tăng1 liều1 dùng1 để1 đạt1 được1 tác1 dụng1 như1 mong muốn.1 Một1

người1 ở1 giai1 đoạn1 dung1 nạp1 ma1 tuý1 thể1 hiện1 ít1 có1 phản1 ứng1 về1 liều dùng1 hơn1

người1 chưa1 có1 ở1 giai1 đoạn1 này.1 Mức1 độ1 dung1 nạp1 tối1 đa1 có1 thể1 được quan1 sát1

bằng1 sự1 lệ1 thuộc1 vào1 heroin.1 Ví1 dụ,1 khi1 một1 người1 đã1 quá1 lệ1 thuộc1 vào heroin,1

họ1 có1 thể1 dùng1 liều1 lượng1 vượt1 quá1 mức1 độ1 người1 chưa dung nạp loại ma tuý này

tâm1 lý1 của1 người1 sử1 dụng1 ma1 túy,1 xảy1 ra1 khi1 giảm1 nhanh1 liều1 lượng1 quen1 dùng (ví1 dụ1 người1 cắt1 cơn1 heroin1 có1 thể1 có1 những1 phản1 ứng1 của1 cơ1 thể1 như1 đau1 cơ khớp,1 rối1 loạn1 chức1 năng1 tim1 mạch1 và1 hệ1 thống1 tiêu1 hoá).1 Để1 tránh1 cảm1 giác khó1 chịu1 khi1 đói1 thuốc1 người1 đó1 phải1 dùng1 một1 liều.1 Đây1 là1 hiện1 tượng1 giải 1 tỏa

và1 có1 liên1 quan1 chặt1 chẽ1 đến1 hội1 chứng1 đói thuốc

dụng1 ma1 tuý.1 Hiện1 tượng1 này1 có1 liên1 quan1 đến1 đói thuốc

theo1 một1 cách1 nhất1 định

lớn1 nhất1 trong1 cuộc1 sống1 của1 người1 sử1 dụng1 ma1 tuý.1 Sở1 thích1 này1 ngày1 càng thu1

hẹp1 và1 xác1 định1 bằng1 việc1 tìm1 mọi1 cách1 để1 có1 ma1 tuý1 sử1 dụng1 (đồng1 thời tìm1

mọi1 cách1 để1 có1 tiền1 mua1 ma1 tuý)

hoặc1 vài1 tháng1 nếu1 quay1 lại1 sử1 dụng1 sẽ1 có1 xu1 hướng1 tái1 sử1 dụng1 một1 cách nhanh1

chóng1 và1 hình1 thành1 lại1 sự1 lệ1 thuộc1 vào1 ma tuý

1.1.2 Khái niệm cai nghiện ma túy

Đối với người nghiện ma túy, cần thực hiện việc cai nghiện ma túy thì mới

có thể trở lại tình trạng như của người bình thường Cai nghiện ma túy không chỉ đơn giản là việc chấm dứt sử dụng mà đó là quá trình mất nhiều thời gian

do cần1 áp1 dụng1 các1 hoạt1 động1 điều1 trị,1 tư1 vấn1 kết1 hợp1 với1 học1 tập,1 lao động1 và1

rèn1 luyện1 để1 người1 nghiện1 ma1 túy1 cắt1 được1 cơn1 nghiện1 và1 dần1 dần phục1 hồi1

toàn1 diện1 về1 sức1 khỏe,1 nhận1 thức,1 tâm1 lý,1 hành1 vi1 và1 nhân1 cách [24] Quy trình

cai1 nghiện1 ma1 túy1 là1 tổng1 hợp1 các1 phương1 pháp,1 biện1 pháp1 được thực1 hiện1 theo1

một1 trình1 tự,1 thời1 gian1 nhất1 định1 do1 cơ1 quan1 nhà1 nước1 có1 thẩm quyền1 ban1 hành1

và1 áp1 dụng1 thống1 nhất1 trong1 các1 hình1 thức1 cai1 nghiện1 ma1 túy nhằm1 cắt1 cơn1

nghiện,1 phục1 hồi1 sức1 khỏe,1 hành1 vi,1 nhân1 cách,1 khả1 năng1 học1 tập, lao1 động1 để1

nâng1 cao1 năng1 lực1 tái1 hòa1 nhập1 cộng1 đồng1 và1 phòng,1 chống1 tái nghiện1 cho1

người1 nghiện1 ma1 túy.1 Cai1 nghiện1 ma1 túy1 thành1 công1 không1 chỉ1 phụ thuộc1 vào1

cá1 nhân1 người1 nghiện1 ma1 túy1 mà1 còn1 phụ1 thuộc1 rất1 nhiều1 vào1 gia đình1 của1

người1 nghiện1 ma1 túy1 và1 và1 cộng1 đồng1 dân1 cư1 nơi1 họ1 sinh1 sống.1 Quan trọng1 hơn1

nữa,1 người1 sau1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 cần1 được1 tạo1 cơ1 hội1 để1 họ tái hòa nhập vào cộng đồng và từ đó chống tái nghiện ma túy thành công

1.1.3 Khái niệm cai nghiện ma túy tại cộng đồng

với1 người1 nghiện1 ma1 túy1 đang1 cư1 trú1 tại1 cộng1 đồng.1 Theo Nghị định 94/2010/NĐ-CP, cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 được thực hiện theo hai hình thức: tự nguyện và bắt buộc [24]

Hình thức tự nguyện1 áp1 dụng1 với1 người1 nghiện1 ma1 túy1 đang1 cư1 trú1 tại cộng1 đồng1 tự1 nguyện1 đăng1 ký1 cai1 nghiện1 nhưng1 không1 có1 điều1 kiện1 điều1 trị1 cắtcơn1 tại1 gia1 đình.1 Người1 nghiện1 ma1 túy1 hoặc1 gia1 đình,1 người1 giám1 hộ1 của1 ngườinghiện1 ma1 túy1 chưa1 thành1 niên1 có1 trách1 nhiệm1 tự1 giác1 khai1 báo1 và1 đăng1 ký1 tựnguyện1 cai1 nghiện1 tại1 cộng1 đồng1 với1 Chủ1 tịch1 UBND1 cấp xã

Hình thức bắt buộc áp1 dụng1 với1 người1 nghiện1 ma1 túy1 cư1 trú1 tại1 cộng1 đồngnhưng1 không1 tự1 giác1 khai1 báo1 và1 không1 tự1 nguyện1 đăng1 ký1 cai1 nghiện1 tại1 gia đình1 hoặc1 cộng1 đồng.1 Không1 áp1 dụng1 biện1 pháp1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 bắt1 buộc1 tạicộng1 đồng1 đối1 với1 các1 trường1 hợp1 sau:

• Người1 nghiện1 ma1 túy1 đang1 bị1 áp1 dụng1 biện1 pháp1 giáo1 dục1 tại1 xã, phường,1 thị1 trấn1 theo1 Pháp1 lệnh1 Xử1 lý1 vi1 phạm1 hành1 chính;

• Người1 nghiện1 ma1 túy1 thuộc1 diện1 bị1 đưa1 vào1 cơ1 sở1 chữa1 bệnh, trường

giáo1 dưỡng,1 cơ1 sở1 giáo1 dục1 theo1 quy1 định1 của1 Pháp1 lệnh1 Xử1 lý1 vi1 phạm hành1 chính;

• Người1 nghiện1 ma1 túy1 đang1 bị1 áp1 dụng1 biện1 pháp1 quản1 lý1 sau1 cai1 nghiệntại1 nơi1 cư1 trú,1 tại1 Trung1 tâm1 quản1 lý1 sau1 cai1 nghiện1 theo1 quy1 định1 củaLuật1 Phòng,1 chống1 ma1 túy

