Phần 2 Tài liệu Tám đổi mới để trở thành người giáo viên giỏi trình bày các đổi mới sau: Túi hồ sơ bài làm: Cửa sổ để quan sát tư duy và quá trình học tập của học sinh, Chiêm nghiệm: Chìa khóa để tự hiểu và bản thân tốt hơn, Nghiên cứu cải tiến: Hỏi đáp về cách làm và phần tóm lược vấn đề. Mời các bạn cùng tham khảo.
Trang 1Goi y tai lieu dpc them K
Danielson, C , & Marquea, E (1998) A collection of performance tasks and ruhihy
High school mathematics Larchmont, NY: Eye on Education
Cu6n sdch nay ung h6 cdc chudn cua H6i d6ng gido chirc toan hoc qu6c gia thOng qua
viec thao luto c^c loai hinh dinh g i i khdc nhau dp dung cho mOn Todn nhOng Icri ich cua
hinh thiJc ddnh gia theo h ^ vi lam b^i Sach tnnh b^y 21 b^i tap hirdng dan chain diem
tap trung vao phuong phap giai quyS't vaii d l Sach cijng dua ra quy trinh cac budc de xay
dung bai tap chain theo h^nh vi lam bai va huomg dan chSm diem d^ danh gia bai lam va qua
trinh hoc tap ciia hoc sinh Tiing vah de deu c6 phdn cung c6' dinh va cac mSu bai lam xua't sac
duoc cha'm theo thang diem tCr 1 den 4 c6 kem theo hudng ddn chain difim
Kuhn, T M (1997) Measure for measure: Usinf^ ixntfolios in K-8 mathematics Portsmoulli,
NH: Heinemann
Cuon sach nay duoc viet cho cac d6c gia la nhung giao vidn day toan a cac trucmg iicu
hoc va trung hoc co so Trong gdn 120 trang sach duoc chia thanh 5 chuong, tac gia de ra niuc
dich va cac loai hinh tui ho so bai lam trong giao due; qua trinh xay dung lai van hoa 16p ha
de chap nhan sir thay doi trong vai tro cua giao vien va hoc sinh khi su dung each danh gia clua
v^o tui h6 s0 bai lam; vide sij dung cac huong d i n cham de danh gia tCmg bai lam cua hoc smh
va toan b6 tui h6 so bai lam nham giai quyet nhijng thdc m k ciia phu huynh; va nhiing vin dc
ndi len khi thirc hien each danh gia dua vao tui h6 so b^i lam cua hoc sinh Tac gia da du^i n
lap luan vOng chac giup cac nha giao due hidu ro hon ve tinh thfi'ng nha^t giira phuong pliip
danh gia vdi chuong trinh va phuong phap giang day Mac dii tac gia chua lam ro rang van J^'
giao vien cdn them thcri gian de danh gia tui ho so bai lam cua hoc sinh nhung tac gia dua i'
nhung goi y c6 co so de tim hieu them v6 qua trinh nay trong chuong noi vd huong dan chan'
Tren thuc te, chuong viet v^ cac hu6ng d i n chain diem phai la chuong bat buoc phai doc LIOI
v6i moi gido viSn
TUI HO SO BAI LAM: ^ CIJfA SO DE QUAN SAT
TU DUY VA QUA TRIIMH
HOC TAP CUA HOC SINH
Cau hoi cot I d i :
Chung t a Id ai vdi t u each la nguoi hoc?
Chuong nay mo ta tui ho so bai lam (poitfohos) ciia hoc sinh voi vai tro la cira s6 de quan sat tu duy va qua tiinh hoc tap ciia hoc sinh NhiSu cong cu dupe sir dung de quyet dinh xem hoc sinh nam duoc nhiing kien thirc gi va c6 ki nang lam viec gi khong noi len duoc ban chat cCia nhung kien thiic va kl nang do Tiii
ho so bai lam cho phep chung ta nhin qua cai v6 be ngoai de biet duoc hoc sinh tu duy ve cai gi, tu duy nhu the nao, ho coi trong cai gi va hp la ai Tiii ho so bai lam neu dupe su dung hpp If se la cong cu toan nang nhat de nhan biet su tien bp cua hoc sinh, su co' gdng va ket qua dat dupe ciia hp Tiii ho so bai lam cho chiing ta biet dupe sir tien bp trong bai lam ciia hpc sinh va neu dupe sii dung ket hpp voi chiem nghiem ciia hpc sinh, no se cho phep tha'y hpc sinh nghi gi ve ban than
ho voi tu each la nhiing nguoi dang di hpc
Chuong nay xac dinh va minh chiing cho viec sii dung tiii h6 so bai lam
^^ng thoi mo ta cac loai tiii ho so bai lam khac nhau ciia hpc sinh va cac each sii
^Mng nhung ttii h6 so bai lam do DPng thoi chuong nay cung dua ra nhung huong din cho viec de xua't each su dung va chia se nhiing thong tin trong ttii ho bai lam do vdd phu huynh hpc sinh va vdi cac giao vien khac Riu luc C la mot nodun ve thie't ke cac bai danh gia dua vao tiii h6 so bai lam ciia hpc sinh
^•Ji ho so bai lam la gi?
Tui h6 so bai lam la mot tap hpp cac bai lam ciia hpc sinh the hien sir co
^^8, sir tien bp va ket qua dat dupe ciia hpc sinh ve mPt hoac nhieu linh vuc
Trang 2Tap hop bai lam nay c6 y nghia dac biet bcri vi no c6 m6t muc dich duoc xac dinli
ro rang va c6 d6'i tuong phuc vu cu th^ trong d^u Khac vdi tap bai vie't ciia hoe
sinh do quan quy dinh cho cac ca'p Idp khac nhau, tap hop bai lam nay trinh hieu
sir dSu tvr ca nhan wi phi'a nguoi hoc - m6t su dSu tu dugfc thi hiSn ro th6ng qu;,
vi6c hoc sinh tham gia vao qua trinh lira chpn n6i dung, cac ti6u chi lira chpn noj
dung tnnh bay, cac tieu chi danh gia nhiing mat tich cue ciia tap hop bai lam \
sir tu chiem nghidm ciia hpc sinh
Tiii h6 so bai 1 ^ giup dua ra cich nhin da chi^u sir phdt tri^n thaiih
tich hpc tap CLia hpc sinh No c6 th^ dupe thiS't ke'd^ dua ra bang chiing \6 sir c6
gang (cdc b ^ 1 ^ dudi dang b ^ thao ciia bki 1 ^ hoan chinh); sira chiJa cic loi
sai trong bki kidm tra; sir tifin b6 (bai lam trudc khi c6 su can thifip ciia gi^o vicn
vdi b ^ 1 ^ tuong tu sau khi hpc xong); thkih tfch hpc tap (nhiing vi du minh hoa
b^i lam xua't sac nhait)
Gido vien suT dung t u i hd^ so bdi Idm cua hoc sinh Idm gi?
Tiii h6 so bai lam h6 sung them vao cac c6ng cu danh gia ma giao vien hicii
dang sir dung It nhat cung c6 8 co so virng chac de giao vien xem xet viec sit
dung cong cu danh gia nay
1 LnH trU duac nhUng bdi lam hay nhat cua hoc sinh cung nhu si( co gai ••
va sUtien ho cua hp Tui ho so bai lam hieu qua hon cac cong cu danh gia khac ;
no cho chiing ta thay moi quan he giira su co gdng, tien bp va thanh tich hpc tai)
Nhd do giao vien va hpc sinh thay diem so' khong con la chuyen huy^n bi va diit
boat dpng hpc tap trong mot boi canh nhat dinh
2 Nhan mqnh vao hanh vi sat thUc tehay viec van dung kien thifc Tiii h6 sc
bai lam cung c^p ta^t ca cac loai chiing cii ve boat dpng hpc chu khong chi md
loai chung cii lay tir cac bai danh gia theo phuong phap truygn thong chang him
nhu cac bai kiem tra va cac bai trdc nghiem kien thirc Vi du, mot tiii h6 so bai
lam CO the bao gom mpt birc anh tnnh chieu 3 chieu hay mot ban tom tat y kien
nhan xet phan h6i ciia ca lop ve phan thuyet trinh ciia mot hpc sinh nao do Trcn
thuc te, tiii hP so bai lam la hinh thiic phu hop de co dupe nhiing thong tin day tl"
ve kha nang van dung nhiing kien thiic da hpc de giai quyet cac van da thirc
ciia hpc sinh
3 Hoc sinh tiep can difcfc nhiTng ca hoi difc/c chudn hi sdn de tU danh gid ' '
chiem nghiem Tiii hd so bai lam giiip giao vien va hpc sinh co thS tao ra nhiH
Ijjidng gian cho hpc sinh chiem nghiem su tien bp, viec hpc tap va ke't qua hpc tap ciia hp Sir chiem nghiem do co thd du6i hinh thiic mpt la thu giri dpc gia, mpi Icri gidi thieu cho tiii h6 so bai lam dem nPp hay nhiing m6 ta mang tinh chiem fighiem kem theo cac bai tap hoac cac minh chirng khac nhau dupe tap hop lai trong tui h6 so bai lam M6t tui h6 so bai lam ma kh6ng co sir chiem nghiem ciia hoc sinh thi chua phai la tiii ho so bai lam theo diing nghia cua no ma chi la mpt tap h(?P c^c bai lam ma ngudi ta kh6 c6 th^ giai ma dupe nfiu nhu khPng co nhiing y ki^'n binh luan cua tac gia
4 Bang chung ve each ta duy Lien quan deh su chiem nghiem va hr danh
gia la bang chirng ve each tu duy ciia hpc sinh ve nhung uu, nhupe di^m trong bai lam cua hp eiing nhu toan bp quy trinh hp thuc hien de' hoan thanh bai tap Caeh
tu duy do giiip giao vien phat hien ra nhiing ch6 hpc sinh hi^u chua diing, xae dinh dupe nhirng 16 hong va kien thiie va biet dupe phuong phap lam bai cua timg hoc sinh
J Sumo ta sau ve hoat dpng hpc cua hpc sinh Khac vdfi cac hinh thiic danh gia khac, tiii ho so bai lam la mpt hinh thiic danh gia da ting No the hien cac qua
trinh hoe tap eiia hoc sinh cung vdi nhirng bieu hien khac nhau eiia qua tnnh hpc tap do Vi du, mpt tiii ho so bai lam bao gom cac bai viet ciia hpc sinh cho cac doc gia khac nhau va vdi nhiing muc dich khac nhau dupe tuyen chpn can than trong vong mpt nam cho chiing ta biet dupe nhieu thong tin hon chii khong don thuan chi la tong ciia tat ca cac bai viet ciia hpc sinh trong mOt nam It nhat co hai
li do de noi nhu vay Thii nh^t, khong phai tat ca cac bai viet ciia hpc sinh trong mSt hpc ki deu co gia tri nhu nhau trong viec phan anh nang luc ciia hp Thir hai,
khi hpc sinh chu& bi tiii ho so bai lam ciia hp thi hp phai danh thdi gian di can nhic trudc khi di deh quyet dinh ntn n6p cai gi co thi noi len dupe viec hp da dat
^wpc nhiing ket qua hpc tap mong mu6n Qua trinh di de'n quyet dinh do noi len
"hieu diau va mire dp hieu biet va thai dp ciia hp doi vdi nhiing thupc tinh chat '"o»ig trong bai lam ciia hp
6 Xck- nhan gid tri ve quan diem phdt trien trong hpc tap Tiii ho so bai lam
^ho phep giao vian va hpc sinh nhin tha'y dupe su phat trien Mpt khi tui h6 so bai bao gom nhiing bai lam liic dau cung nhu nhiing bai lam vao cuoi nam hpc
no se giiip giao vien va hpc sinh thay dupe sir phat trien qua tumg mde gian
Trang 37 Lufa chon va cd thehoa doi voi hoc sinh vd gido vien Khi giao vien dono
vien hoc sinh tu chiu trach nhiem cho vice xac dinh va lira chon cac vat the miiih
chiing cho qua trinh hoc tap ciia ho thi tui ho so bai lam se la nhCrng buc chan
dung tir hoa ciia hoc sinh vdi tu each la ngudi hoc M6i biic chan dung tir hpa do
la dae tnmg cua timg hoc sinh, kh6ng ai giong ai
8 Ca hoi de man dam v&i cac doi tuong khdc nhau Mot khi tiii h6 so biii
lam mang tinh miic dich la noi len qua trinh hoc tap cOa mot hoe sinh eii the thi
tiii ho so bai lam do eo the dem ra ehia se vdi nhidu doi tucmg khac nhau ma v6
ghi chep, nhat ki va tap bai ciia hoc sinh kh6ng the lam duoc Cac d6'i tuong do co
thd la phii huynh, nhung nguoi tu vSh va can b6 quan If trong trucmg
Co bao nhieu loqi t u i ho so bai lam
va muc dich cua chung Id gi?
Co It nhat nam loai tdi h6 so bai lam - va hang chuc cac bien thd khac
nhau Tui h6 so bai lam gi&i thieu sdn phdm duoc thie't ke de ghi lai thanh
tich hoac thanh tich dudi dang tiem nang Tiii h6 so bai lam nay gi6'ng nhit
tap h6 so ciia m6t nghe sT Tiii h6 so bai lam phdt trien hay tien ho duoc thii i
ke de gidi thieu sir tie'n b6 hay sir thay ddi cua hoc sinh theo th6i gian 1 i
h6 so bai lam quy trinh nham muc dich ghi lai quy trinh thuc hien c6ng vii
cung nhu san phdm cu6'i ciing
Tiii h6 so bai lam chuyen giao dupe dua tren cac tiii h6 so bai lam Uen i
duoc sir dung de' thdng bao cho cac giao vien vi sau ciia hoc sinh, cho nha truw;:
hoac van phong tuydn sinh khi hoc sinh chuydn tru6ng Vi du, m6t hoc sinh tni:
hoc nao do c6 thd chon ra nhung bai hay nha't noi len tu duy, dinh d6 vigt va
sang tao ciia em do de' bd sung vao h6 so xin vao dai hoc, coi do la bang chiing
chat lugmg hoc tap ciia minh
Ta't ca cic loai tui h6 so bM 1 ^ n^y c6 th^ dua ra ddnh gi^ vk cho die
vdi di^u kien Ik giao vien vk hoc sinh chi ra dugic nhiing tieu chi h ^ vi ma 1
dung d^ danh gia
Tiii h6 so bai lam luu niem la tai lieu luu lai nhung bai ma hoc sinh thu 'i I
nhat hoac thay dang nhdr nhat Loai tiii h6 so bai lam nay rat giong vdi cuon
tranh hoac anbum anh ma ngudi Ion dung de luu lai nhiing sir kien hay nhirng 1^'
nghi cua gia dinh
HSu het cac giao vien ket hop nhieu loai Uii h6 so bai lam theo nhu cau ciu'
ho va ciia hoc sinh
|\ihi^9 p h a m g i diroc dUo v d o t u i h o so b a i i d m ?
Cho dii cac tui h6 so bai lam rat khac nhau v6 chung loai thi chung cQng van
CO nhOng noi dung chung Nhung n6i dung chung do g6m mot la thu gidi thieu
vdi dpc gia ve tiii h6 so bai lam; mot bang muc luc; cac nhan xet ve muc tieu theo
fijng then ki va nhiing chien lupc thuc hien nham dat dupe cac muc tieu do; nhirng suy nghl chiem nghiem ve ph^ viec da lam; cac ban thao va ban hoan thien cua
ft nhat mot bai tap; cac ban Ur danh gia hay cac ban danh gia cua ban ciing lop Icem theo cac danh muc kiem ke do giao vien va hoc sinh do ghi La thu gidi
thieu vdi dpc gia la phan cot ye'u ciia Uii h6 so bai lam vi no gidi thieu ngudi hpc sinh CO tui h6 so bai lam do cho d6c gia va cung cS^p cho d6c gia hudng xem xet lai va danh gia ndi dung ciia tiii h6 so bai lam
Khi thiet ke t u i ho so bdi Idm can tinh den nhufhg van de gi?
