Tôi xin trân trọng gửi lời cảm ơn đến các đồng chí lãnh đạo Huyện ủy, HĐND- UBND; Phòng Lao động –Thương binh xã hội huyện Thanh Trì, các cán bộ chuyên trách LĐTB-XH tại các xã, thị t[r]
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
- -
PHÙNG THỊ THU DUYÊN
ƯU ĐÃI XÃ HỘI ĐỐI VỚI THƯƠNG BINH, BỆNH BINH TẠI HUYỆN THANH TRÌ,
THÀNH PHỐ HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SỸ CÔNG TÁC XÃ HỘI
Hà Nội – 2015
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
- -
PHÙNG THỊ THU DUYÊN
ƯU ĐÃI XÃ HỘI ĐỐI VỚI THƯƠNG BINH,
BỆNH BINH TẠI HUYỆN THANH TRÌ,
THÀNH PHỐ HÀ NỘI
Luận văn thạc sỹ chuyên ngành Công tác xã hội
Mã số: 60.90.01.01
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Nguyễn Khắc Bình
Hà Nội - 2015
Trang 3MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN……… 4
LỜI CẢM ƠN……… 5
BẢNG CHỮ CÁI VIẾT TẮT……….6
DANH MỤC BẢNG BIỂU……….7
PHẦN MỞ ĐẦU 10
1 Lý do lựa chọn đề tài 10
2 Tổng quan vấn đề nghiên cứu Error! Bookmark not defined
3 Ý nghĩa của nghiên cứu Error! Bookmark not defined
4 Câu hỏi nghiên cứu: Error! Bookmark not defined
5 Mục đích nhiệm vụ nghiên cứu Error! Bookmark not defined
6 Giả thuyết nghiên cứu Error! Bookmark not defined
7 Đối tượng và khách thể nghiên cứu Error! Bookmark not defined
8 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu Error! Bookmark not defined
9 Phạm vi nghiên cứu Error! Bookmark not defined NỘI DUNG Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN Error! Bookmark not defined
1.1 Các khái niệm liên quan Error! Bookmark not defined
1.1.1 Chính sách là gì? Error! Bookmark not defined 1.1.2 Chính sách xã hội Error! Bookmark not defined 1.1.3 Ưu đãi xã hội và Trợ giúp xã hội Error! Bookmark not defined 1.1.4 Người có công Error! Bookmark not defined 1.1.5 Thương binh, bệnh binh, người hưởng chính sách như thương binhError!
Bookmark not defined
Trang 41.1.6 Nguồn lực thực hiện chính sách ưu đãi xã hội: Error! Bookmark not
defined
1.1.7 Nhu cầu và đặc điểm tâm lý của Thương binh, bệnh binhError! Bookmark
not defined
1.2 Lý thuyết ứng dụng trong nghiên cứu Error! Bookmark not defined
1.2.1 Thuyết nhu cầu Error! Bookmark not defined 1.2.3 Thuyết hệ thống Error! Bookmark not defined
1.3 Quan điểm của Đảng, Nhà nước, tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về chính sách Ưu đãi Người có công Error! Bookmark not defined 1.4 Đặc điểm địa bàn nghiên cứu Error! Bookmark not defined
1.4.1 Đặc điểm tự nhiên Error! Bookmark not defined 1.4.2 Đặc điểm kinh tế - xã hội Error! Bookmark not defined 1.4.3 Thuận lợi và khó khăn trong phát triển kinh tế xã hội của huyện Error!
Bookmark not defined
CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG VIỆC THỰC HIỆN ƯU ĐÃI XÃ HỘI ĐỐI VỚI THƯƠNG BINH, BỆNH BINH TẠI HUYỆN THANH TRÌ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI Error! Bookmark not defined 2.1 Những căn cứ pháp lý để thực hiện ưu đãi xã hội với thương binh, bệnh binh trên địa bàn huyện trong những năm gần đây.Error! Bookmark not defined
2.2 Thực trạng công tác quản lý, thực hiện ưu đãi xã hội đối với thương binh, bệnh binh tại huyện Thanh Trì Error! Bookmark not defined
