Bộ 5 đề thi chọn HSG môn GDCD 12 có đáp án năm 2021 Trường THPT Kim Đồng

- Cảnh sát giao thông phạt hai bố con bạn An tức là buộc hai bố con An phải chịu trách nhiệm về hành vi trái pháp luật của mình , đồng thời qua đó, giáo dục bố con An và những người khá[r]

BỘ 5 ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI MÔN GDCD 12 NĂM 2021 CÓ ĐÁP ÁN TRƯỜNG THPT KIM ĐỒNG

1 Đề số 1

Câu 1 (5 điểm)

Pháp luật là gì? Em hãy nêu các đặc trưng cơ bản của pháp luật Pháp luật có vai trò gì đối với Nhà nước, xã hội và công dân?

Câu 2 (3.5 điểm)

a) Từ khi nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời đến nay, nước ta đã có bao nhiêu bản Hiến pháp? Đó là những bản Hiến pháp nào?

b) Em hãy sắp xếp các loại văn bản sau theo chiều giảm dần (từ 1 đến hết) của tính hiệu lực

pháp lí: Hiến pháp; Lệnh; Luật; Pháp lệnh; Nghị quyết của Hội đồng nhân dân tỉnh

Câu 3 (3 điểm)

Phân biệt sự khác nhau giữa đạo đức và pháp luật?

Câu 4 (2 điểm)

Tình huống

Tốt nghiệp trung học phổ thông, bạn bè trong lớp có bạn được vào đại học còn những người

khác thì người vào trung cấp, người theo học nghề, người vào làm việc trong nhà máy, người

làm kinh doanh Từ đó, nhiều bạn suy nghĩ: Người được vào đại học sao có thể nói là bình

đẳng với người vào trung cấp; người phải lao động chân tay đâu có thể bình đẳng với người

ngồi ở học đường! Mong sao chúng ta trở lại tuổi học trò để cùng được như nhau nhưng những tháng năm qua!

Câu hỏi :

1 Em có nhận xét gì qua tâm sự trên của các bạn sau khi tốt nghiệp trung học phổ thông?

2 Em hiểu thế nào là bình đẳng giữa học sinh tốt nghiệp trung học phổ thông trong việc

vào các trường đại học, trung cấp chuyên nghiệp hoặc đi vào cuộc sống lao động sản

xuất?

Câu 5: (2.5 điểm)

Tình huống: A (22 tuổi) đi xe máy vượt đèn đỏ ở mỗi ngã tư đường phố và đã đâm vào xe

máy của B đang đi đến từ phía đường tín hiệu báo đèn xanh Xe máy của B bị hỏng nặng còn

B chỉ bị xây xát nhẹ, A và B đã thỏa thuận với nhau về việc giải quyết vụ việc trên A đã nhận

lỗi thuộc về mình và đền bù thiệt hại cho B một số tiền nà B yêu cầu Thế nhưng, sau khi 2 bên cùng nhau giải quyết bồi thường thiệt hại thì A còn bị cảnh sát giao thông phạt tiền vì hành vi

vượt đèn đỏ A cho rằng, mình đã bồi thường cho B là được rồi, còn việc cảnh sát giao thông

phạt tiền là không đúng pháp luật

1 Theo em, trong trường hợp này A có vi phạm pháp luật?Vi phạm pháp luật gì? Tại sao?

2 Trong trường hợp A đã bồi thường cho B, cảnh sát giao thông có quyền phạt A nữa

không? Vì sao? Khi đó A phải chịu trách nhiệm gì?

Câu 6 (4.0 điểm)

Với mong muốn hướng tới một xã hội văn minh Đoàn trường tổ chức cuộc thi viết bản tin phát thanh với chủ đề: "Tai nạn giao thông – nỗi lo của toàn xã hội" Em hãy viết bài tham gia cuộc thi trên

ĐÁP ÁN Câu 1 (5 điểm) Học sinh nêu được:

1 Pháp luật là hệ thống các quy tắc xử sự chung do Nhà nước ban hành và được bảo đảm

thực hiện bằng quyền lực Nhà nước

2 Các đặc trưng cơ bản của pháp luật:

 Pháp luật có tính quy phạm phổ biến

 Pháp luật mang tính quyền lực bắt buộc chung

 Pháp luật có tính xác định chặt chẽ về mặt hình thức

3 Vai trò của pháp luật :

* Pháp luật là phương tiện để Nhà nước quản lý xã hội

 Không có pháp luật, xã hội sẽ không có trật tự, ổn định, không thể tồn tại và phát triển