Mdt trong nhirng van de ma giao vien ck\n nhac khi thiet ke' tiii h6 so bai
lam la c6 nen xay dung mot ca'u mic cho tiii h6 so bai lam de giiip dua ra dupe
ch'Jng cii ve sir tien bC va nhung thanh tich hpc tap hay cac chudn cu the' ma hpc
sinh dat dupe hay nen di theo ndi dung ciia chuong dinh Vdi loai Uii h6 so bai
lam gidi thieu ket qua hpc tap ciia hpc sinh thi giao vien yeu cdu hpc sinh chpn
nhung ket qua hpc tap d^ dua vao tiii h6 so bai lam theo cac ndi dung dudi day:
Tinh kien tri Nhung bai cho tha'y sir kien tn cua em; m6t At tai c ^ it nhSft
mdt tu&i de hoan thanh vdi viec trinh bay cac budc tie'n hanh de hoan thanh de tai
<^d\c mdt bai vie't vdi cac ban thao, cac bain sua chaa, nhiing n6i dung b6 sung
hay nhung thay d6i cdng vdi viec li giai cho nhung thay ddi do
Su trinh hien todn hod thdng tin Nhung bM ma em sir dung cac bidu, bang,
so d6 d^ thdng tin cho ngudi khdc; hoac bM vie't tom tat m6t vSh d^ phiic tap vdi PhSn giai thich tSft ca cac budc em da thuc hien d^ giai quye't vah d6 do
Dgd vie't M6t bai viet ma em da thay doi ph&i ket luan de' lam cho bai hay
hon C l i n g vdi ph&i mo ta nhirng thay ddi c6 the; bai lam chiing minh cho sir tie'n
^ ciia em khi dpc van chuong; phdn ghi chep nhirng cudn sach ma em da dpc;
^y^'n chpn nhirng phan ghi chep cua em khi dpc cac loai sach khac nhau
Thong tin hang ngon ngUkhdc Mot bai the hien kha nang ciia em c6 thd gpi
chuyen va tiep tuc cau chuyen mrc tiep bang tieng Hiap; m6t ban dich bai h6i
Trang 4thoai ma em nghe dupe bang ticng Diic; hay m6t biic thu dupe vie't cho nguc« ban
bang tieng Tay Ban Nha
• SI/ cgng tdc Mhx bai lam dupc thuc hien vdi su c6ng tac cua ft nhat
m6t ban khac trong Idfp kem theo p h ^ m6 ta phuong thirc cac thanh vien
trong nhom c6ng tac vdi nhau va bang chiing \i su dong gop ciia timg thanh
vien cho b^i lam nay
• Cdng tad Su hieu biet lich sif M6t d^ tM ma em xay dung vdi mdt ban
khac trong Idp thi hitn md'i quan he giua qua khur va hiSn tai cung vdi ph& m6 ta
vS phin dong gop ciia em va cua ban c6ng tac cho d^ tM nay
• KTndngphdn tick Bai vie't phan tich m6t tinh hu^ng hay mdt tai lieu nao do
Nhu da trinh bay a ph&i tren day, trong cac tui h6 so bai lam ca'u true thco
chuan hay theo ket qua hoc tap thi giao vien phai dua ra cho hoc sinh mot danh
muc nhung ket qua hay chuan dat dupc hoac ciing ket hpp vdi hpc sinh xay dung
danh muc do Hpc sinh chpn trong so nhiing bai lam cua cac em, nhung bai c6
thd cung ca'p nhung bang chiing tot nhat ve su tie'n b6 cua cac em trong qua tnnh
phaii dau de' dat dupc nhung ket qua do
Mat khac, trong cac tiii ho so bai lam cau true theo chuong trinh hay npi
dung mon hpc thi giao vien sir dung chuong trinh hay van ban de quyet dinh ncn
chpn bai nao cua hpc sinh de dua vao tiii ho so bai lam sao cho the hien dupc qiui
tiinh hoc tap ciia hpc sinh Vi du, giao vien mon Khoa hoc eo the yeu cau hpc
sinh xay dung cac bai sau: mot bai viet tom tat lam vice trong phong thi nghieni
cho mot Ian chain diem; hai bai kiem tra cuoi don vi bai hpc, phan ghi chep trong
ba ngay lien tiep va cac bao cao nghien cuu \k\u va 1 ^ cu6'i Do vay, cac tui
h6 so bai lam dua theo chuong tiinh thucmg mang tinh chu&i muc hon so vdi tiii
h6 so bai lam dua theo ket qua hpc tap
Mae du hdu he't giao vien d^u thfch c^c tiii h6 sp bM 1 ^ dira theo ke't qua
hpc tap nhung hp lai thudng bat dau sii dung tiii ho so bai lam theo kidu bam sal
chuong trinh Li do la vi d day ed mot nghich li la thong thudng giao vien mudn
duy iri mot cau true chat che ciia tiii h6 so bai lam va chpn lira cac hoat dpng cho
den khi nao ban than hp va hpc sinh thay thite sir thoai m^i vdi nhiing hoat dpng
do va ed the xay dung nhung hoat ddng thudng nhat quen thupe de dua nhung cai
ddvaohdsodanhgia
Mot vain de khac ma giao vien can can nhac khi thiet ke tiii hd so bai lam la
miic dp kiem soat eiia giao vien va hpc sinh Tiic la ai se quyg't dinh npi dung dua
104
tiii ho so bai lam - giao vien hay hpc sinh hay ea hai? Tiii h6 so bai lam dua
theo ket qua hpc tap thudng do hpc sinh quyS't dinh nhieu hon so vdi tiii ht so bai
lam thiet ke theo chuong tnnh hpc bdi vi vdi loai dua theo ket qua hpc tap thi hoc sinh dupc nhi^u quy^n tu do lira chpn nhung chiing cii thich hop hon Tuy nhien,
ngay ca loai tiii h6 so bai lam dua theo ket qua hpc tap ciia hpc sinh cung ed th^
do giao vien quye't dinh ne'u hpc sinh khdng cd nhi^u lua chpn do s6' lupng ndi dung han che' Day cd thd 1^ trudng hpp khi gido vien yeu c^u hpc sinh chpn ra nidt bai lam nao dd cho bie't hp cd kha nSng nghe thuat ma hoc sinh lai chi ed v ^ l5n d^ lam ra mdt tde p h ^ nghe thuat trong nam
Cac cau hoi neu dudi day cd th^ giiip giao vien thir nghiem miic dd mong mud'n ciia hp ddi vdi vice kiem soat tiii hd so bai lam ciia hpc sinh:
• Gia su ban dupc quyen xay dung mdt tap hpp cac bai lam cua hpc sinh th^ hien day dii sir tien bp va thanh tich ciia cac em hpc sinh trong Idp ban thi ban
se chpn 5 bai lam nao?
• Gia su ban yeu eSu hpc sinh ehu& bi mdt tap hpp bai lam nhu vay thi theo ban hpc sinh se chpn nhiing bai nhu the nao?
• Ban cd the se la'y dupc nhung thdng tin gi ve hpc sinh ciia ban tir tap hpp bai ciia hpc sinh do ban soan?
• Ban cd th^ se lay dupc nhOng thdng tin gi ve hpc sinh cua ban tir tap hpp bai cua hpc sinh do chmh hpc sinh soan? - J ,i
• Giira danh muc cac bai lam ban chpn va hpc sinh chpn cd nhiing tupng d6ng va khac biet gi? " ' i ' ' " '
• Ban cam nhan nhu the' nao v^ nhung tuong ddng va khac biet dd?
Khi thie't ke' mdt tap hpp cic hid tap ciia hpc sinh, gido vien cung c ^ quye't
^inh phuong phap chain diem Va ne'u nhu vay thi hp cung c ^ phai quye't dinh t^P bai dd ddng gdp vao di^m sd cua hoc sinh nhu the' nao Day la mdt quye't dinh
quan trpng bdi le vice cho diem tiii hd so bai lam cua hpc sinh yeu cau giao vien
phai xac djnh dupe su khac biet giiia tap bai lam vdi tap hpp eac bai lam rieng re
^ija hoc sinh Trong trudng hpp cac bai rieng re dd dupe chain diem trude, khi
^^ng vao diem tiii hd so bai lam thi giao vien can quyet dinh eo sd de cho diem
^•^1 hd so bai lam la gi Mat khac, trong trudng hpp giao vien quyet dinh cho diem
^ ' hd so bai lam thi hp phai xae dinh xem cd can phai ed nhung khuyen khich
di^u kien gi dd hpc sinh eoi trpng viee soan tap bai hay khdng
Trang 5Nhurng hUdng dan khi mdi sit dung Idn ddu
phuong phdp ddnh gid diTa vdo t u i h d so bdi Idm
cua hoc sinh id gi?
Tiii h6 scf bai lam cung giong nhu loai rucm vang ngon: cang de iSu cang
ngon Tuy nhien, khac vdi nrou vang c ^ de yen m6t ch6, tiii h6 so bai lam cang
ngay cang dupe trau chud't mot khi giao vien su dung va xem xet mot each c6 he
thong Dudi day la mot s6' hudmg dSn khi mdi bat dSu sir dung:
Quyet dinh muc dich va doi tucfng Neu khong quyet dinh dupe nen lua chon
nhu the' nao giua hai muc dich va ddi tupng thi n6n xay dung hai tiii h6 so bai lam
khac nhau Co nhung giao viSn de cho hpc sinh tu tao ra m6t tui h6 so bai lam o
trucmg va m6t tui h6 so bai lam 6 nha
)ijc dinh to nhUng kit qua hoc tap lam ca sd cho viec thiet ketui ho so hai
lam Quyet dinh xem chuong trinh hpc se dua tren co so ket qua hpc tap hay noi
dung hpc Chpn lua nhOng ket qua hpc tap hay mang ndi dung se dupe minh
chiing bang nhung nPi dung dua vao trong tui h6 so bai lam
Bat ddu ticphqm vi nho va co trong tdm Hay bat dSu bang m6t danh muc
ngan cac ket qua hoac vdi m6t pham vi kien thufc nho Gidi han viec su dung tiii
h6 so bai lam trong pham vi mPt Idp ne'u co y dinh sir dung tui h6 so bai lam vao
muc dich danh gia Danh ra mPt vai nam thir nghiem cac loai tiii ho so bai lain
khac nhau D i m g k i vpng co th^ hidu ro va quan l i dupe tui h6 so bai lam ngay lii
nam dSu tien mdi sir dung Luu y rang 6iy la mPt tap hop bai dupe chpn lira co
miic dich chu- khdng phai la mdt m d cac bai tap rigng re
Thong hdo cho phu huynh biet ke'hoqch cua ban Id sesiidung tui ho so hai
Idm vd dua ra lich trinh hay thdi han detrao dSi bdi Idm cua hoc sinh
Tqo lap tiii hS so bdi Idm rieng cho ban vd lay no idm mdu cho viec svcdm?,
tui ho sa bdi Idm Xay dung mSu cho m p i thur ma ban muP'n hpc sinh lam theo vcn
tui h6 so bai lam cua hp, bat dSu tir ch6 dua ra l i do tai sao lai chpn m6t bai na"
do de dua vao tap bai Ban co the tao lap mot tui ho so bai lam gidi thieu ban v '^^
tu each la nguoi hpc hoac ngudi xay dung chuong trinh va phuong phap danh g'''
hoac la ngudi ghi lai qua trinh lam nghS day hpc ciia minh, nhiing vai tro va trat^^'^
nhi6m ciia ban hoac nhung muc tieu va chien lupc nham dat nhiSng muc tieu t'''
ciia ban
Difa tui ho sahdi Idm vdo cong viec hang ngay cua ban Xay dung mpt ch6
nao do va mot he thong luu triJ tui h6 so bai lam (vi du nhu tii, thiing, hOp
cac-tdng hay cac hop gia'y) Xac djnh nhung npi dung co the dua vao tiii ho so bai lam (do ban hay do hpc sinh quyet dinh) va dinh ra thdi gian lira chpn npi dung GSn cac ndi dung vdi ket qua hpc tap ma ban da xac dinh trong hudng dan thii hai Quyet dinh can co nhimg nPi dung gi va npi dung gi la khong bat bupc rPi xac dinh ai se la ngudi quyet dinh viec lira chpn nhiing npi dung do
Duo ra cac tieu chi lua chpn vd ddnh gid npi dung (nen ket hpp vdi hpc
sinh) L6ng ghep cac tieu chi vao cac hoat d6ng tren Idfp Khuyen khich hpc sinh
chpn lira thudng xuyen (m6i thang m6t Iki hay theo dinh k i chain diim) va thao
luan nhOng phuong thiic cap nhat tiii h6 so bai lam Khuyeii khich viec hpc sinh trao d6i chia se nhOng bai cac em lua chpn va l i do tai sao lai chpn nhung bai do
vdi cac ban khac Ngay ca khi ban quyet dinh khong cho diem tiii ho so bai lam
thi ban cung can phai ro rang ve nhung gi ban muPn va ve nhiing phim chat d6
phan biet cac tui h6 so bai lam
Dua viec chiem nghiem vd tu ddnh gid vdo npi dung tiii ho sa bdi Idm
Chiem nghiem la xuong sP'ng ciia viec xay dung va sii dung tiii h6 so bai lam Viec nay can dupe lam mau cho hpc sinh, b6i dudng va day cho hp Danh nhiing
khoang thdi gian cin thiet di giiip hpc sinh nhan ra y dinh ciia ban mPt each co
suy nghi va bie'n viec chiem nghiem thanh mPt thoi quen trong Idrp Gidi thieu nhiing each lam hay va chua hay trong viec lira chpn va neu l i do lira chpn n6i
dung cho tiii h6 so bai lam
Hay decho hpc sinh Idm chu tiii hd sabdi Idm cua hp Cac tiii h6 so bai l ^ m
theo tinh t h ^ vi ngudi hpc cho phep giao vien co dupe nhung thPng tin viec
hoc sinh cua hp suy nghi nhu the' nao khi lam bai va hp coi trpng cai gi D6ng chiing cung cho phep hpc sinh theo doi dupe su tie'n b6 va thanh tfch hpc tap
cua hp, d6ng thdi bie't sir dung tiii h6 so bai lam d ^ \ic dinh va di6u chinh cdc
niuc tieu hpc tap
Chia se cac tui ho sa bdi Idm Ckc tiii h6 so bai lam cho phep giao vien va
hoc sinh chia se nhiing viec lam cua minh de' cung hie'u bie't va hpc hoi lan nhau
^ay khich le hpc sinh chia se nii h6 so bai lam ciia hp vdi cac ban cung trang liia
vdi cha me theo ca nhan hay theo tap the nhom (chang han trong cac dip nhu
hpi tiii ho so bai lam hoac cac hoi nghi hpc sinh ve tiii h6 so bai lam) Xay
^Vng mpt chinh sach cho phep giao vien Idp khac tiep can va sir dung cac tiii h6
bai lam ciia hpc sinh
Trang 6V a i tro c u a c h i e m n g h i e m id gi t r o n g
p h u a n g p h d p d d n h g i d dura v d o tui ho s o bdi i d m ?
Chi6m nghiem la m6t ph& quan trpng ciia tui h6 sa bai lam Tren thirc i
neu kh6ng c6 chiem nghiem thi tui h6 sa bai lam chi la m6t tap hop cac bai lam
duoc ma hoa ma chi c6 nguoi lam ra no mdi c6 the' hieu dupe Dudfi day la nhtrng
cau hoi danh cho chiem nghiem ma giao vien c6 the' sir dung de' hudfng din hoc
sinh lira chpn nPi dung dua vko tui h6 so bai lam:
• PhSn em dua vao tiii h6 sa bai lam noi len di^u gi nSng lire cua em v6i
tu each la nguod vie't?
• E m nhan thSiy c6 gi khac nhau khi so sanh bai lam h6i dSu nam vdi bai
lam hoi cuoi nam?
• E m dat ra cho minh nhung mue tieu gi? E m da thue hien cac muc tieu do
nhirthenao?
• Hien tai em thay minh lam dupe nhung vice gi ma trudc day em khPng
lam dupe?
• Muc tieu ciia em dP'i vdi mon Doc cho hoc ki tdi la gi?
• Nang lire giai quyet van de ciia em da thay doi nhu the nao?
• K I nang dpc va ki nang vie't ciia em b6 sung cho nhau nhu the' nao'
Chung tac dpng lan nhau nhu the' nao?
• Gia sir em phai chpn mpt viee giao vien lam de' giiip em hpc tO't nha't thi
em chpn viec a'y la viee gi?
• Hay mP ta kinh nghiem va quy trinh sap xe'p tiii h6 so bk\m ciia em
ThPng qua viec lam do, em hpc dupe gi vdd tu each la mPt hpc sinh, mpt ngiro^i
vie't va mpt dpc gia?