2.2.1 Công tác rà soát đối tượng Error! Bookmark not defined
2.2.2 Công tác thanh, kiểm tra việc thực hiện chính sách trên địa bàn huyệnError!
Bookmark not defined
2.2.3 Công tác thực hiện chính sách ưu đãi đối với thương binh, bệnh binh Error!
Bookmark not defined
Trang 52.2.3.1 Chính sách trợ cấp hàng tháng Error! Bookmark not defined 2.2.3.2 Chính sách chăm sóc y tế, chăm sóc sức khỏe Error! Bookmark not
defined
2.2.3.3 Chính sách trợ giúp giáo dục, ưu tiên trong tuyển sinh.Error! Bookmark
not defined
2.2.3.4 Chính sách hỗ trợ về nhà ở Error! Bookmark not defined 2.2.3.5 Chính sách ưu đãi trong vay vốn, tạo việc làm Error! Bookmark not
defined
2.2.3.6 Các hoạt động Đền ơn đáp nghĩa trong dịp tết và các ngày lễ lớnError!
Bookmark not defined
2.3 Nguyên nhân Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 3 CÁC BIỆN PHÁP NHẰM THỰC HIỆN HIỆU QUẢ HƠN
ƯU ĐÃI XÃ HỘI ĐỐI VỚI THƯƠNG BINH, BỆNH BINH TẠI
HUYỆN THANH TRÌ, THÀNH PHỐ HÀ NỘIError! Bookmark not defined 3.1 Chú trọng việc nâng cao nhận thức của các cấp, ngành và người dân Tăng cường công tác tuyên truyền, thường xuyên phổ biến đầy đủ, kịp thời các chế độ chính sách mới trên địa bàn dân cư để mọi người dân, người có có công được biết để cùng giám sát thực hiện Error! Bookmark not defined 3.2 Tăng cường hoạt động xã hội hoá, đẩy mạnh phong trào chăm sóc người
có công, xây dựng các hội, tổ chức hoạt động công tác xã hộiError! Bookmark not defined
3.3 Đảm bảo sự kết hợp chặt chẽ, thường xuyên của các cấp chính quyền đối với công tác ưu đãi, chăm sóc người có công.Error! Bookmark not defined 3.4 Phát huy vai trò của nhân viên xã hội, cán bộ chính sách xã, thị trấn trên địa bàn huyện Error! Bookmark not defined 3.5 Động viên, tạo điều kiện để thương binh, bệnh binh tự vươn lên, phát huy tinh thần “Thương binh tàn nhưng không phế”Error! Bookmark not defined
Trang 6KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 11 PHỤ LỤC Error! Bookmark not defined
Trang 7LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan:
1 Những nội dung trong luận văn tốt nghiệp “Ưu đãi xã hội đối với thương binh, bệnh binh tại huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội” là công trình nghiên
cứu do tôi thực hiện dưới sự hướng dẫn trực tiếp của PGS.TS Nguyễn Khắc Bình
2 Các nội dung tham khảo dùng trong luận văn đều được trích dẫn rõ ràng tên tác giả, tên công trình, thời gian và địa điểm công bố
3 Tôi xin chịu trách nhiệm về nghiên cứu của mình
Hà Nội, ngày tháng 6 năm 2015
Người thực hiện
Phùng Thị Thu Duyên
Trang 8
LỜI CẢM ƠN
Luận văn thạc sĩ “Ưu đãi xã hội đối với thương binh, bệnh binh tại huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội” được hoàn thành sau hai năm học tập, nghiên cứu
sau đại học của tôi Trong thời gian nghiên cứu và thực hiện luận văn này, tôi đã nhận được sự giúp đỡ nhiệt tình của các cơ quan, các tổ chức và các cá nhân
Trước hết tôi xin trân trọng cảm ơn các thầy cô giáo trong và ngoài khoa Xã hội học – Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn đã giảng dạy, giúp đỡ tôi trong những năm học, cho tôi có được kiến thức để hoàn thành luận văn này
