Nếu dấn thân vào“vùng đất mới” mà nhà văn không có cách nhìn, cách cảm thụ đời sống mới mẻ thì cũng không thể tạo nên tác phẩm nghệ thuật có giá trị đích thực.. Dù viết về đề tài đã [r]
Trang 1SỞ GD&ĐT VĨNH PHÚC ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI
TRƯỜNG THPT YÊN LẠC 2 NĂM HỌC: 2019- 2020
MÔN: NGỮ VĂN 12
Câu 1 (6,0 điểm)
Tôi hỏi đất:
- Đất sống với nhau như thế nào?
- Chúng tôi tôn cao nhau
Tôi hỏi nước:
- Nước sống với nhau như thế nào?
- Chúng tôi làm đầy nhau
Tôi hỏi cỏ:
- Cỏ sống với nhau như thế nào?
- Chúng tôi đan vào nhau,
Làm nên những chân trời
Tôi hỏi người:
- Người sống với nhau như thế nào?
Tôi hỏi người:
- Người sống với nhau như thế nào?
Tôi hỏi người:
- Người sống với nhau như thế nào?
(Hỏi - Hữu Thỉnh)
Từ ý thơ trên, trình bày suy nghĩ của anh /chị về những bài học trong cách sống của
con người
Câu 2 (14,0 điểm)
Bàn về lao động nghệ thuật của nhà văn, Mác-xen Pruxt cho rằng: “Một cuộc thám hiểm thực sự
không phải ở chỗ cần một vùng đất mới mà cần một đôi mắt mới”
Anh (chị) hiểu ý kiến trên như thế nào? Bằng hiểu biết về truyện ngắn Chí Phèo của Nam Cao và bài
thơ Tây Tiến của Quang Dũng, hãy làm rõ quan niệm nghệ thuật của Mác-xen Pruxt
Trang 2SỞ GD&ĐT VĨNH PHÚC ĐÁP ÁN ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI NĂM HỌC: 2019- 2020
MÔN: NGỮ VĂN
Câu 1:
Yêu cầu về kĩ năng trình bày:
Đảm bảo một văn bản nghị luận xã hội có bố cục rõ ràng, hợp lí, tổ chức sắp xếp ý một cách lôgic,
chặt chẽ, hành văn trôi chảy, mạch lạc, chữ viết rõ ràng, cẩn thận, không có quá 03 lỗi dùng từ, diễn đạt…
Yêu cầu về kiến thức:
Học sinh có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau nhưng cần đảm bảo các nội dung cơ bản sau:
1 Giải thích nội dung ý thơ
Từ sự nhận thức về phương thức tồn tại của tự nhiên (đất, nước, cỏ), nhà thơ thể hiện nỗi trăn trở,
chiêm nghiệm, day dứt về lẽ sống của con người trước cuộc đời
Phương thức tồn tại của tự nhiên
Phương thức tồn tại của đất: tôn cao nhau - Là cách tồn tại trong sự bổ sung, bồi đắp lẫn
nhau
Phương thức tồn tại của nước: làm đầy nhau - Là cách tồn tại trong sự san sẻ, cảm thông với nhau
Phương thức tồn tại của cỏ: đan vào nhau - Là cách tồn tại trong sự gắn bó chặt chẽ với nhau
=> Đó là cách diễn đạt hình ảnh để khẳng định một phương châm sống cao đẹp, luôn bồi đắp, tôn
vinh, chia sẻ và gắn bó với nhau trong cuộc sống Đó là cách sống cao thượng, vượt lên trên cái tôi
cá nhân ích kỉ đời thường để hướng tới một lẽ sống lớn lao, đích thực
2 Những bài học về cách sống của con người
Cần phải xác định một phương châm sống cao đẹp
Trong cuộc sống, cần phải học cách hi sinh và dâng hiến
Cần phải sống với nhau bằng thái độ sẻ chia, cảm thông
Sức mạnh của sự sống đích thực chính là sự đoàn kết, gắn bó giữa người với người
Phải áp dụng phương châm sống một cách đúng đắn, hợp lí, tránh những sự hi sinh mù
quáng, sự sẻ chia không đúng chỗ, nhắm mắt làm ngơ trước hành vi tội lỗi của người khác,
gây bè kết phái với mục đích không trong sáng…
Liên hệ bản thân
Học sinh cần phải luôn học hỏi nâng cao, trau dồi nhận thức để có một phương châm sống
cao đẹp
Cần phải vận dụng phương châm sống một cách linh động và phù hợp trong thực tiễn, tránh
áp dụng một cách máy móc, khô cứng
Câu 2:
Yêu cầu về kĩ năng:
Trang 3 Biết cách làm bài văn nghị luận văn học, bố cục rõ ràng, sử dụng linh hoạt các thao tác lập
luận: giải thích, phân tích, chứng minh, bình luận
Bài viết mạch lạc, trong sáng, có cảm xúc, không mắc lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu
Yêu cầu về kiến thức:
Học sinh có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau nhưng cần đảm bảo các nội dung cơ bản sau:
Giới thiệu được vấn đề nghị luận và truyện ngắn “Chí Phèo” của Nam Cao, bài thơ “Tây Tiến” của
Quang Dũng
Giải thích và bàn luận ý kiến
Giải thích từ ngữ
“Cuộc thám hiểm thực sự”: Quá trình lao động nghệ thuật nghiêm túc, gian khổ và đầy bản
lĩnh của nhà văn để sáng tạo nên tác phẩm đích thực
“Vùng đất mới”: Hiện thực đời sống chưa được khám phá (đề tài mới)
“Đôi mắt mới”: Cái nhìn, cách cảm thụ con người và đời sống mới mẻ
=>Hàm ý câu nói: Trong quá trình sáng tạo nghệ thuật, điều cốt yếu là nhà văn phải có cái nhìn và
