Tuan 11

Kü n¨ng tù nhËn thøc: Häc sinh biÕt tù nh×n nhËn, ®¸nh gi¸ vÒ tinh thÇn thÇn lao ®éng h¨ng say trong t thÕ chñ ®éng lµm chñ thiªn nhiªn, lµm chñ cuéc sèng míi cña con ngêi lao ®éng míi t[r]

Trang 1

Tuần 11 Ngày soạn :

Ngày giảng :

Tiết 51

Đoàn thuyền đánh cá

(Huy Cận) - Tiết

1-I Mục tiêu bài học:

1 Kiến thức:

Giúp học sinh nắm đợc một số nét cơ bản về cuộc đời và sự nghiệp của tác giả -Thấy đợc vể đẹp tráng lệ, lãng mạn của cảnh thiên nhiên cùng không khí lao động ngời dân biển qua NT miêu tả xen biểu cảm với các hình ảnh thơ lạ, độc đáo

2 Kỹ năng Rèn kĩ năng đọc, phân tích và cảm thụ thơ tự do hiện đại qua các hình ảnh, chi tiết

3 Thái độ: Yêu mến, trân trọng cuộc sống lao động

II Các kỹ năng sống cơ bản cần giáo dục trong bài:

1 Kỹ năng tự nhận thức: Học sinh biết tự nhìn nhận, đánh giá về tinh thần thần lao động hăng say trong t thế chủ động làm chủ thiên nhiên, làm chủ cuộc sống mới của con ngời lao động mới trong công cuộc xây dựng đất nớc

2 Kỹ năng giao tiếp: Biết trình bày suy nghĩ, thái độ khâm phục, tự hào về phẩm chất tốt đẹp của con ngời lao động mới trong công cuộc xây dựng và phát triển

đất nớc

III Chuẩn bị:

1 Chuẩn bị về phơng pháp và kỹ thuật dạy học:

+ Kỹ thuật đặt câu hỏi

+ Kỹ thuật động não: Tìm hiểu những chi tiết thể hiện tình đ/c

+ Kỹ thuật trình bày một phút;

2 Chuẩn bị về phơng tiện dạy học:

Thầy: Nghiên cứu bài + ảnh tác giả Huy Cận và tác phẩm + Đồ dùng.

Trò: Đọc, tìm hiểu văn bản trớc ở nhà.

IV Tiến trình bài dạy:

1 ổ n định lớp (1’)

2 Kiểm tra bài cũ (3’)

Câu hỏi Đáp án

Đọc thuộc lòng diễn cảm bài thơ

“Bài thơ về tiểu đội xe không

kính” của nhà thơ Phạm Tiến

Duật Phân tích khổ cuối

* Đọc thuộc lòng chính xác và diễn cảm.

* HS phân tích.

NT đối lập + H/a hoán dụ: ý chí quyết tâm, bầu nhiệt huyết sục sôi, tinh thần chiến đấu tất cả vì miền Nam ruột thịt

3 Bài mới (1’)

* Cách 1: Trong nền thơ ca hiện đại VN, Huy Cận có một vị trí riêng vững vàng

Đó là vị trí của một nhà thơ có sức sáng tạo dồi dào, có chất thơ giàu suy tởng và

đằm thắm một tình yêu con ngời, quê hơng, tổ quốc VN

* Cách 1: Bớc vào công cuộc XDXHCN, miền Bắc đang từng bớc chuyển mình.

Đóng góp vào công cuộc đó là hình ảnh những con ngời mới XHCN Trên mọi phơng diện các nhà văn đã phát hiện ở họ những nét trẻ trung tràn ngập sự yêu

đời Bài thơ “ĐTĐC” của Huy Cận ra đời để ca ngợi những con ngời nh thế

Hoạt động của thầy và trò TG Nội dung

SGK trang 139

- Gv hớng dẫn đọc: Đây là bài thơ có nhiều

h.ảnh thơ bay bổng, đọc với giọng sôi nổi, hào

hứng, vui tơi, thể hiện niềm vui của những ngời

lao động mới trong những ngày đầu XD CNXH

I Đọc,tìm hiểu CT

1 Đọc

Trang 2

ở MB.