Oiuong 7 tnnh bay nhi5ng npi dung giiip giao vien va hpc sinh trd thaiili
nhung nguoi biet chiem nghiem hon Phu lue C gidfi thieu nhiing ePng eu diing etc
thie't ke cac bai danh gia dua vao tiii ho so bai lam
Q0i y tdi lieu d o c t h e m
Burke, K (19St7) Designing professional portfolios for change Arlington Heights, IL:
^ Skylight Training and Publishing
Cu6'n sach nay gidi thiSu timg budc nhCrng kinh nghifim thirc tS' di ghi lai nhiJng thay ddi trong tnnh sir dung tap tai lieu chuySn m6n T i c gia xac dinh nhung khac biet cua cic
n'i&m nhir gido vien duong nhiem, phdt tri^n ngh6 nghiep, phil tri^n d6i ngu giang day
fie'p do tac gia m6 ta cac loai tap bai phdt trie'n ngh6 nghiep kh^c nhau Cdc chifong d6u gidi thidu cdc ngu6n sdch tham khao, viec thu thap s6' lieu, sir c6ng t^c, lira chon va t6 chiic, chiem
nghiem, d M i gi5, h6i nghi va cac thu" dem ra trung b^y Cu6'n s&ch nhy cung dua ra ca'u true
cLia cdc thanh phin khdc nhau ciia m6t tap bai v^ m6t tap bai hoan chinh ciia m6t gido vien ti6ig Anh 16p 11 duoc tic gia hu ca'u
Danielson, C , & Abrutyn, L (1997) An introduction to using portfolios in the
classroom Alexandria, VA: Association for Supervision and Curriculum Development
Cud'n nich nky gidi thieu t6ng qudt ba loai tui h6 so b^i l^m: Ikm viec, tnmg b^y v^ dinh gia Cic t&c gia phdc hoa muc dfch ciia tCmg loai tui h6 so b^i 1km, nhflng loi ich ciia n6 \h nhiing kh6 khan khi sir dung cung nhir cich quan If tiii h6 so bki 1km trong 16p hpc, Cu6'n s&ch Ik m6t ngu6n tham khao hay cho nhihig gido vien m6i bat dSu hokc dang can
nhac viec sir dung tui h6 so bki Ikm d^ danh gik Cu6n skch cung la ngu6n tham khao hay
\6 cac thuat ngiJ lien quan de'n tui h6 so bai lam v6i bO' cue dS hie'u va c6 nhi^u tieu de phu
giijp ban doc tra ciJu nhanh
Graves, D H., & Sunstein, B S (1992) Portfolio portraits Portsmouth, N H :
Heinemann
Cac lac gia dua ra mpt each nhin dpc dao ve tui ho so bai lam thOng qua nhiing kinh nghiem thirc te ciia nhieu nha giao due khi hp hieu dupe day du hon y nghla ciia viec sir dung c6ng eu nay Dpc gia dupe dip trai nghiem each sir dung tap tai lieu lam phuong tien de' vira
danh gia vij-a giang day ra't gh\i v6i phirong phap tu danh gia va vaii de biet dpc biet viet
Hewitt, G (1995) A portfolio primer Porsmouth, NH: Heinemann
Cuon sach nay mo ta phuong phap xSy dung tiii ho so bai lam ciia cac truOng 6
Vemiont Sach de doc va CO nhieu mSu bai lam cua hoc sinh
Johnson, B.L (1996) The peiformance asses.sment haiulhook: Portfolios and Socratic
'^minors Princeton, NJ: Eye on Education
CuP'n sach nay keu gpi viec xay dung cac lOp hpc vi ngucfi hpc va chuong trinh hpc ISy
^'?c tim toi cua hpc sinh lam trpng tam Sir thay dPi nay doi hoi phai eo nhiing hinh thiifc danh 8'a moi dira tren viec van dung kien thiJc cua hpc sinh Danh gia bang tiii ho so bki lam va phuong phap tranh luan S6-crat dupe khuyen nghi nhu nhOng chien lupc vi ngucri hpc cue ki '^'^u qua Tac gia cQng gpi y nen bat d^u bang cac chudn va xay dung cac huOng ddn cham va
^ tieu chi cho diem de xac dinh dupe cac ehufo Sach de dpc va c6 nhieu vi.du minh hoa d trung hpc ph6 thong
Kent, R (1997) Room 109 Portsmouth, NH: Heinemann
Cup'n sach nay trinh bay nhiJng cau chuyen, nhirng hoat dpng hpc va cdc mP'i quan he S'Q'a hpc sinh va giao vien trong mpt 16p hpc mPn NgO van ciia trudng trung hpc pho thPng
Trang 7Dong lire hoc dirpc bat ngu6n tir eac m6'i quan he dupe tac gia tao ra va gpi ten la "gia dinh
hpe tap" Cu6'n sach m d d^u bang ngay dSu tien den truofng khi hoc sinh phSin khoi khi dupt
thong bao la "khPng kie'm t r a " va xSy dung nSn hinh anh cua Ngay Tui ho so bai lam Liic do
hoc sinh nhan ra rang hp da lam vice tich cue hon nhieu va hoc dupe nhieu hon trong phong
hoc 109 so vofi y dinh ban d^u cua hp Cu6'n sach ha'p dSn ngucri doc v6i nhung vi du ve ci^^
loai tui h6 so bai lam khac nhau ciing vdi nhOng kinh nghiem song va thai dp dupe the hiei,
trong su6't ca nam hoc
K u h n , T M (1997) Measure for measure: Using portfolios in K-8 mathematics
Portsmouth, N H : Heinemann
Chi ven ven c6 5 chuong vdi chua diy 120 trang sich, tic gia da xic dinh ro rang muc
' dich va cic loai tui h6 so b&i lam diing trong giio due; qua trinh xSy dung lai van hod Idp hex
di cha'p nhan sir thay ddi v^ vai tro cua hpe sinh va giao vifin khi sir dung tiii h6 so bai Ian
vise su dung hirdng dki chain diem de danh gia cac bai tap va tui h6 so bai lam cua ca nhuii
nham giai quyet nhiJng lo Idng va thdc mic cua phu huynh; va nhung vaii d6 ndi len khi sir
dung phuong phap danh gia dira vao tiii h6 so bai lam Tac gia da trinh bay m6t each thuyci
phuc ve van de cac nha gido due eSn nhan thiic dupe sir nhat quan giUa danh gia vdi chuong
trinh hpe va phuong phap day hpe Co so de dua danh gia theo phuong phap sir dung tiii ho so
bai lam de ciing sir dung vdi cac eong eu danh gia khac trong mon Toan dupe I6ng ghep vao
npi dung cua toan cuon sach Tac gia khong coi nhe vice giao vien c&n c6 them thdi gian d6
danh gia tiii ho so bai lam nhung ehua dua ra dupe nhiitig gpi y cho qua trinh nay trong
chuong noi ve hudtig d i n cham diem
Martin-Kniep, G.O (1999) Capturing the wisdom of practice: Professional portfolios
for educators Alexandria, V A : Association for Supervision and Curriculum Development
Tac gia giai thich phuong thiifc ma cac can bp quan If giao due va giao vien c6 the cai
tien each lam viee va tiem nang ngh6 nghiep bang each xay dung va sii dung tiii ho so bai lam
Tai lieu nhap mon nay dua ra cac bucfc va phuong phap thuc hien c & thid't d6 tao lap mot l i i i
ho so phat trien nghe nghiep Sach trinh bay phuong phap bat d^u sir dung tap bai va bao dam
de no phan anh dupe nang lire va thanh tfch dat dupe; nhOng gi giao vien va cae can bp quan l i
giao due can dua vao tap bai; cac loai tiii ho so bai lam dem lai hieu qua cao nhat cho cac nha
nghien ciiru, cac ehuyen vien phat thin nghe nghiep hay cac can b6 thiet ke chuong trinh Sach
dua ra nhiJng vi du ve cac tiii ho so bai lam dem lai hieu qua va nhirng n6 lire sir dung tiii ho
so bai lam trong toan bp he thong giao due, dong thdi thao luan bon llnh vuc chuydn siiu
cua tiii ho so bai lam, do la: ngudi hpe, ngudi lam eong tac nghien ciiru, ehuyen vien phat trien
nghe nghiep, ehuyfin vien chuong trinh va danh gia
Porter, C , & Cleland, J (1995) The portfolio as a learning strategies Portsmouth, NH:
Heinemann
Cuon sach nay gidi thieu kinh nghiem eua hai giao vidn trung hoc sir dung tui h6 so bai
lam trong thoi gian 3 nam N p i dung cua cuon sach bao gom dpng lire cua giao vien trong vicf
su dung tiii h6 so bai lam cung nhiJng phuong phap hp da sir dung de thuc hien Ngoai ra, sach
con dua ra rat nhieu cac mdu bai lam ciia hpe sinh Tuy tac gia cua cuon sach khdng d6 cac
viec chiem nghiem ciia hpe sinh nhung cuon sach lai ehu yS'u tap trung gi6i thieu nhiJng' n\&^
chiem nghiem ciia hpe sinh ve nhung san p h ^ cud'i ciing chiJ khdng phai la nhiJng chiem
nghiem v6 quy trinh va boat dpng hpe luc d^u
Cdu hoi c o t Idi:
Chung t a hpe b a n g each ndo?
Tir trudc tdi nay, chiing ta van thuong truy6n dat cho hoc sinh
nhung dieu chiing ta quan sat duoc va ht th6'ng gia t r i cua
chiing ta - thong thufdng la diing vao thdi d i e m dang ra ngircd
hoc phai duoc phat hien ra nhung gi ho quan sat dupe va he
th^ng gia t r i cua ho V d i each lam n h u tren, chiing ta da han che viec hoc sinh sir dung nhOng k i n h nghiem von c6 ctia ho
de hinh thanh nhung k i n h nghiem m d i Chiing ta da lam mit ,
di nhung co hpi quy bau cho phep hoc sinh t i m hieu ve ban
than ho va v6 bai vi6t ciia hp - d6ng thai lam giam c o h 6 i cho
phep chung ta hieu biet ve ho
Roberta C a m p (1992)
K h i h o c s i n h tir c h i u t r a c h n h i e m ve e h u y e n h o c h a n h c i i a h p t h i h p c h i e m
n g h i e m ve n h i m g t h a n h t f c h hoc tap c i i a m i n h , d a n h gia b a i l a m c i i a m i n h , d u a ra quyet d i n h c a n t h a y d d i c a i g i , x a c d i n h m i i c t i e u v a t u n ra n h u n g c h i e n l u p c p h i i hop de dat d u p e m u c t i e u de ra M o t k h i hpe s i n h l a n h i r n g n g u o i biet suy n g h i '^hin c h a n c 6 k h a n a n g tir c h i u t r a c h n h i e m ve v i e c h p e h a n h c i i a m i n h t h i cac e m
p h a i d u p e d a y each p h a n t f c h v a d a n h g i a b a i l a m c i i a m i n h G i a o v i e n p h a i l a
" g w o i g i i i p cac e m biet e a c h dat r a nhiJng m u c t i e u thirc te n h u n g p h a i cao m o t chut de tie'p tue hpe l e n v a g i d i t h i e u c h o cac e m biet n h u n g c h i e n l u p c p h u h o p dat d u p e n h i r n g m u c t i e u d o M u c d f c h c i i a c h u o n g n a y l a g i i i p g i a o v i e n h i ^ u
v a i t r o c i i a c h i e m n g h i e m v a v i e c tir d a n h g i a t r o n g q u a t n n h hpe tap de r 6 i
^wa viec ur d a n h g i a v a t h e o d o i v a o t r o n g cac b o a t d p n g t r e n l o p
Trang 8C h i e m n g h i e m I d g i v a t g i s a o n o Iqi c a n t h i e t ?
Tu: di^n Webster dinh nghia khai niem "chiem nghiem" la hanh d6ng "suy
nghi nghiSm tiic; suy Wong; suy ngSm" Chiem nghiem la thanh ph&i c6't ygu cua
kha nang tu dieu chinh Nhiing hoc sinh biet tu dieu chinh minh la nhung nguoi y
thilc dugc nhung phuong phap hoc, ho c6 thd su dung 6i hoc hoi, di hidu biet khi
nao, bang each nao va tai sao nhung phuong phap hoc do lai mang lai ke't qua Ho
CO kha nang tu theo doi hanh vi cua hp va ddnh gia dupe tieh b6 cvia hp theo cac
tieu ehi cu thi Hp c6 kha nang nhan ra nhOng tieh b6 va \ic dinh dupe nhung
chieh lupc giai quyS't edc tinh huOhg kh6 khan Hp bie't edch chpn cho minh
nhung muc tieu phu hop, c6 kha nang lap v^ thuc hien nhiJng ke' hoaeh hop If va
bie't cdch di6u chinh ke' hoaeh khi gap phai nhung ba't trae ngo^i du kie'n Noi mPi
edch ngan gpn, ngu6i hpe bie't tu di6u ehinh la nhiJng con ngudi c6 t^m
chie'n lupc
Chiem nghiem 1^ p h ^ kh6ng \hi thie'u dupe trong cic boat ddng day hpe vi
nguoi hpe dupe m6 ta trong cu6'n sach nay Chiem nghiem c6 th^ thiic ddy danh
gia sat thuc vdi cu6c s6'ng do hpe sinh dupe quye't dinh each thiic xir l i cac vSh 6i
va nhung thach thiic trong dcri song thuc te' Chiem nghiem h6 trp cho viec sir
dung tiii ho so bai lam vi chiem nghiem trd thanh phuong tien de hoc sinh hieu
biet ve ban than va cong viec ciia chinh minh Chiem nghiem cung lien he mat
thiet vdi cac hudng dSn chSm vi no giiip cho hoc sinh biet tham khao nhung tieu
chi hanh vi dupe neu ro rang de tir do theo doi boat dpng hpe ciia ban than Cudi
eving, chiem nghiem la ban le ciia nghien cuu eai tie'n vi giao vien phai tran trd
nghien cuu va danh gia each day ciia hp
Cung nhu cac cong viec vi nguoi hpe khac, chiem nghiem doi hoi giao vien
phai cung cap cho hpe sinh thoi gian de hp c6 the suy n g i m ve boat dpng hpe tap
cvia hp Tuy nhien, cho dii cac boat dpng chiem nghiem c6 mat thoi gian di chant'
niJa thi dPng thoi nhiing boat dpng do cung giiip tiet kiem thai gian cho giao vien
Chung lam tang hieu suat eiia boat dpng hpe ciia hpe sinh do chiing giiip hoc sinh
trd thanh nhiing nguoi eo phuong phap hpe tap Chiing lam giam bat khdi lupng
cong viec ciia giao vien do hoc sinh nhan phin trach nhiem 16n hon doi vdi viec
thu thap va danh gia bai lam ciia hp va cua cac ban dong trang liia Cac boat dpng
chiem nghiem cung cung cap cho giao vien nhiing thong tin phan hoi ve nhiing
ban che ciia chuong tiinh hpe hp dang sir dung, do do giiip cho viec sua ddi
sau do
g|k^ Chiem nghiem la c5n thid't trong suO't qua trinh hoc Giao vien c6 the' yeu cau
sinh suy ngSm lai kien thiJc, ki nang, thai dp va thien hudng ciia cac tin Hoc
sinh CO the danh gia nhiing uu, khuyet diem trong cac san pham, quy trinh va
jianh vi ciia hp Hp cung c6 the quyet dinh miic dp ma nhiing ca hpi giao vien itiang lai giup hp hoc tap nhu the nao Hp cQng eo the dat ra nhiing muc tieu thanh tich va nhung chieh lupc thuc hien va danh gia ket qua dat dupe Tat ea
nhOng viec lam nay deu la nhiing boat d6ng chiem nghiem cki thiet va e6't yeu
Giao vien don g vien hoc sinh de cao v a ddu t U
vao chiem nghiem bang each nao?
D6 giiip hpe sinh trd thanh nbOng ngudi bie't chiem nghiem va d^ cao qua
ninh suy ngtoi lai viec hoc tap ciia hp thi ban than giao vien edn phai thuc hanh
va de cao chiem nghiem Mot khi giao vien de cao viec chiem nghiem ciia ban than va ciia hpe sinh thi qua trinh hpe tap trd nen quan trong chang kem gi cac san pham ciia qua trinh do va trpng tam ciia danh gia se dupe ehuyen tir ket qua cong viec d giai doan cudi ciia de an hay liic cham diem sang nhiing ket qua lien tuc trong ca nam hpe
Giao vien can giiip do tat ca hpe sinh chiem nghiem nhung m6i hpe sinh lai can nhiing miic dp giiip do khac nhau V i du, nhieu hoc sinh, nhait la nhiing hpe sinh nho tudi hay con gpi la nhiing hpe sinh "de ton thuang", can dupe biet rang sir tan ddng hay diem so cua giao vien khdng phai la sir danh gia duy nhat hay diing dan nhat bai lam ciia cac em
Day cho hpe sinh trd thanh nhung ngudi biet chiem nghiem la mot qua trinh lifin tuc, chii khdng phai chi la viec dien ra mot choc mot lat Can phai cd sir tiep can vdi cac mo hinh, kinh nghiem thuc te' va thdi gian Nhiing dieu kien dudi day 'am tang them y nghla ciia viec chiem nghiem ciia hpe sinh:
• Hoc sinh c5n phai cd dupe cam giac an toan trong viec chia se nhiing suy
"ghlciiahp. 7 :;y,>j,.-u
• Cac boat ddng chiem nghiem phai toan dien, cd muc dich va y nghla
«PPl|€ac cau hoi, cac gpi y va cac y kien tra Idi mang tinh chiem nghiem phai
• Chiem nghiem can dupe lam mau va dira vao cac c h u ^
Trang 9• Cac boat d6ng cbiem ngbiem phai hudng tdi m6t d6'i tuong ddc gia nao dt
• Cac boat d6ng cbiem ngbiem pbai duoc tien banb tbuong xuytn va phai
duoc thuc hanh luyen tap
Hoc sinh cin phai c6 dirge cam giac an toan trong viec chia se nhung si
ngW ciia hg Di^u kien nay t6n hiJu khi giao vien c6 thoi quen hoan nghei
nhung sai sot va lu6n nhac nbo hgc sinh rang nhung sai s6t tao ra nbOng co hoi
tbuc sir cho viec hgc Di6u kien nay cung xuat hien khi giao vien chia se nhutig
suy nghi, nhung thanh c6ng, nbOng that bai, nhijng giay phut nhut chl v^ nhung
m6'i quan tam lo lang ciia minh vdd hgc sinh va nhac nbo cic em rang mgi nguoi
d^u la hgc sinh Cac dgan ghi chep dudi day la ciia m6t hgc sinh trong s6' cac hoc
sinh a m6t Idp ma em cam ihHy an toan:
[Ggi y chifim nghiSm ciia giao vi6n] Trinh bay di^u ma em con
lung ning hoac chua hie'u dSy dii trong mon Kboa hoc xa hoi
Minh tha'y minh c^ hieu tliem ve cac kl nSng sir dung ban
d6 Minh cho rang c6 nhieu each de hieu ro hon ve cac kl
nSng sir dung ban 66 Cac ban do trong tui lung mung qua
Minh nbam l&i giiia kinh tuyen va vT tuyeh Mlnb da khong
hoc pb&i nay trong cac bai tap \i nha
Minb van hoi nhdm iSn giua ngay va thoi dai trong mon Lich
sir Minh tha'y minli can hieu them tai sao va khi nao thi cac
sir kien lai xay ra ^
Cac boat dgng Mem nghiem phai toan dim, to muc dicii vd c6 y
nglmi-Cbiem ngbiem duoc de cao khi no tap tmng vao cac kbia canh da chieu va lii
tuc ciia bai lam hay viec hgc tap cua hgc sinh Giao vien c6 the yeu cau hgc sin"
cbiem ngbiem ve nhiJng gi hg biet ve mot chii de nao do se dugc trinh bay, tran
tro vdi nhung ngi dung ma hg duoc day va nhiing gi hg hoc duoc ve mot chu tic
nao do sau khi hoan thanh mot don vi bai hgc
Cho dii thdi gian hay trgng tam ciia m6t boat dgng chiem ngbiem la gi di nii-'
thi y ngbla ciia boat ddng do phai la duong nhien va gan ket voi nhiing kinl'
nghiem hgc tap tnroc hoac sau cbiem ngbiem V i du, hgc sinh c6 the chiein
nghiem v^ nhiing khia canh cua bai viet ma hg phai danh vat vdi no de giao vien
CO the su dung nhiing thong tin do vao viec thiet ke' cac boat dgng viet sao chc
phu hop vdd nbu cSu cua ca nban Joanne Picone-Zoccbia, nguyen la m6t giao vien day m6n Ngir van cho hgc sinh Idrp 6 thu6c trucmg West Islip, q u ^ Islip bang New York, da yeu cSu hgc sinh tu danh gia ban than hg vao dip khai giang nam hgc mdi Dudi day la phan tra loi ciia mot hgc sinh trong lop cho cau hoi
"Em CO tha^y minh c6 kba nang lam nghe viet van khong? Tai sao c6, tai sao kh6ng?"
