Luận văn với mục tiêu mô tả tình trạng lo âu trầm cảm ở người bệnh bị ngoại tâm thu thất điều trị nội trú tại Viện Tim Mạch – Bệnh viện Bạch Mai; tìm hiểu một số yếu tố liên quan đến rối loạn lo âu, trầm cảm ở người bệnh bị NTT/T có chỉ định điều trị RF.
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC THĂNG LONG
CHU NGỌC SƠN
Mã học viên: C01177
TÌNH TRẠNG LO ÂU TRẦM CẢM
Ở NGƯỜI BỆNH BỊ NGOẠI TÂM THU THẤT
ĐIỀU TRỊ NỘI TRÚ TẠI VIỆN TIM MẠCH -
BỆNH VIỆN BẠCH MAI
LUẬN VĂN THẠC SỸ ĐIỀU DƯỠNG
Hà Nội - 2019
Trang 2BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC THĂNG LONG
CHU NGỌC SƠN
Mã học viên: C01177
TÌNH TRẠNG LO ÂU TRẦM CẢM
Ở NGƯỜI BỆNH BỊ NGOẠI TÂM THU THẤT
ĐIỀU TRỊ NỘI TRÚ TẠI VIỆN TIM MẠCH -
BỆNH VIỆN BẠCH MAI (TỪ THÁNG 11/2018 - 09/2019)
Chuyên ngành : Điều dưỡng
Mã số : 60.72.05.01
LUẬN VĂN THẠC SỸ ĐIỀU DƯỠNG
Người hướng dẫn:
TS.BS Phạm Trần Linh
Hà Nội - 2019
Trang 3Lêi c¶m ¬n
Nhân dịp hoàn thành khóa luận tốt nghiệp, em xin bày tỏ lòng biết ơn
sâu sắc tới:
Ban giám hiệu, Phòng Đào tạo sau Đại học, Bộ môn diều dưỡng trường ĐH Thăng Long, Viện Tim mạch - Bệnh viện Bạch Mai
TS Phạm Trần Linh, người thày đã hết lòng dạy bảo tôi trong quá
trình học tập và trực tiếp hướng dẫn tôi thực hiện luận văn và giúp đỡ tôi rất nhiều trong việc lựa chọn người bệnh nghiên cứu cho luận văn của tôi cũng như chia sẻ và giúp đỡ tôi những khó khăn trong quá trình học tập và làm luận văn
Các bạn bè của tôi - Người đã tạo điều kiện giúp đỡ và động viên rất
nhiều trong quá trình thực hiện luận văn
Tôi xin trân trọng cảm ơn các bác sỹ, điều dưỡng, và nhân viên khoa C5, Q3A, C7, C4 - Viện Tim mạch Quốc Gia Việt Nam đã chỉ bảo cũng như tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận văn
Tôi xin chân thành cảm ơn người bệnh và gia đình người bệnh đã hợp tác giúp tôi thực hiện luận văn
Cuối cùng tôi xin bày tỏ lòng biết ơn vô hạn tới những người thân yêu trong gia đình đã động viên, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thiện luận văn này
Hà Nội, tháng 09 năm 2019
Học viên
Chu Ngọc Sơn
Trang 4LỜI CAM ĐOAN Kính gửi:
- Phòng Đào tạo sau đại học – Trường Đại học Thăng Long
- Bộ môn Điều dưỡng – Trường Đại học Thăng Long
- Hội đồng chấm luận văn Thạc sỹ
Em xin cam đoan những số liệu trong luận văn là có thật, do em thu thập tại Viện Tim mạch – Bệnh viện Bạch Mai, một cách nghiêm túc, khoa học và chính xác
Kết quả thu được chưa được đăng tải dưới bất kỳ hình thức nào
Hà Nội, tháng 09 năm 2019
Học viên
Chu Ngọc Sơn
Trang 5DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
Trang 6MỤC LỤC
ĐẶT VẤN ĐỀ 1
CHƯƠNG 1:TỔNG QUAN 3
1.1 ĐẶC ĐIỂM CHẨN ĐOÁN NGOẠI TÂM THU THẤT 3
1.1.1 Đặc điểm của ngoại tâm thu thất 3
1.1.2 Dịch tễ học 3
1.1.3 Đặc điểm chung ngoại tâm thu thất 4
1.1.4 Nguyên nhân 8
1.1.5 Triệu chứng của ngoại tâm thu thất 8
