Quản lý hoạt động giáo dục truyền thống văn hóa dân tộc cho học sinh các trường thcs huyện ia grai tỉnh gia lai

371.4.5.ăQu nălỦăcácăđi uăki năh ătr ăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinhă ăcácătr ngăTHCS .... Nh năth căc aăCBQL,ăGVăv ăvaiătròăvƠă t măquanătr ngăc aă ho tăđ

TR NGăĐ IăH CăS ăPH M

KSORăH’ăNGA

QU NăLụăHO TăĐ NGăGIỄOăD CăTRUY NăTH NGă VĔNăHịAăDỂNăT CăCHOăH CăSINHăCỄCăTR NGă

THCSăHUY NăIAăGRAIăT NHăGIAăLAI

LU NăVĔNăTH CăSƾăGIỄOăD CăH C

ĐĨăNẴNGă- NĔMă2017

T R NGăĐ IăH CăS ăPH M

LU NăVĔNăTH CăSƾăGIỄOăD CăH C

Ng iăh ngăd năkhoaăh c:ă TS.ăNGUY NăTH ăTRỂMăANH

ĐĨăNẴNGă- NĔMă2017

M CăL C

L IăC Mă N i

L IăCAMăĐOAN ii

M CăL C iii

DANHăM CăCỄCăKụăHI U,ăCỄCăCH ăVI TăT T viii

DANHăM CăCỄCăB NG ix

DANHăM CăCỄCăS ăĐ xi

M ăĐ U 1

1.ăLỦădoăch năđ ătƠi 1

2.ăM cătiêuănghiênăc u 2

3.ăKháchăth ăvƠăđ iăt ngănghiênăc u 2

4 Gi ăthuy tăkhoaăh c 2

5.ăNhi măv ănghiênăc u 3

6.ăPh măviănghiênăc u 3

7.ăăPh ngăphápănghiênăc u 3

8.ăC uătrúcălu năvĕn 4

CH NGă 1.ă C ă S ă Lụă LU Nă V ă QU Nă Lụă HO Tă Đ NGă GIỄOă D C TRUY NăTH NGăVĔNăHịAăDỂNăT C CHOăH CăSINHăTHCS 5

1.1 CÁCăĐ ăTẨIăNGHIểNăC UăC AăN CăNGAOIFăVẨăVI TăNAMă 5

1.1.1.ăCácănghiênăc uă ăn căngoƠi 5

1.1.2.ăCácănghiênăc uătrongăn c 8

1.ă2.ăCÁCăKHÁIăNI MăCHệNHăC AăĐ ăTẨI 13

1.2.1.ăQu nălỦăvƠăqu nălỦăgiáoăd c 13

1.2.2.ăTruy năth ngăvĕnăhóa dơn t c 18

1.2.3.ăHo tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt c 20

1.2.4.ăQu nălỦăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaă ăcácătr ngăTHCS 20

1.3 HO TăĐ NG GIÁOăD CăTRUY NăTH NGăVĔNăHOÁăDỂNăT CăCHO H CăSINHăCÁCăTR NGăTHCS 21

1.3.1.V ătrí,ăvaiătròăc aăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóa dơnăt c trongăgiáoăd cătoƠnădi năconăng i 211.3.2.ă M că tiêuă giáoă d că truy nă th ngă vĕnă hóa dơnă t c choă h că sinhă ă cácă

tr ngăTHCS 221.3.3.ăN iădung,ăph ngăpháp,ăhìnhăth cătổăch căgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinhă ăcácătr ngăTHCS 241.3.4.ăCácăl căl ngăthamăgiaăho tăđ ng giáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnă

t c choăh căsinhă ăcácătr ngăTHCS 301.3.5.ăCôngătácăki mătraă- đánhăgiáăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt c choăchoăh căsinhă ăcácătr ngăTHCS 311.3.6.ăCácăđi uăki năh ătr ăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt c choăh căsinhă ăcácătr ngăTHCS 321.4.ăQU NăLụăHO TăĐ NGăGIÁOăD CăTRUY NăTH NGăVĔNăHOÁăDỂNă

T CăCHOăH CăSINHăTHCS 331.4.1 Qu nălỦăm cătiêuăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt c cho

h căsinhă ăcácătr ngăTHCS 331.4.2.ăQu nălỦăn iădungăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt c choăh căsinhă ăcácătr ngăTHCS 341.4.3.ăQu nălỦăhìnhăth c,ăph ngăphápăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinhă ăcácătr ngăTHCS 361.4.4.ăQu nălỦăcácăl căl ngăthamăgiaăgiáoăd cătruy năth ng vĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinhă ăcácătr ngăTHCS 371.4.5.ăQu nălỦăcácăđi uăki năh ătr ăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinhă ăcácătr ngăTHCS 381.4.6.ăQu nălỦăcôngătácăki mătra - đánhăgiáăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinhă ăcácătr ngăTHCS 40