Em thay em khSng c6 kha nSng lam nghe vie't vSn Viec duy
nhat ma em c6 the' lam de'n ncfi deh ch6'n la phSn y tuong
Kh6ng, em kh6ng he mong mu(5n gi hon the' C6 giao kh6ng thd giiip em duoc bod vi em khdng mud'n lam nha van Nhung
em c6 the' tir cho rang minh la nguoi doc tham gioi Vira doc
Vila ve len biic tranh trong dSu v6 cau chuyen Cac tir dai Doc
to lea
Vdi th6ng tin tren do hgc sinh cung ca'p, Joanne c6 thi tiep tiic truy tim
nguyen nhan tai sao em hgc sinh nay lai khOng thich viet roi tur do lap ke' hoacb
ca nhan de giai quye't nbu c^u cua hgc sinh nay
Khong phai la mgi hgc sinh deu c6 sir buong ung tich cue nbu nhau d6'i vdi bait cii mot boat dgng chiem nghiem nao Muon de cao y nghla ciia cac ggi y chiem nghiem va phuong phap tbuc hien thi giao vien c6 the yeu cau hgc sinh tu dat ra nhiJng cau hoi chiem nghiem hoac lira chgn trong sg nhOng cau hoi giao
vien dua ra xem cau nao lien quan den cac em M6i boat dgng lai c6 nhiJng ggi y
chiem nghiem rieng Nhiing ggi y cho mot boat dgng ciia mon Toan khong nhat thiet phai giong nhiing ggi y cho mon Nghe thuat hay mon Kboa hgc xa hgi bay
mot de tai mang tinh tich hop U-^s*^
Cac can hoi, cac gen y chiem nghiem vd cac can trd led phai cu the Cac cau
hoi nbu " Em da truong thanh nbu the nao vdi tu each mot nguoi lam nghe viet ?"
" Em da trucmg thanh nbu the nao ve kha nang viet cau luan de?" la rat khac
•^au xet ve ti'nh cu the D6'i vdi nhiing hgc sinh nbo tu6i hoac nhung hgc sinh
^hua duoc tbuc hanh chiem nghiem nhieu thi dieu quan trgng la giao vien phai sir
^Vng nbimg cau hoi cu the va tranh nhiing cau hoi khai quat chung chung Tinh
M con lien quan den miic do dgng vien hgc sinh tham khao cac ph&i cu the
^ong bai lam cua cac em de minh chiing cho nhung cau tra loi ciia cac em d6'i vdi
goi y chiem ngbiem PhSn dien vao ch6 tr6'ng nhiing thong tin cki thiet duoi
% cua mot hgc sinh trong Idfp c6 Joanne Picone-Zocchia la mot vi du hay \i
^ cu the
Trang 10iToc gi em c 6 ca h 6 i thay ddi Can chuyen ma c u a em ma em
da vife't h6i than^ Mifdi Nd'u em c6 dupe ca h6i do thi em se
si} dung von rCfvipig \>a cac man cau phongphu hem De lam
phongphit von tif vifng em se sUa lai cau:
"Luc n a y Joey da v6 nha, cSu ta cir nam ucm trdn giucmg
m6t minh."
thkih c&u sau:
Khi trd v6 nha, Joey cii nam u6n tr&n giucmg m6t minh
Di lam phong phu cSu tnic cSu em se d6i cau:
" K h i Joey nam nhu dong bang tren giudng."
thanh cau sau:
"Do la mot dem toi trdi va vang lang, Joey nam tren giucmg,
so Cling nguoi."
Em cung muon thay ddi each bat dau mot ca u cho da dang
hon vi ch6 n a o em cung bat dSu cau bang tir "Joey" De sira
lai c a u chuyen c u a c m , e m cung muon dua c a c luan cii de'
chung minh cho c a c doan viet trong bai
Vice giiip hoc sinh c6 kha nang tnnh bay cu the trong viec tir danh gia la
cong viec khong de dang chiil nao Chuyen hoc sinh chi dem nop cho giao vicii
nhOng cau tra lofi chi c6 mot tir hoac mot dong doi voi cac cau hoi chiem nghiem
khong phai la chuyen h i hiJu V i du, de tra Idi cho cau hoi " T a i sao e m cho ring
day la bai viet hay nhSit ciia em?", nhieu hoc sinh c6 the tra lai nhu sau: " V i cm
thfch bai nay"; " V i bai nay em dugc diem A " ; hay " V i bai nay dai"
Hoc sinh can c6 dugc ngon ngir dung cho chiem nghiem Loai ngon ngiJ mw
vira mang tinh m o ta, yeu cau hoc sinh phai noi t i m i nhutig suy nghl ciia minh
vCra mang tinh danh gia, yeu cau hoc sinh danh gia bai lam ciia minh
M o t trong nhiJng chie'n lirgc giiip hoc sinh c6 kha nang dien dat cii the tron:
chiem nghiem la giao vien lam viec vdd hoc sinh de' dua ra mot danh muc cai
thupc tinh m a cac em c6 the sir dung khi danh gia bai lam ciia cac em Shai'
Schultz, m o t giao vien day Idfp 6 thuoc trudng Hilton, quan Hilton, bang Ne\
York, da ciing v o i hoc sinh xay dung hai danh miic Danh muc thur nhSt c6 ici'
goi la T/iang do thanh cong giiip hoc sinh danh gia miic do thanh cong ciia c i K
11/:
w eiD trong mot boat dong (xem Bang 7.1) Danh muc thii hai c6 ten gpi la Bang
0/rn ciia hoc sinh tham gia giiip cac em danh gia iru, khuyet diem ciia mot de
tai ma cac em tham gia (xem Bang 7.2)
M o t chie'n luge khac la yeu cau hoc sinh so bai lam ciia cac e m v d i cac chi g5' in6 ta ngdn ggn V i du, mot giao vien toan c6 thd yeu cau hgc sinh x e m lai cac trang trong v 6 ghi va ghi vao ben canh cac c u m tir n h u "sir diing cac so do va bang bieu c6 hieu qua"; "giai thfch ro rang quy trinh giai quyet van de"; "vain de g6m nhieu budc dugc giai quyet theo hai each khac n h a u " vao nhiing ch6 t h ^ hien ro nha't nhiing thu6c tmh do Sau k h i danh da'u cac trang trong vof ghi, hgc
sinh CO t h ^ tham khao nhung trang c6 nhieu ch6 ghi chii nha't de lira chgn va m 6
ta bai lam hay nhat cua cac em
Bang 7.1 Thang do thanh cong do giao vien va hoc sinh cung xay dUhg
THANGOO THANH CONG
Chi dan: Chon va danh dau mot trong cac hoat dong sau:
Em thay vui ve viec nay
Em thay tu hao ve bai nay
Day la bai lam hay nhat cua em
Em da dat duoc (cac) muc tieu de ra
Em da c6 ging het sue minh
ETI rat phan khoi ve bai lam ciia minh
Em CO kh^ nang dat duoc cai tot nhat
THANH CONG 6 MCrC TRUNG BlNH
Em thay on
^3ng ra em c6 the lam tot hon ' ' ' ' ' '
lam gan nhu het kha nang
^m da dat duoc hau het (cac) muc tieu de ra
^_^ng ra em c6 the danh nhieu thoi gian hon
!'J^ho viec nay
Dang ra em c6 the lam tot hon
Dang ra em c6 the tich cue hon
Em da khong quan tarn den viec nay
Em da khong dem het kha nang ra lam bai
Em thay that vpng ve bai lam cua minh
Em thay xau ho ve bai lam cua minh
Em da khong dat dugc (cac) muc tieu de ra
Em da khong b6 ra nhieu cong sue
ShariA Scnultz va cac hoc sinh /dp 6 tmOng Hilton, New York
Trang 11Bang 7.2 Danh muc kiem tra do gi^o vien va hoc sinh cung xSy difrig
DANH MUC KI^M TRA SU THAM GIA CUA HQC SINH
Trong de tai/ hoat dong nay em
- CO su lua chon - phai trao ddi voi cac ban khac
-thamgiavaocuoccanhtranh - c6 the lam voi ban be
- chap nhan thach thijc - cu thay hoi hop khi lam
- lam viec ben ngoai, - thich lam viec nay
- thSy thoai mai - c6 cam giac la minh thao viec nay
- lam viec theo nhom - thay hai long
- CO the sij dung tri tuong tuong - vui
- CO the duoc phan thuong ' - cb nhieu hoat dong khac nhau
- cb the hanh dong - cb kha nang sang tao
- cb the lam viec suot ngay - say me viec minh lam
- lam mot viec gi db nhu that ngoai dbi - lam duoc mot viec gi do khbng qua khb
- cb the lam ma khbng can su cb mat cua thay/ "hung khbng de
CO giao
- thu duoc mot cai gi db tii hoat dong nay sau
khi ket thiic (kinh nghiem hoc tap)
Ngudn: Shara A Schiiltz va cac em hoc sinh lap 6 trUimg Hilton, qiian Hilton, New York
Chiem nghiem cdn ducfc lam man vd di/a tren chudn Giao vien c6 thd liuii
mSu each chiem nghiem bang each cung chi^m ngtiiem vdi hoe sinh va chia sc
vdi cac em nhOng k6't qua chiem nghiem cua minh Hp ciJng c6 the gidi tliiSu cho
hoc sinh xem cac chiSm nghidm c6 chait lugfng lam mSu r6i thao luSn vdi cac em
tai sao cac each chiem nghiem do td't Gido vien cung c6 th^ gidi thieu cho hoc
sinh nhutig cich chiem nghiem kh6ng dat yeu cSu va thao luan vdi cac em each
cai tie'n cac each chiem nghiem do Cu6'i cung giao vien eo thd yeu c^u hoc sinh
phong van cac bae phu huynh hoac nhOng ngudi Idn khac de tim hieu ho ehiein
nghiem vao thdi diem nao va bang each nao
Se de dang hon neu hoc sinh chiem nghiem va tu danh gia khi ho da than'
gia vao viec nhan dang cac tieu chl eiia su chiem nghiem t6't, khi giao vien si'
dung nhiing tieu ehi do de hoi dap lai cho hoc sinh va khi hoc sinh sir dung nhOii?
tieu chl do khi chiem nghiem va danh gia cac ban ciing Idfp Bang 7.3 (trang 11''^
la mot danh muc cac tieu chi h6n hop do hoe sinh cac Idp thu6c khoi 6 xay dunt;
l i s
gang 7-3 Cac tieu chf cua mot chiem nghiem hay do gi^o vi§n cCing vori hoc sinh xay diftig
l^pt chiem nghiem tot
1 La chiem nghiem tmng thuc
2 Tra loi cac cau hoi hoac de cap den cac luan dedaneu
3 Co cac vi du va cac chi tie! de bao ve quan (jie'mvacacsuy nghi
4 Giup nguoi Viet chiem nghiem hieu duoc chinh
minh
5 Thong tin cho doc gia (giao vien, ban cung lop, ban than, v.v.) day du hon
6 Cho biet nguoi viet chiem nghiem thuc su c6
suy nghl ve cau hoi truoc khi viet cau tra loi Nguoi ta c6 the khing dinh dupe la cau tra loi do thuc su la suy nghl cua nguoi viet
7 Cho biet quan diem ca nhan
8 Nguoi doc thay de hieu Bai viet chiem nghiem khong cb loi chinh \h, cung khong c6 sy nham
Ian trong each diing ngon tii lam cho nguoi doc kho hieu dupe npi dung
9 Dua tren nhung gi ngudi viet tin hoac nghl ve cau hoi
10 The hien CO suy nghl
Bang 7.4 (trang 121) la mot hudng din de chiem nghiem cua mot nhom giao vien 0 Long Island, nhom nay tham gia vao mdt du an keo dai 3 nam ve thiet ke' chuong tnnh va phuong phap danh gia theo hudng vi nguci hoc Sau khi hoan thanh du an, ho su dung hudng din nay de giup hoe sinh xae dinh va sijr dung cac dac tinh cua chiem nghiem
Cue hoat dong mang tinh chiem nghiem phdi c6 doi tUcrng doc gid Hoc sinh
c6 the tu danh gia t6't hon mot khi su chiem nghiem eiia hp nham tdi m6t dd'i tuong dde gia cu th^ ma hp cho rang dd'i tuong do se quan tarn D6'i tuong ddc gia
n^y c6 thi la ehmh giao vien phu trach, ban than hpc sinh do va cac ban hoc khdc,
phu huynh va nhung ngudi khac Dudi day la su chiem nghiem eiia m6t hpc sinh
16p 6 trong I6p cua c6 giao Margaret Brizzie C6 Margaret Brizzie la giao vien
Ui6n Ngu van cua trudng Webutuck thupc quan Webutuck, bang New York Hpc
sJnh nay r5 rang da mo ta dupe each nhin nhan ve ban than em ay vdi tu each la
•^Ot doe gia, mot nha van, mdt ngudi tu duy va the hien dupe kha nang biet tu (lanhgia
Em nghl rSng minh la m6t ngudi rait biet each doc Thong thu6iig em thi'ch doc cac sach khoa hoc vidn tudng Khi doc sach em thudng doc m6i ngay khoang m6t gid va hoan thanh
Trang 12E 00 3
3
ft
5r-2 g>> era
Hifdng dan cham diem chiem nghiem
Thong tin mot each c6 hieu qua
cho doc gia da xac dinh tu truoc
Quan diem cua nguoi viet dugc
the hien trong toan bai, su dung
ngon ngCi tu nhien khong c6 cac
thuat ngu chuyen nganh Cac y
nghl dugc bo cue chat che va
dupe trinh bay ro rang Bai viet
the hien trong tam la cac y nghi
chiem nghiem Van phong
phong phu Tac gia c6 minh
Chung cho viec phan tich cac
cau hoi, cac van de can giai
quyet, nhung van de quan tam
bang li luan, so sanh, ket luan,
cac an du, cac phep loai suy, va
gin voi cac vi du mot each ro
rang de lam noi bat cac npl
i dung va lam ro nghia
Thong tin c6 hieu qua tuy nhien doc gia khong dugc xac dinh cu the Quan diem cua nguoi viet dugc the hien trong nhieu ch5 cua bai viet Day do trong bai c6
su dung cac thuat ngu chuyen nganh Cac y nghl dugc bo cue
va trinh bay logic Trgng tam cua cac phan khong dong deu,
CO cho trinh bay ki c6 cho chua
kl lam Van phong trong sang
Nguoi viet minh chung cho cac phan dugc chgn lua bing cac cau hoi, cac van de can giai quyet, cac van de quan tam, li luan, so sanh, y kien ket luan, vi
du minh hga, an du va phep loai suy
Thong tin nham vao doi tugng doc gia chung chung va thieu trau chuot Quan diem cua nguoi viet bi an khuat boi nhOng thuat ngu chuyen nganh va ngon ngu mang tinh cong thiic
Cac suy nghi hoac la qua chung chung, ngau nhien hoac dugc trinh bay Ion xgn Bai viet dugc trinh bay khong day du va thieu cac phan chuyen y Van phong Chung chung Nguoi viet trinh bay cac cau hoi cac phan mo ta mot each chung chung thieu cac
vi du minh hga, cac phep loai suy hay so sanh khong an nhap voi nhau
Thong tin khong day du va khong trau chuot Quan diem cua nguoi viet khong the hien ro do thieu trgng tam hoac thieu phan phat then y hoac do dung qua nhieu cac thuat ngu chuyen nganh Cac suy nghi dugc trinh bay qua chung chung hoac khong day du Phong each Viet thieu dau anrorang Ngi dung khong day dii, can bo sung them nhieu thong tin duoi hinh thue cac vi du minh hga, cac cau hoi, cac so sanh, cac phep loai suy va cac van de quan tam
cu the
Trang 13Xac djnh ro va trinh bay c6
minh hoa nhCfng diem manh,
diem yeu, nhirng ch6 nham Ian
va cac van de can nghien oJru
bang cacii trinh bay cu the cac
van de va If do tai sao nhffng
van de do lai nay sinh Dira ra
nhumg ket luan cam tfnh tren co
so tg danh gia va phan biet cac
van de va cac cau hoi da difoc
giai quyet vdi nhung van de,
nhiJng cSu hoi can suy nghT
hoac tim hieu them
Thong tin trung thi/c nhffng
thanh cong va nhiing that bai
vdi nhOrng vi du minh hpa cu
the; di/a ra cac minh hpa ve
qua trinh hoc va nhiJng mong
doi; xac djnh ro va phan loai c6
hieu qua cac gia tri, suy tix va
cam xuc ve ban than, hoc sinh
Xac djnh duac nhung mat manh, mat yeu, nhurng cho con nham Ian va nhCrng ITnh vuc nghien cifu bang each trinh bay cac ITnh vi/c xuat hien cac van
de tren mac du khong dua ra dLfpc If do tai sao cac van de do lai nay sinh Oua ra nhung y kien ket luan tren co so tu danh gia nhung chua lam ro su khac biet giOa nhurng van de da dupe giai quyet vdi nhung van de chira dupe giai quyet
Thong tin nhung thanh cong va nhung that bai mot each ccfi mo nhung ehung chung MP ta qua trinh hpc tap, nhOng mong mudn, nhiJng gia tri, nhOng suy
tu va cam xuc ve ban thSn, hpc sinh va dieu kien lam viec Co the suy luan dupe su tu giac
Xac djnh dupe nhung mat manh, nhi/ng mat yeu, nhOng cho con nham Ian mot each chung chung nhung khong If giai hoac minh hpa nhiJng van
de do Cac y kien ket luan c6 the suy ra nhung khong dupe trinh bay cu the Chua co su chiem nghiem doi vcii nhung cau hoi hay nhCfng van de men
Co de cap den nhung thanh cong va/hoac that bai mot each qua rpng va thieu minh ehijfng
Qua trinh hpc tap, nhiJng mong muon, nhiJng suy tu va cam xuc
ve ban than, cong viec, hpc sinh chi dupe noi den mot phan nao Ngudi doe khong the xac
Viec chiem nghiem de cap den nhCfng mat manh, mat yeu, nhung van de con nham Ian mot each mo ho hay noi khong day
du Thieu cac y kien ket luan
Thieu de cap den nhUng thanh cong, that bai, nhSng suy tu, cam xuc hay nhung quy trinh lien quan den ban than, cong vi6c hoac hpc sinh hoac co d§ cap den nhung lap Id kho hieu Bai chiem nghiem khong eo nhiJng thong tin cho biet ngudi
va / hoac ban chat cua cong
viec Minh hpa ro rang tinh than
tu giac thay doi va hpc tap tham
chf den mCrc thao tac khac han
so vdi chuan cam nhan dupe
Cac muc ti§u ve chucmg trinh,
giang day va/hoac danh gia cu
the dupe xay dung tren co sd
phan tfch day du ket qua cong
viec va cac uu tien hien thdi
NhOng gpi y de tu cai tien c6
mdi lien he ro rang vdi viec
kiem diem nhung mat manh,
yeu cija viec lam hi6n thdi
Nhung muc tieu d^ xuat co ve
tham vpng nhung co Vni
dat duoc
thay doi va hpc tap nhung ngudi viet lai khOng de cap true tiep den nhung noi dung do
dinh dupe tac gia co tinh than tu giac thay d6i hay hpc tap khong tCf nhung thong tin dupe cung cap
Cac muc tieu ve chuong trinh, giang day va danh gia cu the dupe gan vcfi nhung viec lam va nhung uu tien hien thdi NhiJng gpi y de tu cai tien nhin chung gan vdi nhurng mat manh, yeu cam nhan dupe Cac muc tieu d6 xuat CO ve hoac qua tham vpng hoac qua thap
Cac muc ti6u ve chucmg trinh, giang day va/ hoac danh gia Chung chung va/ hoac khong gan vdi su phan tfch viec lam hien thdi NhGng gpi y de tu cai tien va cac muc tieu de xuat hoac qua chung chung hoac qua de dat va xa rdi nhumg mat manh, yeu da nfiu
Viet CO tinh than tu giac hoc tap hay thay doi gi khong
Khong the xac lap dupe quan he giCa nhiing muc tieu cam tfnh vdi viec lam hien tai do viec phan tfch qua so sai hoac khong dupe thue hien triet dl Cac muc tieu khong dupe trinh bay bang nhiJng chi so
CO the thue hien duoc
Ngudn: Giselle O Martin-Kniep, Diane Cunningham va cac can bg cua Difdn ddnh gid kit qua quan Long
Trang 14G i a o v i e n c 6 th§ suT d u n g n h i h i g g o i y g i
de khuyein k h i c h hoc sinh c h i e m n g h i e m ?
