* Đánh giá chung: Hai đoạn thơ ra đời trong những hoàn cảnh khác nhau nhưng đã thể hiện thành công tài năng nghệ thuật và tình cảm gắn bó với cách mạng của Tố Hữu ở mỗi chặng đường các[r]
Trang 1TRƯỜNG THPT NGUYỄN VIẾT XUÂN ĐỀ THI THỬ TRUNG HỌC PHỔ THÔNG QUỐC GIA
MÔN: NGỮ VĂN
NĂM HỌC: 2019 - 2020
( Đề gồm 01 trang )
I ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
Cô ơi !
Cô không phải người nông dân một nắng hai sương làm ra hạt thóc, nhưng cô dạy con biết quý
bát cơm chan chứa mồ hôi Cô không phải người công nhân kĩ sư kiến thiết mọi nơi, nhưng cô xây
cho đời một tương lai phía trước
Cha mẹ là người cho con cuộc sống, bạn bè là những chỗ dựa niềm tin, thử thách rồi những thất
bại đã cho con trưởng thành hơn thì chính cô là người dạy con vượt qua khó khăn vấp ngã trên
đường đời Chính cô là người nâng niu, uốn nắn cho con từng lời ăn tiếng nói, từng cử chỉ dáng đi
Con lớn dần trong vòng tay yêu thương của cô mà không hay rằng ba năm học đã sắp kết thúc Con sắp phải xa cô thật rồi sao? Con chỉ muốn mãi là cô trò nhỏ được cắp sách vở đến trường, ngày ngày
được nghe cô giảng bài
Nhưng con phải đi để còn nhường chỗ cho thế hệ các em học sinh mới Đây cũng là lúc con vận
dụng những bài học về cuộc đời của cô ở ngôi trường khác, to lớn hơn trường mình
(Trích Thư gửi cô ngày tri ân, nguồn internet)
Câu 1 Xác định phong cách ngôn ngữ của văn bản (0,5 điểm)
Câu 2 Anh/ chị hiểu như thế nào về dòng tâm sự: Cha mẹ là người cho con cuộc sống, bạn bè là
những chỗ dựa niềm tin, thử thách rồi những thất bại đã cho con trưởng thành hơn thì chính cô là
người dạy con vượt qua khó khăn vấp ngã trên đường đời (0,5 điểm)
Câu 3 Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ nổi bật nhất trong câu: Chính cô là người nâng
niu, uốn nắn cho con từng lời ăn tiếng nói, từng cử chỉ dáng đi (1,0 điểm)
Câu 4 Từ văn bản, anh/chị hãy rút ra thông điệp có ý nghĩa nhất với bản thân (1,0 điểm)
II LÀM VĂN (7,0 điểm)
Câu 1 (2,0 điểm)
Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của mình về lòng biết ơn
Trang 2Câu 2 (5,0 điểm )
Cảm nhận của anh/chị về đoạn thơ sau:
- Mình về mình có nhớ ta Mười lăm năm ấy thiết tha mặn nồng
Mình về mình có nhớ không Nhìn cây nhớ núi, nhìn sông nhớ nguồn?
- Tiếng ai tha thiết bên cồn Bâng khuâng trong dạ, bồn chồn bước đi
Áo chàm đưa buổi phân li Cầm tay nhau biết nói gì hôm nay
(Trích Việt Bắc - Tố Hữu - Ngữ văn 12, tập 1 2008)
Từ đó, liên hệ với đoạn thơ sau và rút ra nhận xét về tình cảm cách mạng của Tố Hữu
Tôi đã là con của vạn nhà
Là em của vạn kiếp phôi pha
Là anh của vạn đầu em nhỏ
Không áo cơm cù bất cù bơ
( Trích Từ ấy –Tố Hữu Ngữ văn 11, tập 2 2007)
Trang 3TRƯỜNG THPT NGUYỄN VIẾT XUÂN ĐÁP ÁN ĐỀ THI THỬ THPTQG
MÔN : NGỮ VĂN
NĂM HỌC: 2019 - 2020
Phần I: Đọc - hiểu
Câu 1: Phong cách ngôn ngữ văn bản: sinh hoạt
Câu 2: Về dòng tâm sự: "Cha mẹ là người cho con cuộc sống, bạn bè là những chỗ dựa niềm tin, thử
thách rồi những thất bại đã cho con trưởng thành hơn thì chính cô là người dạy con vượt qua khó
khăn vấp ngã trên đường đời" có thể được hiểu như sau:
- Cha mẹ có công sinh thành dưỡng dục, nuôi con nên người;
- Bạn bè là người gần gũi, giúp ta có sức mạnh tinh thần
- Thử thánh, thất bại là bài học của sự thành công
- Cô giáo là người mẹ hiền, nâng đỡ cho bao thế hệ học sinh vượt qua mọi chông gai trong cuộc sống