TI UăK TăCH NGă1 41

CH NGă2.ăTH CăTR NGăQU NăLụăHO TăĐ NGăGIỄOăD C TRUY Nă

TH NGă VĔNă HịA DỂNă T Că CHOă H Că SINH CỄCă TR NGă THCSă

HUY NăIAăGRAIăT NHăGIAăLAI 42

2.1.ăKHÁIăQUÁTăQUÁăTRÌNHăKH OăSÁT 42

2.1.1.ăM căđíchăkh oăsát 42

2.1.2.ăĐ iăt ngăkh oăsát 42

2.1.3.ăN iădungăkh oăsát 42

2.1.4.ăPh ngăphápăkh oăsát 43

2.2.ăKHÁIăQUÁTăV ăĐI UăKI NăT ăNHIểN,ăKINHăT ă- XẩăH I,ăGIÁOăD Că VẨăĐẨOăT OăHUY NăIAăGRAI 44

2.2.1.ăKháiăquátăv ăđi uăki năt ănhiên,ătìnhăhìnhăkinhăt ăxưăh iăc aăhuy năIaă Graiăt nhăGiaăLai 44

2.2.2 Tìnhăhìnhăphátătri năh ăth ngăGiáoăd căhuy năIaăGraiăt nhăGiaăLai 44

2.3.ă TH Că TR NGă GIÁOă D Că TRUY Nă TH NGă VĔNă HịAă DỂNă T Că ă CÁCăTR NGăTHCSăHUY NăIAGRAI,ăT NHăGIAăLAI 47

2.3.1.ăNh năth căv ăvaiătròăc aăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căchoăh că sinhăcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGrai 47

2.3.2.ăM cătiêuăqu nălỦăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóa dơnăt c choăh căsinhă cácătr ngăTHCS 48

2.3.2.ăN iădung,ăph ngăpháp,ăhìnhăth cătổăch căho tăđ ngăgiáoăd cătruy nă th ngăvĕnăhóaădơnăt căt iăcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGraiăt nh Gia Lai 49

2.3.3.ăL căl ngăthamăgiaăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt c choăh căsinhă cácătr ngăTHCSăhuy năIaăGraiăt nhăGiaăLai 54

2.3.4.ăCácăđi uăki năh ătr ăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt c choăh căsinhăcácătr ngăTHCS 56

2.3.5.ăCôngătácăki mătra-đánhăgiáăho tăđ ngăgiáoăd căvĕnăhóaătruy năth ngă choăh căsinhăcácătr ngăTHCSăhuy năIaGrai 58

2.4.ăTH CăTR NGăQU NăLụăHO TăĐ NGăGIÁOăD CăTRUY NăTH NGă VĔNă HịAă DỂNă T Că CHOă H Că SINHă CÁCă TR NGă THCSă HUY Nă IAă

GRAIăT NHăGIAăLAI 59

2.4.1.ăTh cătr ngăqu nălỦăm cătiêuăho tăđ ngăgiáoăd căvĕnăhóaătruy năth ngă dơnăt căchoăh căsinhăcácătr ngăTHCSăhuy năIaGrai 59

2.4.2.ăTh cătr ng qu nălỦăn iădung,ăhìnhăth c,ăph ngăphápăho tăđ ngăgiáoăd că vĕnăhóaătruy năth ngădơnăt căchoăh căsinhăcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGrai 61

2.4.3.ăTh cătr ngăqu nălỦăcácăl căl ngăthamăgiaăho tăđ ngăgiáoăd căvĕnăhóaă truy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGrai 65

2.4.4.ă Th că tr ngă qu nă lỦă cácă đi uă ki nă h ă tr ă ho tă đ ngă giáoă d că vĕnă hóaă truy năth ngădơnăt căchoăh căsinhăcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGrai 69

2.4.5.ăTh cătr ngăqu nălỦăcôngătácăki mătra-đánhăgiáăho tăđ ngăgiáoăd căvĕnă hóaătruy năth ngădơnăt căchoăh căsinhăcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGrai 70

2.5 ĐÁNHăGIÁăCHUNGăV ăTH CăTR NGăQU NăLụăHO Tă Đ NGăGIÁOă D Că TRUY Nă TH NGă VĔNă HịAă DỂNă T Că ă CÁCă TR NGă THCSă HUY NăIAăGRAI,ăăT NHăGIAăLAI 72

2.5.1 uăđi m 72

2.5.2.ăH năch 73

2.5.3.ăNguyênănhơnăc aănh ngăh năch ,ăy uăkém 74

TI UăK TăCH NGă2 75

CH NGă 3.ă BI Nă PHỄPă QU Nă Lụă HO Tă Đ NGă GIỄOă D Că TRUY Nă TH NGă VĔNă HịAă DỂNă T Că CHOă H Că SINH CỄCă TR NGă THCSă HUY NăIAăGRAIăT NHăGIAăLAI 77

3.1.ăNGUYểNăT CăĐ ăXU TăCÁCăBI NăPHÁP 77

3.1.1 Nguyênăt căđ măăb oătínhătoƠnădi n,ăh ăth ng 77

3.1.2 Nguyênăt căđ măăb oătínhăth căti n 78

3.1.3.ăTínhăhi uăqu 79

3.1.4.ăTínhăk ăthừa 80

3.2.ăBI NăPHÁPăQU NăLụăHO TăĐ NGăGIÁOăD CăTRUY NăTH NGăVĔNă HịAăDỂNăT CăCHOăH CăSINHă ăTR NGăTHCSăHUY NăIAăGRAI T NHă