V d i viec sir dung nhiJng Icri goi y, giao vien c6 the yeu cau hoc sinh chicin
nghiem ve cac khia canh khac nhau cua qua trinh hoc tap va lam viec D u d i day
la mot so goi y giiip tao ra nhung goi m o sang tao cho sir chiem nghiem:
• Hay viet hai goi y chiem nghiem kem theo mdt de tai cua hoc sinh - moi
g d y v6 d6 tai va mot goi y ve qua tnnh thirc hien
• Hay vi6t m6t ggi y kem theo m6t bai k i d m tra
• Hay viet ba ggi y cho mot don vi bai hoc - m6t ggi y cho liic m d i bat daii
don v i bai hoc, m6t ggi y cho giai doan k h i da hoc dugfc m6t nira don vi bai hoe
va m6t ggi y cho giai doan ket thiic don vi bai hoc
• Hay viet hai ggi y ma h o c s i n h c6 the sir dung de chgn bai lam dua vao lui
ho so bai lam
• Hay sang tao ra mot boat dgng chiem nghiem hang thang se duoc thui
hien lien tuc trong lop va viet cac ggi y chiem nghiem cho thang d^u tien
• Hay viet mot goi y chiem nghiem de sir dung vdi phu huynh hoc sinh
• Hay viet mot ggi y chiem nghiem cho bai tap v6 nha
• Hay viet mot ggi y chiem nghiem cho boat dgng thirc hien theo nhom
• Hay viet mot ggi y chiem nghiem giup hoc sinh danh gia viec day moi
n6i dung hoac m6t k i nang cu the
Hay xem Phu luc D m i n h hoa cac c&u hoi va cac ggi y di dung cho cac bai
hoc, cac bai tap rifing le, viec cho di^m va cdc bM k i d m tra, qua tiinh hoc, qua
trinh sir dung di phat trid'n cac bai tap cu thd, tac d6ng cua qua tnnh day d6'i voi
hoc sinh va viec de ra cac muc tieu Cac ban se thay la nhln chung cac ggi y va
cac cau hoi n h k n giup hoc sinh suy nghl va danh gia viec hoc tap cua hg can phai
cu thi va gan ket vdi bai tap hay viec hoc tap ma hoc sinh dang trai qua hoac da
hoan thanh
C h i e m n g h i e m c 6 h i n h thuTc n h u t h e n a o ?
M o i hoc sinh dcu c6 the chiem nghiem mac dii hoc sinh nho tuoi c6 the chu >
CO dii von ngon ngir can thiet de didn dat moi suy nghi cua cac em Cac mSu diroi
day trich tir phan chiem nghiem ciia hoc sinh thugc cac khoi Idp khac nhau
.•1
]yl6t SO bai CO ca cac boat dOng va cac ggi y chiem nghifim dugfc trifj^ ^^^g
jy^u chir nghieng giiip hoc sinh h6i dap Giao vien cung c6 the su dung cac mau
jj^y de lam mSu va thao luan vifc chiSm nghiem vdi hoc sinh cua hp
Bon mSu dau tien a day md ta mirc d6 cu the va miic d6 hoc sinh thirc hien
y ciia giao vien Giao vien lop 1 c6 thi su dung mlu nay di thao luan tam
quan trpng cua sir trau chu6't khi hoc sinh chiem nghiem
Em hay xem Igi tar cd cac trang ghi trong sSghi cua thang
10 Sau (to em hay chgn mdt trang ma em tam dSc nhd't Do phai Id trang md em muon ngudi khac khi doc phdi nha dugc cong viec cua em dlap I Em hay cho hiet tai sao em lai chgn trang do trong so ghi Em hay ke Igi nhimg gi xdy ra trong ' : trang do [Gido vien Im Igi cau trd Idi ciia hgc sinh trong thdi
gian 4 ngdy.]
Horn nay chung em hoc nhac Day la hue tranh dac biet vi do
la sir that Y nghia ciia no rat thirc Em r^t yeu am nhac
Em yeu biic tranh nay vi em da sir dung nhieu chi ti6t Da'y la buc tranh dep nhat ciia em trong thang 10 Sap den djp la
Halloween (va em thich ve cac buc tranh v6 ngay le nay truoc khi dip le bat ddu)
Day la Ian dau tien em di tren tau hoa gay cam giac manh trong cong vien Adventureland Em cur di tren lau nay mai
No dem lai cho em cam giac tuyet voi
Tat ca cac hire tranh ciia em d^u dugc ve nguech ngoac va
da'y la biirc tranh trong dep hon ca vdi nhirng ngon tir bang bac
va may Em dang tao nen tie't Oxri Nhung tang dat nan nay trong gi(5ng nhir nhung lang dat tron trugt nhu that va em
dang trugt tren nliung tang dat do Em su dung mau xanh cho gidng vdi mau that ciia bai c6
Tui ho so bai lam dudi day the hien mot em be 7 tudi cung c6 the' hieu va van
y nghla ciia sir trau chudt Viec Erin su dung cac v i du de chiing m i n h dieu
noi la CO chii y va rat hieu qua giiip cho doc gia thay duac em da biet danh gia
tnrong thanh ciia ban than:
Trang 15Thu trong tiii ho sa hdi lam
Thua quy vi d6c gia, '
Em da doc va viet gioi hon so vdi nam ngoai Em da biet each
doc nhieu sach hon so vdi s6 sach em doc nam ngoai ,, t v; i
Em da c6 Uid doc duoc cac tu' ghep nhu tree-house va swingset
Em da c6 thd doc duoc m6t chuong sach Em da c6 thd che
lai mdt niia tijf d^ hidu ngWa ciia no la gi
Em bie't each vie't chfl dep hon so vdi nam ngoai Em bi^t
each danh vSn nhi6u tir hon nhu share va things
Em mu6n bie't each danh v ^ nhidu tir hon va doc nhilu
sach hon
Than ai, Erin
Lap 2
Hoc sinh nay thd hien da nhan thiic duoc rang viec chcr dgi c6 t h ^ phan
tren ca so tac dong ciia no doi vdi doc gia
Em ehpn bai nay vi no eo su danh gia tot rh&i ciia em va
kh6ng ai c6 cau hoi gi Y ciia bai r&X hap dSn va thii vi vdi ban
doc Bai viet c6 doan mo dfiu va ket thiic rat tuyet Cau
ehuyen mang dSy dii tail ca nhiing tieu ehi ciia mot truyen c6
ti'ch Cau chuyen ciia em c6 noi dung No tao ra nhiing biic
tranh trong suot nhu pha le danh cho ban doc Chuyen c6
nhi6u minh hpa gon gang va chi tiet HSu nhu cau ehuyen
khdng CO i6i khi doc soat lai
Viec doc deghi dm Igi Idn thifhai khac hiet nhuthendo?
Su chiem nghiem du6i day cho ihiy em hoc siiih nay da tie'p thu dugfc nhiJn
tieu chi khac nhau de danh gia viec doc difin cam:
I read with feelings
I read with lowdnis
I read with out mstamake
I read with happnis
(Em doc CO cam xuc •:,,^y.0-:
Em doc to *
Em doc khdng cd idi sai '
Em doc vdi m6m vui.)
(Trong bai vie't ciia em con nhi^u I6i ehinh ta nhu lowdnis (loudness), with out (without) mstamake (mistakes), happnis (happiness)
M u c tieu hoc tap cua hoc sinh thi hien ro tri giac cua cac em v6 cai gi 1^
quan trong va dugc m i n h chung qua doan chiem nghiem dudi day:
Muc tieu ciia em trong thang 11 la:
Em se cd' gang viet cd bd cue chat che
Em se nhin cd giao , '
Em se viet chiJ dep t
Em se viet cau hoan chinh ' '
Hay suy nghilgi tiidn ddu tien ciia em a lap 3: nhitng dim em thick, khdng thich, nhifng ngqc nhien, nhPtig cdu hoi, v.v
Chiem nghiem cung c6 the' lam bpc 16 ro each ma hoc sinh t r i nhan hoan canh xung quanh, chang han n h u doan viet dudi day:
C5 Idp 3 em cd cd giao t d nhai Con vat cung trraig Idp chiing em
la con ca Ldp 3 vui \ chiing em ed cd giao ciia em
Chiing em a tdng tren Ldp em ed 27 ban Em mud'n hoe each
viet chO thao Chung em cd tu vien (thu vien - hoc sinh viet sai chinh ta, ND) nho trong ldp chiing em
Lap 4
Viec tie'p thu duoc cac tieu chi ve chat luong the hien ro hon va tinh te hon Uong
doan viet dudi day so vdi v i du a tren cua m6t em hoc sinh ldp 2 H a i vi du
CO thi gidi thieu dong thoi vdi nhau va dem ra suf dung vdi hoc sinh de lam ro
^^c ai day y nghia cua tir "trau chu6't"
Trang 16NhiTngdgc tinh cua mot hai vieihay Id gi?
6 , k h i ta sir dung tri tuong tuang thi se giup nguofi doc ve len
duoc burc tranh ve bai via't K h i ta sir dung ng6n tir s k ben thi
ta se gay Sh tuong vdi ngudi doc va bai viet diing n g u phap se
giup ngudi doc hidu duoc nOi dung Sir dung nhung nu cucri se
lam cho bai vi6t t r d nen tuydt vcfi Sir dung cac tir khac nhau
dd dien dat ciing m6t y v i du " x i n h " va "dep" M i S u ta nhidu
thu: D i m g sir dung nhi6u cac tir "sau do" Hay sir dung nhidu
tinh tir
L6p 6
Day l a m 6 t v i d u h a y e a c h d i i n g c h i i n g c i i de b a o ve v i a e lira c h o n b a i lam
d u a v a o t u i h o so b a i l a m V i d u n a y de cao t ^ q u a n t r o n g c u a v i e c y e u c a u h w
s i n h viet c h i e m n g h i e m d u a vao cac t i i i h o so b a i l a m T h i e u nhOng b a i
chic-n g h i e m d o , d o c g i a se k h o c 6 the h i e u dugfc l i d o b i e chic-n h p c h o cac p h a chic-n c h i c i
n g h i e m c i i a hoc s i n h ve b a i l a m c u a cac e m
Em ddtruang thanh nhu mot nha rati nhuthendo?