Với lòng biết ơn chân thành và sâu sắc nhất, tôi xin trân trọng cảm ơn PGS.TS Nguyễn Khắc Bình - người thầy đã trực tiếp chỉ bảo, hướng dẫn khoa học
và giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực hiện luận văn này Tôi xin trân trọng gửi lời cảm ơn đến các đồng chí lãnh đạo Huyện ủy, HĐND- UBND; Phòng Lao động –Thương binh xã hội huyện Thanh Trì, các cán bộ chuyên trách LĐTB-XH tại các
xã, thị trấn trên địa bàn huyện và cá nhân các thương binh, bệnh binh đã giúp tôi trong quá trình khảo sát, thu thập số liệu để thực hiện luận văn
Cuối cùng tôi xin bày tỏ lòng biết ơn đối với gia đình, bạn bè, đồng nghiệp những người luôn giúp đỡ, động viên tôi trong suốt quá trình học tập cũng như hoàn thiện luận văn
Hà Nội, ngày tháng 6 năm 2015
Người thực hiện
Phùng Thị Thu Duyên
Trang 9BẢNG CHỮ CÁI VIẾT TẮT
LĐTBXH Lao động thương binh xã hội
Trang 10DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 2.1 Cơ cấu Thương binh
Bảng 2.2 Cơ cấu Bệnh binh
Bảng 2.3 Đánh giá mức trợ cấp hàng tháng so với nhu cầu của gia đình Bảng 2.4 Tình trạng sức khỏe của thương binh, bệnh binh
Trang 11PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lý do lựa chọn đề tài
Lịch sử của nước ta là lịch sử của những cuộc kháng chiến bảo vệ Tổ quốc Trong các cuộc chiến tranh này, biết bao người con ưu tú của dân tộc đã hy sinh,
người có công lao to lớn mà Đảng, Nhà nước và toàn thể nhân dân đời đời ghi nhớ Hơn bốn mươi năm qua đi, nhưng hậu quả mà chiến tranh để lại luôn hiển hiện trước mắt, hàng triệu người con đã hy sinh, hàng chục vạn người đã hiến một phần xương máu của mình cho Tổ quốc non sông Trở về cuộc sống đời thường với bao nhiêu thương tật của chiến tranh, họ gặp nhiều khó khăn trong sinh hoạt, hạn chế trong lao động sản xuất nhưng vẫn phải tất bật lo toan cuộc sống gia đình
Khắc phục những hậu quả của chiến tranh, đảm bảo cuộc sống cho gia đình thương binh, liệt sỹ là nhiệm vụ của toàn Đảng, toàn dân cần phải chăm lo Đó
không chỉ đơn thuần là sự “đền bù”, bởi lẽ sự hy sinh của những người có công là
một sự hy sinh cao quý vì đại nghĩa, bằng xương máu, bằng một phần thân thể của
mình thì không thể có gì so sánh được, không gì có thể “đền bù” được Sự “đền
ơn- đáp nghiã” không chỉ là vật chất thuần túy mà đó còn là đạo lý nhân văn của
dân tộc Việt Nam là lòng kính trọng, biết ơn sâu sắc của nhiều thế hệ hôm nay và mai sau đối với người có công Thực hiện các chính sách xã hội là thực hiện chính sách con người của quốc gia, nhằm làm cho thế hệ trẻ, thế hệ tương lai ý thức về trách nhiệm của mình đối với xã hội, đối với Tổ quốc, sẵn sàng xả thân vì sự
nghiệp của dân tộc, của đất nước Với truyền thống “Thủy chung, nhân nghĩa”,
“uống nước nhớ nguồn”, “Ăn quả nhớ người trồng cây”, dưới sự lãnh đạo của
Đảng Cộng sản Việt Nam, công tác đền ơn đáp nghĩa, chăm sóc gia đình thương binh, liệt sỹ,
Trang 12DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Mạc Tiến Anh, Tạp chí Bảo hiểm xã hội số 1/2005, số 2/2005, số 4/2005
2 Nguyễn Khắc Bình (2007), Chính sách giáo dục Việt Nam, NXB Hàn Quốc
3 Nguyễn Khắc Bình (2012), Vấn đề chính sách và chính sách ưu tiên trong giáo dục, Tạp chí Phát triển giáo dục Hàn Quốc