GIA LAI 81

3.2.1.ăNơngăcaoănh năth căc aăCBQL,ăGV,ăcácăl căl ngăgiáoăd căngoƠiănhƠă tr ngăvƠăh căsinhăv ăho tăđ ngăGDăTTVHDTăcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGraiăt nhă Gia Lai 81

3.2.2.ă K ă ho chă hóaă n iă dung,ă ch ngă trìnhă ho tă đ ngă GDă TTVHDTă cácă tr ngăTHCSăhuy năIaăGraiăt nhăGiaăLai 84

3.2.3.ăCh ăđ oăđaăđ ngăhóaăhìnhăth c,ăph ngăphápăho tăđ ngăGDăTTVHDTă cácătr ngăTHCS 87

3.2.4.ăTổăch căbồiăd ỡngăki năth c,ăkỹănĕngătổăch căho tăđ ngăGDăTTVHDTă choăgiáoăviênăcácătr ngăTHCS 91

3.2.5.ăTĕngăc ngăph iăh păv iăcácăngh ănhơn,ăgiƠălƠngăvƠăCBQLăph ătráchă vĕnăhóaăxưăh iăthamăgiaăho tăđ ng GD TTVHDT t iăcácătr ng THCS 94

3.2.6 Ch ăđ oăxơyăd ngănguồnătƠiăli uăvƠăph ngăti năgiáoăd cătr căquanăh ă tr ăho tăđ ngăGDăTTVHDTăcácătr ngăTHCS 96

3.2.7 Ch ăđ oă xơyă d ngăcácătiêuăchíăki mătraă ậ đánhăgiáăv ă ho tă đ ngăGDă TTVHDTăcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGraiăt nhăGiaăLai 99

3.3.ăM IăQUANăH ăGI AăCÁCăBI NăPHÁP 103

3.4.ăKH OăNGHI MăTệNHăC PăTHI TăVẨăTệNHăKH ăTHIăC AăCÁCăBI Nă PHÁP 104

3.4.1.ăM căđíchăkh oănghi m 104

3.4.2.ăL aăch năđ iăt ng 104

3.4.3.ăQuáătrìnhăkh oănghi m 104

3.4.4.ăK tăqu ăkh oănghi m 104

K TăLU NăVĨăKHUY NăNGH 110

DANHăM CăTĨI LI U THAM KH O 113 QUY TăĐ NHăGIAOăĐ ăTĨIăLU NăVĔNă(B năsao)

PH ăL C

DANHăM CăCỄCăKụăHI U,ăCỄCăCH ăVI TăT T

BGH :ăBanăgiámăhi u CBQL :ăCánăb ăqu nălỦ CSVC :ăC ăs ăv tăch t DTTS :ăDơnăt căthi uăs

GD :ăGiáoăd c GDă&ăĐT :ăGiáoăd căvƠăđƠoăt oă GDNGLL :ăGiáoăd căngoƠiăgi ălênăl p

GV :ăGiáoăviênă GVBM :ăGiáoăviênăăb ămôn GVCN :ăGiáoăviênăch ănhi m

HS :ăH căsinhă THCS :ăTrungăh căc ăs ăăă TTVHDT :ăTruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt c

VHDT :ăVĕnăhóaădơnăt că

DANHăM CăCỄCăB NG

S ăhi uă

2.1 Th ngăkêătr ngăl păb căTHCSă ăhuy năIaăGraiăT nhăGiaăLai 45

2.2 Ch tăl ngăx pălo iăh nhăki măvƠăh căl că ăb căTHCSăătrongă

2.3 Tổngăh păs ăli uăh căsinhădơnăt cătrongăcácătr ngăTHCSă

2.4

Nh năth căc aăCBQL,ăGVăv ăvaiătròăvƠă t măquanătr ngăc aă

ho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinhă

Th cătr ngăđánh giáăn iădungăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngă

vĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinhăăcácătr ngăTHCSătrênăđ aăbƠnă

2.9 Hi uăqu ăcácăl căl ngăthamăgiaăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngă

vĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinhătr ngăTHCSăhuy năIaăGrai 55

2.10 Hi uăqu ăcácăđi uăki năh ătr ăho tăđ ngăgíáoăd cătruy năth ngă

vĕnăhóaădơnăt căchoăh căcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGrai 57

2.11 Hi uăqu ăcôngătácăki mătra-đánhăgiáăho tăđ ngăgíaoăd cătruy nă

thông vĕnăhóaădanăt căchoăh căcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGrai 58

2.12 Hi uăqu ăqu nălỦăm cătiêuăho tăđ ngăgíaoăd căTTVHDTăchoă

S ăhi uă

2.13 Hi uăqu ăqu nălỦăn iădungăho tăđ ngăgíaoăd căTTVHDTăchoă

2.14 Hi uăqu ăqu nălỦăhìnhăth căho tăđ ngăgíaoăd căTTVHDTăchoă

2.15 Hi uăqu ăqu nălỦăph ngăphápăho tăđ ngăgíaoăd căTTVHDTă

2.16 Hi uăqu ăqu nălỦăcácăl căl ngăthamăgiaăho tăđ ngăgíaoăd că

TTVHDTăchoăh căcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGrai 66

2.17 Th că trangă cácă t ă l ă cácă l că l ngă thamă giaă ho tă d ngă GDă

2.18 Hi uăqu ăqu nălỦăcácăđi uăki năh ătr ăho tăđ ngăGDăTTVHDTă

2.19 Hi uăqu ăqu nălỦăcôngătácăki mătra-đánhăgiáăho tăđ ngăgíaoă

d căTTVHDTăchoăh căcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGrai 70

3.1 K tă qu ă đánhă giáă v ă s ă c nă thi tă c aă cácă bi nă phápă QLă GDă

TTVHDTă ăcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGraiăt nhăGiaăLai 105