K h i e m x e m Cdu chuyen ma cua em va cdu vhuyen Jed ciia
em, em c6 th6 tha'y duoc sir trucmg thanh ciia em trong vai l i o
ciia mot nha van E m da thay d6i o nhung phuong dien quan
trong E m da bo sung them chi tiet va mieu ta k i hon trong
cau chuyen Trong cau chuyen ma em da c6 phan mieu ta
nhung trong cau chuyen Jed, em da mieu ta k i hofn V i du,
trong cau chuyen m a :
" B a i CO trAng n h u khong duoc cat tia hang nam t r o i "
V a trong cau chuyen Jed:
" M u a roi am a m len m a i nha n h u nhiJng vien cdm thach roi
tren san g6 c i i n g "
Bay g i 6 em khdng bie'l ve c6 nhung em da nhin tha'y sir thay
d6i thuc sir V a c6 tha'y da'y, cdu chuyen ma va cdu chuyen
• Jed ciia em la hai vi du xua't sSc vi sir trucmg thanh ciia em
voi t u each la mot nha van
P h a n c h i e m n g h i e m d u d i d a y p h a n a n h e a c h m o t h o c s i n h g a n b a i
j ^ m c u a m i n h v d i b a n t h a n e m d o R 6 r a n g e m h o c s i n h n a y d a c o i t i i i h o
b a i l a m l a sir t r i n h h i e n b a n t h a n c h i i k h o n g d o n t h u a n c h i l a m o t t a p }^(jp c a c b a i l a m :
Dij the nao di nOa thi em cung da 6.6 mau va m o h6i vao tiii
h6 so bai lam nay Day la bie'u hien con nguoi em vdi t u each la mot con nguoi thuc thu O i u khong chi la mot hoc tro E m biet rang that kho de nghi ve mot nguoi khac bang nhilng y nghl chan tinh nhir nhung y n g h l ma CO da CO do la dieu em da CO
gang thirc hien trong suot ca nam The hien ban than trong bai viet den cue diem de roi mot ai do khi doc tiii ho so bai lam ciia
em nguoi do se biet duoc em la con nguoi n h u the nao
L6p9
D o a n t r f c h d u d i d a y k h a n g d i n h n h i l n g g o i y v a cac c a u h o i c h i e m n g h i e m d a
m o ra c a n h c u a d i vao t u d u y c i i a hoc s i n h n h u the' nao Sir l i g i a i c u a e m h o c s i n h nay ve n h i i n g t i e u c h i m a e m ay d a sir d u n g de d a n h g i a b a i l a m c i i a m i n h the hien y n g h l a h o c s i n h n a y da sir d u n g c 6 h i e u q u a t r i n h t u t h d i g i a n t r o n g b a i viet Giao v i e n se c h a n g b a o g i d biet d u o c n h i i n g t i e u c h i ay n e u n h u h o k h o n g b o t h d i gian ra de dat c a u h o i
Tir danh gia f n : Phong each/ ro rang/ h i n h thuc
D i e m 8 la diem xiing dang vdi em ve tieu chi nay E m da c 6 tinh tranh viec sii dung m6t bai luan m o ta diJ kien giong n h u m6t bao cao E m da c d gang bo sung them nhirng d u kien cSn thie't mot each trung thuc de tranh lam anh huong den mach van E m cung suy n g h l k l ve c6't truyen sau k h i da tham khao nhieu tai lieu ve vah de m a tuy ciia C 6 - l 6 m - b i - a L i do em
tu cho bai lam ciia m i n h dat diem 8 chur khong phai la 9 hay
10 la v i em CO cam giac la c6 the' khi nguoi ta doc bai viet cua
m i n h ngudi ta con thay c6 cai gi do m o ho D i e u nay la do cau chuyen ciia em bao t r u m m o t giai doan dai g o m nliieu
Trang 17nam va lien tuc dd cap d^n nhung sir kien trong cu6c ddi con
ngucri nay trong ca qua khii va hien tai Vcd em, giong noi cua ^ ;
ai la rat ro rang Tuy nhien nguoi ta hinh nhu vSn cii bi l & i ,,
Ion Qua cac ban thao ciia em, em da cd gSng dam bao mach
theft gian va dua ra nhOng da'u hieu nho nho bao cho doc gia
biet sir kien thuoc ve qua khii hay hien tai Dang tiec, em cho
rang em da kh6ng thirc hien duoc y dinh ciia minhjjidt tram
ph&i tram de giiip phan biet cac sir kien thoi gian trong su6't
nhuphaie
Lop 10
Phan chiem nghiem dudi day ciia hoc sinh vi bai viet m a em hoc sinh
nay thay k h o n g hai l o n g cho thay e m da t i m ra m o i lien he giira y d i n h va dong
luc ciia ca nhan v d i chat luong bai lam D a y cung la mot bai c h i e m nghiem miiu
muc xet ve viec sir d i i n g chiing c i i trong "tac p h a m " de m i n h chiing cho su khang
d i n h cac gia t r i ciia m o t hoc sinh
Bai khong dat yeu cau
Em tha^y r^t buon ve bai viet nay vi mot l i do rat cu the: em da
viet cho xong chuyen La mot nha van "sang tao" nhu ban
than em, em ty dat cho minh cau hoi lieu Idp minh c6 lam
duoc cai gi do hay hon mot bai luan khong; gia du nhu mdt
tmyen ngan hay mot cai gi do chang han C6 giao dua ra m6t
de bai danh rieng cho em; mot bai luan c6 nhan de la "Hay
doan xem ngucfi den an t6'i se la a i " Nen tang ciia no la
nguoi ta c6 the moi toi nam nhan vat den du mot bua tiec
Nguoi ta phai viet ve cau chuyen trao doi giua nhung vi khach
do, each bo t r i ch6 ngoi trong ban tiec, va mo ta chan thyc
tinh each ciia tung nhan vat Rat tiec la viec nay can phai thyc
hien theo mot each nghiem ngat hon nhieu so voi nhung gi
em tuong tuong ra Cac y em dua vao dan bai kha la phan tan
va do vay em da viet ma khong c6 sy tuong tucmg, tiinh bay
^> quan diem ciia cac nhan vat thieu nhat quan va dac biet la viet
vdi mot thai dd cho xong chuyen Khoi phai noi cung thay
rang em r i t that vong ve bai viet nay
Em da lap dan y viet bai theo phong each cua mot vd kich: voi
cac nlian vat noi nang thoai m a i Gidi han ciia bai tap da can # tro tri tuong tuong ciia em Bai luan ciia em thieu sy bay bong i | ' cLia tri tuong tuong mac du em da moi cac vi khach la nhung ! •' ; ngufri rat thii vi (Jim, Hester Piynne, Miniver Cheevy, y Starbuck, va Georgiana) Nua dau bai viet khong c6 nhijng
cau trich tnrc tiep Cac nhan vat ciia em chi duoc miau ta la chac CO le da noi the nay, the kia hay rat c6 the da lam di6u
nay, dieu no Ngay ca cac doan c6 Idi trich cung chSng hay ho
gi hon Cac nhan vat dang noi ve ai tinh, hon nhan va sy dang
hien vdi mot each noi yeu 6i va thieu sang tao Thyc ra em
mieu ta hai nhan vat la Miniver va Hester hau nhu chi c6 lang
ma nhau trong sud't bua tiec
Sy cd gang mot each hoi hot ciia ban than em cd tao ra nhung chd pha trd (Miniver ndn oe vao nguoi cac vi khach) nhat nheo va hoan loan khong diing chu de bai tho
V i d i i sau c i i n g ve phan chiem nghiem ciia hoc sinh cho thay rang hoc sinh
CO the dua lai cho giao vien nhung thong t i n c6 gia t r i ve nhtJng uu d i e m va nhiJng han che trong bai giang va cac don v i bai giang ciia hp bang each thong t i n nhirng
gi cac em da hoc dupe tCr cac thay, c6
Lap 12
Sy khac biet giira bai tien trdc nghiem va hau trac nghiem ciia • ' f
em la rat don gian Trudc khi hoc don vj bai hoc nay em c6
biet gi ve cupc chien tranh d Viet Nam dau Ta't ca nhung gi
em biet ve cupc chieh do chi la nd la mot trong nhung cupc
chien ma ngudi M y da tham dy Trudc khi hoc don vi bai hpc nay em da xem bp phim Cd gai Sai Gdn tren kenh truyen hinh
Broadway Day la bd phim am nhac ve cupc chien tranh
Viet Nam Thdng diep chinh em thu dupe t u bp phim nay la
cd rat nhieu ngudi da sang Viet Nam va phai Idng cac cd gai
Viet Nam, rdi nhieu ngudi trong sd hp da cd con vdi nhau
Sau khi hpc xong don vi bai hpc nay thi em da thay rd la \xong ;
cupc chien do cd nhieu vah Ai khac kh6ng chi la nhOng diia t
Trang 18tre lai mang nira dong mau M y va nua dong mau Viet Nhi6u
ngucri da bi giet Nhieu ngucfi da m&c phai nhOng vah d6 tarn
li nghiem trong sau cu6c chien K h i ho ra khoi cuoc chien, ho
mang theo nhOng van de tarn h' do su6't doi
Rat vui la em da duoc hoc don vi bai hoc nay vi le tnrcic do
em da khong biet gi ve vah de nay Do la If do tai sao em lai
CO th^ de dang so sanh ket qua lam bai ciia hai bai kidm tra
Goi y tai lieu doc them
Camboume, B & Turkell, J (Eds.) (1994) Responsive evaluation: Making valid
judgments about student literacy Portsmouth, NH: Heineraann
Cuon sach nay trinh bay cac hinh thiic hoi dap ve viec hoc tap cua hoc sinh Cac tac gi i
khuycn khich giao vien md rong cac quan diem ve danh gia hoc sinh va dua ra mot chuong r,
hay ve each tao ra nhung cong d6ng hoc sinh va chuyen boat dong danh gia thanh mot q u i
trinh mang tinh he thong CuO'n sach cung gi6i thieu cac hinh thuc thu hiit tre em nho tuoi
tham gia vao boat d6ng tir danh gia
Egan, K (1986) Teaching as story telling Chicago: University of Chicago Press
Tac gia dua ra mot giai phap moi thay the cho chuong tnnh tieu hoc dang duoc pho bicn
r6ng rai Giai phap mdi nay chii truong day cho tre cai triifu tuong tijf nhung cai cu the Sau klii
dua ra mot so han che' trong nhung nguyen If giao due lam co so cho viec xay dung mci
chuong trinh hoc dac trung, Kieran Egan dua ra goi y nen xay dung chuong trinh tieu hoc theo
cai ma ong goi la "Nhung cau chuyen 16n ve chuong trinh hoc the gidi" Ong de nghi giao
vien nen su dung mo thiifc chuyen ke ma 6ng dua ra, theo do giao vien nen trudc tien hay clai
nhung cau hoi nhu " Noi dung gi la quan trong nha't ve chu de nay?", "Tai sao cai do lai quar
trong v6i tre em?", "Cai gi c6 siic loi cuon hieu qua ve chu de nay?", "Cac khai niem doi lap
nhi phan nao la hay nhat c6 the' lot ta duoc t&n quan trong cua chii de nay?" va " Noi
dun-nao the hien ro nhat cac khai niem doi lap nhi phan do de c6 the tiep can duoc chii de do?"
Phan bac y kien cho rang tre em khOng hieu duoc cac khai niem trim tuong, tac gia tin'
ra lap luan rang tre nho c6 kha nang hie'u rat t6't nhutig khai niem nhu trung thanh va phan b<"
trung thuc va gian lan, tu do va bao chiia Ong cho rang nhimg khai niem nay chfnh la nhiJUr
cai kfch thich duoc trf tue cua tre em va ciing la nhiing n6i dung mk tre em quan tarn thuc su
Mot khi giao vien diing Idrp khai thac nhung khai nifim nhu cac khai niem d6'i lap nhj ph^i"
nhu tren trong cac cau chuyen phi tieu thuyet lien quan den chuong trinh thi hoc sinh se hoc ^'
• £.^c em duoc thu hut tham gia mOt cdch tfch cue vao bai hoc Egan cung thao luSn each su dung mo thire chuyen ke ciia ong de thie't ke' bai giang sao cho no lam cho hoc sinR c6 hiing thu muon tran tr6 v6 the gidd hang ngay va nhiing sinh boat binh thucmg trong cuoc sO'ng hang
ngay Teaching as Story Telling (Day hoc la ke chuyen) dat ra mOt vaii de rat dang suy nghT
Paris, S., & Ayres, L (1994) Becoming reflective students and teachers with portfolio
^,ndauthentic assessment Washington, DC: American Psychological Association
Cu6'n sach nay trinh bay mot phuong phap thuc te' vod cac bu6c di chat che de thuc hien dinh gia theo tiii ho so bai lam va danh gia sat thuc voi cu6c s6'ng dupe tien hanh trong Idp
hoc Cac tac gia Ai cap den ba noi dung ion xoay quanh khai niem chiem nghiem NOi dung
d^u tien la khai niem chiem nghiem vdi nOi ham cua no va qua trinh tu duy lanh manh mang
tfnh xay dung dien ra ben trong con ngudi khi suy ngSm \i phuong phap day hoc tren 16p,
chuong trinh, phuong phap danh gia, day va hoc tap c6 y nghla Dii ngucri chiem nghiem la ai
di nifa, giao vien, hoc sinh hay cac bac cha me thi cac tac gia van nhaii manh mdt di6u: chiem
nghiem la mot qua trinh rat c6 tac dung doi vdi viSc hoc tap chii ddng va tfch cue doi v6i m6i
ca nhan N6i dung thiJ hai neu bat tSm quan trong phai bao dam nhOfng co h6i chiem nghiem dupe thuc hien mot each co ke hoach ro rang, coi do la mOt phSn cua cac boat dpng day va danh gia hang ngay hoac hang tu&i Dong thPi viec thuc hien tu danh gia cua timg ca nhan hay nhom thao luan nho (chlng han vdi su tham gia ciia giao vien, hoc sinh va phu huynh doi vdi tnrPng hop hoc sinh chiem nghiem) cung dupe nhSn manh Noi dung thiJ ba la vai tro cua
tu danh gia dp'i vPi viec thuc d^y sir phat trien nhan each - chiem nghiem ve qua trinh tiep thu
kie'n thiJc va kl nang cua ca nhan se tao da thuc daly nhung ke't qua mang tfnh phat trien
Trang 198 IMGHIEIM HOI DAP VE CACH LAM curu CAI TIEN:
Cau hoi cot Idi:
C a u h o i g i u p t a h i e u b i e t h d n n h i / t h e n d o ?
Khai niem nghien cuu cai tien (action research) hay con gpi la viSc tir tim
hieu ciia giao vien, doi khi nghe c6 ve huyen bi va lam cho ngudi ta so hai Tuy
nhien, da c6 nhieu giao vien tien hanh nhung de tai nghien cuu ham chua cac yen
t6 cua nghien ciJu cai tien nhu xac dinh trong tam nghien cuu, dat cau hoi nghien
cuu, thu thap so lieu, phan tich va nit ra y nghla tir nhung so lieu thu thap duoc
Mac dii viec ho lam c6 the diihg vdfi dinh nghla ve nghien ciiu cai tien nhung co
le no chira dung vdi ten goi nghien cuu cai tien Chuofng nay se lam ro khai nicm
nghien cuu cai tien va dua ra mot buc tranh ve qua tnnh nghien curu cai tien bai
dau bang mot cau hoi ma nguoi ta thudng hoi nhieu nhat
N g h i e n cuTU c a i t i e n i d g i ?
Tir "nghien cuu" bao ham mot qua tiinh ma nhi^u ngucri lam giao due khonu
mu6'n tham gia Nhung Glenda Bissex da chi ra trong cuon sach Seeing foi
Ourselves (Tim hidu cho chinh chiing ta) rang "m6t giao vien lam nghien cihi
kh6ng nhaft thiet phai nghien cuu hang tram hoc sinh, hinh thanh nhom dO'i chiing
r6i thuc hien nhung phep phan tich thO'ng ke phirc tap" (Bissex & Bullock, 1987
tr.3) Ba dua ra dinh nghla khi giao vien lam nghien cuu thi ho la "ngucri quan siii
ngucri dua ra cau hoi, ngucri hoc va la ngucri thay vdfi nghla day du hon" (tr 4)
Giao vien can nhan thay rang lam m6t giao vien tham gia nghien cuu hay ticn
hani^i nghien cuu cai tien hoan toan phu hop mot each ta nhien vdfi nhung cong
viec ho da va dang thuc hien hang ngay, hang tuk\a hang nam
(-Jin cau tra Icri cho nhung cau hoi do mot each khoa hoc Cac cftu hoi Ja nhung
cau hoi CO y nghla; nghla la ngucri nghien cuu muon hoac can biet cau tra Idi cho cac cau hoi va cac cau hoi do lien quan mat thiet den cong viec cua giao vien
f^ieu theo nghla do thi nghien cuu cai tien la loai nghien cuu mang tinh thuc te va
ggn vdi c6ng viec thucmg nhat ciia ngucri nghien cuu Nghien cuu cai tie'n khac vdi cac nghien cuu tmyen thong hay nghien cuu khoa hoc 6 ch6 ngudi nghien ciiu khong phai tach ra khoi doi tuong nghien cuu ma ngugfc lai la mot phdn cua d6'i tucmg nghien cuu Khi giao vien lam nghien cuu thi hp nghien cuu nliung van
de ma ban than ho gap phai hay nhiing each lam mdi ma chinh hp thuc hien
Biam vi nghien cuu mang tinh khiem t6n, c6 \hi quan l i dupe va xin nhac lai la
lien quan true tiep den c6ng viec hang ngay D6ng thcri, viec nay th6ng thudmg la m6t p h ^ ciia chuong trtnh b6i duong hoac ciia nhom nghien cuu do quan tai trp
Nhung dac diem tren day If giai tai sao nghien cuu cai tien lai mang y nghla 1dm nhu vay va thuc su lam tang them quyen lire ciia gi4jp vien
Q u a t r i n h n g h i e n curu c d i t i e n d i e n r a nhuT t h e n a o ? Nghien cuu cai tie'n thuc chat la m6t qua tiinh mang tinh lap di lap lai, khac vdd viec vie't va suy nghi Ngudi nghien cuu phai trai qua ba giai doan: lap ke' hoach, trien khai ke hoach, phan tich va chiem nghiem Tuy nhien, ngudi nghien
cuu thuong phai lap di lap lai cac giai doan nay M6i giai doan yeu ciu ngudi
nghien cuu phai c6 nhiing hanh dpng va viec lam cu the:
Giai doan 1 - Lap ke'hoach , , A
• motahanhddng '
• trinh bay If do hanh ddng
• phac thao cac cau hoi nghien curu v
-• doc cac bai nghien cuu ciia ngudi khdc c6 lien quan
• lap ke'hoach thuc hien
• quyet dinh cac phuong {Aap thu thap s6'lieu
• xac dinh gidi han thdi gian cho timg viec
Giai doan 2 - Trien khai ke hoach \
• hanhd6ng
• ghi chep cac hanh ddng da thuc hien
Trang 20• quan sat va thu thap so lieu ve ket qua
• doc cac bai nghien ciiu cua ngudi khac c6 lien quan
Giai dogn 3 - Phdn tich va chiem nghiem t >
• phan tich so lieu jiM i:
• chiem nghiem ket qua va quy tiinh
• tiinh bay cac cau tra lofi cho cac cau hoi nghien cuii
• dat ra cac cau hoi mdi
Vah 66 vuong mac, thach thtic hay khat vpng muon thir nghiem mot cai gi
do mcfi me la d6ng luc thoi thuc cac nha giao diic xay dung de tai nghien ctJu cai
tie'n Trong giai dogn lap ke hogch, nguoi nghien ciJu phac thao cac cau hoi
chinh sira lai cac cau hoi do, phac thao ke hoach trien khai roi chinh sira lai ki
hoach do Viec lap ke hoach dira tren cac tai lieu nghien cuu ciia ngudi khac da
duoc cong bo c6 lien quan den van de nghien ciiu va tren nhung trai nghiem da
qua Liic nay ngiroi nghien cuu c6 the c6 hoac chua c6 nhung y niem ve cac cau
tra loi cho cau hoi nghien cuu dat ra
Khi giai dogn trien khai bat dau va nguoi nghien cuu thuc hien cac hanh
dong mdfi thi cijng la luc hp bat dau thu thap so lieu Hp phai ghi lai nhiJng viec
hp lam va ket qua ciia nhiing viec lam do Ngay ca khi ngudi nghien ciiru dang
thuc hien cong viec, hp vSn phai thinh thoang xem xet, chinh sira lai ke hoach ciia
minh va chinh sira lai cac cau hoi nghien cuu dat ra Cong viec cua hp dua vai
cPng viec cua nguoi khac vi phai tie'p tuc dpc cac tai lieu nghien curu da cong h<
ve linh vuc hp nghien- ciiu D6i khi cau tra Idi bat dau xuat hien khi thu thap s<
lieu nhung thPng thucmg thi cau tra 16i chi xuat hien trong giai doan phan tich va
chiem nghiem
Trong giai dogn phdn tich va chiem nghiem, nguoi nghien cuu xem xet kl
luong cac so lieu da thu thap dupe, phan tich r6i chiem nghiem d^ tim ra cac moi
lien he vdi cac cau hoi nghien cuu da dupe neu ra Giai doan cuP'i ciing nay chinli
la liic hoat dpng hpc xuat hien Ngudi nghien cuu tim hieu y nghSa cua nhtrn;
thong tin hp da thu thap dupe va trinh bay cau tra loi cho cac cau hoi nghien cim
Day chinh la luc hp hieu dupe y nghla viec lam cua hp Qua trinh nghien cuu
tien, giong nhu khi ngudi la viet cai gi do, c6 the thoa man mong mudn, c6 tli^
nham Ian, c6 the khong du doan dupe, c6 the kho, c6 the de hoac c6 ta:t ca nhmi
cms tiac ciia cam xiic uen Tuy nhien, do nghien cuu cai tie'n dua tren viec lam
jjjUc te' ciia ngudi nghien cuu va no lai c6 y nghia nen no la viec dang dudt dSu tu
cOng siJc That la sung sudng khi cau tra Idi cho cau hoi nghien ciiu bat dau hien
ra - ngay ca khi cau tra Idi la su bat ngd hoac do la cau tra Idi cho cau hoi ma figUdi nghien ciiu chua he ngM tdi
larn the nao de nhd gido due lap duoc ke hoqch cho mot de tai nghien curu cdi tien c6 y nghfa?