Câu 3:
- Biện pháp tu từ nổi bật nhất trong câu đó là phép liệt kê: nâng niu, uốn nắn, lời ăn tiếng nói, cử chỉ, dáng đi
- Tác dụng: tạo nên cách diễn đạt giàu hình ảnh, mang ý nghĩa ca ngợi tình cảm yêu thương của cô
dành cho học trò như tình cảm của người mẹ dành cho những đứa con; đồng thời thể hiện niềm xúc động và lòng biết ơn của học trò dành cho cô giáo trong ngày chia tay
Câu 4: Gợi ý làm bài
- Trình bày 1 thông điệp tâm đắc nhất và có lí giải vì sao
+ Tri ân là đạo lí truyền thống của dân tộc
+ Thầy cô là kĩ sư tâm hồn
+ Nghề giáo là nghề cao quý…
Phần II Làm văn
Câu 1: Dàn ý tham khảo
I Mở bài: Giới thiệu vấn đề cần bàn luận
- Từ xa xưa, ông bà ta có câu “uống nước nhớ nguồn”, một câu nói dạy bao thế hệ về lòng biết ơn
Lòng biết ơn là một đức tính cao quý và đẹp của con người Truyền thống về lòng biết ơn đã được
bao đời thế hệ cha ông gìn giữ và phát huy Để tiếp nối ông cha thì thế hệ trẻ cũng đã gìn giữ nét đẹp
để hiểu thêm về lòng biết ơn, chúng ta cùng đi tìm hiểu về “Lòng biết ơn”
II Thân bài
1 Giải thích thế nào là “lòng biết ơn”?
Trang 4- Lòng biết ơn là sự ghi nhớ công ơn, tình cảm mà người khác mang lại cho mình Những hành động, việc làm mà họ hi sinh để mang lại niềm hay hạnh phúc hay niềm vui cho mình
2 Biểu hiện của lòng biết ơn
- Luôn ghi nhớ công ơn của họ trong long
- Có những hành động thể hiện sự biết ơn
- Luôn mong muốn đền áp công ơn của những người đã giúp đỡ mình
3 Tại sao phải có lòng biết ơn?
- Vì đó là nghĩa cử, truyền thống tốt đẹp của ông cha ta từ bao đời xưa
- Lòng biết ơn là một tình cảm cao đẹp và thiêng liêng của mỗi con người
- Mỗi công việc chúng ta thành công không phải tự nhiên mà có, dù lớn hay nhỏ cũng có sự giúp đỡ
của ai đó, vậy nên ta cần phải có lòng biết ơn
4 Mở rộng vấn đề
- Có một số người hiện nay không có lòng biết ơn
VD: Ăn cháo đá bát, qua cầu rút ván,
III Kết bài
- Nêu cảm nghĩ về lòng biết ơn
- Nêu những công việc và thể hiện lòng biết ơn
Câu 2: Gợi ý làm bài
Chia vấn đề cần nghị luận thành các luận điểm phù hợp:
* Khái quát chung
- Vài nét về tác giả, tác phẩm và xác định vấn đề nghị luận
+ Tố Hữu là nhà thơ trữ tình chính trị Việt Bắc là bài thơ xuất sắc trong tập thơ cùng tên của ông
+ Đoạn thơ tám câu đầu đã thể hiện ân tình trong cuộc chia tay lịch sử giữa cán bộ cách mạng về
xuôi với Việt Bắc và những kỉ niệm kháng chiến gian khổ mà hào hùng
* Cảm nhận về đoạn thơ trong bài Việt Bắc
- Bốn câu đầu: Lời ướm hỏi và dặn dò của người ở lại
+ Lời ướm hỏi ngọt ngào tình tứ của người ở lại
+ Khơi gợi kỉ niệm về thời gian: 15 năm- một thời kì hoạt động CM, gian khổ, hào hùng nghĩa tình
sâu nặng
+ Khơi gợi kỷ niệm về không gian: cây, núi, sông, nguồn… chỉ căn cứ cách mạng nơi giao lưu nghĩa
tình quân dân
=> Thể hiện tâm trạng của người ở lại lưu luyến, thông qua cặp đại từ : Mình- Ta, điệp từ nhớ.Dặn
dò, nhắn nhủ người ở lại đừng quên kỷ niệm gắn bó
Trang 5+ Tâm trạng xao xuyến bâng khuâng bồn chồn…
+ Xúc động đến nghẹn ngào không nói nên lời, chỉ nhìn nhau bằng ánh mắt và cái bắt tay đầy lưu
luyến…
- Nghệ thuật
+ Sử dụng thể thơ lục bát truyền thống
+ Giọng thơ ngọt ngào tâm tình sâu lắng
+ Sử dụng kết cấu đối đáp giao duyên trong ca dao, dân ca
+ Sử dụng cặp đại từ Mình – Ta
+ Sử dụng linh hoạt các biện pháp tu từ …