được

 Nhờ có pháp luật, nhà nước phát huy được quyền lực của mình và kiểm tra, kiểm soát

được các hoạt động của mọi cá nhân, tổ chức, cơ quan trong phạm vi lãnh thổ

 Quản lý xã hội bằng pháp luật sẽ đảm bảo dân chủ, công bằng, phù hợp với lợi ích

chung của các giai caaos và tần lớp xã hội khác nhau, tạo được sự đồng thuận trong xã hội đối với việc thực hiện pháp luật

 Pháp luật do Nhà nước ban hành để điều chỉnh các quan hệ xã hội một cách thống nhất trong toàn quốc và được đảm bảo bằng sức mạnh của quyền lực Nhà nước nên hiệu

lực thi hành cao

 Nhà nước ban hành pháp luật và tổ chức thực hiện pháp luật trên phạm vi toàn xã hội,

đưa pháp luật vào đời sống của từng người dân và cuat toàn xã hội

* Pháp luật là phương tiện để công dân thực hiện và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình

 Quyền và nghĩa vụ của công dân được quy định trong các văn bản quy phạm pháp luật, trong đó quy định rõ công dân được phép làm gì Căn cứ vào các quy định này, công

dân thực hiện quyền của mình

 Các văn bản quy phạm pháp luật về hành chính, khiếu nại và tố cáo, hình sự, tố tụng

quy định thẩm quyền, nội dung, hình thức, thủ tục giải quyết các tranh chấp, khiếu nại và

xử lí các vi phạm pháp luật xâm hại quyền và lợi ích hợp pháp của công dân Căn cứ

vào quy định này, công dân bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp của mình

Câu 2 (3.5 điểm)

a Học sinh nêu và kể tên được 5 bản hiến pháp: Hiến pháp 1946; 1959; 1980; 1992; 2013

b Học sinh sắp xếp được: 1 Hiến pháp; 2 Luật; 3 Pháp lệnh; 4 Lệnh; 5 Nghị quyết của Hội đồng nhân dân tỉnh

Câu 3 (3 điểm) Học sinh phân tích được:

- Giống nhau: Đều điều chỉnh hành vi, nhận thức của con người

- Khác nhau:

 Nguồn gốc

 Nội dung

 Hình thức thể hiện

 Phương thức tác động

Câu 4 (2 điểm) Đáp án mở:

Học sinh phân tích được:

 Nhận xét theo hướng vận dụng quy định về quyền bình đẳng của công dân trong lao

động, học tập để giải quyết vấn đề

 Phân tích quyền bình đẳng về cơ hội ngang nhau trong lựa chọn ngành nghề, quyền

được học tập, được tạo việc làm

Câu 5: (2.5 điểm) Học sinh phân tích được:

1 Trong tình huống này, A đã vi phạm pháp luật hành chính vì đã vượt đèn đỏ, trái với quy

định của Luật Giao thông đường bộ

- Hành vi của A có đủ cả 3 dấu hiệu của vi phạm pháp luật: trái pháp luật giao thông; do A là

người có năng lực trách nhiệm pháp lí thực hiện; A đã cố ý đi xe máy vượt đèn đỏ, tức là A có lỗi cố ý trong trường hợp này

2 Mặc dù A đã bồi thường cho B nhưng Cảnh sát giao thông vẫn có quyền phạt tiền A, vì A

vượt đèn đỏ là vi phạm pháp luật hành chính Trong trường hợp này, A phải chịu trách nhiệm

hành chính

Câu 6 (4.0 điểm) Đáp án mở

Học sinh phân tích được:

1 Thực trạng:

 Tai nạn giao thông hiện nay đang là vấn đề đáng báo động ở nước ta

2 Nguyên nhân:

 Cơ sở hạ tầng còn yếu kém

 Pháp luật có nơi, có lúc làm chưa nghiêm

 Ý thức của người tham gia giao thông

3 Hậu quả:

 Thiệt hại về sức khỏe, tính mạng, tài sản của cá nhân người tham gia giao thông

 Để lại nỗi đau cho gia đình và cộng đồng

4 Giải pháp:

 Tăng cường công tác tuyên truyền về ý thức chấp hành Luật ATGT ở mọi lúc, mọi nơi