Chú ý cách ngắt nhịp câu thơ: 4/3 hoặc 2/2/3

Những vần trắc nối tiếp xen với những vần bằng

tạo nên âm hởng vừa chắc khoẻ vừa vang xa

+ 3 khổ đầu: Giọng hào hứng

+ 3khổ tiếp: Giọng chậm

+ Khổ cuối: Nhanh, khoẻ

- Gv đọc mẫu Gọi hs đọc Kết hợp tìm hiểu từ

khó

+ Cá thu, cá bạc?

+“kéo xoăn tay”?( Kéo nhanh, mạnh, liền tay)

- Dựa vào CT * em hãy nêu hiểu biết của em về

tác giả ?

- Gv treo ảnh tác giả và giới thiệu thêm:

Ông sinh ngày 31/5/1919 tại xã An Phú – Hơng

Sơn – Hà Tĩnh Quê hơng ông là cái nôi có

truyền thống CM và sinh ra những con ngời tài

giỏi)

Trớc CM T8/1945 đi học Cao đẳng Nông lâm và

hoạt động văn hoá vừa tham gia hoạt động bí mật

và làm thơ, viết văn

GV: Nếu nh Phạm Tiến Duật và Chính Hữu chủ

yếu viết về đề tài ngời lính thì cảm hứng chủ đạo

trong thơ của Huy Cận là cảm hứng lãng mạn về

vũ trụ, thiên nhiên và cuộc sống mới

Ông đã từng giữ nhiều chức vụ quan trong của

Đảng và nhà nớc:

- 1946: Là thứ trởng Bộ nội vụ

- 12/1946: Thứ trởng Bộ canh nông

- 1947 – 1949: Thứ trởng Bộ kinh tế

- 1949 – 1955: Thứ trởng, tổng th kí Hội đồng

chính phủ lâm thời

- 1955 – 1984: Thứ trởng Bộ VH thông tin

- Đại biểu Quốc hội khoá 1,2,7

Máy chiếu:

+ Lửa thiêng (1940)

+ Trời mỗi ngày lại sáng (1958)

+ Đất nở hoa ( 1960)

+ Bài thơ cuộc đời (1963)

+ Hai bàn tay em ( 1967)

2 Chú thích

a Tác giả (1919-2005)

- Tên đầy đủ: Cù Huy Cận

- Quê: Đức Thọ-Hà Tĩnh

- Tham gia CM từ trớc 1945: Nhà thơ nổi tiếng của phong trào Thơ mới với hồn thơ sầu cảm

- Sau CM: Thơ ông tràn

đầy niềm vui tin yêu cuộc sống- Là nhà thơ tiêu biểu của nền thơ ca hiện đại VN

- Thơ ông thờng xuất phát từ 2 nguồn cảm hứng: Thiên nhiên đất

n-ớc và niềm tin ở cuộc sống mới

- Năm 1996 ông đợc nhận giải thởng HCM về

VH – NT

* Tác phẩm chính:

Trang 3

GV: Trớc CMT8 với tập thơ: “Lửa thiêng” giàu

chất triết lí và thấm thía bao nỗi buồn

Sau CM, thơ Huy Cận dạt dào niềm vui, nhất là

khi nói về cuộc sống mới, con ngời mới Hàng

loạt các tập thơ nối tiếp ra đời

- Bài thơ ra đời trong hoàn cảnh nào ?

GV: Bài thơ đợc TG viết 4/10/1958 khi đất nớc

đã kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến chống

TD Pháp, miền Bắc đợc giải pháp và đi vào xây

dựng cuộc sống mới không hào hứng, phấn

chấn, tin tởng bao trùm trong đời sống XH và ở

khắp nơi dấy lên phong trào phát triển sản xuất

xây dựng đất nớc Cuộc sống mới ùa vào thơ HC

mang lại cho thơ ông một sinh khí cha từng thấy

Bài thơ ra đời trong một chuyến thâm nhập thực

tế ở vùng mỏ QN vào nửa cuối năm 1958 Đây

là một bài thơ nổi tiếng của Huy Cận

- Bài thơ đợc viết theo thể thơ nào? (Trờng thiên

– Bài thơ dài bảy tiếng)

- Theo mạch cảm xúc, bài thơ chia mấy phần?

