Luận văn tiến hành mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và tình trạng lo âu của người bệnh suy tim điều trị nội trú tại khoa Tim mạch Lão học Bệnh viện Tim mạch An Giang.
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC THĂNG LONG -
NGUYỄN CÔNG THÀNH
ĐẶC ĐIỂM BỆNH NHÂN SUY TIM MẠN, TÌNH TRẠNG LO ÂU VÀ KẾT QUẢ CHĂM SÓC NGƯỜI BỆNH TẠI KHOA TIM MẠCH LÃO HỌC BỆNH VIỆN TIM MẠCH
AN GIANG NĂM 2020
LUẬN VĂN THẠC SĨ ĐIỀU DƯỠNG
Hà Nội - 2020
Trang 2BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC THĂNG LONG -
NGUYỄN CÔNG THÀNH
Mã học viên: C01345
ĐẶC ĐIỂM BỆNH NHÂN SUY TIM MẠN, TÌNH TRẠNG LO ÂU VÀ KẾT QUẢ CHĂM SÓC NGƯỜI BỆNH TẠI KHOA TIM MẠCH LÃO HỌC BỆNH VIỆN TIM MẠCH
AN GIANG NĂM 2020
Chuyên ngành : Điều dưỡng
LUẬN VĂN THẠC SĨ ĐIỀU DƯỠNG
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
1 TS.BS Nguyễn Tiến Dũng
2 TS.BS Nguyễn Ngọc Rạng
Hà Nội - 2020
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Trong thời gian học tập và trong quá trình hoàn thành luận văn tốt nghiệp, em đã nhận được nhiều sự giúp đỡ, đóng góp ý kiến và chỉ bảo nhiệt tình của thầy cô, gia đình và bạn bè
Em xin gửi lời cảm ơn chân thành đến TS.BS Nguyễn Tiến Dũng, Khoa Chống độc Bệnh viện Bạch Mai và TS.BS Nguyễn Ngọc Rạng, giảng viên trường ĐHYD Cần Thơ đã tận tình hướng dẫn, chỉ bảo em trong suốt quá trình làm khóa luận
Em cũng xin chân thành cảm ơn các thầy, cô giáo trong trường ĐH Thăng Long, phòng Quản lý và Đào tạo sau đại học, Bộ môn Điều dưỡng Đặc biệt, em xin bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc đến PGS.TS Lê Thị Bình người đã tận tâm truyền đạt những kiến thức quý báo, tạo điều kiện và giúp đỡ chúng em được học tập nâng cao trình độ chuyên môn
Cuối cùng, em xin chân thành cảm ơn gia đình, bạn bè, đã luôn tạo điều kiện, quan tâm, giúp đỡ, động viên em trong suốt quá trình học tập và hoàn thành luận văn tốt nghiệp
Một lần nữa em xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày 09 tháng 12 năm 2020
Nguyễn Công Thành
Trang 4LỜI CAM ĐOAN
Tôi tên Nguyễn Công Thành, học viên lớp Thạc sĩ điều dưỡng, Trường Đại học Thăng Long chuyên ngành điều dưỡng xin cam đoan:
1 Đề tài luận văn này là công trình nghiên cứu của riêng tôi, do chính bản thân tôi thực hiện, dưới sự hướng dẫn của TS.BS Nguyễn Tiến Dũng và TS.BS Nguyễn Ngọc Rạng
2 Công trình này không trùng lặp với bất kỳ nghiên cứu nào khác đã được công bố tại Việt Nam
3 Tất cả số liệu và thông tin trong nghiên cứu này hoàn toàn trung thực, chính xác, khách quan và được xác lập, chấp thuận của cơ sở nghiên cứu
Tôi xin hoàn toàn chị trách nhiệm trước pháp luật về những cam kết trên
Hà Nội, ngày 09 tháng 12 năm 2020
Tác giả
Nguyễn Công Thành
Trang 5DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
(Thang đo mức độ căng thẳng lo âu trầm cảm)
(Hội Tim Mạch Hoa Kỳ)
Trang 6MỤC LỤC
ĐẶT VẤN ĐỀ 1
Chương 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU 3
1.1 Những kiến thức liên quan đến đề tài 3
1.1.1 Định nghĩa suy tim 3
1.1.2 Giải phẩu tim 3
1.1.3 Cơ chế bệnh sinh 6
1.1.4 Phân loại suy tim 8
1.1.5 Nguyên nhân gây suy tim 8
1.1.6 Đặc điểm lâm sàng của suy tim 9
1.1.7 Đặc điểm cận lâm sàng ST 11
1.1.8 Chẩn đoán suy tim 12
1.1.9 Phân độ suy tim theo chức năng của Hội Tim Mạch 13
