Chuyên đề 5: Tài chính, ngân hàng trong thời kỳ quá độ lên CNXH

Chuyên đề 5: Tài chính, ngân hàng trong thời kỳ quá độ lên CNXH trình bày tài chính trong thời kỳ quá độ lên CNXH ở Việt Nam, bản chất, chức năng của tài chính, hệ thống và chính sách tài chính. Phân biệt quan hệ kinh tế thông thường và quan hệ tài chính.

TÀI CHÍNH, NGÂN HÀNG TRONG THỜI KỲ

QUÁ ĐỘ LÊN CNXH

I Tài chính trong thời kỳ quá độ lên CNXH ở Việt Nam.

Chuyên đề 5

Bản chất,

chức năng Vai trò của tài chính Hệ thống tài chính Chính sách tài chính

BẢN CHẤT

Tài chính là 1 phạm trù kinh tế gắn liền với kinh tế HH, tiền tệ và nhà nước, nó

là 1 hệ thống các quan hệ kinh tế biểu hiện trong việc hình thành, phân phối và

sử dụng các quỹ tiền tệ trong nền kinh tế quốc dân nhằm phục vụ quá trình tái SX

cả chiều rộng lẫn chiều sâu, ổn định và nâng cao đời sống nhân dân

CHỨC NĂNG

PHÂN PHỐI

GÍAM ĐỐC

Phân biệt quan hệ kinh tế thông thường

và quan hệ tài chính

• Quan hệ kinh tế hàng

hóa:

A mua hàng của B, A

được tiền và B được

hàng, giá trị chỉ

chuyển đổi từ hình

thái hàng sang tiền và

ngược lại

• Quan hệ tài chính

• Giá trị chuyển dịch từ chủ thể nầy sang chủ thể

khác ( tạm thời hay chuyển hẳn ).

• XN A đóng thuế cho NN.

• XN trả lương, trả thưởng CN.

• Cha mẹ cho tiền cho con.

II HỆ THỐNG TÀI CHÍNH NƯỚC TA HIỆN NAY

NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

Tài chính các

doanh nghiệp

Tài chính của các

tổ chức tài chính

(Tín dụng, bảo hiểm, công ty tài chính…)

Tài chính dân cư, ( hộ gia đình và các tổ chức xã hội….)

Thị trường tài chính

a Ngân sách nhà nước và chính sách tài khóa

- Ngân sách nhà nước

Ngân sách nhà nước

T

T

T

Tổng hợp nguồn thu

Chi

Bộ máy Quốc phòng

Phát triển

KT-XH

Trả nợ, dự trữ

Viện trợ

Thuế, phí, lệ

phí

Kinh tế NN

Tổ chức, cá

nhân

Viện trợ, vay

Thu theo quy

định PL

T

CHÍNH SÁCH

TÀI KHÓA

Mâu thuẩn giữa thu và chi ngân sách

Mâu thuẩn giữa tập trung vào ngân sách nhà nước với tích lũy, tích tụ trong các cơ sở SX-KD.

Mâu thuẩn giữa tăng trưởng kinh tế với việc thực hiện công bằng xã hội.

Là chính sách của nhà nước

trong việc huy động các nguồn

thu của nhà nước và sử dụng

nó trong 1 năm

4.Chính

sách tài

chính

nước ta

hiện nay

Xây dựng và phát triển nền tài chính nhiều thành phần

Tạo điều kiện hình thành phát triển thị trường tài chính

Xây dựng thông tin, kiểm sóat, kiểm tra tài chính.

Xây dựng và hòan thiện hệ thống pháp luật về tài chính

Kiện tòan bộ máy quản lý tài chính

Diễn biến TTCK

việt nam

II NGÂN HÀNG TRONG THỜI KỲ QUÁ ĐỘ LÊN CNXH

1 Hệ thống tổ chức ngân hàng nước ta

- Trước tháng 9/ 1990:Ngân hàng 1 cấp

- Sau tháng 9/1990: Ngân hàng 2 cấp

NGÂN HÀNG

Ngân hàng nhà

Ngân hàng thương

I HỆ THỐNG TỔ CHỨC NGÂN HÀNG NƯỚC TA

Ngân hàng nhà nứớc Ngân hàng thương mại

Chi nhánh các tỉnh, TP Phân theo đối tượng, ngành phục vụ Phân theo cơ cấu sở hữu

Ngân

hàng

công

thương

Ngân hàng Phát triển Việt Nam

Ngân hàng

NN &

PTNT

Ngân

hàng đầu

tư phát triển

Ngân hàng

kỹ

thương

Ngân hàng chính sách

Ngân hàng thương mại nhà nước

Ngân hàng thương mại cổ phần

Ngân hàng thương mại tư nhân

Ngân hàng thương mại nước ngòai

3 Chức năng của ngân hàng

a Chức năng,nhiệm vụ của ngân

hàng nhà nước

Phát hành tiền tệ, điều tiết lưu thông tiền tệ, tín dụng,

thanh tóan

Đại diện về tài chính cho nhà nước, cung cấp tín dụng, nhận mua quốc trái

Thông qua việc cho vay, huy động tiền gửi, tiến hành quản lý các ngân hàng và Chức

năng

Thực hiện vai trò là chủ ngân hàng hay ngân hàng của các ngân hàng đối với NHTM, bảo đảm cho hệ thống NH họat động bình thường

Là chủ ngân hàng đối với nhà nước, chịu trách nhiệm tài trợ cho sự thâm hụt của ngân sách nhà nước

Nhiệm

vụ

MỘT SỐ VẤN ĐỀ ĐẶT RA KHI NGHIÊN

CỨU VỀ CHỨC NĂNG, NHIỆM VỤ CỦA

NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC

- Ổn định tiền tệ, giá cả.