Chủ1 tịch1 UBND1 cấp1 xã1 chỉ1 đạo1 Tổ1 công1 tác1 xây1 dựng1 kế1 hoạch1 và1 tổ1 chứcthực1 hiện1 các1 hoạt1 động1 cai nghiện cho người tự nguyện và bắt buộc cai nghiện

ma túy tại cộng đồng

1.1.4 Khái niệm quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng

quản1 lý1 nhằm1 đạt1 mục1 tiêu1 dự1 kiến1 [42, tr.7].1 Quản 1 lý 1 nhà 1 nước1 là1 dạng quản1 lý1

xã1 hội1 mang1 tính1 quyền1 lực1 nhà1 nước1 để1 điều1 chỉnh1 các1 quan1 hệ1 xã1 hội và1 hành1

vi1 hoạt1 động1 của1 con1 người.1 Với1 cách1 hiểu1 này,1 có1 thể1 quan1 niệm: Quản 1 lý 1 nhà 1

nước,1 do1 các1 chủ1 thể1 có1 thẩm1 quyền1 (trước1 hết1 và1 chủ1 yếu1 bởi các1 cơ1 quan1 hành1

chính1 nhà1 nước,1 người1 có1 thẩm1 quyền)1 thực1 hiện1 trên1 cơ1 sở và1 để1 thi1 hành1 pháp1

luật1 trong1 lĩnh1 vực1 phòng,1 chống1 ma1 túy,1 góp1 phần1 phòng, chống1 tội1 phạm,1 tệ1

nạn1 xã1 hội,1 giữ1 gìn1 an1 ninh1 trật1 tự1 góp1 phần1 vào1 công1 cuộc phát1 triển1 kinh1 tế1 xã1

hội1 [57],1 [58].1 Theo1 cách1 hiểu1 này,1 quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng có các đặc trưng sau đây:

quan1 hành1 chính1 nhà1 nước.1 Vì1 ma1 túy1 ảnh1 hưởng1 trực1 tiếp1 đến1 sức1 khỏe1 cộngđồng,1 đến1 trật1 tự1 an1 toàn1 xã1 hội,1 thậm1 chí1 đến1 an1 ninh1 quốc1 gia1 nên1 chủ1 thể quản1

lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 phải1 là1 Chính1 phủ.1 Bộ Lao1

động,1 Thương1 binh1 và1 Xã1 hội1 trực1 tiếp1 chủ1 trì1 và1 phối1 hợp1 với1 các1 cơ1 quan nhà1

nước1 khác1 thực1 hiện1 chức1 năng1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại cộng1

đồng1 và1 chịu1 trách1 nhiệm1 trước1 Chính1 phủ1 về1 kết1 quả1 thực hiện Các bộ, cơ

quan ngang bộ, cơ1 quan1 thuộc1 Chính1 phủ1 trong1 phạm1 vi1 nhiệm1 vụ,1 quyền hạn1

của1 mình1 có1 trách1 nhiệm1 thực1 hiện1 và1 phối1 hợp1 với1 các1 cơ1 quan1 hữu1 quan trong1

phòng,1 chống1 ma1 túy.1 Chính1 quyền1 địa1 phương1 các1 cấp1 thực1 hiện1 quản1 lý nhà1

nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng,1 chỉ1 đạo1 việc1 tuyên1 truyền,1 giáo dục,1 tổ1

chức1 phòng,1 chống1 ma1 túy1 trên1 địa1 bàn;1 quản1 lý1 việc1 cai1 nghiện1 ma1 túy và1 hòa1

nhập1 cộng1 đồng1 cho1 người1 đã1 cai1 nghiện ma túy

thể chế, chính sách liên quan đến quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của các chủ thể

có liên quan đến phòng, chống ma túy; đồng thời cũng dựa vào tình trạng xã hội liên quan đến hoạt động này Tình trạng xã hội bao gồm trình độ dân trí, ý thức xã hội được tạo lập trên cơ sở truyền thống, văn hóa, kinh tế, chính trị của quốc gia tại những thời điểm khác nhau và sự tác động của các xu thế quốc tế hóa về chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội…

đến các đối tượng trực tiếp tàng trữ, sử dụng trái phép chất ma túy và chịu ảnh hưởng tiêu cực của các hoạt động trên

các1 tổ1 chức,1 cá1 nhân1 là1 công1 dân1 Việt1 Nam1 hoặc1 nước1 ngoài1 cư1 trú1 tại1 Việt Nam1

có1 hành1 vi,1 tàng1 trữ,1 sử1 dụng1 trái1 phép1 các1 chất1 ma1 túy.1

Mục 1 tiêu 1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 là1 giảm1 sốngười1 nghiện1 ma1 túy,1 người1 sử1 dụng1 ma1 túy1 hiện1 có1 (trong1 danh1 sách1 quản1 lý); thi1 hành1 kịp1 thời1 Quyết1 định1 của1 Tòa1 án1 áp1 dụng1 biện1 pháp1 xử1 lý1 vi1 phạm1 hành chính1 đưa1 vào1 cơ1 sở1 cai1 nghiện1 bắt1 buộc;1 tổ1 chức1 rà1 soát,1 lập1 danh1 sách1 quản1 lý

và1 áp1 dụng1 các1 biện1 pháp1 cai1 nghiện1 hàng1 năm1 phù1 hợp1 cho1 số1 người1 nghiện1 có

hồ1 sơ1 quản1 lý1 và1 tạo1 việc1 làm1 cho1 người1 đã1 được1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộngđồng;1 xây1 dựng1 cơ1 sở1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 theo1 Nghị1 định1 số94/2010/NĐ-CP1 ngày1 09/9/20101 của1 Chính1 phủ1 và1 điểm1 tư1 vấn, chăm sóc, hỗ trợ điều trị nghiện ma túy tại cộng đồng (lấy Đội công tác xã hội tình nguyện

làm nòng cốt); 100%1 cán1 bộ,1 công1 chức1 và1 người1 lao1 động1 làm1 việc1 trong1 các

cơ1 sở1 cai1 nghiện,1 cán1 bộ1 quản1 lý1 được1 đào1 tạo,1 tập1 huấn1 nâng1 cao1 năng1 lựcchuyên1 môn1 nghiệp1 vụ1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 theo1 quy1 định1 pháp1 luật;1 hướng tới1

mục1 tiêu1 chung1 là1 huy1 động1 sức1 mạnh1 tổng1 hợp1 của1 các1 cấp,1 các1 ngành1 và toàn1

xã1 hội1 để1 phòng,1 chống1 ma1 túy1 có1 hiệu1 quả1 nhằm1 xây1 dựng1 nước1 Việt Nam phồn thịnh, văn minh, không có tệ nạn ma túy

1.2 Nội dung quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng

Để đạt mục tiêu phòng,1 chống1 ma1 túy1 cũng1 như1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại cộng1

đồng,1 các1 cơ1 quan1 quản1 lý1 nhà1 nước1 đều1 phải1 nỗ1 lực1 thực1 hiện1 nhiệm1 vụ trên1

các1 lĩnh1 vực1 hoạt động như sau

1.2.1 Ban hành các văn bản về cai nghiện ma túy

Pháp luật là công cụ chủ yếu để nhà nước thực hiện sự quản lý đối với xã hội nói chung [45], lĩnh vực phòng, chống và cai nghiện ma túy nói riêng Để quản lý nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 có1 hiệu1 quả,1 trước1 hết1 Nhà nước1 phải1 ban1 hành1 hệ1 thống1 văn1 bản1 quy1 phạm1 pháp1 luật,1 chính1 sách1 cụ1 thể1 đểtác1 động,1 điều1 chỉnh1 tổng1 thể1 các1 quan1 hệ1 xã1 hội1 phát1 sinh1 trong1 quá1 trình1 tổchức,1 hoạt1 động1 có1 liên1 quan1 đến1 ma1 túy1 và1 đấu1 tranh1 phòng,1 chống1 tệ1 nạn1 ma túy,1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 nhằm1 bảo1 vệ1 lợi1 ích1 của1 Nhà1 nước,1 của1 xã1 hội,1 quyền1 và lợi1 ích1 hợp1 pháp1 của1 công1 dân.1 Thuộc1 lĩnh1 vực1 này1 bao1 gồm1 các1 hoạt1 động: xây1

dựng1 chính1 sách,1 luật1 pháp1 làm1 cơ1 sở1 xây1 dựng1 chiến1 lược,1 kế1 hoạch1 về phòng,1

chống1 ma1 túy;1 ban1 hành1 văn1 bản1 quy1 phạm1 pháp1 luật1 về1 cai1 nghiện1 ma túy1 tại1

cộng1 đồng;1 ban1 hành1 văn1 bản1 quy1 định1 danh1 mục1 chất1 ma1 túy,1 tiền1 chất, thuốc1

gây1 nghiện,1 thuốc1 hướng1 thần…1

Các1 văn1 bản1 pháp1 luật1 gồm1 Luật1 Phòng,1 chống1 ma1 túy1 năm1 2000,1 Luật sửa1