1.1.6 Chẩn đoán ngoại tâm thu thất bằng điện tâm đồ bề mặt 10
1.1.7 Bệnh cơ tim do ngoại tâm thu 13
1.1.8 Điều trị 15
1.2 NHỮNG LO ÂU TRẦM CẢM Ở NGƯỜI BỆNH BỊ NTT/T 15
1.2.1 Lo âu trầm cảm với người bệnh nói chung 15
1.2.2 Những biểu hiện của lo âu và trầm cảm 17
1.2.3 Trầm cảm 19
1.3 Các thang đánh giá trầm cảm và lo âu 22
CHƯƠNG 2:ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 24
2.1 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU 24
2.2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 24
2.3 CÁC BƯỚC TIẾN HÀNH NGHIÊN CỨU 25
CHƯƠNG 3:KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 28
3.1 ĐẶC ĐIỂM CHUNG CỦA NHÓM ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU 28
3.1.1 Đặc điểm chung của nhóm tuổi: 29
3.1.2 Đặc điểm phân bố về giới: 30
3.1.3 Đặc điểm các bệnh lý kèm theo 30
3.1.4 Đặc điểm triệu chứng khiến người bệnh đi khám: 31
3.1.5 Thời gian nhập viện từ khi phát hiện bệnh: 31
Trang 73.2 TỶ LỆ BIỂU HIỆN TRẦM CẢM VÀ LO ÂU Ở NB NTT/T 32
3.2.1 Tỷ lệ biểu hiện chung 32
3.2.2 Tỷ lệ biểu hiện theo giới 33
3.2.3 Tỷ lệ biểu hiện theo tuổi 34
3.4 CÁC YẾU TỐ LIÊN QUAN ĐẾN TỶ LỆ TRẦM CẢM VÀ LO ÂU Ở NB NTT/T 35
3.4.1 Trình độ văn hóa 35
3.4.2 Yếu tố nghề nghiệp 36
3.5 BỆNH LÝ KÈM THEO 37
CHƯƠNG 4:BÀN LUẬN 39
4.1 Bàn luận về đặc điểm chung của nhóm nghiên cứu 39
4.1.1 Tuổi 39
4.1.2 Giới 40
4.1.3 Các bệnh lý đi kèm 41
4.1.4 Đặc điểm lâm sàng khiến người bệnh đi khám: 41
4.2 Tỷ lệ biểu hiện trầm cảm và lo âu ở người bệnh mắc ngoại tâm thu thất 42
4.2.1 Tỷ lệ người bệnh có rối loạn tâm lý: 42
4.2.2 Tỷ lệ rối loạn tâm lý theo lứa tuổi: 45
4.2.3 Trầm cảm và lo âu theo tuổi: 45
4.3 Một số yếu tố liên quan đến trầm cảm và lo âu trên người bệnh ngoại tâm thu thất 45
4.3.1 Yếu tố văn hoá: 46
4.3.2 Yếu tố nghề nghiệp 46
KẾT LUẬN 48
KIẾN NGHỊ 49 TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC
Trang 8DANH MỤC BẢNG
Bảng 3.1 Đặc điểm chung của nhóm đối tượng nghiên cứu 28
Bảng 3.2 Đặc điểm chung của nhóm tuổi 29
Bảng 3.3 Đặc điểm triệu chứng khiến người bệnh đi khám 31
Bảng 3.4 Tỷ lệ người bệnh biểu hiện trầm cảm và lo âu nói chung 32
Bảng 3.5 Tỷ lệ NB NTT/T biểu hiện trầm cảm theo giới 33
Bảng 3.6: Tỷ lệ NB NTT/T biểu hiện lo âu theo giới 33
Bảng 3.7 Biểu hiện trầm cảm và lo âu ở NB NTT/T theo tuổi 34
Bảng 3.8 Liên quan giữa trình độ văn hóa với tỷ lệ trầm cảm và lo âu ở BN NTT/T 35
Bảng 3.9 Liên quan giữa nghề nghiệp với tỷ lệ trầm cảm và lo âu ở NB NTT/T 36
Bảng 3.10 Liên quan giữa bênh lý kèm theo với tỷ lệ biểu hiện
trầm cảm và lo âu ở NB NTT/T 37
Trang 9DANH MỤC BIỂU ĐỒ
Biểu đồ 3.1 Đặc điểm phân bố về giới 30
Biểu đồ 3.2 Đặc điểm các bệnh lý kèm theo 30
Biểu đồ 3.3 Thời gian nhập viện từ khi phát hiện bệnh 31
Biểu đồ 3.4 Biểu hiện trầm cảm và lo âu 34
Biểu đồ 3.5 Rối loạn trầm cảm và lo âu theo TĐHV 36
Biểu đồ 3.6 Tỉ lệ rối loạn trầm cảm và lo âu theo nghề nghiệp 37