De' CO the bat dau giai doan lap ke' hoach cho mot d6 tai nghien cuu cai tie'n,
cac nha giao due c6 the di theo 5 budc dudi day:
1 Xac dinh chii di hay y tudng c6 thi lien quan den de tai nghien cuu
2 Mo ta hanh dpng cin tien hanh nghien ciiu va dua ra li do lam co so dat
v3h de
3 Viet cac cau hoi ngliien ciiu lien quan den hanh dpng
4 Xay dung ke'hoach thu thap so' lieu
5 Xay dung lich thdi gian de thuc hien nghien cuu
Phu luc E la mot mo dun hudng dan ngudi lam nghien cuu cai tien di qua cac budc nay Mo dun nay dupe chinh sira tren co so de tai ciia tac gia la Stephen Kemmis Cac phan sau day giai thich ro hon cac budc nay va mo ta cac ke' hoach nghien cuu cai tien cua ba nha giao due: Lisa Boerum, giao vien day giao due chuyen biet thupc trudng Sag Harbor d Lx)ng Island, New York; Sue Cox, giam d6c phu trach chuong tiinh va cong nghe cua tap doan nha trudng Penn-Harris- Madison d Mishawaka, bang Indiana; va Patrick Kruchten, giao vien day Idp ghep (g6m nhieu Idp khac nhau) thupc trudng Hilton Central d Hilton, New York
^Wac 1: Xac dinh chu de hoac y tudng
Nhi£u nha giao due tien hanh nghien cuu cai tie'n la do hp gap phai mdt vSii
^ hay mpt khd khan nao do Trong khi do nhimg ngudi khac lai tien hanh mot di
^ nghien cuu cai tien la do hp mudn thir nghiem mpt cai gi do mdi me hoac
•^Ud'n dieu chinh phuong phap lam viec ma hp dang sir dung d mpt khia canh nao
Ca hai If do tren day deu la nhung If do hpp If de tien hanh nghien cuu cai tien
Trang 21Vi du 1 : Lisa Boerum Li do de Lisa tien hanh nghien cufu cai tien nay la kho
khan ma c6 da ludng tnrdc la se gap phai trong nam hoc t6i, tiJc la lam sao v
giiip hoc sinh theo doi, danh gia va dam nhan trach nhiem ve viec hoc hanh ci
chinh ban than cac em
Toi dir doan la se c6 nhung hoc sinh gap nhieu kho khan hon
so v6i nam ngoai Nhieu em trong so nhung em se vao lofp 6
khdng CO thai dp tfch cue doi vdi viec hoc hanh, kho khan
trong viec duy tri su c6 gang de hoan thanh bai tap dupe giao
va da the hi6n nhung non yeu ro ret ve ki nang dpc va viet va
di6u do da tac d6ng deh cac em trong taft ca cac m6n hoc
NhQng vah 6.i cu th^ la thai d6 hpc khSng tich cue ciia hpc
sinh, thiS'u mong mu6n vupn Idn, trinh d6 thS^p va thi6'u tinh
th&i lam chu qua trinh hpc tap
kho khan lien quan den viec thuc hien mot sang kien Ion ciia quto
Trong nhieu nam nay, ke hoach chien lupc ciia quSn xac dinh
uu tien hang dSu cho viec su dung may tinh, tmy cSp Internet
va sir dung cong nghe nham chudn bj cho hpc sinh di vao
cupc sC'ng tuong lai ciia hp Hang trieu do la da dupe d^u tu
de mua may tinh, cac chuong trinh ph&i mdm, xSy dung cac
mang npi bp va mang viing va tao didu kien tmy cap Internet
trong pham vi toan trudng
van de ndi len:
1 Bay gi5 khi cac trucfng ciia chiing ta da dupe trang bi c6ng
nghe nay, thi ban giam hieu cac tmong, giao vien va hpc sinh
trong tmong dang dat ra cau hoi: "Lieu c6ng nghe c6 tac
d6ng deh vide day va hpc khdng?" Mac dii chiing ta da thu
thap dupe s6' lieu 6 miic d6 nha[t dinh \i viec sir dung c6ng
nghe ciia giio vien va hpc sinh nhung chiing ta vSn chira c6
dupe m6t biic tranh dSy dii ve nhiing gi dang xay ra khi c6ng
nghe dupe dua vao cac Idp hpc Vdi tu each la tmong phong
c6ng nghe, t6i ih&y cki phai di tim cau tra loi cho cSu hoi nay
2 M6t s6' giao vien trong cac tmcmg cua chiing ta chua dua
dupe cong nghe vao trong cac hoat d6ng ciia lop hpc a miic
dp mong mu6'n Hp khong bie't each dua c6ng nghe vao
chuong trinh hpc hien thoi va cac hoat d6ng hpc tap trong lop
p-ong nhieu nam tai nghien cii^i ciia thSy giao nay dupe nay sinh til nhung quan sat va tha'y rang hpc sinh rat vat va trong qua trinh xac dinh mue tieu hpc tap
1 ^ yeu cau cac em thue hien cong viec nay tren Idp Tir do thay giao nay mong jflud'n chinh siia lai che do su dung tiii ho so bai lam hien hanh n h k n tang them (jiih hieu qua va thu hiit hpc sinh tham gia nhieu hon vao qua tiinh nay
T6i tin rang cac em hpc sinh c6 muc tieu ciia cac em, ca nhiing muc tieu hpc tap va muc tieu phat trien con nguoi, c ^ ' ' • • phai dat dupe. Cac em hpc sinh da timg Uao doi voi tOi rang ' ' < ' chiing ta dua ra "nhung muc tieu hay" nhung r6i da rSt nhidu
ISn cac em tha'y kho c6 the' thirc thi m6t muc tieu cu the' nao
do vi t6i da dua ra nhung uu tien khac han so vdi cac muc tieu
do. T6i cho rang chinh di6u nay da lam giam tSm quan trpng
doi vdi nhung muc tieu ciia hpc sinh va do vay, t6i nhan tha'y yeu ciu hpc sinh thue hien cac muc tieu do con kho khan hon
nhieu Vdi viec gan ke't true tiep cac tiii ho so bai tap vdi
chuong trinh hpc cua chiing ta, toi hi vpng se giiip tang them dong luc cho hpc sinh trong viec thue thi cac muc tieu de ra
M o t k h i cac giao vien quye't dinh nghien cuu mot chii de hay mot y tuong
Chung chung nao do thi thong thudng hp se t i m dpc cac nghien cijxi da dupe cong b6' nhu eac bai nghien cuu dang tren cac tap ehi giao due hoac m6t nghien ciiu
Aioc c6ng bo gan day ve chii de do de' r o i tir do xay dung nhiing y tuong ve nhiing hanh dong can phai tien hanh Viec dpc cac tai lieu chuyen mon do se
<luoc duy t i l trong su6't qua t n n h thue hien tai nghien eiiu va phan tfch s6' lieu
^t/6c 2: M6 ta hanh dong trinh bay CO sd dot van de
Nguoi nghien ciiu c&i quye't dinh nhOng hanh d6ng cu the eSn thue hien va
nghien ciiu Budc nay yeu eSu cac nha giao due m6 ta ro rang (1) (cae) hanh
^ n g cu the ma hp se thue hien; (2) co scr dat van de cho (cac) hanh dong do ke ea thao luan nhung ket qua d u kien; (3) doi tuong tham gia hay se chiu tac dong
^•^a nhung hanli dong do; (4) nguon lire can thiet de tao ra nhung thay doi theo d u '^^n; va (5) d u kien nhiing vaii de hay nhung vudng mSc eo the nay sinh ke ca
"^Qiig van de lien quan den tinh b i mat
Trang 22Vi du J: Lisa Boerum Lisa dua ra mot loat nhung hanh dpng ma c6 da
tinh se thirc hien nham thao go nhung kho khan c6 se gap phai Tat ca
hanh dpng ciia c6 dtu gSn vdi muc tieu giiip hpc sinh trd thanh nhung ngy^j
tu quan sat chinh minh hoac nhung ngucri nghien cdu qua trinh hpc tap cu^
ban than Ngoai viec mo ta ranh mach cac boat dpng, c6 con dua ra co so ch„
ke hoach ciia minh
HANH DONG
T6i se tien hanh cac hanh d6ng dudi day vdi \ ca cac em hoc
sinh lop 6 toi phu trach trong nSm hoc nay:
1 T6i se noi ro nhung mong dpi cua toi dP'i vdi nam hpc nay
nhu sau: " Hpc sinh se tra thanh nha khoa hoc/ nguoi quan sat
chinh ban than minh."
2 Toi se hudng dSn hpc sinh tim ra nhung p h ^ ch& cua
boat dpng hpc Chung toi se phan loai va dinh ro cac vi du
minh boa cho nhiing ph&i chat do
3 Toi se hu6ng dan hpc sinh lira chpn cac linh vuc can phai
hanh dpng va giiip cac em dat ra cac muc tieu
, ,, • 4 Trong suo't ca nam hpc, trong nhung budi hpc thuc hanh a
xuong tmong, toi se dua ra cac boat dpng sau:
• cbiem ngbiem thu5ng xuyen;
• dpc/ viet bai lam co so tbirc bi6n;
• tao ra/ boan thanh/ thu thap cac mSu bai lam trong s6' cac
bai tap ve nha va bai tap trdn lop;
• tir danh gia tbeo cac ti6u chi co sSn d^ hudng dan vi6c xac
dinh muc tieu;
• cac muc tieu, minh cbiing, cbiem nghidm/ tu danh gia, danh
gia cua giao vien dirpc biSn tap lai tbeo dinh ki bang quy d^
dua vao ke hoach giao due ca thd boa
C O S d D A T V ^ D E
Mpt trong nhung muc tieu quan trong nhat ciia tPi trong qua
trinh lam viec vdi cac em hpc sinh tPi phu trach la giiip cac
em tra thanh nhung hpc sinh ngay cang co kha nang dpc lap
cao hon De co th^ thanh nhung hpc sinh dpc lap, cac em c&i
CO sir hie'u biet \t nhung diem manh, di^m yeu ctia chinh |»
minh va ca nhung kha nang cac em khong co Sir tu hieu biet ; nay la can thiet neu cac em muP'n dat ra cho minh nhung muc
tieu hien thuc va co the dat dupe cho chinh minh phab dau Su
tu hi^u biet do cung can thiet neu cac em muP'n khang djnh
minh khi cac em chuyen c^p len trung hpc ph6 thPng
du 2: Sue Cox Sue chpn mpt trong nhiJng hanh d6ng cii the de xir if ca hai
1 da ma CO gap phai Co xac dinh hanh dpng, mucmg tupng ra nhom nghien
1 trong dong nghiep va dua ra co so cho su lira chpn ciia minh
HANH DONG Toi se xay dung mpt nhom nghien cuu cho giao vien dupe to
chiic de tim hieu mpt cau hoi mang tinh nghien ciiu tap the la
" Lam the nao de cPng nghe nang cao chat lupng hpc tap?"
Toi se nghien cuu nhung thay doi trong viec sijf dung cong nghe va trong each iSn Idp ciia nhiing giao vien nay khi hp tham gia vao viec tim hieu do ban than hp dat ra
C O S d D A T V ^ D E Can cii vao ket qua nghien cuu cua ban than tPi va ket qua nghien curu cua cac chuydn gia, nhung y kifi'n nSu trong cac hpi thao, trao doi khoa hpc cung nhu kinh ngbiem lam giao vien va lam quan li cua toi, toi tin rang viec nghien cuu tbeo nhom ve tac dpng ciia viec day va hpc se giup giao vien hpc dupe each lira chpn cong nghe co hieu qua, dat trpng tam vao boat dpng hpc ciia hpc sinh, trd thanh nhung ngucd lam viec biet cbiem ngbiem va bP' tri thdfi gian va hP trp boat dpng phat trien nghe nghiep ciia hp Ngoai ra, tPi cung da dupe biet rang cac boat dpng d truong co nbidu kha nang giiip giao vien dua viec sii dung cong nghe vao chuong trinh hpc va phuong phap len lop l o i tin rang sir tham gia tich cue, su lua chpn va phuong phap day hpc vi nguoi hpc la nhung thanh to hpc tap quan trpng doi vdd ca giao vien va hpc sinh Toi cung tin rang viec tham gia tich cue vao mpt moi truong tang cuong cPng nghe, vi nguoi hpc se giiip hp chuan bj thiet ke dupe hinh thuc
Trang 23hoc tap nay cho hoc sinh Cuoi ciing, tdi nhto thay nhung loi
ich ciia vice hoc va lam viec vdi mot nhom ddng nghiep
giiip toi cai tien each lam viec va tin tuong rang viec tham gia
vao nhom d6ng nghiep nghien ciiu la mot mo hinh phat trien
chuyen mon nghiep vu My hieu qua
Vi du 3: Patrick Kruchten Patrick mo ta nhung hanh dong cua minh lu
quan de'n viec cai tie'n che do thuc hien tiii h6 so bai lam va dua ra co so cho vice
cai tien do
H A N H D O N G
T6i mu(5n xSy dung lai che dp tui ho so bai lam sao cho no thirc
su thu hut hoc sinh vao qua trinh xac dinh muc tieu va thu thap
cac minh chiing the hien sir phah diu vuon tdi nhung muc tieu
do mot each thucfng xuyen Toi se cho phep cac em hoc sinh tir
dat ra cac muc ti6u cho ban than thay cho viec giao vien va phu
huynh hoc sinh dat ra cac muc tieu cho cac em va gan ket true
tiep nhiing muc ti6u cua cac em v6i cac tiii h6 so bai lam T6i
se CO mot so thay doi trong each sir dung thoi gian de c6 the im
tien cho cac muc tieu trong tu&i eung nhu viec tim kiem cac
minh chiing Toi cung tha'y can phai lam mSu cho cac em biet
each dat ra nhiing muc tieu thuc te va toan bp quy trinh tim
kiem cac minh chung cu the ciia viec hpc hanh C6ng viec nay
se l6i cup'n 27 hpc sinh gom 17 hpc sinh Idp 6 va 10 hpc sinh
Idfp 5 trong 16p hien nay ciia toi tham gia
C O S C J D A T V ^ D E
T6i cho rang cac em hpc sinh se dau tu nhieu hon vao viec thuc
hien cac muc tieu mpt khi nhung muc tieu do la do chinh cac
em de ra va cac em se dam nhan viec thu thap cac minh chiing
dd chiing minh cho sir vuon len cua cac em Toi cung tin rang
cac em hpc sinh se lam viec tich cue hon, nhat la khi cac em
biet rang cong viec dang lam eo the la mpt minh chiing cho
t h % su phah dau ciia minh T6i cung tin rSng viec dat ra cac
muc tieu va thu thap cac minh chiing se do vat va hon neu cac
muc tieu do gSn true tiep vdi tiii h6 so bai lam'va chuong
tnnhhpc
0i/dc 3: Viet c a c c a u h o i lien quan d e n iianli dpng
Cac cau hoi cho nghien curu cai tien la mpt phan cot yeu ciia c6ng*'tac lap
j^g'hoach (Nhiing) cau hoi nay se quyet dinh phuong phap thu thap va phan tich
5^' liau va chiem nghiem se dupe thirc hien trong giai doan sau M p t (hay
^ i i n g ) cau hoi nghien curu cu the dupe trinh bay sao cho hanh dpng ham dn trong do se giiip nguoi nghien cuu luon tap trung vao viec nghien ciiu hay hanh
ddng mOt each c6 hieu qua Ngoai ra, khong nen dat cac cau hoi ma cau tra loi cho chiing la diing hay sai Cach dien dat cau hoi phai tao dieu kien cho viec
phan tich va chidm nghiem ' "
Vi du 1: Lisa Boerum Lisa dua ra m6t danh sach nhung cau hoi cho nghien
ciiu cai tien Cau hoi dau tien c6 giao nay dua ra la cau hoi "bao triim", cau hoi quan trpng nhat Cac cau hoi cu the dudi cau hoi bao triim do lien quan den nhiing hanh dpng cu the ma c6 se thuc hien Do pham vi ciia cac hoat dpng cua c6 la rpng nen c6 dat ra nhieu cau hoi ma c6 c6 the' neu ra va di tim cau tra loi
"Viec tim hieu cua ea nhan ve hoat dpng hpc tap" dem lai
nhiing mong mu6n va hanh vi cua hpc sinh a trinh dp cao
theo nhiing each thiic nao?