đổi,1 bổ1 sung1 một1 số1 điều1 của1 Luật1 Phòng,1 chống1 ma1 túy1 năm1 2008,1 Nghị định1

94/2010/NĐ-CP1 của1 Chính1 phủ1 (quy1 định1 về1 tổ1 chức1 cai1 nghiện1 ma1 túy tại1 gia1

đình,cainghiệnmatúytạicộngđồngvàtrìnhtự, thủ tục áp dụng biện pháp cai

nghiện bắt buộc1 tại1 cộng1 đồng)1 quy1 định1 cụ1 thể1 trách1 nhiệm1 quản1 lý nhà1 nước1

về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng

1.2.2 Tổ chức thực hiện cai nghiện ma túy và quản lý sau cai nghiện tại

cộng đồng

Để pháp luật phòng, chống ma túy và công tác cai nghiện ma túy tại cộng đồng đi vào cuộc sống và phát huy hiệu quả cần phải được tổ chức thực hiện một cách nghiêm túc Đây là lĩnh vực rất phức tạp, liên quan đến nhiều cơ quan,

tổ chức và các tầng lớp nhân dân với các hoạt động cụ thể gồm:

• Tổ “chức bộ1 máy1 phù1 hợp1 với1 chức1 năng,1 nhiệm1 vụ1 thẩm1 quyền1 và1 cơ1

cấu1 tổ1 chức1 để1 thực1 hiện1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 trong1 mỗi1 giai1 đoạn;1 thực1

hiện1 phân1 cấp1 quản1 lý1 nhà1 nước1 giữa1 các1 cơ1 quan1 ở1 trung1 ương1 và1 với1

chính1 quyền1 địa1 phương1 một1 cách1 hiệu1 quả;

• Đào1 tạo,1 bồi1 dưỡng1 cán1 bộ,1 công1 chức1 nội1 dung,1 hình1 thức,1 phương1

pháp1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng;1

• Cấp,1 thu1 hồi1 giấy1 phép1 hoạt1 động1 liên1 quan1 đến1 cai1 nghiện1 ma1 túy;

• Tổ1 chức1 đấu1 tranh1 phòng,1 chống1 tội1 phạm1 về1 ma1 túy;1

• Thực1 hiện1 thống1 kê1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy;

• Nghiên1 cứu,1 ứng1 dụng1 tiến1 bộ1 khoa1 học1 và1 công1 nghệ1 về1 cai1 nghiện1 ma1

túy;1

• Tổ1 chức1 tuyên1 truyền,1 giáo1 dục1 người1 dân1 về1 phòng,1 chống1 ma1 túy;1

• Quyết1 định1 thành1 lập,1 giải1 thể1 cơ1 sở1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 bắt1 buộc;1 cấp,1

thu1 hồi1 giấy1 phép1 hoạt1 động1 của1 cơ1 sở1 cai1 nghiện1 ma1 túy;1 tổ1 chức1 và1

quản1 lý1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 và1 hòa1 nhập1 cộng1 đồng1 cho1 người1 đã1 cai1

nghiện1 ma1 túy;1

• Kiểm1 tra,1 thanh1 tra,1 giải1 quyết1 khiếu1 nại,1 tố1 cáo1 và1 xử1 lý1 vi1 phạm1 pháp1

luật về cai nghiện ma túy.”

1.2.3 Sự phối hợp của các cơ quan quản lý nhà nước trong tổ chức thực

hiện quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng

Bộ Lao động, “Thương binh và Xã hội có1 trách1 nhiệm:1 (1)1 thực1 hiện1 quản1

lý1 nhà1 nước1 về1 công1 tác1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 gia1 đình,1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1

cộng1 đồng;1 (2)1 tổ1 chức1 đào1 tạo,1 bồi1 dưỡng1 cán1 bộ1 làm1 công1 tác1 cai1 nghiện1 ma1

túy1 tại1 gia1 đình,1 cộng1 đồng;1 (3)1 định1 kỳ1 kiểm1 tra,1 thanh1 tra,1 báo1 cáo,1 thống1 kê1

việc1 triển1 khai1 thực1 hiện1 công1 tác1 tổ1 chức1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 gia1 đình,1 cộng1

đồng1 theo1 chế1 độ1 báo1 cáo1 thống1 kê1 về1 phòng,1 chống1 ma1 túy;1 (4)1 ban1 hành1 thống1

nhất1 mẫu1 kế1 hoạch1 cai1 nghiện1 cá1 nhân,1 đơn1 đăng1 ký1 tự1 nguyện1 cai1 nghiện,1 sơ1

yếu1 lý1 lịch,1 quyết1 định1 quản1 lý1 cai1 nghiện1 tự1 nguyện1 tại1 gia1 đình,1 quyết1 định1 cai1

nghiện1 tự1 nguyện1 tại1 cộng1 đồng,1 quyết1 định1 áp1 dụng1 biện pháp cai nghiện bắt buộc tại cộng đồng”theo quy định

Bộ Y tế “có1 trách1 nhiệm:1 (1)1 hướng1 dẫn,1 chỉ1 đạo1 y1 tế1 cấp1 xã1 xét1 nghiệm1 tìm1

chất1 ma1 túy,1 lập1 hồ1 sơ,1 bệnh1 án1 người1 nghiện1 ma1 túy,1 xác1 định1 người1 nghiện1 ma1

túy,1 chế1 độ1 điều1 trị,1 cắt1 cơn1 cho1 người1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 gia1 đình,1 cộng1 đồng1

và1 (2)1 chỉ1 đạo1 cơ1 quan1 y1 tế1 cấp1 huyện1 tổ1 chức1 tập1 huấn,1 hỗ1 trợ1 cán1 bộ,1 chuyên1

môn1 kỹ1 thuật1 cho1 việc1 tổ1 chức1 điều1 trị1 cắt1 cơn,1 cấp1 cứu1 cho1 người cai nghiện ma túy tại gia đình, cộng đồng.”

Bộ Công an “có1 trách1 nhiệm:1 (1)1 hướng1 dẫn,1 chỉ1 đạo1 công1 an1 xã,1 phường,1

thị1 trấn1 phối1 hợp1 với1 cán1 bộ1 y1 tế,1 lao1 động,1 thương1 binh1 và1 xã1 hội,1 các1 cơ1 quan1

và1 tổ1 chức1 chính1 trị1 -1 xã1 hội1 cùng1 cấp1 giúp1 UBND1 cấp1 xã1 trong1 việc1 thu1 thập1 tài1

liệu,1 thẩm1 tra,1 lập1 hồ1 sơ1 người1 nghiện1 ma1 túy1 để1 tổ1 chức1 cai1 nghiện;1 bảo1 vệ1 an1

ninh1 trật1 tự1 trong1 quá1 trình1 thực1 hiện1 các1 hoạt1 động1 cai1 nghiện1 tại1 gia1 đình,1 cộng1

đồng;1 (2)1 phối hợp với Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội, Bộ Y tế, Bộ Tài chính trong việc thanh tra, kiểm tra, thống kê các hoạt động cai nghiện tại gia đình, cộng đồng.”

Bộ Tài chính “có1 trách1 nhiệm1 chủ1 trì,1 phối1 hợp1 với1 Bộ1 Lao1 động,1 Thương1

binh và Xã hội hướng dẫn nội dung chi, mức chi cho công tác tổ chức cai

nghiện1 tại1 gia1 đình,1 cộng1 đồng;1 chế1 độ1 đóng1 góp1 và1 miễn1 giảm,1 hỗ1 trợ1 tiền1

thuốc1 cắt1 cơn1 nghiện1 ma1 túy1 đối1 với1 những1 người1 thuộc1 hộ1 nghèo,1 người1 chưa1

thành1 niên,1 gia1 đình1 chính1 sách1 theo1 quy1 định1 pháp1 luật.”