 Người dân có ý thức chấp hành đúng luật ATGT

 Nhà nước tăng cường kiểm tra, giám sát và có chế tải xử lí nghiêm minh đối với những hành vi vi phạm luật ATGT

5 Liên hệ với bản thân

2 Đề số 2

Câu 1 (5.0 điểm)

Em hiểu như thế nào về vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lí? Có mấy loại vi phạm pháp

luật và trách nhiệm pháp lí? Đó là những loại nào? Cho các ví dụ để minh họa?

Câu 2 (5.0 điểm)

Em hãy cho biết: Quyền bất khả xâm phạm về thân thể của công dân; quyền được pháp luật

bảo hộ về tính mạng, sức khỏe, danh dự và nhân phẩm của công dân; quyền bất khả xâm

phạm về chỗ ở của công dân là gì? Nêu nội dung của các quyền đó? Công dân phải làm những

gì để thực hiện tốt các quyền tự do cơ bản?

Câu 3 (4.0điểm)

An 16 tuổi cùng với bố, cả hai người đều lái xe máy đi ngược đường một chiều Khi bị cảnh sát giao thông phạt, bố bạn An không chịu nộp tiền phạt vì lý do ông không nhận ra biển báo

đường một chiều, bạn An mới 16 tuổi, còn nhỏ, chỉ biết lái xe đi theo ông nên không đáng bị

phạt

Câu hỏi:

1 - Theo em, lí do bố bạn An đưa ra có xác đáng không? Cảnh sát giao thông phạt hai bố con

An là đúng hay sai? Bạn An có phải chịu trách nhiệm về hành vi của mình không?

2 - Theo em, trong tình huống trên, hai bố con bạn An có lỗi không? Vì sao?

3 - Hai bố con bạn An phải chịu trách nhiệm trước ai? Họ chưa gây ra tai nạn, họ chưa phải bồi thường cho ai, vậy cảnh sát giao thông nhân danh ai và căn cứ vào đâu để phạt tiền họ? Việc phạt ấy có ý nghĩa gì?

4 - Em hãy chỉ ra các vi phạm của An và bố của bạn ấy Với các vi phạm của mỗi người, họ

phải chịu trách nhiệm pháp lí như thế nào?

Câu 4 (3.0 điểm)

Chị Hà bị Giám đốc công ty kỷ luật với hình thức “chuyển công tác khác” Vì cho rằng quyết

định kỷ luật của Giám đốc với chị là sai pháp luậ tcho nên chị đã làm đơn khiếu nại và trực tiếp gửi đơn tới Ủy ban nhân dân tỉnh, người cán bộ văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh không nhận

hồ sơ và giải thích đơn của chị gửi đến Ủy ban nhân dân tỉnh là không đúng pháp luật Chị Hà

ấm ức lắm, vì cho rằng trong trường hợp này chị gửi đơn khiếu nại như vậy là đúng

Câu hỏi:

1 - Theo em, trong trường hợp này, chị Hà làm đơn gửi tới Ủy ban nhân dân tỉnh là đúng hay

sai pháp luật?

2 - Theo pháp luật khiếu nại và tố cáo, chị Hà phải làm gì để thực hiện quyền công dân của

mình?

Câu 5 (3.0 điểm)

Nguyễn Văn Ba 19 tuổi, là thanh niên hư hỏng, nghiện ma túy Không có tiền để hút, Ba có ý

định đi cướp xe máy Ba tìm được một người quen là Trần Văn Hạnh 17 tuổi, bỏ học, lang

thang ở bến xe và cùng bàn kế hoạch đi cướp Hai tên thuê người chở xe ôm, đến chỗ vắng và dùng dao uy hiếp, cướp xe máy và đâm người lái xe ôm trọng thương (thương tật giám định

70%)

Căn cứ vào hành vi phạm tội của Ba và Hạnh là tội phạm có tổ chức, có kế hoạch và sử dụng hung khí nguy hiểm gây thương tích cho nạn nhân Tòa án đã xử tên Nguyễn văn Ba án tù

chung thân, Trần Văn Hạnh 17 năm tù Gia đình Ba cho rằng tòa xử như vậy là không công

bằng vì cả hai tên cùng thực hiện một hành vi thực hiện vụ cướp

Câu hỏi:

Theo em, thắc mắc của gia đình Ba là đúng hay sai? Vì sao?