Biểu đồ 3.7 Tỷ lệ rối loạn trầm cảm và lo âu theo bệnh lý mắc kèm 38
Trang 10DANH MỤC HÌNH
Hình 1.1 Ngoại tâm thu thất 4
Hình 1.2 Ngoại tâm thu thất nhịp đôi 6
Hình 1.3 Ngoại tâm thu thất nhịp ba, chùm đôi 6
Hình 1.4 Ngoại tâm thu thất đa ổ 6
Hình 1.5 Ngoại tâm thu dạng R/T 7
Hình 1.6 Ngoại tâm thu cuối tâm trương 7
Hình 1.7 Ngoại tâm thu thất khởi phát từ thất phải 12
Hình 1.8 Ngoại tâm thu thất khởi phát từ thất trái 12
Trang 11ĐẶT VẤN ĐỀ
Rối loạn nhịp tim là một vấn đề thường gặp trong bệnh học tim mạch mà việc chẩn đoán cũng như điều trị thường rất phức tạp Các rối loạn nhịp thường gây nên các triệu chứng trên lâm sàng, một số loại gây rối loạn huyết động và đôi khi có thể gây tử vong Rối loạn nhịp có thể làm cho các bệnh tim
có sẵn như bệnh van tim, bệnh tim thiếu máu cục bộ, bệnh cơ tim nặng lên dẫn đến suy tim hoặc gây nên các biến chứng nặng nề khác như: phù phổ cấp, nhồi máu cơ tim cấp, tắc mạch
Ngoại tâm thu thất là một trong những dạng rối loạn nhịp thường gặp nhất trong cộng đồng Hiện nay chúng ta đã có nhiều phương pháp để điều trị các rối loạn nhịp nói chung và ngoại tâm thu thất nói riêng bao gồm điều trị thuốc và các biện pháp can thiệp xâm lấn khác Tuy nhiên với các bệnh nhân bệnh tim mạch, thường kèm theo những rối loạn chức năng khác, trong đó có
loạn tâm lý trong nhóm bệnh nhân có rối loạn nhịp là 45.7%, trong đó tỉ lệ trầm cảm là 33%, rối loạn lo âu là 32,6% [1]
Tổ chức Y tế Thế Giới (WHO) dự báo rằng đến năm 2020, trầm cảm sẽ đứng hàng thứ hai sau các bệnh tim thiếu máu cục bộ, trầm cảm như là một nguyên nhân làm mất khả năng điều chỉnh cuộc sống, làm giảm tuổi thọ và ảnh hưởng không tốt tới sự phục hồi bệnh
Trầm cảm thường liên quan tới bệnh mạn tính, sự liên kết giữa trầm cảm
và các bệnh mạch máu nói chung đã được nghiên cứu rộng rãi như bệnh động mạch vành, đột quỵ… Tuy nhiên sự liên kết giữa rối loạn nhịp và trầm cảm chưa nhận được sự quan tâm nhiều Do đó, chúng ta chưa có những tác động đáng kể trong điều trị và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh
Vì vậy, chúng tôi tiến hành nghiên cứu: “Tình trạng lo âu trầm cảm ở
người bệnh bị ngoại tâm thu thất điều trị nội trú tại Viện tim mạch -
Trang 12Bệnh viện Bạch Mai từ tháng 11 năm 2018 đến tháng 09 năm 2019” nhằm
nhận biết những thay đổi bất thường về tâm lý ở người bệnh, một lĩnh vực cần quan tâm hiện nay Từ đó chúng tôi hy vọng có thể góp phần hoàn thiện sự chăm sóc người bệnh, cải thiện cuộc sống của người bệnh đồng thời hỗ trợ cho quá trình điều trị ngày càng đạt kết quả cao
Mục tiêu nghiên cứu của chúng tôi là:
1 Mô tả tình trạng lo âu trầm cảm ở người bệnh bị ngoại tâm thu thất điều trị nội trú tại Viện Tim Mạch – Bệnh viện Bạch Mai
2 Tìm hiểu một số yếu tố liên quan đến rối loạn lo âu, trầm cảm ở người bệnh bị NTT/T có chỉ định điều trị RF