4 Nguyễn Khắc Bình (2012), Đào tạo nguồn nhân lực về công tác xã hội ở Việt Nam, Báo cáo quốc gia
5 Hoàng Chí Bảo (1993), Một số vấn đề về chính sách xã hội ở nước ta hiện nay,
NXB Chính trị quốc gia Hà Nội
6 Bộ Giáo dục và đào tạo (2010), Giáo trình Triết học Mác Lênin, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội
7 Bộ Lao động thương binh và xã hội (2003), Nghèo đói và bất bình đẳng tại Việt Nam, Nxb Lao động xã hội, Hà Nội
8 Bộ Lao động thương binh và Xã hội, Hà Nội (1997), Tìm hiểu về chế độ ưu đãi đối với người có công
9 Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (2001), Chính sách Lao động thương binh
và xã hội trong công cuộc đổi mới, NXB Lao động- xã hội, Hà Nội
10 Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (2006), Tài liệu hướng dẫn thực hiện Pháp lệnh Ưu đãi người có công với Cách mạng, NXB Lao động- xã hội, Hà Nội
11 Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (2013), Tài liệu hướng dẫn thực hiện Pháp lệnh Ưu đãi người có công với Cách mạng, NXB Lao động- xã hội, Hà Nội
12 Bùi Thị Chớm - Trịnh Tuấn Ngọc (2007), Ưu đãi xã hội, Nxb Lao động Xã
hội, Hà Nội
13 Chính phủ (2007), Nghị định số 190/2007/NĐ-CP ngày 28/12 hướng dẫn thi hành một số điều Luật Bảo hiểm xã hội, Hà Nội
14 Chính phủ (2008), Nghị định số 89/2008/NĐ-CP hướng dẫn thi hành Pháp lệnh ưu đãi người có công với cách mạng (Sửa đổi, bổ sung), Hà Nội
Trang 1315 Chính phủ (2009), Nghị định số 38/2009/NĐ-CP ngày 23/04 quy định mức trợ cấp, phụ cấp ưu đãi đối với người có công với cách mạng, Hà Nội
16 Chính phủ (2010), Nghị định 49/2010/NĐ-CP về quy định miễn, giảm học phí,
hỗ trợ chi phí học tập và cơ chế thu, sử dụng học phí đối với cơ sở giáo dục thuộc
hệ thống giáo dục quốc dân từ năm học 2010- 2011 đến năm học 2014- 2015
17 Chính phủ (2013), Nghị định số 101/2013/NĐ-CP ngày 04 tháng 9 năm 2013
quy định mức trợ cấp, phụ cấp ưu đãi đối với người có công với Cách mạng
18 Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (bổ
sung, phát triển năm 2011)
19 Đảng cộng sản Việt Nam (2008), Văn kiện Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương khóa X, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
20 Đảng bộ Huyện Thanh Trì (2010- 2015), Văn kiện Đại hội Đảng bộ huyện Thanh Trì lần thứ XXI, XXII, Hà Nội
21 Hệ thống các văn bản pháp luật hiện hành về chính sách đối với Thương binh, bệnh binh, Gia đình Liệt sĩ và Người có công, Nhà xuất bản Lao động - Xã hội năm 2000
22 Học viện Hành chính quốc gia (1997), Giáo trình quản lý Nhà nước trong lĩnh vực xã hội, NXB Giáo dục, Hà Nội
23 Huyện ủy Thanh Trì (2010), Lịch sử Đảng bộ huyện Thanh Trì (1930 – 1975)
24 Nguyễn Duy Kiên, Chính sách Người có công – là trách nhiệm của toàn dân,
Tạp chí Tuyên giáo số 7, 2012
25 Nguyễn Thị Thái Lan (chủ biên) (2012), Giáo trình Công tác xã hội nhóm,
Nxb Lao động xã hội, Hà Nội
26 Nguyễn Đình Liêu (2000), Một số suy nghĩ về hoàn thiện Pháp luật ưu đãi Người có công, NXB chính trị Quốc gia
27 Nguyễn Đình Liêu, Pháp lệnh ưu đãi đối với người có công – Một đòi hỏi bức thiết của cuộc sống, Tạp chí Lao động xã hội, số 91 tháng 9/1994