UBND cấp tỉnh,1 thành1 phố1 “trực1 thuộc1 trung1 ương1 có1 trách1 nhiệm:1 (1)1 chỉ1

đạo,1 hướng1 dẫn1 tổ1 chức1 điều1 tra,1 thống1 kê,1 phân1 loại1 người1 nghiện1 ma1 túy,1 xây1

dựng1 kế1 hoạch1 và1 bố1 trí1 kinh1 phí1 cho1 công1 tác1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 gia1 đình,1

cộng1 đồng1 của1 địa1 phương;1 tổ1 chức1 tập1 huấn,1 bồi1 dưỡng,1 chuẩn1 hóa1 đội1 ngũ1 cán1

bộ1 làm1 công1 tác1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 gia1 đình,1 cộng1 đồng;1 (2)1 chỉ1 đạo,1 tổ1 chức1

thực1 hiện1 kế1 hoạch1 cai1 nghiện1 tại1 gia1 đình,1 cộng1 đồng1 của1 địa1 phương;1 phối1 hợp1

với1 Mặt1 trận1 Tổ1 quốc1 Việt1 Nam1 và1 các1 tổ1 chức1 thành1 viên1 phân1 công1 trách1

nhiệm1 cụ1 thể1 trong1 việc1 tổ1 chức1 các1 hoạt1 động1 cai1 nghiện;1 theo1 dõi,1 động1 viên1

giúp1 đỡ1 người1 nghiện1 ma1 túy1 cai1 nghiện1 tại1 gia1 đình,1 cộng1 đồng;1 (3)1 hướng1 dẫn,1

chỉ1 đạo1 UBND1 cấp1 huyện,1 xã1 xây1 dựng1 kế1 hoạch,1 tạo1 điều1 kiện1 cho1 những1

người1 đã1 cai1 nghiện1 tìm1 kiếm1 việc1 làm,1 tái1 hòa1 nhập1 cộng1 đồng;1 phòng,1 chống1

tái1 nghiện1 ma1 túy;1 (4)1 kiểm1 tra,1 thanh1 tra1 công1 tác1 tổ1 chức1 cai1 nghiện1 tại1 gia1

đình,1 cộng1 đồng1 ở1 địa1 phương;1 (5)1 thực hiện chế độ báo cáo, thống kê về công tác cai nghiện ma túy.”

UBND cấp1 quận,1 huyện,1 thị1 xã,1 thành1 phố1 trực1 thuộc1 tỉnh1 có1 trách1 nhiệm:1

“(1)1 xây1 dựng1 kế1 hoạch1 và1 bố1 trí1 kinh1 phí1 cho1 công1 tác1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 gia1

đình,1 cộng1 đồng1 của1 địa1 phương;1 tổ1 chức1 tập1 huấn,1 bồi1 dưỡng1 nghiệp1 vụ1 cho1

cán1 bộ1 làm1 công1 tác1 cai1 nghiện1 ma1 túy;1 (2)1 hướng1 dẫn,1 chỉ1 đạo1 UBND1 cấp1 xã1

xây1 dựng1 kế1 hoạch1 tổ1 chức1 cai1 nghiện;1 căn1 cứ1 vào1 tình1 hình,1 số1 lượng1 người1

nghiện1 ma1 túy1 tại1 địa1 phương1 để1 chỉ1 đạo1 việc1 điều1 trị1 cắt1 cơn1 tại1 các1 cụm1 xã1 có1

số1 lượng1 người1 nghiện1 ma1 túy1 ít;1 tạo1 điều1 kiện1 cho1 UBND1 cấp1 xã1 trong1 việc1 tổ1

chức1 các1 hoạt1 động1 hỗ1 trợ1 tái1 hòa1 nhập1 cộng1 đồng;1 phòng,1 chống1 tái1 nghiện1 ma1

túy;1 (3)1 kiểm1 tra,1 thanh1 tra1 công1 tác1 tổ1 chức1 cai1 nghiện1 tại1 gia1 đình,1 cộng1 đồng1 ở1

địa1 phương;1 (4)1 thực hiện chế độ báo cáo, thống kê về công tác cai nghiện ma túy.”

UBND cấp xã, phường,1 thị1 trấn1 có1 trách1 nhiệm:1 (1)1 xây1 dựng1 kế1 hoạch,1 bố1

trí1 kinh1 phí1 và1 tổ1 chức1 triển1 khai1 các1 hoạt1 động1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 gia1 đình,1

cộng1 đồng;1 (2)1 chỉ1 đạo1 tổ1 công1 tác1 thực1 hiện1 các1 hoạt1 động1 tư1 vấn,1 hỗ1 trợ,1 quản1

lý,1 giáo1 dục1 người1 tự1 nguyện1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 gia1 đình,1 cộng1 đồng;1 thành1

lập1 các1 câu1 lạc1 bộ,1 tổ1 chức1 các1 hoạt1 động1 văn1 hóa,1 văn1 nghệ,1 thể1 dục,1 thể1 thao1 và1

các1 hoạt1 động1 xã1 hội1 khác1 nhằm1 giúp1 người1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 phục1 hồi1 sức1

khoẻ,1 nhân1 cách1 và1 hòa1 nhập1 cộng1 đồng;1 (3)1 tạo1 điều1 kiện1 cho1 người1 đã1 cai1

nghiện1 được1 học1 nghề,1 tìm1 việc1 làm,1 vay1 vốn,1 sản1 xuất,1 kinh1 doanh1 và1 tiếp1 cận1

với1 các1 dịch1 vụ1 y1 tế,1 xã1 hội,1 phòng,1 chống1 tái1 nghiện1 ma1 túy;1 huy1 động1 các1 tổ1

chức,1 cá1 nhân1 giúp1 đỡ,1 hỗ1 trợ,1 tạo1 điều1 kiện1 cho1 người1 đã1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 hòa1

nhập1 cộng1 đồng;1 (4)1 kiểm1 tra,1 thanh1 tra1 công1 tác1 tổ1 chức1 cai1 nghiện1 tại1 gia1 đình,1

cộng1 đồng1 ở1 địa1 phương;1 (5)1 thực hiện chế độ báo cáo, thống kê về công tác cai nghiện ma túy

1.2.4 Xây dựng và tổ chức thực hiện chính sách hỗ trợ cai nghiện ma túy tại

cộng đồng

Nhà nước có chính1 sách1 khuyến1 khích1 việc1 tự1 nguyện1 cai1 nghiện1 ma1 túy;1

áp1 dụng1 chế1 độ1 cai1 nghiện1 đối1 với1 người1 nghiện1 ma1 túy;1 tổ1 chức1 các1 cơ1 sở1 cai1

nghiện1 ma1 túy1 bắt1 buộc1 và1 khuyến1 khích1 cá1 nhân,1 gia1 đình,1 cơ1 quan,1 tổ1 chức1

thực1 hiện1 các1 hình1 thức1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 gia1 đình1 và1 cộng1 đồng;1 khuyến1

khích1 tổ1 chức,1 cá1 nhân1 trong1 nước1 và1 nước1 ngoài1 hỗ1 trợ1 các1 hoạt1 động1 cai1

nghiện1 ma1 túy [57], [58]

Các cơ quan quản lý nhà nước tạo điều kiện cho người đã cai nghiện được học nghề, tìm1 việc1 làm,1 vay1 vốn,1 sản1 xuất,1 kinh1 doanh1 và1 tiếp1 cận1 với1 các1 dịch1

vụ1 y1 tế,1 xã1 hội,1 phòng,1 chống1 tái1 nghiện1 ma1 túy;1 huy1 động1 các1 tổ1 chức,1 cá1 nhân1

giúp1 đỡ,1 hỗ1 trợ,1 tạo1 điều1 kiện1 cho1 người1 đã1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 hòa1 nhập1 cộng đồng [24]

Trên cơ sở pháp luật của Việt Nam và1 của1 nước1 có1 liên1 quan,1 các1 điều1 ước1

quốc1 tế1 đa1 phương1 và1 song1 phương1 mà1 Việt1 Nam1 đã1 ký1 kết1 hoặc1 tham1 gia,1 các1

cơ1 quan,1 tổ1 chức1 của1 Việt1 Nam1 trong1 phạm1 vi1 nhiệm1 vụ,1 quyền1 hạn1 của1 mình1

thực1 hiện1 hợp1 tác1 quốc1 tế1 về1 vấn1 đề1 tổ1 chức1 cai1 nghiện1 ma1 tuý1 và1 quản1 lý1 người1