3.2 K tă qu ă đánhă giáă tínhă kh ă thiă c aă cácă bi nă phápă Qlă GDă

TTVHDTă ăcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGraiăt nhăGiaăLai 106

DANHăM CăCỄCăS ăĐ

S ăhi uă

M ăĐ U

1.ăLỦădoăch năđ ătƠi

Truy năth ngăvĕnăhoáădơnăt c Vi tăNamălƠăm tăb ăph năc uăthƠnhăquanătr ngă

c aăn năvĕnăhoáăVi tăNamăphongăphú,ăđ măđƠăb năs cădơnăt c.ăCùngăv iăxuăth ăh iă

nh păvƠăphátătri n,ănh ngăluồngăvĕnăhoáăkhácănhauăxơmănh păvƠoăđ iăs ngăxưăh iă ăvùngădơnăt căthi uăs ,ăgơyă nhăh ng,ătácăđ ngăm nhăđ năvĕnăhoáătruy năth ngăcácădơnăt căthi uăs ,ăđángăchúăỦălƠănguyăc ăphaiăm ,ăbi năd ngăb năs cădơnăt c.ăDoăv y,ă

vi căb oătồn,ăphátătri năvĕnăhoá dơnăt călƠănhi măv ăc păthi t,ăcóăỦănghĩaăchi năl că

c năph iăti păt căth căhi năth ngăxuyênăvƠălơuădƠi.ăĐặcăbi tălƠăđ iăv iăh căsinhăcácă

tr ngăTHCSăhuy năIaăGraiăt nhăGiaăLai

Đ ngă vƠă NhƠă n că taă luônă cóă nh ngă ch ă tr ng,ă chínhă sáchă nhằmă uă tiên,ăphátătri năvùngădơnăt căthi uăs ăvƠămi nănúiăv iăquanăđi măch ăđ oăxuyênăsu t:ăcácădơnăt cătrongăđ iăgiaăđìnhăcácădơnăt căVi tăNamăbìnhăđ ng,ăđoƠnăk t,ăth ngăyêu,ătônătr ngăvƠăgiúpăđỡănhauăcùngăti năb ăTuyănhiên,ăkho ngăcáchăchênhăl chăv ătrìnhă

đ ăphátătri năgi aăvùngădơnăt căthi uăs ăvƠămi nănúiăv iăcácăkhuăv căkhácătrongăc ă

n căđangăngƠyăcƠngă cóăxuăh ngăgiaătĕngă cáchăbi t,ă vùngă mi nă núiăvƠădơnăt căthi uă s ă đangă cònă nh ngă khóă khĕn,ă tháchă th că r tă l n,ă trongă đóă vĕnă hoáă truy nă

th ngăcácădơnăt căthi uăs ăđangăđặtăraăv năđ ăgi iăquy tăhƠiăhoƠăgi aăb oătồnăvƠăphátătri n,ăgi aăkinhăt ăvƠăvĕnăhoá

Từăquanăđi măch ăđ oăc aăĐ ng,ăNhƠăn c,ătr cănh ngăđòiăh iăc aăth căt ,ăyêuăc uăc aăxuăh ngăphátătri n,ătrênăc ăs ăk ăthừa,ătíchăluỹănh ngăbƠiăh căv ăb oătồn,ăphátătri năvĕnăhoáădơnăt căthi uăs ăgiaiăđo nătr c,ăngƠyă27ăthángă7ănĕmă2011,ă

Th ăt ngăChínhăph ăđưăcóăquy tăđ nhăs ă1270/ăQĐ-TTgăphêăduy tăĐ ăánăắB oătồn,ăphátătri năvĕnăhoáăcácădơnăt căthi uăs ăVi tăNamăđ nănĕmă2020”.ă

Th căti năgi ngăd yăvƠăqu nălỦ cácătr ng THCS huy năIaăGraiăt nhăGiaăLai choăth yă ăl aătuổiăh căsinhăTHCSăvi căqu nălỦăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinhăTHCSăcóăỦănghĩaăr tăquanătr ngătrongăvi căhìnhăthƠnhăcácăgiá tr ăđ oăđ căchu năm cănóiăchungăvƠăcácăgiáătr ăvĕnăhóa mangătínhăđặcăthùă

riêngăbi t.ăĐóălƠăgiáoăd căăh căsinhăhi uăcácăgiáătr ăvĕnăhóaădơnăt căvƠăgi ăgìnănétătruy năth ngătinhăhoaăvĕnăhóaădơnăt cămangătínhăđ aăph ng.ă