Nêu giới hạn, nội dung các phần ?

Máy chiếu:

+ Khổ 1,2: Cảnh đoàn thuyền ra khơi

+ Khổ3,4,5,6: Cảnh đánh cá trên biển

+ Khổ 7: Cảnh đoàn thuyền trở về

- Em có nhận xét gì về bố cục của bài thơ?

(Bài thơ đợc bố cục theo hành trình một chuyến

ra khơi của đoàn thuyền đánh cá: Có không gian

rộng lớn bao la: Mặt biển, mặt trời, trăng, sao,

mây Có TG: Là nhịp tuần hoàn của vũ trụ từ lúc

hoàng hôn - đêm trăng – bình minh

GV: Cả bài thơ là những bức tranh đẹp lộng lẫy

lung linh sắc màu, vang động âm thanh vừa thực

vừa bay bổng lãng mạn về TN và lao động

Chúng ta cùng khám phá bức tranh ấy

- Gọi hs đọc khổ 1,2: Đoạn thơ miêu tả về cảnh

gì?

- Cảnh ra khơi đợc miêu tả qua hình ảnh nào ?

- Đây là thời điểm nào trong ngày?(Hoàng hôn

buông xuống, vũ trụ bắt đầu đi vào trạng thái

nghỉ ngơi, yên tĩnh)

Trắc nghiệm: 2 câu thơ sử dụng phép tu từ nào?

a Liệt kê, nói quá c Chơi chữ, điệp từ

b Tác phẩm:

Sáng tác ngày 4.10.1958 nhân chuyến đi thực tế ở Hạ Long – Qảng Ninh

- In trong tập “ Trời mỗi ngày lại sáng ”

II Đọc,tìm hiểu văn bản

1 Thể thơ: Thất ngôn tr-ờng thiên

2 Bố cục: 3 phần

2 Phân tích

a Cảnh đoàn thuyền

đánh cá ra khơi

- Mặt trời …nh hòn lửa

Sóng cài then, đêm sập cửa.

=> NT: So sánh, nhân

Trang 4

b ẩn dụ, hoán dụ d So sánh, nhân hoá.

- Em hiểu ntn về 2 câu thơ này?

+ Mặt trời đợc ví nh hòn lửa, chìm xuống biển

báo hiệu một ngày đã hết

+ Những đợt sóng dài uốn lợn nh những then cài

cửa và đêm tối bao trùm nh 2 cánh cửa vĩ đại

đang sập lại, hai vần trắc: Lửa, cửa liền nhau,

nối nhau làm cho ấn tợng đột ngột nhanh chóng

của đêm tối bao trùm – vũ trụ nh một ngôi nhà

vĩ đại mà mẹ tạo hoá đã hào phóng ban tặng Vũ

trụ nh 1 mái nhà rộng lớn, khổng lồ Màn đêm

sập xuống nh cánh cửa, còn những làn sóng chạy

qua chạy lại giống nh những chiếc then cài vào

màn đêm

- Qua 2 câu thơ đầu, khung cảnh TN hiện ra ntn?

GV bình: Nhà thơ đã vẽ nên cảnh hoàng hôn

trên biển thật lộng lẫy sinh động: Mặt trời giống

nh hòn lửa khổng lồ Thông thờng mặt trời trong

buổi hoàng hôn thờng gợi buồn, ảm đạm song ở

đây cảnh hoàng hôn ấm áp, tràn đầy sự sống

- Theo em điểm nhìn của tác giả khi miêu tả có

gì đặc biệt?

GV: Nh chúng ta biết Vịnh Hạ Long nớc ta ở

phía Đông và nếu đứng từ bờ nhìn ra thì chỉ thấy

mặt trời mọc trên biểu chứ không thể thấy cảnh

MT lặn xuống biển đợc Có lẽ nhà thơ đứng ở

trên cao hoặc xa hơn nhìn về phía Tây thì mới

thấy đợc cảnh này Có thể nhà thơ cũng đi trên

một chiếc thuyền ra khơi chăng? Hoặc có thể là

hình ảnh đơn thuần tởng tợng?