cách cảm thụ độc đáo, giàu tính phát hiện về con người và đời sống
Bàn luận
Để tạo nên tác phẩm nghệ thuật đích thực, nhà văn phải có tài năng, tâm huyết, có bản lĩnh
và phải biết lao động nghệ thuật nghiêm túc, gian khổ giống như “cuộc thám hiểm thực sự”
Nếu dấn thân vào“vùng đất mới” mà nhà văn không có cách nhìn, cách cảm thụ đời sống mới
mẻ thì cũng không thể tạo nên tác phẩm nghệ thuật có giá trị đích thực
Dù viết về đề tài đã cũ nhưng bằng cái nhìn độc đáo, giàu tính khám phá, phát hiện, nhà văn
vẫn thấu suốt bản chất đời sống, mang lại cho tác phẩm giá trị tư tưởng sâu sắc
Nếu nhà văn có “đôi mắt mới”, biết nhìn nhận con người và đời sống giàu tính khám phá,
phát hiện lại tiếp cận với một “vùng đất mới”, thì sức sáng tạo của nhà văn và giá trị của tác
phẩm càng độc đáo, càng cao Vì thế, coi trọng vai trò quyết định của “đôi mắt mới” nhưng
cũng không nên phủ nhận ý nghĩa của “vùng đất mới” trong thực tiễn sáng tác
Để có cái nhìn và cách cảm thụ độc đáo nhà văn phải bám sát vào hiện thực đời sống; trau
dồi tài năng, bản lĩnh (sự tinh tế, sắc sảo ); bồi dưỡng tâm hồn (tấm lòng, tình cảm đẹp với
con người và cuộc đời ); xác lập một tư tưởng, quan điểm đúng đắn, tiến bộ
(Trong quá trình bàn luận có thể lấy dẫn chứng minh họa)
Phân tích, chứng minh
Truyện ngắn “Chí Phèo” của Nam Cao
Đề tài: Cuộc sống của người nông dân nghèo Việt Nam thời kì trước Cách mạng tháng Tám
Đây là đề tài quen thuộc, được nhiều nhà văn khai thác và đã xây dựng được những hình
tượng điển hình như trong: Tắt đèn (Ngô Tất Tố), Bước đường cùng (Nguyễn Công Hoan),
Trang 4 Cũng viết về cuộc sống của người nông dân thời kì trước Cách mạng tháng Tám, Nam Cao
không chỉ đề cập đến nỗi khổ đau về vật chất của người nông dân mà còn xoáy sâu vào bi
kịch tinh thần đau đớn: Bi kịch bị tha hóa, bị cự tuyệt quyền sống làm người lương thiện
Nhà văn trân trọng phát hiện phẩm chất tốt đẹp của con người Khẳng định bản chất lương
thiện của con người không bao giờ mất đi cho dù họ có bị hủy hoại và tàn phá cả nhân hình
lẫn nhân tính
Bài thơ “Tây Tiến” của Quang Dũng
Khác với các thi sĩ cùng thời, khi viết về đề tài người lính (anh bộ đội Cụ Hồ) thời kỳ đầu cuộc kháng chiến chống Pháp, Quang Dũng thể hiện một cách nhìn mới, một “đôi mắt mới”:
Nhà thơ không né tránh hiện thực mà nhìn thẳng vào cuộc chiến khốc liệt để làm nổi bật
những gian khổ, mất mát, hi sinh
Con đường Tây Tiến hiện ra vừa dữ dội, hùng vĩ vừa thơ mộng, mĩ lệ một thời
Bức tượng đài người lính Tây Tiến (xuất thân từ tầng lớp trí thức Hà Nội) hào hoa, lãng mạn,
đậm tinh thần bi tráng
Đánh giá khái quát: Nếu có “đôi mắt mới”, cách nhìn mới thì cho dù có viết về “vùng đất cũ” nhà
văn vẫn tạo ra được những áng thơ, thiên truyện độc đáo, có giá trị, có phẩm chất và cốt cách văn
học, có sức lay động lòng người, có khả năng sống mãi với thời gian
Kết luận vấn đề
Trang 5Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh nghiệm, giỏi về kiến thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các
trường chuyên danh tiếng
dựng các khóa luyện thi THPTQG các môn: Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và Sinh Học
trường PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên khác cùng TS.Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Trịnh Thanh Đèo và Thầy Nguyễn Đức Tấn
II.Khoá Học Nâng Cao và HSG
THCS lớp 6, 7, 8, 9 yêu thích môn Toán phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt điểm tốt ở các kỳ thi HSG
cho học sinh các khối lớp 10, 11, 12 Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS Lê Bá Khánh Trình, TS
Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Lưu Bá Thắng, Thầy Lê Phúc Lữ, Thầy Võ Quốc Bá Cẩn cùng đôi
HLV đạt thành tích cao HSG Quốc Gia
các môn học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư liệu tham khảo phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất
miễn phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các môn Toán- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng Anh
Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai
Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi – Tiết kiệm 90%
Học Toán Online cùng Chuyên Gia
HOC247 NET cộng đồng học tập miễn phí HOC247 TV kênh Video bài giảng miễn phí