1.1.10 Điều trị suy tim 14
1.1.11 Chăm sóc điều dưỡng cho người bệnh suy tim 15
1.2 Các nghiên cứu trong và ngoài nước liên quan đến suy tim 20
1.2.1 Các nghiên cứu trong nước 20
1.2.2 Các nghiên cứu ngoài nước 21
Chương 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 24
2.1 Đối tượng nghiên cứu 24
2.1.1 Tiêu chuẩn chọn bệnh: 24
2.1.2 Tiêu chuẩn loại trừ: 24
2.2 Thời gian và địa điểm 24
2.3 Thiết kế và phương pháp thu thập thông tin 24
2.4 Cỡ mẫu 24
2.5 Phương pháp chọn mẫu 25
Trang 72.6 Phương pháp thu thập số liệu 25
2.7 Các biến được ghi nhận 25
2.8 Các khái niệm, thước đo, tiêu chuẩn đánh giá 26
2.8.1 Địa dư 26
2.8.2 Phân loại nghề nghiệp 26
2.8.3 Trình độ học vấn 27
2.8.4 Hoàn cảnh kinh tế 27
2.8.5 Chăm sóc người bệnh suy tim 27
2.8.6 Thang điểm lo âu, trầm cảm DASS - 21 30
2.8.7 Phương pháp phân tích số liệu 32
2.8.8 Vấn đề đạo đức của nghiên cứu 32
2.9 Hạn chế của nghiên cứu, sai số và biện pháp khắc phục sai số 33
2.9.1 Hạn chế nghiên cứu 33
2.9.2 Sai số 33
2.9.3 Biện pháp khắc phục sai số 33
Chương 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 35
3.1 Đặc điểm chung của người bệnh suy tim 35
3.1.1 Đặc điểm về giới 35
3.1.2 Đặc điểm nhân khẩu học và kinh tế xã hội học 35
3.1.3 Đặc điểm lâm sàng của người bệnh suy tim 37
3.1.4 Đặc điểm bệnh kèm theo 38
3.1.5 Đặc điểm cận lâm sàng và chẩn đoán hình ảnh 40
3.1.6 Tình trạng lo âu của người bệnh suy tim 42
3.2 Phân tích kết quả chăm sóc người bệnh suy tim 44
3.2.1 Kết quả chăm sóc người bệnh suy tim 44
3.2.2 Hiệu quả chăm sóc khi ra viện so với mới vào viện 46
Trang 83.2.3 Các yếu tố liên quan đến kết quả chăm sóc 49
3.2.4 Các yếu tố liên quan đến lo âu 52
Chương 4: BÀN LUẬN 53
4.1 Đặc điểm của người bệnh suy tim 53
4.2 Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và kết quả chăm sóc điều dưỡng 55
4.2.1 Đặc điểm lâm sàng và kết quả chăm sóc 55
4.2.2 Đặc điểm cận lâm sàng và kết quả chăm sóc, điều trị 60
4.3 Tình trạng lo âu, kết quả lo âu của ngưởi bệnh suy tim 62
4.4 Các yếu tố liên quan đến kết quả chăm sóc, lo âu của người bệnh 64
KẾT LUẬN 67
KIẾN NGHỊ 69 TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC
Trang 9DANH MỤC BẢNG
Bảng 2.1 Chăm sóc người bệnh cơ bản 27
Bảng 2.2 Thang điểm lo âu DASS - 21 (A) 31
Bảng 3.1 Đặc điểm nhân khẩu học và xã hội học 35
Bảng 3.2 Đặc điểm kinh tế, xã hội học 36
Bảng 3.3 Phân độ suy tim (NYHA) 37
Bảng 3.4 Các bệnh kèm theo với suy tim 38
Bảng 3.5 Các dấu hiệu sinh tồn của NB 39
Bảng 3.6 Đặc điểm về xét nghiệm huyết học máu 40
Bảng 3.7 Đặc điểm về xét nghiệm sinh hóa máu 41
Bảng 3.8 Đặc điểm chẩn đoán hình ảnh 42
Bảng 3.9 Đặc điểm lo âu của người bệnh 42
Bảng 3.10 Điểm đánh giá lo âu NB suy tim theo giới tính khi vào viện 43
Bảng 3.11 Chăm sóc chủ động của điều dưỡng khi người bệnh nằm viện 44
Bảng 3.12 Điều dưỡng thực hiện chăm sóc phối hợp khi NB nằm viện 45
Bảng 3.13 So sánh triệu chứng lúc vào viện và ra viện 46
Bảng 3.14 So sánh mức độ lo âu lúc vào viện và lúc ra viện 47
Bảng 3.15 Phân độ suy tim với thời gian nằm viện và kết quả ra viện 48
Bảng 3.16 Mối liên quan đặc điểm nhân khẩu học, xã hội học với kết quả chăm sóc 49
Bảng 3.17 Mối liên quan giữa đặc điểm lâm sàng với kết quả chăm sóc 50