đã1 cai1 nghiện1 ma1 tuý;1 nghiên1 cứu,1 triển1 khai1 ứng1 dụng1 các1 bài1 thuốc,1 các1

phương1 pháp1 cai1 nghiện1 ma1 tuý1 và1 phục hồi chức năng cho người nghiện ma tuý [16]

Khen thưởng đối với cá nhân, gia1 đình,1 cơ1 quan,1 tổ1 chức1 có1 thành1 tích1

trong1 phòng,1 chống1 tình1 trạng1 nghiện1 ma1 tuý,1 tội1 phạm1 về1 ma1 tuý1 và1 các1 hành1

vi1 trái1 phép1 khác1 về1 ma tuý [19]

Bên cạnh đẩy1 mạnh1 công1 tác1 quản1 lý1 sau1 cai1 nghiện1 tại1 cộng1 đồng1 là1 thực1

hiện1 tốt1 hơn1 chế1 độ1 hỗ1 trợ1 học1 nghề,1 tạo1 việc1 làm1 cho1 người1 cai1 nghiện1 tại1 cộng1

đồng.1 Ngoài1 ra1 cá1 nhân1 cai1 nghiện1 và1 sau1 cai1 nghiện1 khác1 cũng1 được hỗ trợ vốn, tạo việc làm

1.2.5 Hỗ trợ và huy động nguồn lực cho cai nghiện ma túy tại cộng đồng

Việc cai nghiện ma túy tại cộng đồng đòi hỏi huy động nguồn nhân lực chuyên trách đang làm việc trong các cơ quan quản lý nhà nước và lực lượng tình nguyện Đa số các tỉnh thành lập lực lượng chuyên trách theo hình thức Chi cục phòng, chống tệ nạn xã hội (44 tỉnh) hoặc Phòng phòng, chống tệ nạn

xã hội (15 tỉnh) Một số tỉnh ghép lực lượng chuyên trách này với Phòng bảo trợ xã hội (3 tỉnh) Bên cạnh đó còn có đội ngũ cán bộ chuyên môn làm1 việc1 tại1

1051 cơ1 sở1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 công1 lập1 và1 351 điểm1 tư1 vấn1 tại1 cộng1 đồng.1 Còn1 lực1

lượng1 tình1 nguyện1 bao1 gồm1 hơn1 21 nghìn1 đội1 hoạt1 động1 xã1 hội tình1 nguyện1 cấp1

xã,1 phường1 ở1 381 tỉnh,1 thành1 phố1 với1 đội1 ngũ1 tình1 nguyện1 viên đông1 đảo1 lên1 đến1

trên1 141 nghìn1 người

Nghị định số 94/2010 ngày1 09/9/20101 [24]1 quy1 định1 về1 tổ1 chức1 cai nghiện1

ma1 túy1 tại1 gia1 đình,1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 quy1 định1 kinh1 phí bảo1 đảm1

cho1 việc1 tổ1 chức1 cai1 nghiện1 tại1 cộng1 đồng1 từ1 các1 nguồn1 sau:1 ngân1 sách địa1

phương;1 ngân1 sách1 trung1 ương1 bố1 trí1 thông1 qua1 Chương1 trình1 mục1 tiêu quốc1 gia1

phòng,1 chống1 ma1 túy;1 đóng1 góp1 của1 cá1 nhân,1 gia1 đình1 người1 nghiện ma1 túy;1 huy1

động1 từ1 nguồn1 ủng1 hộ1 của1 các1 tổ1 chức,1 cá1 nhân1 trong1 và1 ngoài nước,1 các1 nguồn1

hỗ1 trợ1 hợp1 pháp1 khác1 theo1 quy1 định1 pháp luật

Nghị định số 94/2010 ngày1 09/9/20101 [24]1 cũng1 quy1 định1 ngân1 sách1 nhà nước1 hỗ1 trợ1 các1 nội1 dung1 chi1 cho1 công1 tác1 tổ1 chức1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng đồng1 như1 sau:1 hỗ1 trợ1 một1 lần1 tiền1 thuốc1 hỗ1 trợ1 điều1 trị1 cắt1 cơn1 nghiện1 cho1 đốitượng1 thuộc1 hộ1 nghèo,1 gia1 đình1 chính1 sách1 theo1 Pháp1 lệnh1 Ưu1 đãi người1 có1

công1 với1 cách1 mạng,1 người1 chưa1 thành1 niên,1 người1 thuộc1 diện1 bảo1 trợ xã1 hội,1

người1 khuyết1 tật;1 chi1 đầu1 tư,1 cải1 tạo1 cơ1 sở1 vật1 chất,1 mua1 sắm1 trang1 thiết bị1 cho1

cơ1 sở1 điều1 trị1 cắt1 cơn;1 chi1 hoạt1 động1 thường1 xuyên1 của1 cơ1 sở1 điều1 trị1 cắt cơn;1 chi1

lập,1 xét1 duyệt1 hồ1 sơ1 cai1 nghiện;1 chi1 hỗ1 trợ1 kinh1 phí1 cho1 cán1 bộ1 tổ1 công tác1 khi1

tham1 gia1 công1 tác1 điều1 trị, quản lý, bảo vệ, tư vấn, hỗ trợ người cai nghiện

1.2.6 Thanh tra, kiểm tra hoạt động quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy

tại cộng đồng

Thanh tra, kiểm tra là một công cụ sắc bén nhằm bảo đảm tính hiệu quả của quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng Mục đích của hoạt động này nhằm phòng ngừa, phát1 hiện,1 ngăn1 chặn,1 xử1 lý1 các1 hành1 vi1 vi1 phạmpháp1 luật1 trong1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng.1 Điều1 45, Luật1 Phòng,1 chống1 ma1 túy1 năm1 20001 quy1 định “Kiểm tra, thanh tra việc thực hiện các quy định về quản lý các hoạt động hợp pháp liên quan đến ma túy; phòng ngừa, ngăn chặn và đấu tranh chống tệ nạn ma túy; cai nghiện ma túy và quản lý sau cai nghiện; nghiên cứu khoa học, huấn luyện nghiệp vụ phòng, chống ma túy” và “Xử lý các vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật

và yêu cầu cơ quan điều tra khởi tố, điều tra các hành vi có dấu hiệu của tội phạm về ma túy” [57]

Thanh tra về1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 là thanh1

tra1 chuyên1 ngành.1 Thanh1 tra1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại cộng1

đồng1 do1 lực1 lượng1 ngành1 Lao1 động,1 Thương1 binh1 và1 Xã1 hội1 và1 các1 bộ phận1

ngành1 trực1 tiếp1 liên1 quan1 đến1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 như1 ngành Y1 tế,1

Tài1 chính,1 Công1 an1 thực1 hiện1 theo1 quy1 định1 pháp1 luật1 về1 thanh1 tra.1 Chính phủ1

quy1 định1 việc1 phối1 hợp1 giữa1 các1 lực1 lượng1 thanh1 tra1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về cai1

nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 của1 các1 bộ,1 cơ1 quan1 ngang1 bộ với một số lực lượng khác trong việc bảo đảm quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng Kiểm tra quản lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 do1 cơ1 quan quản1 lý1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 thuộc1 bộ1 quản1 lý ngành1 thực1 hiện1 việc1 kiểm1 tra1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng đồng1 theo1 quy1 định.1 Cơ1 quan1 quản1 lý1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy tại1

cộng1 đồng1 thuộc1 UBND1 cấp1 tỉnh1 thực1 hiện1 việc1 kiểm1 tra1 quản1 lý1 nhà1 nước về1

cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 trong1 phạm1 vi1 địa1 phương1 theo1 quy1 định của1

