Để có một lối sống đẹp không phải chỉ ngày một ngày hai có thể làm được, mà nó còn phải thể hiện ở những hành động thực tế, mà muốn lan tỏa được những lối sống đẹp thì ta cần phải thực [r]
Trang 1SỞ GD&ĐT VĨNH LONG ĐỀ THI THAM KHẢO VÀO LỚP 10
NĂM HỌC: 2019 – 2020
MÔN: NGỮ VĂN
I ĐỌC HIỂU: (3.0 điểm)
Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi bên dưới:
“Tiếng lành đồn gần, tiếng dữ đồn xa”, đúng như ông bà ta từ xa xưa đã nói Trong xã hội hiện nay,
tiếng dữ càng lan truyền nhanh hơn, rộng hơn gấp vạn lần bởi các trang mạng xã hội
Những cái “like” vô tình, “share” theo phong trào và “comment” cố ý để gây ấn tượng đã góp phần
rất lớn cho cái xấu lan xa hơn
“Tiếng dữ đồn xa” dường như đã làm mất đi lối sống đẹp của giới trẻ ngày nay Vậy tại sao chúng ta không làm cho “tiếng lành đồn xa”?
Theo tôi, chúng ta có thể bắt đầu ngay chính từ những trang mạng xã hội Hãy phát động từ trường học, cơ quan, xí nghiệp đến ban ngành, đoàn thể nhân rộng các câu chuyện đẹp, hành động tử tế
trên mạng xã hội, nghĩa là mọi người chỉ “like, share, comment” những tin tức, hình ảnh về việc tốt, người tốt và tuyệt đối không làm những điều này với những tin tức về cái xấu, cái ác
Lối sống đẹp, điều thiện chỉ có thể bắt đầu khi “tai nghe, mắt thấy” thường xuyên từ những chuyện
tốt đẹp
(Chia sẻ của Lê Phương Trí, đăng trên Xây dựng lối sống đẹp: đừng vội quy chụp cho người trẻ -
Quốc Linh, www.tuoitre.vn, 19/3/2018)
Câu 1: Người chia sẻ đã nêu ra nguyên nhân nào khiến cái xấu dễ lan xa? (0,5 điểm)
Câu 2: Em hiểu như thế nào về nghĩa của từ “tiếng lành”? (0.5 điểm)
Câu 3: Vì sao “Lối sống đẹp, điều thiện chỉ có thể bắt đầu khi “tai nghe, mắt thấy” thường xuyên từ
những chuyện tốt đẹp”? (1.0 điểm)
Câu 4:
a) Thế nào là khởi ngữ? (0,5 điểm)
b) Câu nào sau đây không có khởi ngữ? Chuyển câu đó thành câu có khởi ngữ (0.5 điểm)
(1) - Lối sống đẹp, ta có thể bắt gặp ở mọi nơi
(2) - Mọi người cần có cách ứng xử đúng đắn trước cái xấu
II LÀM VĂN: (7.0 điểm)
Câu 1: (2.0 điểm)
Viết đoạn văn (khoảng 01 trang giấy thi) trình bày suy nghĩ về tính kiêu ngạo
Câu 2: (5.0 điểm)
Phân tích vẻ đẹp của nhân vật Vũ Nương trong đạo làm dâu, làm vợ, làm mẹ, đoạn từ khi mới về
nhà
Trang 2SỞ GD&ĐT VĨNH LONG ĐÁP ÁN ĐỀ THI THAM KHẢO VÀO LỚP 10
NĂM HỌC: 2019 – 2020
MÔN: NGỮ VĂN
I ĐỌC HIỂU: (3.0 điểm)
Câu 1: Người chia sẻ đã nêu ra các nguyên nhân khiến cái xấu dễ lan xa: những cái “like” vô tình,
“share” theo phong trào và “comment” cố ý
Câu 2: "tiếng lành” ở đây là chỉ những người, những việc tốt đẹp trong cuộc sống
Câu 3: Vì sao “Lối sống đẹp, điều thiện chỉ có thể bắt đầu khi “tai nghe, mắt thấy” thường xuyên từ
những chuyện tốt đẹp”?
