Phạm Đức Thuật (2010), Ứng dụng phần mềm GIS xây dựng cơ sở dữ liệu địa lý phục vụ đưa lên mạng và quản lý hành chính về giáo dục, y tế tỉnh Hưng Yên, Luận văn Thạc sĩ kỹ thuật, trƣờng[r]
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
PHẠM THỊ THANH MAI
XÂY DỰNG CƠ SỞ DỮ LIỆU GIS PHỤC VỤ CÔNG TÁC
QUẢN LÝ LỚP PHỦ RỪNG TỈNH ĐẮK LẮK
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC
HÀ NỘI - 2015
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
PHẠM THỊ THANH MAI
XÂY DỰNG CƠ SỞ DỮ LIỆU GIS PHỤC VỤ CÔNG TÁC
QUẢN LÝ LỚP PHỦ RỪNG TỈNH ĐẮK LẮK
Chuyên ngành : Bản đồ Viễn Thám & Hệ thông tin Địa lý
Mã số : 60440201
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC
TS NGUYỄN THỊ THÚY HẰNG
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan: Luận văn này là công trình nghiên cứu thực sự của cá nhân
tôi, được thực hiện dưới sự hướng dẫn khoa học của Tiến sĩ Nguyễn Thị Thúy Hằng
Các số liệu, những kết luận nghiên cứu được trình bày trong luận văn này
trung thực và chưa từng được công bố dưới bất cứ hình thức nào
Tôi xin chịu trách nhiệm về nghiên cứu của mình
Phạm Thị Thanh Mai
Trang 4LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình thực hiện đề tài, tôi đã nhận được sự giúp đỡ tận tình của các thầy cô, gia đình, bạn bè và đồng nghiệp Tôi xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ quý báu đó
Trước hết, tôi xin được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới TS Nguyễn Thị Thúy Hằng, người đã trực tiếp hướng dẫn tận tình cũng như định hướng về phương pháp làm việc và phương pháp nghiên cứu, tạo mọi điều kiện để tôi hoàn thành luận văn này
Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới các thầy cô giáo trong bộ môn Bản đồ, Viễn thám và Hệ thông tin địa lý, các thầy cô trong khoa Địa lý, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội đã tạo điều kiện cho tôi trong suốt những năm học vừa qua
Tôi xin cảm ơn Chi cục Kiểm Lâm tỉnh Đắk Lắk, đã tạo điều kiện cho tôi trong quá trình hoàn thành luận văn này
Cuối cùng, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn với gia đình, người thân và bạn bè về
sự động viên giúp đỡ trong suốt quá trình học tập và hoàn thành luận văn
Phạm Thị Thanh Mai
Trang 5MỤC LỤC
CHỮ VIẾT TẮT 6 DANH MỤC HÌNH ẢNH 7 DANH MỤC BẢNG BIỂU 8
2 Mục tiêu nghiên cứu Error! Bookmark not defined
3 Nhiệm vụ nghiên cứu Error! Bookmark not defined
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu Error! Bookmark not defined
5 Phương pháp nghiên cứu Error! Bookmark not defined
7 Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn của đề tài Error! Bookmark not
defined
8 Bố cục của luận văn Error! Bookmark not defined
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CƠ SỞ DỮ LIỆU GIS QUẢN LÝ RỪNG Ở VIỆT
NAM Error! Bookmark not defined 1.1 Tổng quan cơ sở dữ liệu GIS trong quản lý lớp phủ rừng Error! Bookmark
not defined
1.1.1 Cấu trúc dữ liệu Error! Bookmark not defined 1.1.2 Cơ sở dữ liệu nền địa lý Error! Bookmark not defined 1.1.3 Cơ sở dữ liệu GIS trong quản lý lớp phủ rừng Error! Bookmark not
defined
1.2 Tình hình nghiên cứu cơ sở dữ liệu về rừng ở Việt Nam Error! Bookmark
not defined
1.3 Các phương pháp được sử dụng để xây dựng cơ sở dữ liệu phục vụ công tác
quản lý lớp phủ rừng Error! Bookmark not defined 1.4 Công tác quản lý rừng ở Đắk Lắk Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 2 CƠ SỞ DỮ LIỆU GIS TRONG QUẢN LÝ LỚP PHỦ RỪNG Error!
