Bài giảng Khởi nguồn văn minh phương Tây: Văn minh Hy Lạp

Bài giảng Khởi nguồn văn minh phương Tây: Văn minh Hy Lạp được biên soạn nhằm cung cấp cho các bạn những kiến thức về Hy Lạp cổ đại thời kỳ Đồng Xanh và Đại sử thi, Hy Lạp cổ điển (Sthens, Sparta). Mời các bạn tham khảo bài giảng để bổ sung thêm kiến thức về nên văn minh phương Tây nói chung và văn minh Hy Lạp nói riêng.

History of

Western Civilization

Khởi nguồn văn minh phương

Tây:

VĂN MINH HY LẠP

KẾT CẤU BÀI GIẢNG

VỊ TRÍ ĐỊA LÝ

The Geography of Greece

The Geography of Greece

A HY LẠP CỔ ĐẠI

Ancient Greece:

1650 BC - 700 BC

1.VĂN MINH MINOAN

Palace at Knossos

1.Knossos: Minoan Civilization

1.Knossos: Minoan Civilization

CUNG ĐIỆN Ở KNOSSOS:

NHỮNG BỨC BÍCH HỌA

CỦA VĂN MINH MINOAN

2 、 The Mycenaean Civilization

2 VĂN MINH MYCENAEAN

2 、 The Mycenaean Civilization

2 VĂN MINH MYCENAEAN

THÀNH MYCENAEAN

DI TÍCH CỔNG VÀO THÀNH MYCENAEAN

PHÙ ĐIÊU SƯ TỬ

II Homer: The “Heroic Age”

II THỜI ĐẠI SỬ THI

II Homer: The “Heroic Age”

II THỜI ĐẠI SỬ THI

HOMER :

THỜI ĐẠI ANH HÙNG (TK XI –

IX TCN)

(Classical) Greece:

700 BC - 324 BC

B HY LẠP CỔ ĐIỂN

I ATHENS:

THÀNH

ATHENS

1 、 Early Athenian Lawgivers

• Thésée: người sáng lập nhà nước Athena (TK VII

TCN)

- LUẬT DRACON (621 TCN)

• Solon —— ĐẠI SƯ TRÍ TUỆ CỦA HY LẠP

• Cleisthenes 、 created the first democracy !

NGƯỜI SÁNG LẬP NỀN DÂN CHỦ ĐẦU TIÊN

1 NHỮNG NGƯỜI LẬP PHÁP CỦA

THÀNH ATHENS

Persian Wars: Famous Battles

- Chiến thắng của hải quân Athens

NHỮNG CHIẾN DỊCH LỪNG DANH CỦA

CUỘC CHIẾN BA TƯ

Sử học

• Herodot (484 – 425 TCN): nhà sử học lớn đầu tiên của Hy Lạp cổ đại.

• “ Lịch sử cuộc chiến tranh Hy Lạp – Ba

Tư ”

• “Lịch sử” (9 tập)

3 、 Golden “Age of Pericles”

- The Academy 、 HỌC VIỆN ATHENS 、 - 387 BC

_ TRI THỨC CÓ TRƯỚC SỰ VẬT 、 TƯ TƯỞNG DUY TÂM KHÁCH QUAN

- The Republic 、 NỀN CỘNG HÒA LÝ TƯỞNG 、

、 philosopher-king 、 VUA CỦA CÁC TRIẾT GIA 、

4 NHỮNG TRIẾT GIA ATHENS

Great Athenian Philosophers

• Aristotle

- The Lyceum 、 HỌC VIỆN 、

- “Golden Mean” 、 ĐẠO TRUNG DUNG 、

[ MỌI VIỆC ĐỀU PHẢI ĐƯỢC TIẾT CHẾ ]

5 、 Athens: The Arts & Sciences

- Thales, Pythago, Archimede, Euclide

- Eratosthenes: tính được độ dài kinh tuyến trái đất – 39.000km.

- Hippocrates

、

5 NGHỆ THUẬT VÀ KHOA HỌC

Sử học

• Thucydides (460 – 395 TCN): nhà sử học lớn của Hy Lạp.

• “ Lịch sử chiến tranh Peloponnesus ” – miêu tả cuộc chiến tranh giữa Sparta

và Athena.

• Sau khi Alexander qua đời năm 323

TCN, Đế chế của ông tan rã.

• Sự truyền bá văn hóa Hy Lạp rộng rãi tại toàn bộ Tây Á, Ai Cập, Trung Á và Ấn

Độ.

• Thời đại Hy Lạp hóa kéo dài từ năm 334 TCN đến năm 30 TCN, khi La Mã chinh phục Hy Lạp.

VĂN MINH LA MÃ CỔ ĐẠI

A CƠ SỞ HÌNH THÀNH:

• ĐẦU THIÊN KỶ THỨ II TCN: NGƯỜI ITALIOT

– NGƯỜI LATINH.

• ĐẦU THẾ KỶ X TCN: NGƯỜI ETRUSQUE TỪ

TIỂU Á + NGƯỜI HY LẠP VÀ CELTE.