Huy nă Iaă Graiă t nhă Giaă laiă lƠă m tă huy nă biênă gi iă giápă v iă Campuchia,ă cóănhi uădơnăt c khác nhauăcùngăsinhăs ng.ăVìăth ăvi căqu nălỦăGDăTTVHDTă ăđơyăcònănhi uăh năch ăvƠăkhóăkhĕn.ăB i,ătrìnhăđ ădơnătríăth p,ănh năth căhi uăbi tăv ă

t măquanătr ngăc aăcácăgiáătr ătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căch aăsơuăs c.ăĐ iăngũăCBQL,ăGVăch aănh năth cărõăvaiătrò c aăGDăTTVHDTătrongăvi căhìnhăthƠnhănhơnăcách,ăđ oăđ c,ăgópăph năb oătồnăcácăgiáătr ătruy năth ngăt tăđẹpăc aădơnătôc.Từ tính

c păthi tăđưăđ cănêu,ăđ ătƠiăđ căl aăch nănghiênăc uălƠ:ă“Quản lý hoạt động giáo dục truyền thống văn hóa dân tộc cho học sinh các trường THCS huyện Ia Grai Tỉnh Gia Lai” v iăm căđíchănhằmănơngăcaoăhi uăqu ăgiáoăd căgiáătr ătruy năth ngă

vĕnăhóa,ăđồngăth iăđápă ngăyêuăc uăgiáoăd cătoƠnădi năchoăh căsinhăTHCSăhi nă

nay,ăđặcăbiêtălƠăt iăhuy năIaăGraiăt nhăGiaăLai

2.ăM cătiêuănghiênăc u

Trênăc ăs ănghiênăc uălỦălu năvƠăth căti năqu nălỦăho tăđ ngăgiáoăd cătruy nă

th ngăvĕnăhóaădơnăt c choăh căsinhă ăcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGraiăt nhăGiaăLai,ă

lu năvĕnăđ ăxu tăcácăbi năphápăqu nălỦăcóătínhăc păthi tăkh ăthiăgópăph nănơngăcaoă

hi uăqu ăgiáoăd cătoƠnădi năchoăh căsinhă ăcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGraiăt nhăGiaăLai

3.ăKháchăth ăvƠăđ iăt ngănghiênăc u

3.1.ăKháchăth ănghiênăc u

Ho tăđ ngăGD TTVHDT choăh căsinhă ăcácătr ngăTHCSă

3.2.ăĐ iăt ngănghiênăc u

Qu nălỦăho tăđ ngăGDăTTVHDTăchoăh căsinhă ăcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGrai t nhăGiaăLai

trongăđ nhăh ngăxơyăd ngăk ăho chăphátătri n,ăcácăbi năphápătrongăqu nălỦ.ăCácă

bi năphápăqu nălỦăho tăđ ngăGDăTTVHDTăchoăh căsinhăcácătr ngăTHCSăđ căđ ă

xu tăs ăcóătínhăc păthi tăvƠăkh ăthiăn uăđ cănghiênăc uăm t cáchăkhoaăh c,ăcóăh ă

th ngătừălỦălu năđ năth căti n

5.ăNhi măv ănghiênăc u

5.1.ăNghiênăc uălỦălu năv ăqu nălỦăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinhă ăcácătr ngăTHCS

5.2.ăKh oăsátăth cătr ngăqu nălỦăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ng vĕnăhóaădơnă

t căchoăh căsinhă ăcácătr ngăTHCS huy năIaăGraiăt nhăGiaăLai

5.3.ăĐ ăxu tăbi năphápăqu nălỦăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnă

t că ăcácătr ngăTHCS huy năIaăGraiăt nhăGiaăLai

7.1.ăNhómăph ngăphápănghiênăc uălỦălu n

Phơnătích,ătổngăh p,ăsoăsánhăvƠăh ăth ngăhóaătƠiăli uăv ăqu nălỦăho tăđ ngăgiáoă

d cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinhăTHCS huy năIaăGraiăt nhăGiaăLai 7.2.ăNhómăph ngăphápănghiênăc uăth căti nă

Ph ngăphápăph ngăv n,ăđi uătra,ăquanăsátănhằmăkh oăsát,ăđánhăgiáăth cătr ngăcánăb ,ăh căsinhăv ăho tăđ ng giáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt c cácătr ngăTHCS huy năIaăGraiăt nhăGiaăLai

Ph ngăphápătổngăk tăkinhănghi m:ănghiênăc u,ătổngăk tăth căti năgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGraiăt nhăGiaăLai quaăđóărútăbƠiăh căkinhănghi măchoăvi căqu nălỦăcôngătácănƠy

7.3.ăNhómăph ngăphápăbổătr

Ph ngăphápăx ălỦ s ăli uăbằngăth ngăkêătoánăh c vƠăph ngăphápăchuyênăgia

8.ăC uătrúcălu năvĕn

Baoăg mă3ăph n.ă

Ph năm ăđ uă

Ph năn iădungă

Ch ngă1.ăC ăs ălỦălu năv ăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinh THCS

Ch ngă2.ăTh cătr ngăqu nălỦăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnă

t căchoăh căsinhă ăcácătr ngăTHCS huy năIaăGrai t nhăGiaăLai

Ch ngă3.ăBi năphápăqu nălỦăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinhăcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGraiă t nhăGiaăLai