ĐÁP ÁN Câu 1

Em hiểu thế nào về vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lí?

* Vi phạm pháp luật là hành vi trái pháp luật, có lỗi do người có năng lực trách nhiệm pháp lí

thực hiện, xâm hại các quan hệ xã hội được pháp luật bảo vệ

Có 3 dấu hiệu vi phạm pháp luật: + Là hành vi trái pháp luật;

+ Do người có năng lực trách nhiệm pháp lý thực hiện

+ Người vi phạm pháp luật phải có lỗi

* Trách nhiệm pháp lí là nghĩa vụ mà các cá nhân hoặc tổ chức phải gánh chịu những hậu quả bất lợi từ hành vi vi phạm pháp luật của mình

Có 4 loại vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lí

- Vi phạm hình sự là những hành vi nguy hiểm cho xã hội, bị coi là tội phạm được quy định tại

Bộ luật Hình sự

Người phạm tội phải chịu trách nhiệm hình sự thể hiện ở chỗ người đó phải chấp hành hình

phạt theo quyết định của tòa án Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổi phải chịu trách nhiệm hình

sự do tội rất nghiêm trọng do cố ý hoặc tội phạm đặc biệt nghiêm trọng Đủ 16 tuổi trở lên phải chịu trách nhiệm về mọi tội phạm

Việc xử lí người chưa thành niên phạm tội (14 đến dưới 18 tuổi lấy nguyên tắc giáo dục là chủ yếu

- Vi phạm hành chính là hành vi vi phạm pháp luật có mức độ nguy hiểm cho xã hội thấp hơn

tội phạm, xâm phạm các quy tắc quản lí nhà nước

Người vi phạm hành chính phải chịu trách nhiệm hành chính theo quy định của pháp luật

Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổi bị xử phạt hành chính do cố ý;

Người từ đủ 16 tuổi trở lên bị xử phạt hành chính do mọi vi phạm hành chính mà mình gây ra

- Vi phạm dân sự là hành vi vi phạm pháp luật, xâm hại tới các quan hệ tài sản và quan hệ

nhân thân

Người có hành vi vi phạm dân sự phải chịu trách nhiệm dân sự Người từ đủ 6 đến dưới 18

tuổi khi tham gia các giao dịch dân sự phải được người đại diện theo pháp luật đồng ý, có các quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm dân sự phát sinh từ giao dịch dân sự do người đại diện xác lập

và thực hiện

- Vi phạm kỷ luật là hành vi vi phạm pháp luật xâm phạm các quan hệ lao động, công vụ nhà

nước do pháp luật hành chính, lao động bảo vệ

Cán bộ, công chức, viên chức vi phạm kỉ luật phải chịu trách nhiệm kỉ luật với các hình thức:

Khiển trách, cảnh cáo, hạ bậc lương, chuyển công tác khác, buộc thôi việc

Cho các ví dụ minh họa

Các ví dụ về 4 loại vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lí

Câu 2

Khái niệm, nội dung của 3 quyền:

* Quyền bất khả xâm phạm về thân thể của công dân có nghĩa là không ai bị bắt nếu như

không có quyết định của tòa án, quyết định hoặc phê chuẩn của Viện

Kiểm sát, trừ trường hợp phạm tội quả tang

- Nội dung: Không một ai dù ở cương vị nào có quyền tự ý bắt và giam giữ người vì những lí do không chính đáng hoặc do nghi ngờ không có căn cứ

Trong một số trường hợp cần thiết phải bắt, giam giữ người thì cán bộ nhà nước có thẩm

quyền phải tuân theo những trình tự, thủ tục do pháp luật quy định

* Quyền được pháp luật bảo hộ về tính mạng, sức khỏe, danh dự và nhân phẩm của công dân: Công dân có quyền được đảm bảo an toàn về tính mạng, sức khỏe, được bảo vệ danh dự và

nhân phẩm; Không ai được xâm phạm tới tính mạng, sức khỏe, danh dự và nhân phẩm của

người khác

- Nội dung:

+ Không ai được xâm phạm tới tính mạng, sức khỏe của người khác Pháp luật quy định không

ai được đánh người, nghiêm cấm hành vi xâm phạm tới tính mạng của người khác như: Giết

người, đe dọa giết người, làm chết người

+ Không ai được xâm phạm tới danh dự, nhân phẩm của người khác

* Quyền bất khả xâm phạm về chỗ ở của công dân: Chỗ ở của công dân được nhà nước và

mọi người tôn trọng, không ai được tự ý vào chỗ ở của người khác nếu không được người đó đồng ý Chỉ trong trường hợp được pháp luật cho phép và phải có quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền mới được khám xét chỗ ở của một người Trong trường hợp này thì việc khám xét cũng không được tiến hành tùy tiện mà phải tuân theo đúng trình tự, thủ tục do pháp luật quy định

- Nội dung:

+ Cá nhân, tổ chức tự tiện vào chỗ ở của người khác, tự tiện khám chỗ ở của công dân là vi

phạm pháp luật Về nguyên tắc không ai được tự tiện vào chỗ ở của người khác

+Tuy nhiên trong trường hợp đặc biệt theo quy định của pháp luật cho phép mới được khám

xét chỗ ở của người khác, tuy nhiên cũng không được khám xét tùy tiện mà phải tuân theo

những trình tự, thủ tục pháp luật quy định

Trách nhiệm của công dân:

- Công dân phải học tập, tìm hiểu để nắm được các quyền tự do cơ bản của mình, biết phân

biệt hành vi đúng pháp luật và hành vi vi phạm pháp luật để bảo vệ mình, người xung quanh

- Biết phê phán, đấu tranh trước những việc làm sai trái vi phạm các quyền tự do cơ bản của

công dân

- Tích cực tham gia giúp đỡ cán bộ nhà nước thi hành quyết định bắt người, khám xét chỗ ở

trong trường hợp được pháp luật cho phép

- Tự rèn luyện, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật để sống văn minh tôn trọng pháp luật, tự giác tuân thủ pháp luật của nhà nước, tôn trọng quyền tự do cơ bản của người khác

Câu 3

Học sinh trả lời đúng 4 ý, mỗi ý 1 điểm

- Lí do bố An đưa ra là không xác đáng

- Vì cả hai bố con An đều tham gia giao thông nên phải biết và nắm được Luật

Giao thông, trong đó có quy định về đường một chiều

- Cảnh sát giao thông phạt hai bố con An là đúng

- An có phải chịu trách nhiệm về hành vi của mình vì đã 16 tuổi

- Trong tình huống trên, cả hai bố con An đều có lỗi

- Vì họ đều biết rằng đi vào đường một chiều là sai, có thể gây tai nạn nguy hiểm cho bản thân

và cho người khác cùng tham gia giao thông song họ vẫn đi vào

- Hai bố con bạn An phải chịu trách nhiệm trước pháp luật

- Cảnh sát giao thông với thẩm quyền được giao, nhân danh pháp luật và quyền lực nhà nước, căn cứ vào các quy định của pháp luật và quyền lực nhà nước, căn cứ vào các quy định của

Luật giao thông đường bộ và Nghị định của Chính phủ để phạt hai bố con bạn An

- Cảnh sát giao thông phạt hai bố con bạn An tức là buộc hai bố con An phải chịu trách nhiệm

về hành vi trái pháp luật của mình , đồng thời qua đó, giáo dục bố con An và những người khác phải có ý thức chấp hành pháp luật nhằm đảm bảo an toàn cho bản thân và cho những người xung quanh

- Bố của An đi xe máy vào đường ngược chiều cho nên sẽ phải chịu trách nhiệm pháp lí về

hành vi đó

- Bạn An cũng đi xe máy vào đường ngược chiều nên cũng sẽ phải chịu trách nhiệm pháp lí về hành vi đó Bên cạnh đó, nếu xe máy của An điều khiển có dung tích xi lanh trên 50 cm3 thì An còn phải chịu thêm một trách nhiệm pháp lí về hành vi này

- Căn cứ vào những vi phạm của hai bố con bạn An thì họ phải chịu trách nhiệm hành chính

Câu 4

Học sinh trả lời được 2 ý đúng, mỗi ý 1.5 điểm

1- Chị Hà gửi đơn đến Ủy ban nhân dân tỉnh là không đúng trình tự giải quyết khiếu nại