• NGƯỜI LATINH DẦN CHINH PHỤC CÁC

NHÓM NGƯỜI KHÁC VÀ ĐÓNG VAI TRÒ THỦ LĨNH.

I VĂN MINH LA MÃ SƠ KHAI

• THỜI KỲ VƯƠNG CHÍNH (753 TCN-509 TCN)

– CHÍNH THỂ QUÂN CHỦ

– VUA （ REX （

– VIỆN NGUYÊN LÃO

– ĐẠI HỘI NHÂN DÂN

• Theo truyền thuyết

II NƯỚC CỘNG HÒA LA MÃ (509TCN – 27 TCN)

• SỰ ĐẤU TRANH GIỮA GIAI CẤP BÌNH

DÂN VÀ QUÝ TỘC.

– QUÝ TỘC: HƯỞNG QUÁ NHIỀU QUYỀN LỢI

– BÌNH DÂN: KHÔNG ĐƯỢC PHÁP LUẬT BẢO

HỘ, ĐỊA VỊ KINH TẾ THẤP KÉM, KHÔNG ĐƯỢC LÀM VIỆC TRONG CƠ QUAN NHÀ NƯỚC

• THỂ CHẾ CHÍNH TRỊ CỦA THỜI KỲ CỘNG HÒA

– VIỆN NGUYÊN LÃO

– HỘI NGHỊ BÁCH NHÂN ĐOÀN

– ĐẠI HỘI CÔNG DÂN

– QUAN CHẤP CHÍNH, QUAN TÀI PHÁN,

QUAN KIỂM SÁT, NHÀ ĐỘC TÀI.

• TỪ THÀNH BANG ĐẾN ĐẾ QUỐC 、 SỰ

BÀNH TRƯỚNG CỦA CỘNG HÒA LA MÃ

– CHINH PHỤC NGƯỜI ETRUSQUE

– LÀM CHỦ BÁN ĐẢO Ý

– CHIẾN THẮNG ĐẾ CHẾ CARTHAGE

– CHIẾM ĐẤT ĐAI Ở ĐỊA TRUNG HẢI VÀ

CHÂU ÂU, LẬP THUỘC ĐỊA Ở BẮC PHI

– CHIẾM SYRIA, MACEDONIA VÀ AI CẬP

CHẾ ĐỘ TAM HÙNG LẦN THỨ NHẤT

(TỪ 60 TCN)

• POMPEY – CRASUS – CAESAR

• 44 TCN, CAESAR BỊ ÁM SÁT.

III.TỪ CỘNG HÒA ĐẾN ĐẾ QUỐC LA MÃ (27TCN – 476)

• XÃ HỘI LA MÃ BỘC LỘ NHỮNG MÂU

THUẪN SÂU SẮC.

• TƯỚNG LĨNH ĐƯỢC ĐỀ CAO,

KHUYNH HƯỚNG SỬ DỤNG BẠO LỰC CHIẾM ƯU THẾ

、 SỰ XUẤT HIỆN CỦA CHẾ ĐỘ ĐỘC TÀI.

• 476, TÂY LA MÃ DIỆT VONG.

• 1453, ĐÔNG LA MÃ DIỆT VONG.

C NHỮNG THÀNH TỰU

– CHỮ HY LẠP NGÔN NGỮ CỦA VĂN HÓA

• ĐÂY LÀ NGUỒN GỐC CỦA NHIỀU

NGÔN NGỮ CHÂU ÂU HIỆN ĐẠI (Ý,

TÂY BAN NHA, BỒ ĐÀO NHA, PHÁP…)

II VĂN HỌC

• CHỊU ẢNH HƯỞNG MẠNH MẼ CỦA HY

LẠP.

• MỘT NGƯỜI LA MÃ ĐƯỢC XEM LÀ

THỰC SỰ CÓ HỌC KHI NÀO AM HIỂU TIẾNG HY LẠP NHƯ TIẾNG MẸ ĐẺ.

• LIVIUS ANDRONICUS: DỊCH THƠ HOMER

• MARCUS TULIUS CICERO “NHÀ HÙNG BIỆN”

• JULIUS CAESAR: “BÌNH PHẨM VỀ CUỘC CHIẾN

TRANH Ở XỨ GAULE”

IV TÔN GIÁO

SỰ RA ĐỜI CỦA CƠ ĐỐC GIÁO –

– BỐN SÁCH PHÚC ÂM TRONG TÂN

ƯỚC: “MATHIƠ” (MATHIEU), “MÁC” (MARK), “LUCA”(LUKE), “GIĂNG”

(JOHN)

• TƯ TƯỞNG CHỦ ĐẠO

– “NƯỚC CỦA ĐỨC CHÚA TRỜI”

– “TÌNH YÊU THƯƠNG”