Để có một lối sống đẹp không phải chỉ ngày một ngày hai có thể làm được, mà nó còn phải thể hiện
ở những hành động thực tế, mà muốn lan tỏa được những lối sống đẹp thì ta cần phải thực hiện lan
tỏa để mọi người xung quanh đều có thể “tai nghe, mắt thấy”, mà việc này cần phải làm thường
xuyên đồng thời cũng cần phê phán những lối sống tiêu cực, ích kỉ, những điều xấu xa
Ví dụ như "ATM gạo" ở Việt Nam, chỉ một hành động nhỏ của một cá nhân tới địa phương, rồi lan
tỏa ra toàn quốc, giúp những ai có hoàn cảnh khó khăn trong thời kỳ đại dịch Covid-19 diễn biến
phức tạp
Câu 4:
a) Khởi ngữ là thành phần câu đứng trước chủ ngữ để nêu lên đề tài được nói đến trong câu
b) Câu không có khởi ngữ: (2) - Mọi người cần có cách ứng xử đúng đắn trước cái xấu
Chuyển câu đó thành câu có khởi ngữ: Trước cái xấu, mọi người cần có cách ứng xử đúng đắn
II LÀM VĂN: (7.0 điểm)
Câu 1:
Đoạn văn tham khảo
Trong cuộc sống, biết tự tin vào bản thân là một điều tốt và cần phát huy nhưng có một số người lại biến sự tự tin ấy trở thành sự kiêu ngạo của bản thân Kiêu ngạo dùng để ám chỉ những người luôn
tự tin một cách thái quá vào bản thân, luôn coi mình là nhất mà không coi người khác ra gì Người
có đức tính kiêu ngạo luôn bảo vệ ý kiến của bản thân mà không quan tâm tới người khác Có một
số người còn thể hiện sự kiêu ngạo bằng cách coi thường những thứ mà họ nghĩ là "thấp kém hơn
mình" Như một vài người "tầng lớp trên" - người có cả tiền tài và địa vị, họ nhìn những người
nghèo khổ bằng thái độ khinh khỉnh Không ở đâu xa, ngay trong trường học, có những học sinh học rất giỏi nhưng họ lại luôn tự phụ, coi thường các bạn khác trong lớp… Kiêu ngạo, tự cao như một
chất axit ăn mòn nhân cách và huỷ hoại cuộc sống của con người Bởi sự kiêu ngạo, thói tự cao sẽ
kéo theo những đức tính xấu khác như sự ích kỷ, bảo thủ Chính vì luôn cho mình là đúng, luôn cho những thứ của mình là tốt nhất nên con người thường không muốn san sẻ những điều mình có cho
Trang 3bất cứ một ai khác Cuối cùng, họ trở thành những con người cô đơn, cô độc nhất Việc ta cần làm để tránh đi thói tự cao, kiêu ngạo chính là học cách sống chậm lại, suy nghĩ và nhìn nhận mọi việc rộng rãi hơn Tất nhiên, bản thân chúng ta vẫn phải nỗ lực, rèn luyện để hoàn thiện bản thân, hướng tới
những điều tốt đẹp trong cuộc sống
Câu 2:
1 Phân tích đề
Yêu cầu của đề bài: phân tích nhân vật Vũ Nương
Phạm vi tư liệu, dẫn chứng : câu văn, từ ngữ, chi tiết tiêu biểu trong tác phẩm Chuyện người
con gái Nam Xương
Phương pháp lập luận chính : phân tích
2 Hệ thống luận điểm
Luận điểm 1: Hoàn cảnh sống của Vũ Nương
Luận điểm 2: Vũ Nương là người phụ nữ có nhiều phẩm chất tốt đẹp
Luận điểm 3: Bi kịch số phận bất hạnh, hẩm hiu của Vũ Nương
3 Lập dàn ý chi tiết
a Mở bài
Giới thiệu vài nét về tác giả Nguyễn Dữ và truyện Chuyện người con gái Nam Xương:
o Nguyễn Dữ là một trong những nhà văn nổi tiếng của thế kỉ thứ 15 với thể loại truyện
truyền kì
o "Chuyện người con gái Nam Xương" là tác phẩm được rút trong tập truyện Truyền kì mạn
lục nổi tiếng của ông, viết về phẩm chất và số phận của người phụ nữ trong xã hội phong kiến xưa, đồng thời lên án, tố cáo lễ giáo phong kiến hà khắc
Giới thiệu khái quát nhân vật Vũ Nương: là hiện thân của lòng vị tha và vẻ đẹp người phụ nữ
nhưng phải chịu bi kịch bất hạnh của chế độ phong kiến
b Thân bài
Khái quát về truyện Chuyện người con gái Nam Xương
Hoàn cảnh ra đời: Chuyện người con gái Nam Xương là truyện thứ 16 trong 20 truyện trong
sách Truyền kỳ mạn lục (ghi chép tản mạn những điều kì lạ vẫn được lưu truyền) của Nguyễn Dữ được viết vào thế kỉ XVI Truyện có nguồn gốc từ truyện cổ dân gian “Vợ chàng Trương”
Cốt truyện: Truyện kể về người con gái tên Vũ Nương thùy mị nết na, tư dung tốt đẹp, người vợ hiền con thảo nhưng bị hàm oan phải tự tử để bảo vệ danh tiết
Phân tích nhân vật Vũ Nương
Trang 4 Hoàn cảnh sống:
o Hoàn cảnh xã hội lúc bấy giờ: chiến tranh phong kiến xảy ra, xã hội trọng nam khinh nữ
o Hoàn cảnh gia đình: Hôn nhân không có sự bình đẳng về giai cấp, vợ chồng vì chiến tranh
mà phải sống xa nhau, tính cách vợ chồng trái ngược nhau
o Vũ Nương, người phụ nữ có nhiều phẩm chất tốt đẹp
Là người con gái thùy mị nết na, tư dung tốt đẹp
o Người vợ một mực thủy chung với chồng, thấu hiểu nỗi khổ và nguy hiểm mà chồng phải đối mặt nơi chiến tuyến, chờ đợi chồng