- Trong khung cảnh ấy, đoàn thuyền ra khơi đợc

mtả ntn?

- lại ra khơi? (Công việc thờng nhật lặp đi lặp

lại)

GV: Có sự đối lập giữa vũ trụ và con ngời Biển

nghỉ ngơi – Con ngời lại bắt đầu làm việc

- Em hiểu ntn về câu thơ “Câu hát căng

buồm…”?

( Ng dân ra khơi có câu hát vang xa làm thổi tung

cánh buồm no gió)

- Theo em TG đã sử dụng BPNT gì?

Trắc nghiệm: “Câu hát căng buồn ” có ý nghĩa

ntn?

a Biểu hiện sức sống căng tràn của thiên nhiên

b Biểu hiện sự bao la hùng vĩ của biển cả

c Biểu hiện niềm vui sự phấn chấn của ngời lao

động

GV: Câu thơ gợi nên khung cảnh hùng vĩ Tiếng

hát lên đờng hăng say, vang xa hoà cùng gió làm

căng cánh buồm Họ là những chàng trai miền

biển khoẻ khắn và đẹp lãng mạn Họ đang vừa

chèo thuyền đa thuyền ra khơi vừa cất cao tiếng

hát Tiếng hát vang khoẻ, vang xa bay cao cùng

hoá:

=> Cảnh hoàng hôn ấm

áp và đẹp đẽ

-…lại ra khơi Câu hát căng buồm …

=> Hình ảnh ẩn dụ,

Trang 5

với gió hoà với gió thổi căng cánh buồm đẩy

thuyền phăng phăng rẽ sóng

- Nhận xét về hình ảnh thơ trong 4 câu thơ đầu?

- Qua đó em hiểu thêm gì về tiếng hát lên đờng

của ngời dân chài ?

GV: Đó là tiếng hát chan chứa niền vui của

những ngời dân lao động đợc làm chủ thiên nhiên

đất nớc mình, công việc mình yêu thích gắn bó

suốt đời

- Tiếng hát ấy đợc cụ thể hoá qua câu thơ nào?

- Em hiểu ntn về câu thơ “ Hát rằng cá bạc biển

Đông lặng” ?(Câu hát cầu mong, nguyện cầu

đánh bắt đợc nhiều cá,biển lặng sóng êm)

- Nói “cá thu nh đoàn thoi” ?(Cá nhiều bơi qua

bơi lại, ngang dọc nh những đoàn thoi )

- Ngời dân hát “Đêm ngày …đoàn cá ơi ” thể

hiện điều gì trong tâm hồn ngời dân chài?

- Nhận xét giọng điệu hai khổ thơ đầu ?

- Qua đó tác giả muốn ca ngợi vẻ đẹp gì của

ng-ời dân lao động?

GV: Tiếng hát căng buồm vì tiếng hát hoà vào

gió, tiếng hát nâng cánh gió Đó phải là tiếng hát

khoẻ khoắn, tiếng hát tập thể mạnh mẽ và phấn

chấn Tiếng hát nh tiếp thêm sức cho gió làm

buồm căng đa thuyền vợt ra khơi ngời dân biển

lạc quan, yêu đời Họ ra đi với một t thế hào

hứng lạc quan chinh phục TN

Hình ảnh thơ đẹp đẽ, liên tởng thi vị:

Tiếng hát reo vui, hào hứng, phấn chấn ngân nga, bay bổng hoà quện với thiên nhiên T thế hăm hở lao động của con ngời trên biển cả

- Hát: cá bạc, biển Đông lặng…cá thu nh đoàn thoi…dệt biển …dệt l

-ới…đoàn cá ơi

=> Giọng điệu ngọt ngà, ngân vang:

Thể hiện niềm lạc quan,

ớc mơ đánh bắt đợc nhiều cá, ca ngợi sự lao

động bền bỉ, lạc quan của ngời lao động

4 Củng cố – Luyện tập (2’) Đọc diễn cảm 2 khổ thơ đầu

Giáo viên hệ thống nội dung bài học

5 H ớng dẫn học (1’) Học nội dung bài, chuẩn bị tiết sau học tiếp

………

Ngày soạn :

Ngày giảng:

Tiết 52

Đoàn thuyền đánh cá

(Huy Cận) Tiết 2

-I Mục tiêu bài học:

1 Kiến thức:

+ Giúp học sinh cảm nhận đợc vẻ đẹp tráng lệ của bức tranh thiên nhiên hài hoà với vẻ đẹp khoẻ khoắn, lãng mạn, hăng say của cuộc sống lao động trên biển và

Trang 6

niềm vui, niềm tin yêu của nhà thơ trớc đất nớc và con ngời đang xây dựng cuộc sống mới

+ Cảm nhận đợc hiệu quả của các biện pháp tu từ NT đợc sử dụng trong bài thơ

2 Kỹ năng Rèn kĩ năng đọc, phân tích hình ảnh thơ; Nhịp điệu thơ vừa cổ điển vừa mới lạ, sáng tạo của nhà thơ

3 Thái độ : Trân trọng cuộc sống lao động bình dị, khoẻ khoắn

1 Kỹ năng tự nhận thức: Học sinh biết tự nhìn nhận, đánh giá về tinh thần thần lao động hăng say trong t thế chủ động làm chủ thiên nhiên, làm chủ cuộc sống mới của con ngời lao động mới trong công cuộc xây dựng đất nớc

2 Kỹ năng giao tiếp: Biết trình bày suy nghĩ, thái độ khâm phục, tự hào về phẩm chất tốt đẹp của con ngời lao động mới trong công cuộc xây dựng và phát triển

đất nớc

+ Kỹ thuật động não: Tìm hiểu những chi tiết thể hiện tình đ/c

+ Kỹ thuật trình bày một phút;

Thầy: Nghiên cứu bài + ảnh tác giả Huy Cận và tác phẩm + Đồ dùng.

Trò: Đọc, tìm hiểu văn bản trớc ở nhà.

1 ổ n định lớp (1’)

2 Kiểm tra bài cũ (3’)

Câu hỏi Đáp án

Đọc thuộc lòng diễn cảm 2 khổ

thơ đầu bài thơ “ Đoàn thuyền

đánh cá” của nhà thơ Huy Cận?

* Đọc thuộc lòng chính xác và diễn cảm.

* HS phân tích.

3 Bài mới(1’) GV tóm tắt nội dung tiết trớc, dẫn dắt vào bài

- Gọi học sinh đọc toàn bộ bài thơ

- Nhắc lại bố cục ?

- Hs đọc thầm khổ 3,4,5,6: Nhắc lại ND?

- Cảnh đoàn thuyền đánh cá trên biển đợc mtả

ntn?

- Thuyền lái gió với buồm trăng” nghĩa là ntn ?

Gv: Con thuyền ra khơi có gió làm lái, có ánh

trăng làm thuyền Khi trăng lên làm cánh buồm

hoà vào ánh trăng mà trở nên to rộng, con thuyền

đợc nâng lên tầm vũ trụ, hoà nhịp cùng thiên

nhiên

- Lớt ? (Đi nhanh, nhẹ, êm du)

GV: Đoàn thuyền lao đi vun vút với 1 tốc độ

nhanh, mạnh, phóng nh bay trên mặt biển đến

ng trờng

- T thế con ngời trong công việc?

- Dò bụng biển? Dàn đan thế trận…?

(Thăm dò, tìm kiếm nơi có nhiều cá để tung lới

b Cảnh đoàn thuyền

đánh cá trên biển đêm

- Thuyền lái gió - buồm trăng

Lớt mây cao - biển bằng

-…dò bụng biển Dàn đan thế trận lới vây giăng

Trang 7

đánh bắt Đó là 1 công việc kì công, cần phải có

sự táo bạo)

- Em có nhận xét gì về cách sử dụng từ ngữ?