Trang 1428 Nguyễn Đình Liêu (2002), "Trợ cấp ưu đãi xã hội trong hệ thống pháp luật Việt Nam", Khoa học (Kinh tế - Luật), (1), 15 - 18
29 Bùi Thị Xuân Mai (2012), Giáo trình nhập môn công tác xã hội, Nxb Lao động
xã hội, Hà Nội
30 Hồ Chí Minh toàn tập, tập 4, tập 5, NXB Chính trị Quốc Gia, 2000
31 Hồ Chí Minh- Toàn tập, Tập 10, NXB CTQG, H.2011, tr372
32 Nguyễn Duy Nhiên (2010), Giáo trình Công tác xã hội nhóm, Nxb Đại học Sư phạm, Hà Nội
33 Nguyễn Duy Nhiên (2008), Nhập môn Công tác xã hội, Nxb Lao động xã hội,
Hà Nội
34 Lê Văn Phú (2004), Công tác xã hội, Nxb Đại học Quốc gia, Hà Nội
35 Nguyễn Hiền Phương (2004), "Một số vấn đkề về pháp luật ưu đãi xã hội", Luật học, (1), tr 39-45
36 Bùi Đình Thanh (1993), Chính sách xã hội – Một số vấn đề lý luận và thực tiễn Viện khoa học xã hội Việt Nam, Hà Nội
37 Mai Kim Thanh (2010), Nhập môn Công tác xã hội, Nxb Giáo dục, Hà Nội
38 Nguyễn Văn Thành, Đổi mới chính sách kinh tế - xã hội với người có công ở Việt Nam, Luận án Phó tiến sỹ Kinh tế, 1994
39 Nguyễn Danh Tiên, Chủ trương của Đảng đối với thương binh, liệt sỹ thời kỳ đổi mới, Tạp chí Khoa học Quân sự Tháng 7 năm 2012, Trung tâm Thông tin Khoa
học quân sự, Bộ Quốc phòng
40 Dương Đức Tuấn (2006), Những quy định mới về chế độ ưu đãi người có công với cách mạng và các văn bản hướng dẫn thi hành, Nxb Tư Pháp, Hà Nội
41 Trần Đình Tuấn (2010), Công tác xã hội lý thuyết và thực hành, NXB Đại học
Quốc gia Hà Nội
42 Trung tâm Khoa học xã hội và Nhân văn quốc gia (1994), Luận cứ khoa học cho việc đổi mới chính sách xã hội, Hà Nội
Trang 1543 Tổng cục Thống kê (2009), Tổng điều tra dân số và nhà ở 0h ngày 01/4/2009, Thành phố Hà Nội
44 Pháp lệnh Ưu đãi Người hoạt động Cách mạng, liệt sĩ và gia đình liệt sĩ, Thương binh, bệnh binh, Người hoạt động kháng chiến, Người có công giúp đỡ Cách mạng ngày 29 tháng 8 năm 1994 của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội
45 Phòng Lao động thương binh- xã hội huyện Thanh Trì (2014) báo cáo kết quả thực hiện công tác ưu đãi giáo dục năm 2013
46 Quốc hội (2006), Luật Bảo hiểm xã hội, Hà Nội
47 Ủy ban Thường vụ Quốc hội (2005), Pháp lệnh số 26/2005/PL-UBTVQH 11 ngày 29 tháng 6 năm 2005 về Ưu đãi người có công với cách mạng
48 Chính phủ (2006), Nghị định số 54/2006/NĐ-CP hướng dẫn thi hành Pháp lệnh
Ưu đãi người có công với cách mạng, Hà Nội
49 Ủy ban Thường vụ Quốc hội (2007), Pháp lệnh số 35/2007/UBTVQH11 về Ưu đãi người có công với cách mạng (Sửa đổi, bổ sung), Hà Nội
50 Ủy ban Thường vụ Quốc hội (2012), Pháp lệnh số 04/2012/UBTVQH13 về sửa đổi bổ sung một số điều của Pháp lệnh ưu đãi người có công với Cách mạng, Hà
Nội
51 Uỷ ban nhân dân huyện Thanh Trì (2012), Báo cáo tình hình thực hiện nhiệm
vụ phát triển kinh tế xã hội, an ninh quốc phòng năm 2012, phương hướng nhiệm
vụ năm 2013 của UBND huyện Thanh Trì
52 Uỷ ban nhân dân huyện Thanh Trì (2013), Báo cáo tình hình thực hiện nhiệm
vụ phát triển kinh tế xã hội, an ninh quốc phòng năm 2013, phương hướng nhiệm
vụ năm 2014 của UBND huyện Thanh Trì
53 Ủy ban nhân dân huyện Thanh Trì (2010), Đề án xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2010- 2015, Hà Nội