Ph năk tălu năvƠăkhuy năngh

CH NGă1

C ăS ăLụăLU NăV ăQU NăLụăHO TăĐ NGăGIỄOăD Că

TRUY NăTH NGăVĔNăHịAăDỂNăT C CHOăH CăSINHăTHCSă

1.1 CỄCăNGHIểNăC UăC AăN CăNGOĨIăVĨăVI TăNAM

1.1.1.ăCácănghiênăc uă ăn căngoƠi

Trongăsu tăti nătrìnhăl chăs ănhơnălo i,ătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt călƠăm tătrongănh ngăy uăt c ăb năđánhăgiáăs ăphátătri năhayăkhôngăc aăxưăh iăloƠiăng i.ăNgƠyănayăh năbaoăgi ăh t, truy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căđ căcácăqu căgiaăđặcăbi tăquanătơm,ăcóăgiáătr ătinhăth năc tălõi,ălƠăth căđoăc aăs ăphátătri năổnăđ nhăc aăm tă

đ tăn c.ăTruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căđ căhi uălƠătoƠnăb ăcácăgiáătr ătinhăth nă

c aăm tădơnăt c,ăcũngăcóăth ăđ căhi uălƠătháiăđ ă ngăx ăđ iăv iăthiênănhiên,ăđ iă

v iăxưăh i,ăđ iăv iăc ngăđồngăvƠăđ iăv iăchínhăb năthơnăchúngăta.ăTrong ba th căth ăcóăm iăquanăh ăh uăc : lƠăconăng iă- thiênănhiênă- xưăh iătaăth yăluônătồnăt iăvƠăcóăquanăh ătừăc iănguồn,ăkhôngăcóăthiênănhiênăthìăkhôngăcóăconăng i,ăkhôngăcóăconă

ng iăcũngăkhôngăbaoăgi ăcóăvĕnăhóa.ăKhôngăcóăm tădơnăt cănƠoăcóăth ătồnăt iăvƠăphátătri nămƠăthi uăvĕnăhóa.ăCácănhƠăkhoaăh căcũngăt ngăđ iăth ngănh tătrongăvi căxácăđ nhăcácăthƠnhăt ăc aăvĕnăhóaălƠ:ă

- Triăth căvƠăkinhănghi mămƠăm tădơnăt căđưătíchălũyăđ cătrongăquáătrìnhă

nh năth căvƠăthíchă ngăv iăcácăđi uăki nămôiătr ngăt ănhiênăvƠăxưăh i

- S căs ng,ăs căsángăt oăc aăm tădơnăt căđ căhunăđúcătrongăsu tăchi uădƠiă

l chăs ătồnăt iăvƠăphátătri n

- H ăgiáătr ăvƠătruy năth ngăc aăqu căgiaădơnăt căđ căl uătruy n,ăk ăthừaăvƠăliênăt căbổăsungăquaănhi uăth ăh

- Nh ngăkhuynhăh ngăvƠăph măch tăcĕnăb nătrongăsángăt oăvĕnăhóaăc aăm iă

qu căgiaă- nhơnălõiălƠmănênăb n s căvĕnăhóaădơnăt c

Truy năth ngăvĕnăhóaătr căh tălƠăs ăquỦătr ngăvƠătônăvinhăconăng iăv iăt ăcáchălƠăch ăth ăsángăt oăvĕnăhóa.ăVĕnăhóaăv ăb năch tăchínhălƠăkh ănĕngăsángăt oă

c aăconăng iăvƠăluônăg năv iănh ngăgiáătr ănhơnăvĕn.ă

VĕnăhóaălƠătổngăhòaăcácăđặcătínhănổiăb tăv ătinhăth n,ăv tăch t,ătríătu ăvƠătìnhă

c mămƠăchúngăđặcătr ngăchoăm tăxưăh iăhayăm tănhómăxưăh i.ăNóăbaoăgồmăkhôngă

ch ăngh ăthu tăvƠăvĕnăh cămƠăc ăl iăs ng,ănh ngăquy năc ăb năc aănhơnălo i,ăcácăh ă

th ngăgiáătr ,ătruy năth ngăvƠătínăng ỡng

M i qu căgia,ădơnăt căđ uăcóătruy năth ngăl chăs ,ăn năvĕnăhóaăriêngătrongăb iă

c nhăh iănh păvƠăgiaoăl u,ăcácăqu căgiaăđ uănh năth yăs ăphátătri năkinhăt ăkhôngă

th ă táchă r iă TTVHDT,ă v nă đ ă GDă TTVHDTă đangă đặtă raă choă m iă qu că giaă m tăchi căl căphátătri năbaoăhƠmăvi că uătiênăphátătri năcácăgiáătr ăvĕnăhóaătinhăth năbênăc nhăvi căphátătri năcácăgiáătr ăv tăch t,ăm iăn căđưăho chăđ nhăchoămìnhăm tă

h ngăđiăriêng,ăcóănh ngănétăđ căđáoăriêng, phátătri nănh ngăkhôngălƠmăm tăđiăcácăgiáătr ătruy năth ngăđóăchínhălƠăc tălõiăc aăs ăphátătri n toƠnădi năc aăđ tăn c