2- Trong trường hợp này, chị Hà cần gửi đơn khiếu nại đến chính người Giám đốc Công ty đã

ra quyết định kỷ luật chị Chỉ khi nào chị Hà không đồng ý với kết quả giải quyết khiếu nại của

Giám đốc thì chị mới gửi đơn khiếu nại đến người đứng đầu cơ quan hành chính cấp trên trực tiếp của Giám đốc cơ quan chị

Câu 5

Học sinh nêu được:

- Thắc mắc của gia đình Ba là sai

- Vì: Ba phải chịu hình phạt nặng hơn vì Ba đã thành niên, đủ tuổi để hoàn toàn chịu trách

nhiệm về hành vi phạm tội của mình Hình phạt dành cho Hạnh nhẹ hơn vì Hạnh ở tuổi vị thành niên, hình phạt dành cho hạnh như vậy là công bằng theo đúng quy định của Bộ luật Hình sự

3 Đề số 3

Câu 1 ( 2.0 điểm ) Thế nào là lòng yêu nước? Nêu những biểu hiện của lòng yêu nước?

Câu 2 ( 2.0 điểm ) Em hiểu thế nào là cạnh tranh trong sản xuất và lưu thông hàng hóa?

Nguyên nhân dẫn đến cạnh tranh?

Câu 3 ( 3.0 điểm ) Trình bày phương hướng cơ bản của chính sách giải quyết việc làm ở

nước ta hiện nay? Để góp phần thực hiện tốt chính sách giải quyết việc làm, thanh niên – Học sinh cần phải làm gì?

Câu 4 ( 6.0 điểm ) Thế nào là bình đẳng trong hôn nhân và gia đình? Trình bày nội dung bình đẳng trong hôn nhân và gia đình Trách nhiệm của nhà nước trong việc bảo đảm quyền bình

đẳng trong hôn nhân và gia đình?

Câu 5 ( 4.0 điểm ) Pháp luật nước ta quy định như thế nào về quyền sáng tạo và phát triển

của công dân? Trách nhiệm của công dân trong việc bảo đảm và thực hiện quyền sáng tạo và phát triển Câu 6 ( 3.0 điểm )

Bài tập tình huống:

Quang vừa tốt nghiệp THPT em rất muốn được học lên nhưng do hoàn cảnh gia đình khó

khăn, em phải kiếm việc làm để giúp bố mẹ nuôi hai em còn đang độ tuổi học phổ thông

Quang rất buồn vì cho rằng: mình không còn cơ hội học tập nữa

Hỏi:

1 Em có đồng ý với suy nghĩ của Quang không? Vì sao?

2 Nếu ở trong hoàn cảnh đó em sẽ làm gì?

4 Đề số 4

Câu 1

* Ý nghĩa: Nói lên lòng nhân ái , sự yêu thương, giúp đỡ lẫn nhau trong hoạn nạn , lúc khó

khăn Đạo lí nhường nhịn , đùm bọc nhau đã là tình cảm của con người Việt Nam và trở

thành hành vi ứng xửhàng ngày của người Việt Nam qua các thế hệ

* Phát huy truyền thống nhân nghĩa của dân tộc, mỗi học sinh chúng ta cần:

- Kính trọng, biết ơn, hiếu thảo với cha mẹ ,ông bà; biết quan tâm , chăm sóc ông bà, cha mẹ

khi ốm đau, lúc già yếu

- Quan tâm , chia sẻ ,nhường nhịn với những người xung quanh, trước hết là những người

thân trong gia đình, thầy cô, bạn bè, hàng xóm láng giềng

- Cảm thông và sẵn sàng giúp đỡ mọi người khi gặp khó khăn, hoạn nạn ; tích cực tham gia

các hoạt động uống nước nhớ nguồn, đền ơn đáp nghĩa

- Kính trọng và biết ơn các vị anh hùng dân tộc, những người có công với đất nước , với dân

tộc

Câu 2

* Chức năng của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa:

- Một là , chức năng bảo đảm an ninh chính trị và trật tự , an toàn xã hội

+ Phòng ngừa, ngăn chặn mọi âm mưu phá hoại; đảm bảo giữvững an ninh chính trị , an toàn

xã hội;