Bảng 3.18 Mối liên quan kết quả chăm sóc với ra viện 51
Bảng 3.19 Các yếu tố liên quan đến lo âu của NB 52
Trang 10DANH MỤC BIỂU ĐỒ
Biều đồ 3.1 Đặc điểm về giới tính 35 Biều đồ 3.2 Đặc điểm lâm sàng của người bệnh suy tim 37 Biểu đồ 3.3 Kết quả chăm sóc 47
DANH MỤC HÌNH
Hình 1.1 Mặt ức sườn của tim 4
Trang 111
ĐẶT VẤN ĐỀ
Bệnh suy tim (ST) ngày nay được xem là đại dịch toàn cầu Năm 2017,
ST đã ảnh hưởng đến khoảng 26 triệu người trên toàn thế giới [41]
Suy tim là một hội chứng lâm sàng phức tạp, là hậu quả của nhiều bệnh
lý khác nhau: bệnh van tim, tăng huyết áp, bệnh động mạch vành, … ST được định nghĩa là cung lượng tim không đủ để đáp ứng nhu cầu trao đổi chất với biểu hiện là tăng áp lực thất trái ST được chia làm ba loại: Suy tim phải, suy tim trái và suy tim toàn bộ [6], [23]
Bệnh suy tim có rối loạn lo âu rất phổ biến và dai dẳng, khi được đánh giá và can thiệp sớm góp phần có thể cải thiện sức khỏe tâm thần, chất lượng cuộc sống và kết cục của người bệnh [19] Lo âu là một triệu chứng thường bị
bỏ qua, làm tăng tỷ lệ nhập viện và tỷ lệ tử vong [19]
Tại Mỹ, mỗi năm có hơn 1 triệu người bệnh nhập viện vì ST và con số này có thể tăng lên do sự lão hóa của dân số Tỷ lệ tử vong trong lần nhập viện tùy thuộc vào thời gian nằm viện Hoa Kỳ 3-4%, ở châu Âu 6-7%, [37] Nghiên cứu cũng cho thấy khi xuất viện, tỷ lệ tử vong chiếm từ 5 đến 15 % trong vòng 60 đến 90 ngày và tỷ lệ tái nhập viện là 30% [28], [37] Người bệnh suy tim có nhiều khả năng sống sót khi được chăm sóc và điều trị theo phác đồ theo chuyên khoa tim mạch [28]
Người bệnh suy tim có bệnh nền như: bệnh tăng huyết áp, bệnh đái tháo đường, bệnh thận mạn làm tăng thêm mức độ nặng của bệnh từ đó kết quả chăm sóc và điều trị cho người bệnh suy tim khó hơn Yếu tố có thể ảnh hưởng đến các biện pháp chăm sóc và điều trị bao gồm tuổi tác, giới tính, dân tộc, tiền sử gia đình, tình trạng hút thuốc, mức độ nghiêm trọng của bệnh, tương tác thuốc và tuân thủ điều trị [37]
Trang 122
Tại Bệnh viện Tim mạch An Giang có số lượng lớn NB ST nhập viện điều trị và chăm sóc, trong đó tình trạng lo âu của NB ST chưa được nghiên cứu, đánh giá đầy đủ Việc đánh giá đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng, tình trạng lo âu của người bệnh suy tim, kết quả chăm sóc của điều dưỡng và phân tích các yếu tố liên quan sẽ giúp người bệnh giảm lo âu, nâng cao chất lượng cuộc sống, góp phần cải thiện kết quả chăm sóc và điều trị cho người bệnh [19]
Câu hỏi đặt ra cho nghiên cứu này là: Người bệnh suy tim có đặc điểm nhân khẩu học, đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và tình trạng lo âu như thế nào? Với kết quả chăm sóc của điều dưỡng cùng với phương pháp điều trị tại khoa thì những yếu tố nào liên quan đến kết quả chăm sóc người bệnh?
Xuất phát từ thực tế và những lý do trên, đề tài: “Đặc điểm bệnh nhân
suy tim mạn, tình trạng lo âu và kết quả chăm sóc người bệnh tại Khoa Tim mạch Lão học Bệnh viện Tim mạch An Giang năm 2020” với hai
mục tiêu:
1 Mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và tình trạng lo âu của người bệnh suy tim điều trị nội trú tại khoa Tim mạch Lão học Bệnh viện Tim mạch
An Giang
2 Phân tích kết quả chăm sóc người bệnh và một số yếu tố liên quan