M tăđ tăn cănh ăTrungăQu căcóă56ădơnăt c,ătrongăđóătrênă90%ălƠ ng i dơnă

t căHán.ăN năvĕnăminhăTrungăHoaălƠăm tătrongănh ngăn năvĕnăminhălơuăđ i,ăkéoădƠiăhƠngăngƠnănĕmăl chăs ăđưăcóă nhăh ngăkhôngănh đ năcácăn căvùngăĐôngăNamăÁ.ăN năgiáoăd căTrungăQu căphátătri nătừăr tăs măvƠăcóăt mă nhăh ngăđ nănhi uăn căvùngălơnăc n.ăTr căđơy,ăcácătri uăđ iăTrungăQu căđưăxemăNhoăgiáoă

nh ăm tăn năt ngătri tăh căchoăvi căcaiătr ăvƠăduyătrìăch ăđ ăphongăki n,ăgiáoăd că

ch ăy uăh ngăng iăh căđ nănh ngăki năth cămangătínhăkinhăđi năvƠănh ngăgiáătr ă

đ oăđ cămangătínhăkhuônăphép,ăcácăgiáătr ăv ăđ oăđ căc aăng iăquơnăt nghĩaă- l ă- tríăậ tínăđưăt oănênăh ăth ngăvĕnăhóaăcóăgiáătr ăsơuăs căvƠăphongăphú.ăN n giáoăd căch uă nhăh ngăc aăba tônăgiáoăl nănhoăgiáo,ăph tăgiáoăvƠăđ oăgiáoăđ căxemălƠăn năt ngăvĕnăminhăTrungăHoa.ăCácăgiáătr ăđ oăđ căđ ăcaoătráchănhi măc aăcáănhơnă đ iă v iă giaă đìnhă vƠă xưă h i.ă Quaă nhi uă l nă c iă cách,ă Đ ngă C ngă s nă Trungă

ăgồmănhơnă-Qu căđ aăraăchínhăsáchăphátătri năgiáoăd călƠăắdơnăt c,ăkhoaăh căvƠăđ iăchúng”.ăTrongăk ăho chăphátătri năgiáoăd căt ngălai,ăTrungăQu cătheoăđuổiăchínhăsáchăphátătri năgiáoăd cătheoăh ngăhi năđ iăhóa,ăh ngăraăth ăgi iăvƠăh ngăt iăt ngălai,ă

v iăm cătiêuăt pătrungăc ngăc ,ănơngăcaoăch tăl ngăgiáoăd căvƠăđƠoăt oătƠiănĕng.ă

Đ ăđ tăđ căm cătiêuănƠy,ăchínhăph ăTrungăQu căt pătrungăxơyăd ngăn năgiáoăd căphùăh păv iăn năkinhăt ăvƠăs ăphátătri năqu căgiaămangăđặcăs căTrungăQu cătrongă

quáătrìnhăc iăcáchăvƠăđổiăm i.ăM tătrong nh ngăbi năphápămƠăTrungăQu căđặtăraălƠăđƠoăt oăth ăh ăm iăphátătri nătoƠnădi năv ăđ oăđ c,ăki năth căvƠăs căkh e

Đ tăn căSingaporeălƠăqu căgiaănh ănh tăĐôngăNamăÁ,ăv iătínhăch tăđaăs că

t cădơnăs ăch ăy uălƠăđ cănh păc ătừănhi uăn c.ăQuaănhi uăl năc i cáchăgiáoăd c,ăSingaporeăđưăti năhƠnhăthayăđổiă ăt tăc ăcácăb căh căv iăph ngăchơmăh ngăđ nă

ch tăl ngăcaoătrongăgiáoăd c.ăChínhăph ăSingaporeăđưăxácăđ nhăm căđíchăc aăn năgiáoă d că chínhă th ngă c aă mình,ă lƠă trangă b ă choă thanhă thi uă niênă nh ngă kỹă nĕngă

ki măs ng,ăcóăgiáătr ăđ oăđ călƠnhăm nh.ăKhiătr ngăthƠnhătr ăthƠnhănh ngăconă

ng iăcóătráchănhi măvƠănh ngăcôngădơnătrungăthƠnh.ăTrongăch ngătrìnhăgi ngă

d yăc aănhƠătr ng,ăB ăGiáoăd căSingaporeăđưăđ aăraăch ngătrìnhăGiáoăd căQu căgiaănhằmăbồiăd ỡngănh năth căvƠătinhăth năc aăcácăemăHSăv ădiăs năvƠăv năm nhăchungăc aăđ tăn c.ăTrongăch ngătrìnhăgiáoăd c,ăph năgiáoăd căv ăQu căgiaăđ că

k tăh păv iăcácămônănh ăXưăh iăh c,ăS ăh căvƠăĐ aălỦănh ălƠăph nătíchăh p.ăCácănhƠătr ngăth ngăxuyênătổăch căchoăh căsinh thamăgiaăcácăho tăđ ngăngo iăkhóa,ăngh ăthu tăbi uădi n, thôngăquaănh ngăho tăđ ngănƠy,ăcácăemăHSăluônăt oăđ căs ătônătr ngăvƠăs ăđoƠnăk tăh pătác,ăkhôngăcóăs ăphơnăbi tăs căt căhayătônăgiáo,ăcóăs ă

hi uăbi tăsơuăr ngăv ăconăng iăSingaporeăm iăm tăcách toƠnădi n,ăcóănhơnăcách,ă

bi tăgi ăgìnăcácăgiáătr ăđ oăđ c,ănhơnăcách,ăs ngăkhoanădungăvƠăcóălòngăt ăhƠoăv ăTTVHDTTTVHDTăđ tăn cămình