- Tăng trưởng kinh tế, phát triển kinh tế và tạo công ăn, việc làm

1 Mục tiêu

của ngân hàng TW là

gì ?

2 Ngân hàng

TW có nên là 1

cơ quan độc lập với chính phủ không ?

- Một số nước độc lập với Chính phủ

- NHNN Việt Nam là 1

3 Vai trò của NHNN trong quá trình chống lạm phát

ở nước ta thời gian qua.

• Nâng tỉ lệ dự trữ bắt buột các ngân hàng thương mại lên; 11 %.

• Thắt chặt cho vay chứng khoán: Chỉ thị 03.

• Hạn chế cho vay bất động sản.

• Tăng lãi suất tái cấp vốn.

• Phát hành tín phiếu bắt buộc: 20.300ti

VNĐ.

• Nới rộng biên độ tỉ giá VNĐ / USD

b Chức năng, nghiệp vụ của ngân hàng thương mại

-Quản lý vi

mô, chức năng kinh doanh của DN trong nền kinh tế thị trường

Huy động vốn

Cho vay vốn

Thanh tóan

Ngân hàng thương mại

Khách hàng

- Doanh nghiệp

- Cá nhân

Tăng trưởng kinh tế Công ăn, việc làm Tăng thu nhập

Cải thiện đời sống

Ký thác vào ngân hàng thương mại gia tăng

( 2 ) ( 4 )

Cho vay

Ký thác 1

Vai trò ngân

hàng TM

trong nền KT

3 THỰC TRẠNG HỆ THỐNG NGÂN HÀNG NƯỚC TA

a Thực trạng

- Năng lực tài chính các ngân hàng thương mại còn thấp

Tên ngân hàng Vốn chủ sở hữu Tỉ lệ an tòan

vốn, hệ số ( tỉ đồng ) CAR

VCB AGRIBANK BIDV INCOMBANK

4.843 5562 4239 3356

5,58 4,45 4,73 4,42

CAR: hệ số an tòan vốn tối thiểu, nếu hệ số nầy càng

lớn càng tốt

- Chất lượng tín dụng đã được cải thiện, nhưng rủi ro còn lớn so với ngân hàng thế giới.

- Quản lý, điều hành của ngân hàng thương mại nhà nước vẫn còn bất cập trước yêu cầu đổi mới.

- Khả năng giám sát của ngân hàng nhà nước tuy được cải thiện nhưng nhìn chung còn hạn chế.

- Công nghệ ngân hàng tuy được đổi mới, nhưng vẫn còn

khỏang cách xa so với thế giới.

- Sự không tương xứng về cơ cấu kỳ hạn giữa nguồn vốn huy động và vốn cho vay.

- Họat động của hệ thống kiểm tra, kiểm sóat nội bộ chưa thật sự có hiệu quả.

- Vấn đề cổ phần hóa các ngân hàng thương mại nhà nước

Một số giải pháp nhằm tăng cường khả năng hội nhập của hệ

thống ngân hàng VN.

-1 Tác động của tòan cầu hóa đối với hệ thống ngân hàng nước

ta

Thuận

Thuận lợi và thách thức đối với nhân hàng trong thời

kỳ hội nhập

• Tạo động lực để thúc đẩy công

cuộc đổi mới và cải cách ngân

hàng phù hợp chuẩn mực

quốc tế

• Khơi thông các kênh luân

chuyển vốn từ bên ngoài vào

thị trường VN, góp phần khơi

dậy tiềm năng trong nước

• Góp phần ổn định kinh tế vĩ

mô, nâng cao uy tín của NHVN

trên trường quốc tế

• Mở cửa là chấp nhận cạnh tranh khốc liệt có thể làm cho các ngân hàng nước ta không có

cơ hội phát triển, thậm chí phá sản.

• Mức độ rủi ro trong hoạt động ngân hàng cao hơn, nhất là rủi ro quốc tế.

Một số

giải

pháp

tăng

cường

khả

năng

hội

nhập

của

ngân

hàng

VN

- Thực hiện nhất quán, hệ thống đào tạo và đào tạo lại cán bộ ngân hàng và NH nhà nước.

- Hiện đại hóa hệ thống ngân hàng, ứng dụng rộng rãi công nghệ thông tin vào việc quản lý ngân hàng.

- Nâng cao mức vốn tự có của các ngân hàng thương mại lên mức trung bình của thế giới.

- Từng bước thiết lập và áp dụng đầy đủ các chuẩn mực quốc tế về an tòan trong lĩnh vực lưu thông tiền tệ.

- Xây dựng môi trường pháp lý ổn định tạo điều kiện thuận lợi cho nền kinh tế VN và hệ thống ngân hàng phát triển trong điều kiện hội nhập.