Bookmark not defined
2.1 Chuẩn thông tin địa lý Error! Bookmark not defined 2.1.1 Chuẩn thuật ngữ Error! Bookmark not defined 2.1.2 Chuẩn về hệ thống tham chiếu không gian Error! Bookmark not defined 2.1.3 Chuẩn mô hình cấu trúc dữ liệu địa lý Error! Bookmark not defined
Trang 62.1.4 Chuẩn về phân loại đối tượng địa lý Error! Bookmark not defined 2.1.5 Chuẩn thể hiện trình bày dữ liệu Error! Bookmark not defined 2.1.6 Chuẩn về chất lượng dữ liệu không gian Error! Bookmark not defined 2.1.7 Chuẩn siêu dữ liệu (Metadata) Error! Bookmark not defined 2.1.8 Chuẩn hóa mã hóa và trao đổi dữ liệu Error! Bookmark not defined 2.2 Thiết kế CSDL GIS phục vụ công tác quản lý lớp phủ rừng cấp tỉnh Error!
Bookmark not defined
2.2.1 Khái niệm Geodatabase Error! Bookmark not defined 2.2.2 Thiết kế Geodatabase cho lớp phủ rừng Error! Bookmark not defined
2.2.3 Yêu cầu trong thiết kế CSDL GIS phục vụ công tác quản lý lớp phủ rừng
cấp tỉnh Error! Bookmark not defined 2.2.4 Thiết kế CSDL GIS phục vụ công tác quản lý lớp phủ rừng cấp tỉnh Error!
Bookmark not defined
2.3 Nội dụng các yếu tố quản lý rừng lớp phủ rừng Error! Bookmark not
defined
CHƯƠNG 3 - XÂY DỰNG CSDL GIS PHỤC VỤ CÔNG TÁC QUẢN LÝ LỚP
PHỦ RỪNG TỈNH ĐẮK LẮK Error! Bookmark not defined 3.1 Khái quát khu vực nghiên cứu Error! Bookmark not defined 3.1.1 Đặc điểm chung của tỉnh Đắk Lắk Error! Bookmark not defined 3.1.2 Công tác quản lý lớp phủ rừng tại tỉnh Đắk Lắk Error! Bookmark not
defined
3.2 Xây dựng cơ sở dữ liệu GIS phục vụ công tác quản lý rừng Error!
Bookmark not defined
3.2.1 Khảo sát thực tế và phân tích nhu cầu sử dụng thông tin, ứng dụng công
nghệ Error! Bookmark not defined 3.2.2 Lựa chọn công nghệ xây dựng CSDL, lưu trữ, xử lý thông tin Error!
Bookmark not defined
3.2.3 Quy trình xây dựng Error! Bookmark not defined 3.2.3.1 Xây dựng metadata Error! Bookmark not defined
Trang 73.2.3.2 Chuẩn các lớp thông tin của sơ sở dữ liệu GIS phục vụ công tác quản lý
rừng tỉnh Đắk Lắk Error! Bookmark not defined 3.2.3.3 Tích hợp CSDL đã đƣợc chuẩn hóa Error! Bookmark not defined
3.2.4 Kết quả thu đƣợc của việc xây dựng CSDL GIS phục vụ công tác quản lý
rừng của tỉnh Đắk Lắk Error! Bookmark not defined
3.3 Sử dụng kết quả CSDL GIS phục vụ công tác quản lý lớp phủ tỉnh Đắk Lắk
Error! Bookmark not defined 3.3.1 Cập nhật CSDL Error! Bookmark not defined 3.3.2 Tổng hợp độ che phủ rừng theo đơn vị hành chính Error! Bookmark not
defined
3.3.3 Tổng hợp diện tích rừng thay đổi theo các nguyên nhân Error! Bookmark
not defined
3.3.4 Cảnh báo cháy rừng Error! Bookmark not defined 3.3.5 Ứng dụng khác Error! Bookmark not defined KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined KIẾN NGHỊ Error! Bookmark not defined
TÀI LIỆU THAM KHẢO 9
PHỤ LỤC Error! Bookmark not defined
Phụ lục 1 : Nội dung các lớp trong CSDL GIS phục vụ công tác quản lý rừng
Error! Bookmark not defined
Phụ lục 2: Cấu trúc nội dung CSDL nền địa lý trong CSDL 107
Phụ lục 3: Cấu trúc các lớp nội dung CSDL chuyên đề lớp phủ rừng Error!