- Tác giả đã sử dụng BPNT gì để diễn tả t thế con

ngời lao động?

- Qua đó em hiểu thêm gì về t thế của con ngời

lao động?

- Vẻ đẹp bất ngờ của biển đợc mtả ntn qua vẻ

đẹp các loài cá? (Hay Sự giàu có của biển đợc

TG khắc hoạ qua hình ảnh thơ nào?)

- Đây là những loài cá ntn?

Trắc nghiệm: Câu thơ “Cái đuôi em quẫy trăng

vàng choé” nên hiểu ntn?

a Nớc biển màu vàng choé

b Mạn thuyền màu vàng choé

c ánh trăng màu vàng choé

d Đuôi cá màu vàng choé

- Vàng choé?( Màu vàng lấp lánh, sáng loá mắt)

( Đây là 1 h.ảnh hùng vĩ, lộng lẫy của biển đêm:

Những chiếc đuôi cá vẫy dới làn nớc lấp lánh

ánh trăng, ánh sáng chói loá cả không gian)

- Em có nhận xét gì về cách sử dụng từ ngữ trong

đoạn thơ?

- Qua đó em hiểu thêm gì về vẻ đẹp của biển?

GV: Cảnh vật lung linh huyền ảo nh một thế giới

cổ tích thần tiên, cái đuôi cá đợc gọi tình tứ: Em!

Có giai thoại kể rằng: Trong bản thảo Huy Cận

dùng từ “ém” tên một loại cá Nhà biên soạn đã

in nhầm thành từ “em” nhà thơ biết không sửa

lại, có lẽ nhà thơ thấy chữ em ý nghĩa hơn

chăng rõ ràng là từ “em” – ngoài ý muốn ban

đầu của TG Có lẽ phải là ngời yêu tha thiết vẻ

đẹp của biển, kết hợp với tâm hồn nhạy cảm, trí

tởng tợng phong phú nhà thơ mới vẽ nên đợc bức

tranh về biển đẹp nh vậy!

- Nhà thơ còn cảm nhận đợc điều gì?

- BPNT? Tác dụng?

GV: Biển đêm không chỉ có tiếng sóng rì rầm

mà nhà thơ còn cảm nhận 1 âm thanh khác:

Tiếng thở của biển Biển đêm thở phập phồng

trong lồng ngực căng tràn Có lẽ từ sự liên tởng

phong phú từ âm thanh của thuỷ triều tạo thành

hơi thở của biển đêm, của tự nhiên, sự sống

=> Từ ngữ giàu hình ảnh;

Sự tởng tợng phong phú

NT nhân hoá :

T thế của con ngời lao

động chủ động khám phá, chinh phục thiên nhiên

- Cá nhụ, cá chim cùng cá đé

Cá song lấp lánh đuốc

đen hồng Cái đuôi em quẫy trăng vàng choé

=> Sử dụng TT, đại từ,

NT liên tởng, liệt kê : Sự

đẹp đẽ, giàu có của biển cả lấp lánh sắc màu

Đêm thở…

=> NT nhân hoá: Âm sự sống của biển mơ mộng, lãng mạn

Trang 8

- Nếu tiếng hát lên đờng hăng say, tự tin thì tiếng

hát đánh bắt cá trên biển ntn?

- Gõ thuyền có nhịp trăng cao?(ánh trăng sa

xuống mặt nớc, sóng vỗ vào mạn thuyền Trăng

thức cùng ng dân, trăng cùng sóng dập dồn bên

mạn thuyền nh phụ hoạ cho tiếng hát Trăng

chiếu sáng cho ngời kéo đợc những mẻ lới đầy

Rõ ràng TN và con ngời hoà nhập)

- BPNT?

- Qua đó nhà thơ muốn ca ngợi điều gì?

GV: Biển cả và lòng mẹ bao bao la chở che Mẹ

cho dòng sữa nuôi con lớn khôn - Biển cả nuôi

sống ngời dân chài từ bao đời nay Lòng biết ơn

hoà quyện trong tiến hát ngợi ca ngọt ngào

- Khi đêm dần trôi, sao mờ là lúc trời sáng, ngời

dân chài kéo lới thu cá về Cảnh lao động ấy đợc

mtả ntn?