Bộ1 quản1 lý1 ngành1 và1 sự1 phân1 công1 của1 UBND1 cấp1 tỉnh.1 Trong1 trường1 hợp kiểm1

tra1 liên1 ngành1 về1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 có liên1

quan1 đến1 phạm1 vi1 quản1 lý1 của1 nhiều1 ngành1 hoặc1 địa1 phương,1 cơ1 quan1 chủ trì1

thực1 hiện1 kiểm1 tra1 có1 trách1 nhiệm1 phối1 hợp1 với1 cơ1 quan1 hữu1 quan1 thuộc1 các bộ,1

cơ quan ngang bộ, UBND cấp tỉnh có liên quan để thực hiện

Trong phạm vi nhiệm vụ, quyền1 hạn1 của1 mình,1 cơ1 quan1 quản1 lý nhà1 nước1

về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 có1 các1 quyền1 kiểm1 tra1 quản lý1 nhà1 nước1 về1

cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng:1 xây1 dựng1 kế1 hoạch1 kiểm1 tra hàng1 năm1 trình1 cơ1

quan1 nhà1 nước1 có1 thẩm1 quyền1 quyết1 định;1 quyết1 định1 thành lập1 đoàn1 kiểm1 tra1

thực1 hiện1 công1 tác1 kiểm1 tra1 theo1 kế1 hoạch1 hoặc1 đột1 xuất;1 xử lý1 vi1 phạm1 trong1

quá1 trình1 kiểm1 tra1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại cộng1 đồng1 theo1

quy1 định;1 giải1 quyết1 khiếu1 nại,1 tố1 cáo1 về1 quyết1 định1 của1 đoàn kiểm1 tra,1 hành1 vi1

của1 thành1 viên1 đoàn1 kiểm1 tra1 theo quy định pháp luật về khiếu nại, tố cáo

Để thực hiện1 có1 hiệu1 quả1 nội1 dung1 này,1 các1 cơ1 quan1 nhà1 nước1 phải1 xây dựng1 kế1 hoạch1 thanh1 tra,1 kiểm1 tra1 chặt1 chẽ,1 hợp1 lý1 và1 hợp1 pháp,1 ngăn1 ngừa

những1 biểu1 hiện1 nhũng1 nhiễu1 gây1 phiền1 hà,1 cản1 trở1 hoạt1 động1 hợp1 pháp1 của1 các đối1 tượng1 quản1 lý.1 Tổ1 chức1 giám1 sát1 hoạt1 động1 thanh1 tra,1 kiểm1 tra1 việc1 thựchiện1 pháp1 luật1 của1 cơ1 quan1 quản1 lý1 nhà1 nước1 cấp1 dưới1 và1 ngay1 trong1 nội1 bộ1 cơquan1 mình.1 Khi1 phát1 hiện1 có1 dấu1 hiệu1 của1 hành1 vi1 vi1 phạm1 pháp1 luật,1 cơ1 quan nhà1 nước1 có1 thẩm1 quyền1 thanh1 tra,1 kiểm1 tra1 tuỳ1 theo1 tính1 chất,1 mức1 độ1 vi1 phạmphải1 ngăn1 chặn1 kịp1 thời, tuỳ theo mức độ vi phạm để xử lý trách nhiệm theo đúng quy định pháp luật

Cơ quan thanh tra1 nhà1 nước1 về1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tạicộng1 đồng1 ở1 cấp1 Trung1 ương1 xây1 dựng1 các1 văn1 bản1 hướng1 dẫn,1 chuyên1 môn, nghiệp1 vụ;1 phối1 hợp1 với1 tổ1 chức1 thanh1 tra1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma túy1 tại1 cộng1 đồng1 của1 các1 địa1 phương,1 nhằm1 tạo1 sự1 thống1 nhất1 trong1 hoạt1 độngkiểm1 tra,1 chỉ1 đạo1 xử1 lý1 các1 hiện1 tượng1 vi1 phạm,1 giám1 sát,1 kiểm1 tra,1 thanh1 tra nhà1

nước1 về1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 ở1 các1 địa phương1

để1 xác1 minh,1 phát1 hiện1 và1 xử1 lý1 các1 hành1 vi1 vi1 phạm1 pháp1 luật1 và1 bảo đảm1 quản1

lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy tại cộng đồng

Thông qua hoạt động giám1 sát,1 thanh1 tra,1 kiểm1 tra1 ở1 các1 cơ1 sở1 và1 qua1 thựctiễn1 áp1 dụng1 các1 văn1 bản1 pháp1 luật1 hiện1 hành,1 các1 cơ1 quan1 giám1 sát,1 kiểm1 tra, thanh1 tra1 về1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 tổng1 kết1 và đánh1 giá1 hoạt1 động1 quản1 lý1 nhà1 nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 để phát1 hiện1 những1 bất1 cập1 trong1 các1 văn1 bản1 quy1 phạm1 pháp1 luật1 để1 đưa1 ra những1

kiến1 nghị1 sửa1 đổi,1 bổ1 sung1 và1 hoàn1 thiện1 các1 chính1 sách,1 biện1 pháp nhằm1 nâng1

cao1 hiệu1 quả1 của1 công1 tác1 quản1 lý1 nhà1 nước1 trong1 lĩnh vực quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng

1.3 Vai trò quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy tại cộng đồng

1.3.1 Định hướng, điều chỉnh hoạt động cai nghiện ma túy tại cộng đồng

Hình thức quản1 lý1 hành1 chính1 nhà1 nước1 là1 sự1 biểu1 hiện1 ra1 bên1 ngoài1 củanhững1 hoạt1 động1 cùng1 loại1 về1 nội1 dung,1 tính1 chất1 và1 phương1 thức1 tác1 động1 do

các1 chủ1 thể1 thực1 hiện1 quản1 lý1 hành1 chính1 nhà1 nước1 đối1 với1 các1 cá1 nhân1 tổ1 chức thuộc1 đối1 tượng1 bị1 quản1 lý [44].1 Giữa1 hình1 thức1 quản1 lý1 hành1 chính1 nhà1 nước1 và phương1 pháp1 quản1 lý1 hành1 chính1 nhà1 nước1 có1 mối1 liên1 hệ1 chặt1 chẽ.1 Phươngpháp1 quản1 lý1 hành1 chính1 nhà1 nước1 thuộc1 về1 nội1 dung1 của1 hoạt1 động1 quản1 lý hành1 chính1 nhà1 nước.1 Sự1 áp1 dụng1 hình1 thức1 hoạt1 động1 nào1 đó1 ở1 mức1 độ1 này hay1

mức1 độ1 khác1 nói1 lên1 các1 chủ1 thể1 quản1 lý1 hành1 chính1 nhà1 nước1 đã1 sử1 dụng phương1 pháp1 hoạt1 động1 nào [45]

Nhìn1 từ1 phương1 diện1 pháp1 lý,1 hệ1 thống1 các1 hình1 thức1 quản1 lý1 hành1 chính nhà1 nước1 được1 phân1 thành1 hai1 nhóm:1 những1 hình1 thức1 mang1 tính1 pháp1 lý1 và những1 hình1 thức1 ít1 mang1 tính1 pháp1 lý

pháp1 luật1 quy1 định1 cụ1 thể1 gắn1 với1 việc1 ban1 hành1 và1 áp1 dụng1 các1 quy1 phạm1 pháp luật.1 Những1 hình1 thức1 này1 thể1 hiện1 rõ1 nét1 tính1 chất1 quyền1 lực1 của1 hoạt1 động của1

các1 chủ1 thể1 quản1 lý1 hành1 chính1 nhà1 nước.1 Chúng1 đem1 đến1 sự1 biến1 đổi trong1 cơ1

chế1 điều1 chỉnh1 pháp1 luật1 tức1 là1 làm1 nảy1 sinh,1 thay1 đổi1 hoặc1 đình1 chỉ các1 quan1 hệ1

pháp1 luật

động1 không1 đem1 đến1 sự1 thay1 đổi1 trong1 cơ1 chế1 điều1 chỉnh1 pháp1 luật,1 không1 làm phát1 sinh1 các1 quan1 hệ1 pháp1 luật.1 Những1 hình1 thức1 này1 thông1 thường1 kéo1 theo những1 hình1 thức1 mang1 tính1 pháp1 lý.1 Ví1 dụ1 việc1 thực1 hiện1 các1 hoạt1 động1 tác nghiệp1 vật1 chất1 kỹ1 thuật1 như1 thu1 thập1 xử1 lý1 thông1 tin1 là1 yếu tố cần thiết cho sựban hành các loại quyết định quản lý Các hình thức hoạt động ít mang tính pháp lý này bao gồm:

• Tiến hành các hoạt động tổ chức trực tiếp: gồm các hoạt động nghiên cứu, tổng1 kết1 và1 phổ1 biến1 những1 kinh1 nghiệm1 tiên1 tiến,1 áp1 dụng1 các biện1

pháp1 cụ1 thể1 nhằm1 ứng1 dụng1 những1 thành1 tựu1 khoa1 học1 kỹ thuật1 vào1

quản1 lý1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng,1 tổ1 chức1 kiểm1 tra1 cai1 nghiện1 ma1

túy1 tại1 cộng1 đồng,1 điều1 phối1 hoạt1 động1 quản1 lý1 cai nghiện ma1 túy1 tại1

cộng1 đồng,1 tổ1 chức1 hội1 thảo,1 tổ1 chức1 phong1 trào1 thi đua

• Thực1 hiện1 các1 hoạt1 động1 mang1 tính1 chất1 tác1 nghiệp1 vật1 chất1 kỹ1 thuật:1 là hình1 thức1 hoạt1 động1 bổ1 sung,1 trợ1 giúp1 cho1 các1 hình1 thức1 mang1 tính pháp1

lý.1 Thí1 dụ:1 chuẩn1 bị1 tư1 liệu,1 dữ1 kiện,1 thông1 tin1 cho1 việc1 ban1 hành các1

quyết1 định;1 lập1 các1 báo1 cáo1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng, nhập1

trình1 công1 việc,1 cấp1 giấy1 phép1 hoạt1 động1 của1 cơ1 sở1 cai nghiện ma túy, giấy phép hoạt động liên quan đến cai nghiện ma túy

1.3.2 Hỗ trợ, tạo điều kiện cho hoạt động cai nghiện ma túy tại cộng đồng

Phương pháp quản1 lý1 nhà1 nước1 là1 những1 phương1 thức,1 cách1 thức1 mà1 các

cơ1 quan1 nhà1 nước1 có1 thẩm1 quyền1 sử1 dụng1 để1 tác1 động1 lên1 khách1 thể1 nhằm1 đạtđược1 những1 mục1 đích1 đã1 đề1 ra.1 Phương1 pháp1 quản1 lý1 nhà nước có thể được chia

ra theo những cách khác nhau

Theo phương thức tác động, phương1 pháp1 quản1 lý1 nhà1 nước1 bao1 gồmphương1 pháp1 hành1 chính1 và1 phương1 pháp1 kinh1 tế.1 Phương1 pháp1 hành1 chính1 là những1 phương1 thức1 tác1 động1 tới1 các1 cá1 nhân1 tổ1 chức1 thuộc1 đối1 tượng1 quản1 lý thông1 qua1 quy1 định1 trực1 tiếp1 nghĩa1 vụ1 của1 họ,1 qua1 những1 mệnh1 lệnh1 dựa1 trên quyền1 lực1 nhà1 nước1 và1 phục1 tùng.1 Chẳng1 hạn1 Luật1 số1 16/2008/QH121 sửa1 đổi,

bổ1 sung1 một1 số1 điều1 của1 Luật1 Phòng,1 chống1 ma1 túy1 [58]1 ấn1 định1 nghĩa1 vụ1 của người1 nghiện1 ma1 túy1 cần1 phải1 thực1 hiện những hành vi nào để đảm bảo cai nghiện ma túy tại cộng đồng

Phương pháp kinh tế là những1 phương1 thức1 tác1 động1 gián1 tiếp1 đến1 hành vi1

của1 các1 cá1 nhân,1 tổ1 chức1 thuộc1 đối1 tượng1 quản1 lý1 bằng1 việc1 sử1 dụng1 những đòn1

bẩy1 kinh1 tế.1 Áp1 dụng1 phương1 pháp1 này1 có1 nghĩa1 là1 tạo1 ra1 những1 điều1 kiện1 vật1

chất,1 khuyến1 khích1 vật1 chất,1 nhằm1 khơi1 dậy1 lòng1 nhiệt1 tình1 hăng1 say1 của1 con1

người1 để1 họ1 thực1 hiện1 tốt1 các1 quy1 định1 của1 Nhà1 nước.1 Những1 đòn1 bẩy1 kinh tế1

được1 sử1 dụng1 như:1 giá1 cả,1 tiền1 thưởng,1 lãi1 suất,1 tín1 dụng1 v.v.(về1 bản1 chấtphương1 pháp1 kinh1 tế1 quy1 định1 chế1 độ1 thưởng1 phạt1 rõ1 ràng1 nhằm1 kích1 thích kinh1

tế1 phát1 triển,1 làm1 tốt1 sẽ1 được1 khen1 thưởng,1 làm1 sai1 sẽ1 bị1 phạt1 hay1 thậm1 chí thu1

hồi1 giấy1 phép).1 Chẳng1 hạn,1 Nhà1 nước1 hỗ1 trợ1 một1 lần1 tiền1 thuốc1 hỗ1 trợ1 điều trị1

cắt1 cơn1 nghiện1 cho1 các1 đối1 tượng1 thuộc1 hộ1 nghèo,1 gia1 đình1 chính1 sách1 theo quy1

định1 của1 Pháp1 lệnh1 Ưu1 đãi1 người1 có1 công1 với cách mạng, người chưa thành niên, người thuộc diện bảo trợ xã hội, người khuyết tật

Theo mức độ của sự tác động, những1 phương1 pháp1 quản1 lý1 hành1 chính nhà1

nước1 được1 chia1 ra:1 phương1 pháp1 điều1 chỉnh,1 phương1 pháp1 lãnh1 đạo1 chung và1

phương1 pháp1 quản1 lý1 trực1 tiếp

Phương pháp điều chỉnh là1 xác1 định1 đường1 lối1 chung1 trong1 việc1 phát triển1

ngành,1 lĩnh1 vực1 quản1 lý1 và1 thể1 hiện1 thông1 qua1 sự1 điều1 chỉnh1 luật.1 Điều này1 thể1

hiện1 rõ1 nét1 nhất1 ở1 việc1 ban1 hành1 Luật1 Phòng,1 chống1 ma1 túy1 số 23/2000/QH101

trong1 đó,1 Luật1 xác1 định1 đường1 lối1 chung1 cho1 cai1 nghiện1 ma1 túy tại1 cộng1 đồng1

là:1 “Nhà1 nước1 có1 chính1 sách1 khuyến1 khích1 việc1 tự1 nguyện1 cai nghiện1 ma1 túy;1 áp1

dụngchế1 độ1 cai1 nghiện1 đối1 với1 người1 nghiện1 ma1 túy;1 tổ1 chức các1 cơ1 sở1 cai1

nghiện1 ma1 túy1 bắt1 buộc1 và1 khuyến1 khích1 cá1 nhân,1 gia1 đình,1 cơ quan,1 tổ1 chức1

thực1 hiện1 các1 hình1 thức1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 gia1 đình1 và1 cộng đồng;1 khuyến1

khích1 tổ1 chức,1 cá1 nhân1 trong1 nước1 và1 nước1 ngoài1 hỗ1 trợ1 các1 hoạt động1 cai1

nghiện1 ma1 túy”.1 Phương pháp điều chỉnh được thể hiện bằng việc ban hành các quyết định quy phạm mang tính tích cực

Phương pháp lãnh đạo chung thể1 hiện1 ở1 việc1 đưa1 những1 đường1 lối1 chung1

trong1 việc1 phát1 triển1 ngành,1 lĩnh1 vực1 quản1 lý1 vào1 thực1 tiễn,1 vạch1 ra1 những1

nhiệm1 vụ1 có1 tính1 chất1 định1 hướng1 cho1 những1 cá1 nhân,1 tổ1 chức1 thuộc1 khách1 thể.1

Phương1 pháp1 này1 thường1 được1 thực1 hiện1 thông1 qua1 việc1 ban1 hành1 các1 quyết1

định1 chủ1 đạo.1 Ví1 dụ,1 Chỉ1 thị1 số1 46-CT/TW1 ngày1 22/6/20151 của1 Bộ1 chính1 trị1 về1

tăng1 cường1 sự1 lãnh1 đạo1 của1 Đảng1 đối1 với1 công1 tác1 đảm1 bảo1 an1 ninh1 trật1 tự1 trong1

tình1 hình1 mới1 [2],1 Thủ1 tướng1 Chính1 phủ1 có1 Quyết1 định1 số1 1001/QĐ-TTg1 ngày1

27/6/20111 phê1 duyệt1 chiến1 lược1 Quốc1 gia1 phòng,1 chống1 và1 kiểm1 soát1 ma1 túy1 ở1

Việt1 Nam1 đến1 năm1 20201 và1 định1 hướng1 đến1 năm1 20301 [66],1 Bộ1 Lao1 động1