- Đánh giá khái quát về đoạn thơ : Đoạn thơ khẳng định và ca ngợi vẻ đẹp của tình quân dân gắn bó keo sơn trong một thời kháng chiến gian khổ mà hào hùng, tình cảm ấy thắm thiết như tình yêu đôi lứa, thủy chung như nghĩa vợ chồng son sắt trước sau như một
* Liên hệ với khổ thơ trong bài Từ ấy
- Về nội dung: Tố Hữu chuyển biến sâu săc trong tình cảm nhà thơ gắn bó và đã trở thành người
thân thiết ruột thịt trong đại gia đình lao khổ đồng cảm, chia sẻ với tất cả mọi người
- Về nghệ thuật:
+ thể thơ 7 chữ với cách xưng hô thân tình ruột thịt
+ dùng điệp từ đã là
+ dùng từ ước lệ chỉ số nhiều vạn nhà, vạn kiếp
* Nhận xét tình cảm cách mạng của Tố Hữu qua hai đoạn thơ
- Giống nhau :
+ Tình cảm cách mạng trong hai đoạn thơ đều thiết tha, sâu lắng, chân thành; được thể hiện qua
phong cách thơ trữ tình chính trị của Tố Hữu
+ Tình cảm cách mạng trong hai đoạn thơ đều xuất phát từ những con người yêu nước, giác ngộ
cách mạng, tự nguyện gắn bó với cách mạng, nhân dân, sẵn sàng dấn thân vì đất nước
- Khác nhau :
Ở Việt Bắc:
+ Tình cảm cách mạng là tình cảm từ hai phía trong kháng chiến gian khổ nhưng thật hào hùng
Tình cảm ấy đã được thể hiện thật xúc động trong cảnh chia tay với tâm trạng lưu luyến bịn rịn và
nỗi nhớ tha thiết của người đi – kẻ ở
= Tình cảm được gợi tả bằng thể thơ lục bát truyền thống và kết cấu theo lối đáp giao duyên trong
ca dao dân ca
Ở Từ Ấy
Trang 6+ Tình cảm cách mạng là tình cảm lớn của người thanh niên yêu nước trong buổi đầu giác ngộ lí
tưởng cách mạng
+ Tình cảm ấy được gợi tả bằng thể thơ thất ngôn với âm điệu tha thiết, sâu lắng Giọng thơ tự sự –
người thanh niên yêu nước kể lại một kỉ niệm vui sướng trong cuộc đời cách mạng của mình: ngày chính thức đến với lí tưởng cách mạng, từ đó có sự chuyển biến lớn trong nhận thức và tình cảm
* Đánh giá chung: Hai đoạn thơ ra đời trong những hoàn cảnh khác nhau nhưng đã thể hiện thành
công tài năng nghệ thuật và tình cảm gắn bó với cách mạng của Tố Hữu ở mỗi chặng đường cách
mạng
Trang 7Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh nghiệm, giỏi
về kiến thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các trường chuyên danh
tiếng
xây dựng các khóa luyện thi THPTQG các môn: Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và
Sinh Học
trường PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên khác cùng TS.Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Trịnh Thanh Đèo và Thầy Nguyễn Đức
Tấn
THCS lớp 6, 7, 8, 9 yêu thích môn Toán phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt điểm tốt ở các kỳ thi HSG
dành cho học sinh các khối lớp 10, 11, 12 Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS Lê Bá Khánh
Trình, TS Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Lưu Bá Thắng, Thầy Lê Phúc Lữ, Thầy Võ Quốc
Bá Cẩn cùng đôi HLV đạt thành tích cao HSG Quốc Gia
các môn học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư
Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai
Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi – Tiết kiệm 90%
Học Toán Online cùng Chuyên Gia
HOC247 NET cộng đồng học tập miễn phí HOC247 TV kênh Video bài giảng miễn phí
Trang 8- HOC247 TV: Kênh Youtube cung cấp các Video bài giảng, chuyên đề, ôn tập, sửa bài tập, sửa đề thi
miễn phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các môn Toán- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng Anh