- Kéo xoăn tay ? (Kéo thật khoẻ, liền tay liên tục

vì cá mắc vào lới rất nhiều thành chùm Cứ kéo

nh thế suốt đêm cho đến lúc mờ sao, sao lặn trôi

vừa sáng thì lới cá cũng vừa kéo lên hết thuyền

- Chùm cá nặng gợi sự hình dung ntn về công

việc đi biển của ngời lđ?

- Vẩy bạc, đuôi vàng loé rạng đông? (Cá nhiều,

đầy khoang tơi ngon Hình ảnh lãng mạn nhng

cũng xuất phát từ thực tế, qua tởng tợng của nhà

thơ: Trong ánh nắng ban mai rực rỡ tinh khiết

hiện lên hàng nghìn, hàng vạn con cá lấp lánh

vẫy bạc, đuôi vàng xếp đầy ăm ắp trên những

khoang thuyền Tác giả dùng từ loé vừa gợi ánh

bình minh đang đến vừa gợi sự nhảy nhót của

đàn cá Các màu sắc trắng, bạc, vàng tạo ánh

hồng rực rỡ, lộng lẫy)

- Nhận xét về nhịp điệu thơ ? BPNT?

- Nhịp thơ dồn dập khẩn trơng kết hợp NT ẩn dụ

đã góp phần diễn tả tinh thần của ngời lao động

ntn?

GV: Đó cũng là t thế đi lên XDCNXH những

năm 58 của ngời dân MBVN

- Gọi hs đọc khổ 7: Nội dung?

- Cảnh đoàn thuyền đánh cá trở về đợc mtả ntn?

- Ta hát bài ca gọi cá vào

Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao

Biển cho ta cá nh lòng

mẹ…tự buổi nào

=> NT so sánh ,nhân hoá:

Ca ngợi biển giàu đẹp và lòng tự hào, biết ơn biển quê hơng

-…kéo xoăn tay chùm cá nặng

Vẩy bạc đuôi vàng loé rạng đông…đón nắng hồng

=> Nhịp thở dồn dập, khẩn trơng; NT ẩn dụ, hoán dụ:

Cảnh lao động với khí thế sôi nổi hào hứng, khẩn

tr-ơng hăng say

c Cảnh đoàn thuyền

đánh cá trở về:

- Câu hát căng buồm cùng gió khơi

Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời

Trang 9

GV : Câu hát căng buồm đa thuyền đi, nay vẫn

câu hát căng buồm đa thuyền về Các chàng trai

xứ biển không chỉ hát khi ra khơi, khi đánh cá

mà họ còn hát khi trở về

- Chạy đua cùng mặt trời?(Tiếp tục chạy đua

cùng TG, trở về cho kịp trời sáng)

- Tgiả đã sử dụng BPNT gì?

- Qua đó diễn tả điều gì?

- Song tiếng hát trở về có khác so với tiếng hát

lúc ra đi?

GV: Vẫn là 1 khúc tráng ca hăng say tạo cảm

giác tuần hoàn Song ở đây là niềm hăng say của

sự thắng lợi trong lđ trong 1 t thế mới: Trong

cuộc chạy đua này con ngời về đích trớc, con

ng-ời đã chiến thắng thiên nhiên

Trắc nghiệm: Nhận định nào nói đúng nhất

giọng điệu của bài thơ ?

a Khoẻ khoắn c Bay bổng

b Sôi nổi d Cả 3 nội dung trên

- Qua bài thơ, em hiểu đợc điều gì vẻ đẹp của

con ngời lao động?