Thương1 binh1 và1 Xã1 hội1 có1 Quyết1 định1 số1 19/QĐ-BLĐTBXH1 ngày1 09/01/20121

về1 việc1 phê1 duyệt1 kế1 hoạch1 thực1 hiện1 chiến1 lược1 Quốc1 gia1 phòng1 chống1 Ma1 túy1

ở1 Việt1 Nam1 đến1 năm1 20201 và1 định1 hướng1 đến1 năm1 20301 trong1 lĩnh1 vực1 cai1

nghiện1 ma1 túy1 và1 quản1 lý1 sau1 cai1 nghiện1 giai1 đoạn1 2012-20151 [9],1 Thủ1 tướng1

Chính1 phủ1 có1 Quyết1 định1 số1 2596/QĐ-TTg1 ngày1 27/12/20131 về1 việc1 phê1 duyệt1

đề1 án1 đổi1 mới1 công1 tác cai nghiện ma túy ở Việt Nam đến năm 2020 [68] Phương pháp quản1 lý1 trực1 tiếp1 là1 sự1 tác1 động1 trực1 tiếp,1 thường1 xuyên1 lên1

các1 hành1 vi1 của1 cá1 nhân,1 hoạt1 động1 của1 tổ1 chức1 thuộc1 đối1 tượng1 bị1 quản1 lý1

nhằm1 đạt1 được1 những1 mục1 tiêu1 đã1 đề1 ra1 (còn1 gọi1 là1 phương1 pháp1 quản1 lý1 tác1

nghiệp1 mang1 tính1 liên1 tục).1 Phương1 pháp1 này1 thường1 được1 áp1 dụng1 ở1 các1 cơ1

quan1 hành1 chính1 cấp1 thấp1 thông1 qua1 việc1 ban1 hành1 các1 quyết1 định1 cá1 biệt1 cụ1 thể1

hoặc1 hoạt1 động1 chỉ1 đạo,1 tổ1 chức1 trực1 tiếp1 như1 Chủ1 tịch1 UBDN1 cấp1 xã1 ban1 hành1

quyết1 định1 cai1 nghiện1 tự1 nguyện1 tại1 cộng1 đồng1 hoặc1 quyết1 định1 áp1 dụng1 biện1

pháp1 cai1 nghiện1 bắt1 buộc1 tại1 cộng1 đồng,1 quyết1 định1 việc1 hoãn1 hoặc1 miễn1 chấp1

hành1 quyết1 định1 áp1 dụng1 biện1 pháp1 cai1 nghiện1 bắt1 buộc1 tại cộng đồng

Theo mục đích được chỉ ra, những1 phương1 pháp1 quản1 lý1 hành1 chính1 nhà1

nước1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng1 được1 chia1 ra:1 phương1 pháp1 lập1 chương1

trình1 mục1 tiêu,1 phương1 pháp1 phân1 tích1 đánh1 giá1 những1 kết1 quả1 nhận1 được.1

Trong1 một1 số1 ngành1 và1 lĩnh1 vực1 quản1 lý,1 phương1 pháp1 quản1 lý1 theo1 chương1

trình1 mục1 tiêu1 đang1 được1 áp1 dụng.1 Triển1 vọng1 nó1 sẽ1 trở1 thành1 phương1 pháp1

chung.1 Chương1 trình1 được1 thực1 hiện1 do1 sự1 phối1 hợp1 của1 nhiều1 cơ1 quan1 nhiều ngành trong đó có cơ quan chủ trì do Nhà nước cử ra

Phương pháp kiểm tra là1 loại1 hoạt1 động1 của1 các1 cơ1 quan1 hành1 chính1 nhằm1

bảo1 đảm1 tính1 ổn1 định1 của1 khách1 thể,1 làm1 nó1 phát1 triển1 đúng1 theo1 dự1 kiến1 ban1

đầu1 theo1 định1 hướng1 đã1 định.1 Khác1 với1 phương1 pháp1 theo1 dõi,1 quan1 sát,1 kiểm1

tra1 còn1 bao1 hàm1 cả1 sự1 tác1 động,1 chỉnh1 lý,1 chấn1 chỉnh1 hoạt1 động1 của1 các1 cá1 nhân1

tổ1 chức1 thuộc1 đối1 tượng1 quản1 lý.1 Hoạt1 động1 kiểm1 tra1 như1 một1 thuộc1 tính1 của1

quản lý Phương pháp phân tích, đánh giá những kết quả nhận được cũng là

phương1 pháp1 rất1 quan1 trọng.1 Thông1 qua1 thực1 hiện1 phương1 pháp1 này,1 các1 cơ1

quan1 hành1 chính1 nhà1 nước1 biết1 được1 hiệu1 quả,1 hiệu1 lực1 của1 công1 tác1 quản1 lý1 từ1

đó1 có1 phương1 hướng1 hoàn1 thiện1 hoạt động quản lý

1.3.3 Bảo đảm thực hiện cai nghiện ma túy tại cộng đồng đối với người

nghiện ma túy

Nhà nước hoàn thiện đầu tư hạ tầng kỹ thuật phục1 vụ1 cai1 nghiện1 ma1 túy1

tại1 cộng1 đồng;1 có1 chính1 sách1 hỗ1 trợ1 đối1 với1 đối1 tượng1 trong1 cơ1 sở1 chữa1 bệnh1 và1

tổ1 chức1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 gia1 đình1 và1 cộng1 đồng

1 Quyết1 định1 số1 2596/QĐ-TTg1 ngày1 27/12/20131 của1 Thủ1 tướng1 Chính1 phủ1

về1 việc1 phê1 duyệt1 đề1 án1 đổi1 mới1 công1 tác1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 ở1 Việt1 Nam1 đến1

năm1 20201 [68]1 nêu1 rõ:1 “Tăng1 dần1 điều1 trị1 nghiện1 tự1 nguyện1 tại1 gia1 đình,1 cộng1

đồng,1 giảm1 dần1 điều1 trị1 nghiện1 bắt1 buộc1 tại1 các1 Trung1 tâm1 với1 lộ1 trình1 phù1 hợp.1

Điều1 trị1 nghiện1 bắt1 buộc1 chỉ1 áp1 dụng1 đối1 với1 người1 nghiện1 ma1 túy1 có1 hành1 vi1

ảnh1 hưởng1 nghiêm1 trọng1 đến1 trật1 tự,1 an1 toàn1 xã1 hội1 theo1 quyết1 định1 của1 Tòa1 án1

nhân1 dân.1 Tạo1 điều1 kiện1 cho1 người1 nghiện dễ dàng tiếp cận với các dịch vụ điều trị nghiện thích hợp tại cộng đồng” Giảm số người mắc nghiện mới, giảm tỷ lệ người tái nghiện

Quản lý cai nghiện ma túy tại cộng đồng1 dựa1 trên1 phân1 tích1 thực1 trạng1 loại1

ma1 túy,1 hình1 thức,1 mức1 độ1 sử1 dụng1 của1 người1 nghiện1 có1 trên1 địa1 bàn;1 chỉ1 đạo1

các1 địa1 phương1 phát1 triển1 và1 nhân1 rộng1 các1 gương1 điển1 hình1 tiên1 tiến1 về1 cai1

nghiện1 tại1 cộng1 đồng;1 tăng1 cường1 năng1 lực1 hoạt1 động1 của1 hệ1 thống1 giám1 sát,1

phòng1 ngừa1 phát1 sinh1 người1 nghiện1 mới;1 kiểm1 tra1 chặt1 chẽ1 việc1 thực hiện các quy định1 của1 pháp1 luật1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng;1 đẩy1 mạnh1 thanh1 tra,1

kiểm1 tra1 phát1 hiện1 và1 xử1 lý1 nghiêm1 vi1 phạm1 pháp1 luật1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1

cộng1 đồng;1 tăng1 các1 biện1 pháp,1 chế1 tài1 xử1 lý1 đối1 với1 các1 hành1 vi1 vi1 phạm1 pháp1

luật1 về1 cai1 nghiện1 ma1 túy1 tại1 cộng1 đồng;1 đánh1 giá1 tổng1 kết1 và1 mở1 rộng1 mô1 hình1

cai1 nghiện1 tại1 cộng1 đồng1 khi1 có1 kết1 quả tích cực