Bookmark not defined.9
Trang 8CHỮ VIẾT TẮT
SQL Structured Query Language - ngôn ngữ truy vấn
mang tính cấu trúc
liệu
XML eXtensible Markup Language – ngôn ngữ đánh dấu
mở rộng
GIS Geographic Information System - Hệ thông tin địa lý
UML Unified Modeling Language – Ngôn ngữ mô hình hoá
thống nhất
Trang 9DANH MỤC HÌNH ẢNH
Hình 1.1 Dữ liệu không gian và dữ liệu thuộc tính Error! Bookmark not defined Hình 1.2 Mối quan hệ giữa thông tin bản đồ và thông tin thuộc tính Error!
Bookmark not defined
Hình 1.3 Cơ sở dữ liệu nền trong mối quan hệ với dữ liệu bản đồ chuyên đề Error!
Bookmark not defined
Hình 1.4 Mô hình các lớp dữ liệu trong GIS Error! Bookmark not defined Hình 2.1 Geodatabase trong ArcGIS Error! Bookmark not defined Hình 2.2 Mô hình cơ sở dữ liệu không gian của ESRI Error! Bookmark not
defined
Hình 2.3 Cấu trúc bên trong của một database Error! Bookmark not defined Hình 2.4 Mô hình phát triển CSDL GIS lớp phủ rừng cấp tỉnh Error! Bookmark
not defined
Hình 3.1 Bản đồ hành chính tỉnh Đắk Lắk Error! Bookmark not defined
Hình 3.4 Thành lập siêu dữ liệu Metadata cho CSDL Lớp Phủ rừng tỉnh ĐắkLắc
Error! Bookmark not defined Hình 3.2 Quy trình xây dựng CSDL lớp phủ rừng Error! Bookmark not defined Hình 3.3 Quy trình tích hợp dữ liệu đã chuẩn hóa vào CSDL Error! Bookmark not
defined
Hình 3.4 Gói cơ sở dữ liệu toàn tỉnh Error! Bookmark not defined Hình 3.5 Các lớp trong gói cơ sở dữ liệu toàn tỉnh Error! Bookmark not defined Hình 3.6 Bảng cơ sở dữ liệu lớp phủ rừng Error! Bookmark not defined Hình 3.7 Các gói cơ sở dữ liệu đƣợc phân theo từng huyện Error! Bookmark not
defined
Hình 3.8 Các lớp trong gói cơ sở dữ liệu của huyện Error! Bookmark not defined Hình 3.9 Cơ sở dữ liệu lớp phủ rừng phân theo đơn vị hành chính huyện Error!
Bookmark not defined
Trang 10Hình 3.10 Biểu đồ thể hiện độ che phủ từng huyện Error! Bookmark not defined Hình 3.11 Mô hình kết quả đánh giá độ che phủ Error! Bookmark not defined Hình 3.12 Biểu đồ thể hiện sự thay đổi diện tích rừng theo các nguyên nhân Error!
Bookmark not defined
Hình 3.13 Diện tích rừng thay đổi theo đơn vị hành chính huyện Error! Bookmark
not defined
Hình 3.14 Cảnh báo mức độ cháy rừng theo từng huyện Error! Bookmark not
defined.
DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 2.1 Danh mục các chuẩn Error! Bookmark not defined Bảng 2.2 So sánh các kiểu database Error! Bookmark not defined Bảng 2.3 Mô tả cấu trúc của database Error! Bookmark not defined Bảng 3.1 Diện tích rừng thay đổi theo các nguyên nhân Error! Bookmark not
defined
Bảng 3.2 Bảng chi tiết quy hoạch 3 loại rừng Error! Bookmark not defined Bảng 3.3 Danh mục các tiểu khu rừng phòng hộ Error! Bookmark not defined Bảng 3.4 Danh mục các tiểu khu đặc dụng Error! Bookmark not defined Bảng 3.5 Danh mục tiểu khu rừng sản xuất Error! Bookmark not defined.
Trang 11
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Bộ Tài nguyên và Môi trường (2007), Quy định áp dụng chuẩn thông tin địa lý cơ
sở quốc gia, Quyết định số 06/2007/QĐBTNMT
2 Bộ Tài nguyên và môi trường (2008), Danh mục đối tượng địa lý cơ sở quốc gia, Thông tư 02/2012/TT-BTNMT
3 Bộ Tài nguyên và Môi trường (2012), Quy định Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chuẩn thông tin địa lý cơ sở, Thông tư 02/2012/TT-BTNMT
4 Bộ Tài nguyên và Môi trường (2014), Quy định kỹ thuật về mô hình cấu trúc, nội dung cơ sở dữ liệu nền địa lý 1: 50.000, Thông tư 55/2014/TT-BTNMT
đất huyện Duy Tiên, tỉnh Hà Nam, Luận văn thạc sĩ khoa học, Đại học Khoa học Tự
nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nôi
6 Nguyễn Văn Đài, (2003), "Các bài tập GIS ứng dụng", Tập bài giảng, Đại học
Quốc gia Hà Nội
7 Phạm Ngọc Hưng (2003), Giáo trình quản lý cháy rừng, nhà xuất bản Nghệ An
8 Nguyễn Thị Thu Lan (2010), Ứng dụng GIS xây dựng CSDL địa hình phục vụ công tác quy hoạch chung xây dựng trị trấn Kỳ Anh, Huyện Kỳ Anh, tỉnh Hà Tĩnh,
luận văn thạc sĩ khoa học, trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội
9 Nguyễn Đình Minh (1997), Giáo trình hệ thông tin địa lý (GIS), NXB Đại học
Quốc gia Hà Nội
10 Phạm Vọng Thành (2000), Bài giảng cơ sở hệ thống thông tin địa lý, Trường
Đại học Mỏ - Địa Chất, Hà Nội
11 Nguyễn Ngọc Thạch, Trần Tuấn Dũng, (2005), "Viễn thám và Hệ thông tin địa
lý ứng dụng", Tập bài giảng, Đại học Quốc gia Hà Nội
Trang 1212 Phạm Đức Thuật (2010), Ứng dụng phần mềm GIS xây dựng cơ sở dữ liệu địa
lý phục vụ đưa lên mạng và quản lý hành chính về giáo dục, y tế tỉnh Hưng Yên,
Luận văn Thạc sĩ kỹ thuật, trường Đại học Mỏ địa chất, Hà Nội
13 Nguyễn Thị Cẩm Vân (2000), Xây dựng cơ sở dữ liệu hệ thông tin địa lý phục
vụ quản lý và sử dụng đất đai cho một tỉnh
học Mỏ - Đi ̣a chất, Hà Nội
15 Chi cục Kiểm lâm tỉnh Đắk Lắk (2014) Đề án khôi phục và bảo vệ bền vững hệ sinh thái rừng giai đoạn 2013 đến 2020 tầm nhìn 2030 tỉnh Đắk Lắk
bằng phần mềm ARCGIS
17 Nhà xuất bản Tài nguyên Môi trường và Bản đồ Việt nam (2010), Giáo trình xây dựng cơ sở dữ liệu GIS
18 Sở tài Nguyên và Môi trường Đắk Lắk (2014) Đề án quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020 của tỉnh Đắk Lắk
19 Viện tư vấn phát triển kinh tế - xã hội nông thôn và miền núi (2009), Báo cáo chính thực hiện quản lý rừng bền vững ở Việt Nam, Hà Nội
20 www.daklak.gov.vn
21 www.esri.com/geodatabase
22 www.kiemlam.org.vn