Viec dat muc titu tang cucflig sir lam chii qua trinh hpc ciia
hpc sinh nhu the nao?
Viec sir dung khung nghien ciiu voi hpc sinh se lam ro y thiic dinh huong ca nhan eiia cac em trong hpc tap nhu the nao?
Viec chiem nghiem va cac bai tir danh gia se tac dpng den nang lire ciia hpc sinh tir dat ra nhung mong dpi, chinh siia cac mue tieu va hanh dpng va vice trao doi sir hieu biet ve so truong, so doan eiia cac em nhu the nao sao cho c6 hieu qua hon?
Viec su dung danh muc npi dung danh gia se giiip hpc sinh va giao vien c6 the chinh siia va ca the hoa ke hoach giao due va tiii ho so bai lam nhu the' nao?
Vi du 2: Sue Cox N h u n g giao vien trong nhom nghien ciiu ciia Sue dang
^Bhitn curu de tra Idi cho cau hoi "C6ng nghe nang cao chat lupng hpc nhu
nao?" Trong qua trinh thirc hien Sue nghien curu tac dpng ciia viec tham gia nhom dong nghiep nghien cihi
Trang 24Cau hoi 1: Nhiing giao vien tham gia vao nhom nghien cijru
nay thay ddi phuong thiic ho su dung cong nghe trong lop nhu
thenao?
A Nhung giao vien trong nhom nghien ciiu tri nhan v6 nhiing
thay d6i do trong Idp hoc cua ho nhu the nao? Ho h' giai
nhung thay ddi do nhu the nao?
B Viec ho tham gia vao nhom nghien ciru anh huong den sir
thanh thao cua ho trong viec su dung cong nghe nhu the nao? ^
C Vi6c tham gia vao nhom nghien cuu c6 tac dong gi toi
d6ng luc su dung cong nghe ciia giao vien?
D Viec giao vien tham gia vao nhom nghifin cuu c6 ung ho
giao vien tu giac chap nhan riii ro trong viec tim ra nhung
each sir dung cong nghe mdi va kham pha nhung phuong thiic
I6ng ghep, dua nhCmg phuong thiic do vao chuong tnnh hoc
va thuc te giang day khong? Neu c6 thi nhiJng hoat dong hay
khia canh cu the nao ciia nhom nghign cuu la dem lai I d ich
nhieu nhat?
cau hoi 2: Viec tham gia vao de an nay tac dong nhu the nao
deh viec day tren lop cua giao vien?
A Vifec chiem nghiem trong nhom nghien ciiu c6 tac dong tdi
viec nhung giao vien nay su dung chiem nghiem trong 16p
hoc hay kh6ng?
B Viec tham gia vao nhom nghien ciiu vj nguoi hoc tac d6ng
nhu the nao tdi viec kiem soat hoat d6ng hoc tren Idfp (vi giao
vi6n hay vi hoc sinh)?
Vi du 3: Patrick Kruchten Patrick dat r a hai cau h oi de nghien ciiu
tie'n Cau h o i t h u nhat c6 pham v i rpng hon va dat trong tarn vao viec hoc tap
hoc sinh c o n cau h o i t h i i hai dat trong tarn vao viec sir dung tui h6 so bai l a m
1 K h i tre em duoc trao quyen lam chii cec npi dung trong tui
h6 so bai lam nhu xac dinh muc tieu, uu tien viec hoc tap, va
suu tam cac minh chung ciia viec hoc tap thi no c6 tac dSng gi
tdi viec hoc tap ciia hoc sinh?
2 Viec xac dinh muc tiSu va thu thap cac minh chiing se bj
anh huofng nhu the nao khi thiet ke cac tiii h6 so bai lam dua
tren cac muc tieu thudng nien?
0itdc 4: L a p kehogch thu thgp s o lieu
K h i nguofi nghien ciiu bat tay thuc hien cac hanh dpng da len ke hoach thj
^0ng la luc bat dau qua trinh thu thap so lieu N g u d i nghien ciiu can ghi chep lai hanh dpng cu the da dupe thuc hien, phuong thiic thirc hien, thoi gian thuc jygn va tan suat thuc hien cac hanh dpng do D a y chinh la n h i m g so lieu lien quan
(jen cac himh dong Ngucri nghien ciiu cung can thu thap nhung so lieu c6 lien
quan den nhijng ket qua ciia hanh dpng N h i i n g g i m o n g d p i da xay ra? N h i i n g g i
^ xay ra ngoai sir m o n g dpi?
Giao vien c6 the sir dung nhidu phuong phap thu thap so lieu khac nhau, 1(5' ca cac phuong phap sau day:
• g h i chep n h i i n g cau chuyen thong thuong ,
• ghi a m / n g h e lai va viet ra
• danh muc k i e m tra
• cac tai lieu
• ghi chep dien da
• g h i chep d i n h k i / nhat k i
• phong van
• anh chup " ' '
• tiii ho so •;;>;>
• phieii didu t r a / k h a o sat r o i v i
• lich t n n h giang day :^\U'yi''- •• ^ :; ?
• cac mau bai l a m cua hpc sinh
• bang hinh
Vi du J: Lisa Boerum D u o i day la ke hoach thu thap so lieu ciia Lisa:
• Luu giir cac tui ho so bai lam ciia hpc sinh vdi cac ke' hoach giao due ca the boa
• Luu giir nhung bai chiem nghiem ciia hoc sinh ve muc tieu va cac bai tap 16n
• Luu giir cac danh muc kie'm tra danh gia ciia hoc sinh •
• Luu giir cac giao an lien quan deh viec xac dinh muc tieu, chiem nghiem va sii dung cac danh muc kiem tra
Trang 25Vi du 2: Sue Cox Dudi day la ke' hoach thu thap s6' lieu cua Sue:
• Ghi chep trong va sau cac budi hop ciia nhom nghien curu ' '
• Ghi am cac budi hop, sau do nghe lai va vigt ra toan bo
n6i dung
• Thu thap cac bai nghien cuu ciia cac giao vien va cac mSu
bai lam ciia hoc sinh do nhiing giao vi6n nay phu trach
Vi du 3: Patrick Kruchten Dudi day la ke' hoach thu thap s6' lieu ciia Patrick:
• Chon m6t nhom hoc sinh lam mSu de' theo doi chat che
• Luu giO cac tui h6 so, cac bai chiem nghiem va each xac
dinh muc tieu ciia cac em nay
• Viet bai/ nhat ki chiem nghiem d^ ghi lai nhiing gi quan
sat duoc va nhiing suy nghl c6 lien quan den cac h6i nghi, den
hoc sinh va cong viec lam tui h6 so bai lam
• Giii cac bai giang ciia minh c6 lien quan deh viec xac dinh
muc tieu va thu thap cac minh chiing
Bifdc 5: Xay duttg thai gian bieu
Thoi gian bieu c6 the la mot cong cu hiru ich cho nghien ciiu cai tien Doi
khi cac nha giao due khong muon bo thoi gian ra de xay dung thoi gian bieu ncn
khi ban ron vdi viec giang day, ngay nao ho cung roi len do phai quan If 27 lioc
sinh Idtp 1 hoac 140 hoc sinh trung hoc co sof Trong tinh hinh do, thoi gian b i c L i
giiip nhac nh6 nguoi nghien cijru nhiing phan viec trong de tai nghien ciiu cfm
duoc quan tarn
Nhirng nguoi lam nghien ciiru cai tien c ^ c6 dau 6c thuc te va phai sSn
siui;-dieu chinh thoi gian bieu khi bat tay thirc hien de tai nghien cun Then gian bicn
phai danh thai gian cho viec thirc hien, phan tich va chiem nghiem, sua chua b;it'
cao ket qua
Vi du J: Lisa Boerum Lisa quye't dinh tien hanh thu thap so lieu
troni-suot nam hoc va luu giu phan phan tich so lieu de trinh bay trong cac dot bo'
duong he
TTiange ; r
Tijrthang7dehthang8
Tii thang 10 deh thang 5 • Thuc hiSn tiii h6 so bai lam, hoc sinh chiem nghiem
hang thang va dat muc tieu, danh muc cac tihi dung
cSn danh gia
• Thu thap so lieu hang thang bang each sao chup lai cac bai chiem nghiem, cac muc tieu va danh muc cac n6i dung c&i danh gia
• Luu giQ cac giao an va cac ghi chep co lien quan deh
, i A ^ c a c bai giang v^ tiii h6 so bai lam, chiem nghiem, cac
> ' \ muc tieu trong cap dung hd so
• Sao chup cac tui hd so bai lam cua 12 hoc sinh Idp 6
va Idp 7
• Qipn m6t nhom hoc sinh
• Hian tich sd lieu va phac thao cau tra Idi cho cau hoi nghien ciiu
• Chuan hi bao cao vdi nguoi nghien ciiu cai tien tai Tmng tam nghien cuu chuyen mOn sau ve giang day
va hoc tap
Vi du 2: Sue Cox Sue quyet dinh tien hanh song song viec thu thap va phan
tich sd lieu Cach lam nay la hop If vi Sue dang hudng dan giao vien thuc hien cac nghien curu cai tien ciia hp
• Gui gia'y mdi tdi 20 giao vien trinh bay muc dich cua nhdm nghien ciiu va mdi ho tham gia
• Trieu tap nhdm nghien ciiu hop, ghi am cac cuoc hop, ghi chep, thu thap cac mSu bai cua giao vien va hoc sinh ,
• Tien hanh phan tich sd lieu lien tuc
• Tiep tuc phan tich sd lieu va viet dir thao cac cau tra Icri cho cac cau hoi nghien ciiu de dua vao tiii hd so chuyen mon
• Gin bao cao ban dSu cho nhdm nghien ciiu cai tieh
thiinhat 1 ,
V Thang 9
f Tir thang 10 den thang 5
"• Tir thang 1 deh thang 7 Thang 7 tai trudng
Thang 9 , /
Trang 26Vi du 3: Patrick Krucliten Patrick lap mot ke hoach du thao cho ca nam, rjj
hi vong la ke hoach se c6 nhiJng thay ddi khi thay bat tay thirc hien Thay gia^^
nay da viet mot ke hoach rat chi tiet ve nhCrng phan viec ma hoc sinh, phu huyi;i
va ban than tliay se trien khai Dudi day la mot doan trich trong ke hoach do:
Thang 11 nam 1998
Hoc sinh se
1 Suy nghl phuong thufc thu thap s6' lieu va tim cac minh chiing cho sy tien b(
2 Thu thap cac minh chung cua sir phah diu dat cac muc tiSu de ra
3 Nop tui h6 so bai lam cho phu huynh xem
4 Chiem nghiem lai qua trinh thu thap va trinh bay
5 Viet bai chiem nghiem theo dinh ki m6i tuSn mot lan ve nhiJng viec lien quun
toi cac muc ti6u
Fhu huynh se
Chiem nghiem lai qua trinh thu thap va trinh bay
Giao vien se
1 Viet mot ban chiem nghiem chung ve tien trinh xay ra trong lop hoc
2 Huong dan cho ca lop trao ddi ve nhung gi di6n ra tot dep, nhung gi true l i i i
ghi chep lai nhOng y kien ciia hoc sinh
Viec doc tdi lieu t h a m khao, chiem nghiem,
phan tich vd viet bao cdo c 6 vai tro gi?
Mot nghien cuu v6 Idp hoc c6 chat lirong dira tren nhOng kinh nghiem c6
trndc, nhiing tri thiic da c6 san va ket qua nghien ciiu cua nhiJng ngiroi khac K
ngucrt nghien cuxi nghT ve nhung kho khan, nhung vSh dd hay nhimg duoi:
hu6ng mdfi va quyet dinh thirc hien nhung hanh dcng hay chien luoc mdi thi d k i
hoan toan tu nhien la phai chiem nghiem lai each lam hien thdi va each lam ci
nhOng ngudi khac Phan Idn nhiing nguoi nghien ciru la giao vien deu doc cac I'
bao va cac sach chuyen nganh cd lien quan den nhiJng ducmg hudng mdi h'')
nhiJng cai tien ma hp dang thu nghiem trong lop Thong thudng cac nghien ciin
va kinh nghiem cua ngucri khac se la co sd cho viec dua ra nhiJng quyet dinh
dau va nhiJng budc di dau tien de thuc hien mot de tai nghien cuu cai tien M
khi lam nhu vay thi viec chiem nghiem da bat dau xay ra cho dii cdn dang troi
nhiJng giai doan khoi dau cua mot de tai nghiSn cuu cai tien
Chiem nghiem se tiep tuc xay ra khi nha giao due tridn khai nhirng hanh (J6ng' nhOng chien lugfc hay nhung dudng hudng mdi va trien khai viec tliu thap
sd li?"^- ^'^"^ ^'^'^ " ^ ^ ^'^^ '^^^ " ^ " ^ nhirng gi xay ra vdi hoc sinh la chuyen
xii tV nhien K h i cac nha giao due trien khai nhiing hanh dong mdi, ho se tu khac
qtjan sat de xem viec nao cd hieu qua, dieu kien nao anh hudng den ket qua, cai
gj cd the thay ddi, cai gi cd the dem lai ket qua tot hon, v.v Nhu vay, sir chiem nghiem xay ra trude khi giao vien hay cac can bd quan If thuc sir "hoan thanh" de tai nghien curu cua minh V i nhiJng If do dd, cac nha nghien cuu nen viet lai nhiJng suy ngh! ciia ho khi ho tien hanh nghien eiJu - ghi am hay viet lai de khi birdc vao giai doan eudi eung la giai doan phan tich sd lieu va chiem nghiem, ho
CO the' xem lai nhiJng chiem nghiem ban dSu cua minh
Viec hoe thuc sir trong toan bd qua trinh nay xay ra khi mdt giao vien hay m6t can bd quan If xem xet k i luong sd lieu da thu thap dugc de tim ra y nghia ciia chiing K h i ngudi nghien eiiu cd cdng tim ra eau tra Idi cho cac eau hdi ho neu ra thi eung la lue ho bie't dugc hieu lire cua nhiJng hanh ddng ma hp thuc hien cQng nhu nhirng han ehe va nhiJng kha nang Cudi cOng viec viet lai de trao ddi iihiJng gi hoc dugc budc hg phai suy nghi ranh rgt hon, do dd giiip hp thuc sir hieu dirge ket qua nghien cdn cua hg ndi len dieu gi
Nhiirng tieu chi c u a mot l<e hoqch c 6 c h a t lUong Id gi?
Khi cac nha giao due da sSn sang bat tay vao nghien cuu cai tie'n thi dieu quan trgng la hg e ^ danh thdi gian de suy nghT ke' hoach eiia hg mdt each than dad Phu lue E la mdt danh muc kiem tra ve chat lugng va hudng dan cho viec lap ke' hoach nghien cuu cai tien NhiJng cdng cu nay giiip nhiJng ngudi lam nghien ciiu cai tie'n danh gia chat lugng ke hoach ma hg de ra trudc khi tridn khai de tai
•nghien ciiu Ndi mdt each eu thd thi danh muc kiem tra va hudng dan nay gitip nhirng ngudi lam nghien ciiu dieu chinh hoac sira ddi lai ke hoach sao cho nd that
••orangvaeuthd ,,
^^^n tic h s o lieu nhU the ndo ?
Cd nhung ngudi lap ke hoach tien hanh nghien cun cai tien sao cho hg cd the thap dugc sd lieu trong mdt thdi gian nhat dinh rdi xem xet lai sd lieu mdt
^^ch he thong va phan tich nhirng sd lieu dd sau khi trien khai hanh ddng Cach ''^P can cua Lisa Boemm minh hoa cho each lam nay Cd quyet dinh phan tfeh sd '^^^ sau khi nam hgc da ket thiie don gian la vi trong nam hge, cd phai giai quyet