+ Tạo điều kiện hòa bình ổn định để xây dựng thành công CNXH

- Hai là,chức năng tổ chức và xây dựng, bảo đảm thực hiện các quyền tự do,dân chủ và lợi ích hợp pháp của công dân

+ Tổ chức xây dựng và quản lí nền kinh tế

+ Tổ chức xây dựng và quản lí văn hóa, giáo dục,khoa học-công nghệ

+ Tổ chức xây dựng và đảm bảo thực hiện các chính sách xã hội

+ Xây xựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật theo hướng phục vụlợi ích của nhân dân

Câu 3

- Mục tiêu: tiếp tục giảm tốc độ gia tăng dân số, sớm ổn định quy mô , cơ cấu dân số và phân

bố dân cư hợp lí , nâng cao chất lượng dân số nhằm phát triển nguồn nhân lực cho đất nước

- Phương hướng : ( HS lấy VD)

+ Tăng cường công tác lãnh đạo và quản lí của Nhà nước

+ Làm tốt công tác thông tin tuyên truyền , giáo dục dân số

+ Nâng cao sự hiểu biết của người dân

+ Nhà nước đầu tư dúng mức , tranh thủ các nguồn lực trong và ngoài nước; thực hiện xã hội hóa công tác dân số

* Trách nhiệm của công dân:

- Chấp hành chính sách dân số , pháp luật về dân số

- Động viên người thân trong gia đình và những người khác cùng chấp hành , đồng thời đấu

tranh chống những hành vi vi phạm chính sách dân số

Câu 4

- Pháp luật có tính quy phạm phổ biến : ( lấy VD và phân tích)

Pháp luật là những quy tắc xử sự chung, là khuôn mẫu chung , được áp dụng nhiều lần , ở mọi nơi, đối với mọi tổ chức, cá nhân trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội

- Pháp luật mang tính quyền lực bắt buộc chung: ( lấyVD và phân tích) Pháp luật do Nhà nước ban hành và bảo đảm thực hiện , bắt buộc đối với mọi tổ chức , cá nhân ,bất kì ai cũng phải

thực hiện , bất kì ai vi phạm cũng đều bị xử lí nghiêm theo quy định của pháp luật

- Pháp luật có tính xác định chặt chẽ về mặt hình thức (lấy VD và phân tích) Hình thức thể hiện của pháp luật là các văn bản quy phạm pháp luật, được quy định rõ ràng , chặt chẽ trong từng điều khoản; thẩm quyền ban hành văn bản của các cơ quan nhà nước được quy định trong

Hiến pháp và Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật Nội dung của văn bản do cơ quan cấp dưới ban hành không được trái với nội dung của văn bản do cơ quan cấp trên ban hành và không được trái với Hiến pháp

* Nội quy nhà trường, Điều lệĐoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh không phải là văn bản

quy phạm pháp luật Vì văn bản quy phạm pháp luật là loại văn bản do cơ quan nhà nước có

thẩm quyền ban hành, trong đó có các quy tắc xử sự chung, nhằm điều chỉnh các quan hệ xã

hội trong mọi lĩnh vực

- Nội quy nhà trường do Ban giám hiệu ban hành có giá trị bắt buộc thực hiện đối với HS,GV

thuộc phạm vi nhà trường nhưng không phải văn bản quy phạm pháp luật

- Điều lệĐoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh là sự thỏa thuận cam kết thi hành của những người tự nguyện gia nhập tổ chức đoàn không phải văn bản quy phạm pháp luật mang tính

quyền lực nhà nước

Câu 5

* Khái niệm: Quyền bất khả xâm phạm về thân thể của công dân có nghĩa là, không ai bị bắt,

nếu không có quyết định của tòa án , quyết định hoặc phê chuẩn của Viện kiểm sát , trừ trường hợp phạm tội quảtang

* Nội dung:

- Không một ai, dù ở cương vị nào có quyền tự ý bắt giam ,giữngười vì những lí do không

chính đáng hoặc nghi ngờ thiếu căn cứ Tự tiện bắt giam giữ người là hành vi trái pháp luật ,

phải bị xử lí nghiêm minh theo pháp luật

- Để giữ gìn trật tự, an ninh ,đểđiều tra tội phạm, để ngăn chặn tội phạm thì trong một số

trường hợp thật cần thiết mà pháp luật quy định mới được tiến hành bắt và giam giữ người ,

nhưng phải theo đúng trình tự và thủ tục do pháp luật quy định

Pháp luật quy định ba trường hợp được phép bắt người như sau:

+ Trường hợp 1: Viện kiểm sát, tòa án trong phạm vi thẩm quyền theo quy định của pháp luật

có quyền ra lệnh bắt bị can, bị cáo để tạm giam khi có căn cứ chứng tỏ bị can , bị cáo sẽ gây

khó khăn cho việc điều tra, truy tố, xét xử hoặc sẽ tiếp tục phạm tội , cũng như khi cần bảo đảm thi hành án

+ Trường hợp 2: Bắt người trong trường hợp khẩn cấp khi có một trong ba căn cứ sau đây:

Khi có căn cứ khẳng định người đó đang chuẩn bị thực hiện tội phạm rất nghiêm trọng hoặc tội phạm đặc biệt nghiêm trọng Khi người bị hại hoặc người có mặt tại nơi xảy ra tội phạm chính mắt trông thấy và xác nhận đúng là người đã thực hiện tội phạm mà xét thấy cần ngăn chặn

ngay việc người đó trốn Khi thấy dấu vết của tội phạm ở người ( lưu lại trên thân thể , quần

áo ) hoặc tại chỗở của người ( công cụ , phương tiện tội phạm) bịnghi thực hiện tội phạm và

xét thấy cần ngăn chặn ngay việc ngươi đó trốn hoặc tiêu hủy chứng cứ

+ Trường hợp 3 : Bắt người đang phạm tội quả tang hoặc đang bịtruy nã Đối với người phạm tội quả tang hoặc đang bị truy nã thì bất kì ai cũng có quyền bắt và giải ngay đến cơ quan công

an , Viện kiểm sát hoặc ủy ban nhân dân nơi gần nhất

* Trách nhiệm của công dân-học sinh:

- Công dân cần phải nâng cao trình độ hiểu biết pháp luật của mình , sống và làm việc theo

Hiến pháp và pháp luật để tự bảo vệ mình và những người xung quanh

- Công dân có trách nhiệm phê phán , đấu tranh , tố cáo những việc làm trái pháp luật , vi phạm đến quyền bất khả xâm phạm về thân thểcủa công dân

- Công dân cần tích cực tham gia giúp đỡ cán bộ nhà nước thi hành các quyết định bắt người , khám xét trong những trường hợp pháp luật cho phép

- Công dân tự rèn luyện , nâng cao ý thức pháp luật để sống văn minh , tôn trọng pháp luật ,

tôn trọng quyền bất khả xâm phạm vềthân thể của công dân

Câu 6

Bài tập tình huống:

1 Hành động của bố bạn Sơn đã xâm phạm đến quyền được bảo hộvề danh dự và nhân phẩm của An

Vì: - Bố của Sơn chưa có căn cứ kết luận chính xác là An ăn cắp điện thoại nhưng ông vẫn

mắng nhiếc cậu giữa chợ và bắt cậu vềđồn như kẻăn cắp trước mặt bạn của An và những

người ở chợ

- Hành vi đó của bố bạn Sơn đã làm thiệt hại đến danh dự ,uy tín của An và đã vi phạm pháp

luật

2 Đối với hành vi của bố bạn Sơn, pháp luật nước ta quy định tại điều 121 - Bộ luật Hình sự

năm1999: “Người nào xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm ,danh dự của người khác thì bị phạt cảnh cáo, cải tạo không giam giữđến hai năm hoặc bị phạt tù từ ba tháng đến hai năm

5 Đề số 5

Câu 1 (4,0 điểm)

Giả sử: Trên thị trường bánh kẹo hiện nay có rất nhiều người cùng tham gia sản xuất và kinh

doanh Nếu em là một trong những người chủ sản xuất và kinh doanh đó thì em sẽ phải làm gì

để đảm bảo thành công?

Câu 2 (5,5 điểm)

Để góp phần xây dựng, định hướng lí tưởng sống cho thế hệ trẻ, Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam đã tổ chức diễn đàn "Tuổi trẻ sống đẹp - sống có ích"

Là chủ nhân tương lai của đất nước em có suy nghĩ gì về nội dung trên?

Câu 3 (5,0 điểm)

Trình bày nội dung quyền bình đẳng giữa các dân tộc