Là sự đông lại của protein và tách ra khỏi dung dịch khi đun nóng hoặc thêm axit, bazơ, muối. Ví dụ: Khi cho giấm hoặc chanh vào sữa bò hoặc sữa đậu nành. Hiện tượng xảy ra: sữa bò và s[r]
Trang 1SƠ LƯỢC VỀ AMINO AXIT – PEPTIT – PROTEIN
ÔN TẬP KIẾN THỨC MÔN HÓA HỌC 12
A KIẾN THỨC CẦN NẮM
Amino axit là hợp chất hữu cơ tạp chức, trong phân tử có chứa đồng thời nhóm chức amin (-NH2) và nhóm chức cacboxyl (-COOH)
Peptit là sản phẩm trùng ngưng của amino axit
I NỘI DUNG LÝ THUYẾT CƠ BẢN AMINO AXIT
Các amino axit trong phân tử phải có 4 nguyên tố: C, H, O, N
Ví dụ: axit amino axetic (Glyxin) CH2(NH2)-COOH (C2H5O2N)
Công thức phân tử của amino axit: CxHyOzNt (x ≥ 2, z ≥ 2, t ≥ 1)
Amino axit no, hở, có 1 nhóm NH2 và 1 nhóm COOH: H 2 N-C m H 2m -COOH
CTPT: C n H 2n+1 O 2 N hay H 2 N-R – COOH
1 Tính chất vật lý:
Amino axit: dạng tinh thể không màu, vị hơi ngọt, có nhiệt độ nóng chảy cao (khoảng 220 3000C), dễ tan trong nước
Thí dụ: Glyxin nóng chảy ở 232 2360C, có độ tan 25,5g/100g nước ở 250C
2 Tính chất hóa học
Amino axit là hợp chất có tính lưỡng tính: tính bazo có nhóm –NH2; tính axit do có nhóm –COOH; ngoài
ra có phản ứng este hóa ở nhóm –COOH và phản ứng trùng ngưng giữa nhóm –NH2 và nhóm – COOH tạo peptit
2.1 Tính axit: (do nhóm COOH)
a Tác dụng với bazơ:
2H NCH COOHKOH H NCH COOKH O
R(NH2)x(COOH)y + yNaOH → R(NH2)x(COONa)y + yH2O
R(NH 2 )x(COOH)y + y OH - → R(NH 2 )x(COO - )y + yH 2 O
-2
H O OH
n = n
b Phản ứng este hóa:
khí HCl
H N CH COOH C H OH H N CH COO C H H O
H N-R-COOH+ R'-OH H N-R-COO-R'+ H O
2.2 Tính Bazơ (do nhóm NH 2 ):
Tác dụng với axit vô cơ mạnh:
H NCH COOHHCl C H Nl CH COOH
0
t
H N CH COOH H SO [NH CH COOH] SO
2.3 Phản ứng trùng ngưng:
+ Phản ứng trùng ngưng: là quá trình kết hợp các monome (phân tử nhỏ) để tạo polime đồng thời có sản
3 4
N H HSO
Trang 2phẩm ngưng tụ H2O
Đối với amino axit: có sự tương tác của nhóm -COOH và nhóm -NH 2 tạo liên kết peptit (hoặc liên kết amit) CONH
Ví dụ:
H2N-CH2-COOH + H2N-CH2-COOH t ,xt o H2N-CH2-CO-NH-CH2-COOH + H2O
Hay: 2 H2N-CH2-COOH t ,xt o
H2N-CH2-CO-NH-CH2-COOH + H2O Tổng quát
nH2N-CH2-COOH t ,xt o
H-(HN-CH2-CO) n -OH + (n – 1) H2O
II NỘI DUNG LÝ THUYẾT CƠ BẢN PEPTIT:
Peptit có phản ứng thủy phân trong môi trường axit hoặc môi trường kiềm, sản phẩm tạo các amino axit, sau đó tùy thuộc vào môi trường mà ta thu được muối tương ứng
Do liên kết –CO-NH- không bền nên chúng dễ phân cắt tạo 2 nhóm chức: COOH và –NH2 của các aminoaxit thành phần
- Môi trường axit:
H2N-CH2-CO-NH-CH2-COOH + H2O t o,H H2N-CH2-COOH + H 2 N-CH2-COOH
Hay: H2N-CH2-CO-NH-CH2-COOH + H2O t o,H 2H2N-CH2-COOH
Nếu axit dư (HCl) thì được muối: ClH3N-CH2-COOH
- Môi trường kiềm:
H2N-CH2-CO-NH-CH2-COOH + H2O t ,OHo - 2H2N-CH2-COOH
Nếu kiềm dư (NaOH) thì được muối: H2N-CH2-COONa
III NỘI DUNG LÝ THUYẾT CƠ BẢN PROTEIN
Protein là những polipeptit cao phân tử có phân tử khối từ vài chục nghìn đến vài triệu
Protein có phản ứng thủy phân (tương tự peptit)
1 Tính chất vật lí
a) Hình dạng:
- Dạng sợi: như keratin (trong tóc), miozin (trong cơ), fibroin (trong tơ tằm)
- Dạng cầu: như anbumin (trong lòng trắng trứng), hemoglobin (trong máu)
b) Tính tan trong nước:
Protein hình sợi không tan, protein hình cầu tan
c) Sự đông tụ:
Là sự đông lại của protein và tách ra khỏi dung dịch khi đun nóng hoặc thêm axit, bazơ, muối
Ví dụ: Khi cho giấm hoặc chanh vào sữa bò hoặc sữa đậu nành Hiện tượng xảy ra: sữa bò và sữa đậu
nành bị vón cục do có sự đông tụ protein
2 Tính chất hóa học
Nếu thủy phân hoàn toàn thì được các aminoaxit; nếu thủy phân không hoàn toàn (enzim xúc tác) thì được các peptit
Tất cả các hợp chất có chứa N (aminoaxit, peptit, protein) khi đốt cháy đều có sản phẩm cháy: CO2, H2O,
N2
B BÀI TẬP
Trang 3Câu 1 Hoàn thành các phương trình hóa học sau
a axit aminoaxetic + HCl
b axit aminoaxetic + KOH
c axit aminoaxetic + C2H5OH
d 2CH2(NH2)(COOH) →
e.H2N-CH2-CO-NH-CH(CH3)-COOH + H2O →
Câu 2 Đun nóng một aminoaxit X có xúc tác được một peptit (Y) có CTPT: C6H11O4N3 Tìm CTCT X Viết phương trình phản ứng tổng hợp Y
Câu 3 Đun nóng chất hữu cơ X có CTPT: C4H8O3N2 trong dung dịch HCl dư, sau phản ứng được dung dịch Y Cô cạn dung dịch Y được chất rắn Z
Xác định CTCT các chất X, Z và viết phương trình hóa học của các phản ứng
Câu 4 a Nấu bún riêu cua thì trên bề mặt của nước bún có hiện tượng gì và giải thích?
b Khi người bị ngộ độc kim loại nặng (Pb, Hg…) thì người ta thường cho bệnh nhân uống sữa Giải thích việc làm đó
c Phân biệt tơ tằm và sợi bông vải bằng cách nào? Giải thích?
d Khi giặt quần áo dệt từ tơ tằm hoặc len lông cừu không nên giặt bằng xà phòng có tính kiềm cao mà nên giặt bằng xà phòng trung tính?
Câu 5 Khi phân tích chất X được tách ra từ sản phẩm thuỷ phân protein, người ta thấy khối lượng mol
phân tử của X là 75 gam/mol Đốt cháy 1,5 gam X thấy tạo ra 1,76 gam CO2, 0,9 gam H2O và 0,28 gam
N2
a) Hãy xác định công thức phân tử của X
b) Viết công thức cấu tạo của X
c) Đun nóng 2 mol X có xúc tác, được 1 mol Y Xác định CTCT của Y; viết phương trình hóa học
- HẾT -
Trang 4Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh nghiệm,
giỏi về kiến thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các trường chuyên
danh tiếng
I.Luyện Thi Online
xây dựng các khóa luyện thi THPTQG các môn: Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và Sinh
Học
trường PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên khác cùng TS.Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Trịnh Thanh Đèo và Thầy Nguyễn Đức Tấn
II.Khoá Học Nâng Cao và HSG
THCS lớp 6, 7, 8, 9 yêu thích môn Toán phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt điểm tốt ở các kỳ thi HSG
cho học sinh các khối lớp 10, 11, 12 Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS Lê Bá Khánh Trình, TS Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Lưu Bá Thắng, Thầy Lê Phúc Lữ, Thầy Võ Quốc Bá Cẩn cùng đôi HLV đạt thành tích cao HSG Quốc Gia
III.Kênh học tập miễn phí
các môn học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư liệu tham khảo phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất
miễn phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các môn Toán- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng Anh
Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai
Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi – Tiết kiệm 90%
Học Toán Online cùng Chuyên Gia
HOC247 NET cộng đồng học tập miễn phí HOC247 TV kênh Video bài giảng miễn phí