GV: Có thể nói ĐTĐC là một bài thơ lao động

đầy hứng khởi hoà hùng nhà thơ ca ngợi biển

mênh mông nguồn tài nguyên bất tận của tổ

quốc, ca ngợi những con ngời lao động cần cù

gan góc ngày đêm làm giàu cho đất nớc Cảm

hứng trữ tình của HC và nghệ thuật điều luyện

của ông đã cuốn hút ngời đọc thực sự

=> NT nhân hoá; Bút pháp lãng mạn tởng tợng: Diễn tả niềm vui phơi phới của thành quả lao

động kì vĩ, rực rỡ, huy hoàng, chói lọi

III Tổng kết

1 Nghệ thuật

- Hình ảnh thơ đẹp đẽ, kì vĩ

- Lời thơ nhiều vần bằng tạo âm hởng ngân xa-Vần trắc tạo âm hởng mạnh mẽ bay cao

2 Nội dung Bài thơ là khúc tráng ca

đẹp đẽ về con ngời lđ mới Ca ngợi tinh thần lđ hăng say tràn ngập niềm vui phơi phới trong công cuộc kiến thiết đất nớc

4 Củng cố – Luyện tập (1’)

- Qua bài thơ em rút ra kinh nghiệm nào khi viết văn miêu tả, biểu cảm? (Tởng t-ợng dồi dào, phong phú…

- Đọc diễn cảm khổ cuối bài thơ

5 H ớng dẫn học (1’) Học ND bài, học thuộc lòng bài thơ

………

Ngày soạn:

Ngày giảmg:

Tiết 53

Tổng kết từ vựng

(Tiết 4)

I Mục tiêu bài dạy

Trang 10

1 Kiến thức: Giúp học sinh ôn tập, hệ thống hoá KT về từ vựng đã học: Từ tợng thanh, tợng hình, các biện pháp tu từ tiếng Việt

2 Kỹ năng: Rèn kỹ năng hệ thống KT, kỹ năng sử dụng từ vựng

3 Thái độ: GD học sinh ý thức sử dụng từ ngữ, các biện pháp nghệ thuật trong giao tiếp

1 Kỹ năng tự nhận thức: Học sinh biết tự nhìn nhận, đánh giá về vai trò, vị trí

và ý nghĩa của từ vựng tiếng Việt

2 Kỹ năng giao tiếp: Biết trình bày suy nghĩ của bản thân về khái niệm, cấu tạo của từ vựng Tiếng Việt

+ Kỹ thuật chia nhóm

+ Kỹ thuật động não

+ Kỹ thuật trình bày một phút

Thầy: Nghiên cứu bài + Đồ dùng.

Trò: Ôn tập KT đã học.

1 ổ n định tổ chức (1’)

2 Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh (1’)

3 Bài mới (1’)

SGK trang 146

- Thế nào là từ tợng thanh?

- Lấy VD cụ thể?

- Hãy kể tên 1 số loài vật là từ tợng

thanh?

(Mèo, cuốc, tắc kè )

- Thế nào là từ tợng hình ?

- Tìm từ tợng hình trong đoạn văn BT

sgk :Nêu tác dụng?

- Thế nào là phép so sánh?

- Tìm, đọc 1 số câu thơ đã học có sử

dụng phép so sánh?

- Liệt kê 1 số thành ngữ có sử dụng

phép so sánh?( Đắt nh tôm tơi - Rẻ nh

bèo…)

- GV đa và cho hs phân tích VD:

I Từ t ợng thanh - Từ t ợng hình:

1 Từ t ợng thanh

- Là những từ mô phỏng âm thanh của TN, con ngời

-VD: ầm ầm, rì rào, sang sảng…

2 Từ t ợng hình

- Là những từ gợi tả dáng vẻ, hình

ảnh, trạng thái của ngời,vật

-VD: Lốm đốm, lê thê, loáng thoáng, lồ lộ

=> Tác dụng: Làm cho hình ảnh những đám mây đợc mtả trở nên chân thực.cụ thể, sinh động hơn

II Một số biện pháp tu từ từ vựng

1 So sánh: Là phép tu từ đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tơng đồng

để làm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt

VD:

- Ngựa xe nh nớc áo quần nh nêm

- Cánh buồm trơng to nh mảnh hồn làng

Rớn thân trắng bao la thâu góp gió

- Mặt trời xuống biển nh hòn lửa

2 ẩ n dụ:

Định dạng
Số trang	15
Dung lượng	137,5 KB