o Biết Trương Sinh vốn có tính đa nghi, nên nàng luôn “giữ gìn khuôn phép, không từng để lúc nào vợ chồng phải đến thất hòa” => một người vợ hiền thục, khôn khéo, nết na đúng mực
o Khi chồng đi lính: Vũ Nương rót chén rượu đầy, dặn dò chồng những lời tình nghĩa, đằm thắm, thiết tha: “Chàng đi chuyến này, thiếp chẳng dám mong được đeo ấn phong hầu, mặc áo gấm trở về quê cũ, chỉ xin ngày về mang theo được hai chữ bình yên, thế là đủ rồi”
=> Chồng đi xa vẫn một lòng chung thủy, thương nhớ chồng khôn nguôi, mong chồng trở về bình
yên vô sự, ngày qua tháng lại một mình vò võ nuôi con
Là người con dâu hiếu thảo:
o Thay chồng chăm lo phụng dưỡng mẹ chồng
o Khi mẹ chồng ốm thì thuốc thang chạy chữa, lễ bái thần phật và lấy những lời khôn khéo
để khuyên lơn để cho mẹ có thể vơi bớt đi nỗi nhớ thương và mong ngóng con
o Lo ma chay, tế lễ chu đáo khi mẹ chồng mất
Là người mẹ thương con hết mực:
o Khi chồng đi lính chưa được bao lâu thì Vũ Nương sinh bé Đản và một mình gánh vác hết việc nhà chồng nhưng nàng chứ bao giờ chểnh mảng chuyện con cái
o Để con trai bớt đi cảm giác thiếu vắng tình cảm của người cha, nàng chỉ bóng mình trên
vách và bảo đó là cha Đản
=> Vũ Nương là một người phụ nữ lý tưởng đầy đủ phẩm chất công – dung – ngôn – hạnh
=> Nguyễn Dữ đã dành thái độ yêu mến, trân trọng đối với nhân vật qua từng trang truyện, khắc
họa hình tượng người phụ nữ với đầy đủ phẩm chất tốt đẹp
Bi kịch số phận bất hạnh, hẩm hiu:
Nàng là nạn nhân của chế độ nam quyền, một xã hội mà hôn nhân không có tình yêu và tự
do: Trương Sinh xin mẹ trăm lạng vàng để cưới Vũ Nương
Trang 5 Là nạn nhân của chiến tranh phi nghĩa:
o Cuộc sống hôn nhân với Trương Sinh chưa được bao lâu thì chàng phải đi lính, để lại mình Vũ Nương với mẹ già và đứa con còn chưa ra đời
o Trong ba năm chồng đi lính, nàng phải thay chồng cáng đáng việc gia đình, chăm sóc con cái, phụng dưỡng mẹ già
o Sự xa cách do chiến tranh đã tạo điều kiện nảy sinh hiểu lầm
Nỗi đau, oan khuất:
o Người chồng đa nghi vì nghe lời con trẻ ngây thơ nên nghi oan, cho rằng nàng đã thất tiết, mắng nhiếc, đánh và đuổi nàng đi mặc nàng đau khổ, khóc lóc bày tỏ nỗi oan
o Không thể thanh minh được, nàng tìm đến cái chết để tỏ bày nỗi oan ức, bảo toàn danh dự
o Dù ở thủy cung luôn nhớ về nhân gian nhưng không thể trở về được
=> Vũ Nương có những phẩm chất tâm hồn đáng quý nhưng phải chịu một số phận cay đắng, oan
nghiệt
=> Tố cáo xã hội phong kiến bất công phi lí đương thời rẻ rúng, chà đạp lên hạnh phúc của con
người nhất là người phụ nữ
Đánh giá đặc sắc nghệ thuật
Tạo dựng tình huống để thử thách nhân vật
Khắc họa nhân vật qua ngoại hình, hành động, đối thoại kết hợp với yếu tố kì ảo có thực
Bút pháp miêu tả nhân vật sinh động
c Kết bài
Khái quát và khẳng định lại vẻ đẹp của nhân vật Vũ Nương
Liên hệ hình ảnh người phụ nữ Việt Nam hiện đại
Trang 6Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh nghiệm, giỏi về kiến thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các
trường chuyên danh tiếng
dựng các khóa luyện thi THPTQG các môn: Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và Sinh Học
trường PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên khác cùng TS.Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Trịnh Thanh Đèo và Thầy Nguyễn Đức Tấn
II.Khoá Học Nâng Cao và HSG
THCS lớp 6, 7, 8, 9 yêu thích môn Toán phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt điểm tốt ở các kỳ thi HSG
cho học sinh các khối lớp 10, 11, 12 Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS Lê Bá Khánh Trình, TS
Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Lưu Bá Thắng, Thầy Lê Phúc Lữ, Thầy Võ Quốc Bá Cẩn cùng đôi
HLV đạt thành tích cao HSG Quốc Gia
các môn học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư liệu tham khảo phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất
miễn phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các môn Toán- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng Anh
Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai
Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi – Tiết kiệm 90%
Học Toán Online cùng Chuyên Gia
HOC247 NET cộng đồng học tập miễn phí HOC247 TV kênh Video bài giảng miễn phí