• SỰ TRUYỀN BÁ CỦA ĐẠO

CÔNG GIÁO

– THẾ KỶ I: CHỦ YẾU NÔ LỆ VÀ

DÂN NGHÈO TỰ DO THEO ĐẠO– THẾ KỶ II: BỘ PHẬN TRUNG LƯU THEO ĐẠO

– 313 Constantinus : （ SẮC LỆNH

MILANO CHẤM DỨT THẢM SÁT CÁC TÍN ĐỒ CÔNG GIÁO （

– 325 ĐẠI HỘI GIÁO CHỦ Ở NICE

– 337 Constantinus CHỊU PHÉP RỬA TỘI, MỞ

ĐẦU SỰ KIỆN CÁC HOÀNG ĐẾ THEO

CÔNG GIÁO

– CUỐI TK IV, Theodosius CÔNG NHẬN CÔNG

GIÁO LÀ QUỐC GIÁO

THẾ KỶ II TCN, NGƯỜI LA MÃ CHINH PHỤC ĐƯỢC HY LẠP

The Glory is Greece!

The Grandness is Rome!

“VINH QUANG THUỘC VỀ HY LẠP

V LUẬT PHÁP

• LUẬT “MƯỜI HAI BẢNG” – 450 TCN

VI NGHỆ THUẬT

• ĐIÊU KHẮC

• KIẾN TRÚC

KIẾN TRÚC

• TRUNG TÂM

THÀNH PHỐ:

QUẢNG TRƯỜNG

TÂY ÂU TRUNG ĐẠI

• Việc kinh thành La Mã bị thất thủ vào năm

476 được coi là mốc đánh dấu sự sụp đổ của

đế quốc Tây La Mã Trên đống hoang tàn

của đế quốc La Mã, hàng loạt các quốc gia mới ra đời

I ĐÊM TRƯỜNG TRUNG CỔ

• Trung thế kỷ (V-XV) là sự tượng trưng của

lạc hậu và bảo thủ.

• Chế độ phong kiến cát cứ xuất hiện trở lại.

• Nô lệ và nông dân tự do dần trở thành nông

nô.

• Kinh tế tự cung tự cấp giết chết kinh tế hàng

hóa – thương nghiệp.

• Văn học nghệ thuật kiệt quệ Nạn mù chữ

phổ biến.

• Giáo hội nắm nhiều quyền lực.

• Nhiều trường tư được dựng lên, các đại

học ra đời vào TK XII.

• Universitas (cộng đồng) 、 University

• TK XIV – TK XVII

II KỶ NGUYÊN KHÁM PHÁ

PHONG TRÀO VĂN HÓA PHỤC HƯNG

• Xuất hiện đầu tiên ở Florence, Ý - thế

kỷ XIV.

• Quan hệ tư bản chủ nghĩa và giai cấp tư

sản.

• Đi tìm trong thành tựu văn hóa cổ đại

những yếu tố có lợi để đấu tranh chống lại ý thức hệ và nền văn hóa Trung cổ.

• Lan sang những nước châu Âu khác vào

TK XV - XVI.

Nội dung

• Chống giáo hội và phong kiến

• Ca ngợi tình yêu tổ quốc

• Xóa bỏ những xiềng xích về tư tưởng, giải phóng con người

• Chống lại những quan điểm phản khoa học và chủ nghĩa duy tâm

VĂN HỌC

• Dante “Thần khúc”.

• Francois Rabelais: “Cuộc đời không có

giá trị của người khổng lồ Gargantua

và người con Pantagruel”

• Cervantes: “Don Quijote”

• Shakespeare: “Hamlet”, “Romeo và

Juliet”, “Othello” v.v…

NGHỆ THUẬT

• Xuất phát đầu tiên ở Florencia, Ý.

• Đạt đến đỉnh cao vào thế kỷ XVI: Leonardo

da Vinci, Michelangelo, Raphaelo v.v…

KHOA HỌC TỰ NHIÊN

• KORPERNIK

• BRUNO

• GALLILEO

NHỮNG CẢI CÁCH TÔN GIÁO Ở TÂY

ÂU TK XVI

• Phong trào văn hóa Phục Hưng đã phá vỡ sự

độc tài tinh thần của giáo hội.

• Sang thế kỉ XVI, giai cấp tư sản muốn loại bỏ

những điều trong giáo lí không phù hợp với cuộc sống kinh doanh của mình, họ muốn những giáo lí phải phù hợp với trào lưu kinh doanh và lối sống của những người giàu có mới nổi lên

• Sự ra đời của đạo Tin Lành (Đức – Thụy Sĩ –

Pháp – Anh - …).

• Thời kỳ này chính là nền tảng cho sự phát triển của bành trướng thuộc địa, củng cố sức mạnh ở các quốc gia thuộc Đại Tây Dương của Anh

Quốc, Pháp, Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha đồng thời mở rộng tầm ảnh hưởng của châu Âu tới châu Mỹ, châu Phi, Ấn Độ và phương Đông

• Thời kỳ này là bước ngoặt cho cuộc cách mạng công nghiệp và một thời kỳ tri thức được gọi là trào lưu Khai sáng