Đ iăv iăGiáo d c ăHƠnăQu c,ăquaănhi uăl năc iăcách,ăluônăđ ăcaoăvƠănh nă

m nhăvi cănơngăcaoăch tăl ngăgiáoăd căđƠoăt oăcùngăv iăvi căxơyăd ngăm tăn nă

t ngătinhăth năchoăs ăk ăt cădơnăt căcũngănh ăgiáătr ănhơnăvĕnăvƠăđ oăđ căxưăh i,ăsángăt oăth năt ngăm iăv ădơnăt căHƠnăQu cătrênătinhăth năth ngănh tăvƠăhòaăh pădơnăt c,ăkh iăd yăs ăyêuăthíchăvƠăhamăhi uăbi tăl chăs ăqu căgiaăvƠăm ăr ngăt mănhìnăraăth ăgi i,ăgi ăgìnăvƠăphátăhuyăb năs căVHDT,ăch ngăl iăcácătácănhơnătiêuă

c căbênăngoƠi,ăđồngăth iăti păthuăcóăch năl cănh ngătinhăhoaăc aăth iăđ i.ăHƠnă

Qu că luônăchúăỦăđ nă Ủăth cădơnă t că đ iă v iăs ăphátătri nălơuă dƠiăc aăgiáoă d c.ăChínhăvìăv y,ătrongăchínhăsáchăvƠăchi năl căphátătri năgiáoăd c,ăHƠnăQu căđ ăcaoăcácăgiáătr ănhơnăvĕn,ăb năs cădơnăt c,ăđ oăđ cătruy năth ngăvƠăti năb ;ănh năm nhă

tráchănhi m,ănghĩaăv ăvƠăquy năl iăcôngădơnătrongăđ iăs ngăhi năđ iănhằmăk ăthừaăvƠăphátăhuy mặtătíchăc căc aăcácăgiáătr ăvĕnăhóaă- giáoăd cătruy năth ng

Vìăv y,ăm iăqu căgiaătrênăth ăgi iăđ uăkh ngăđ nhăs ătồnăt iăc aămìnhăbằngăcácăgiáătr ăTTVHălơuăđ iăvƠătruy năth ăcácăgiáătr ăVHTTDTăđ năchoăm iăth ăh

1.1.2.ăCácănghiênăc uătrongăn c

Cóăr t nhi uăcôngătrìnhănghiênăc uăđi năhìnhăv ăvĕnăhóa,ăTTVHDTăvƠăGDăTTVHDTă ăcácătr ngăTHCSăvƠăđưămangăl iăhi uăqu ănh tăđ nh

TrongăbƠiăvi tăđ căđĕngătrongăT păchíăC ngăs năc aătácăgi ăChuăTháiăThƠnhă

v ăắBản sắc văn hóa dân tộc” ông choărằng ắB năs căvĕnăhóaălƠădiăs năc căkìăquỦă

báu,ăđ cătruy nătừăth ăh ănƠyăsangăth ăh ăkhác,ăngƠyănayăvĕnăhóaăxu tăhi nătrênănhi uălĩnhăv căc aăđ iăs ng;ăt ăt ng,ăđ oăđ c,ăl iăs ng,ăGD&ĐT,ăvĕnăh căngh ăthu t,ăgiaoăl uăVH,ăthôngătinăđ iăchúng,ăth ăch ăVH,ăđ iăs ngăVH.ăN cătaăcóă54ădơnăt căkhácănhau,ăm iădơnăt căcóăs cătháiăriêng,ăb năđ aăriêng,ăbổăsungăchoănhauălƠmăphongăphúăn năvĕnăhóaăVi tăNamăvƠăc ngăc ăs ăth ngănh t,ăđaăd ngătrongăc ngăđồngădơnăt căVi tăNam.ăB năs căTTVHDTăc aăm iăc ngăđồngăluônăđ căphátăhuyăvƠăphátătri n quaăcácăho tăđ ngăgiaoăl uăvĕnăhóa,ănh ngăho tăđ ngăvĕnăhóaădi năraă

th ngăxuyên,ăliênăt căvƠăđaăd ngătrênăkh păc ăn c,ăthuăhútănhi uăl căl ngăthamăgia,ănh ngăcùngăv iăđóăkhôngăítăcácăgiáătr ăVHTTăđưăcóăs ăgiaoăthoa,ăbi năhóa.ăCácăgiáătr ă yăđưăthayăđổi cóă nhăh ngăkhôngănh ăhoặcăcóăgơyăh iăđ năthu năphongămỹă

t căVHăVi tăNam.ăL iăs ngăcoiăth ngăVHDT,ăch yătheoăv tăch t,ăxuăh ngăsínhăngo i,ăth căd ng,ăíchăkỷăcáănhơn,ăvìăti nă- vìăđ aăv ăs năsƠngăchƠăđ pălênătìnhănghĩaăgiaăđình,ăđồngănghi p,ăđồngăchí,ătìnhănghĩaăth yătrò.ăVƠăôngăcũngăđ ăc păđ năcácă

bi năphápătr căm tăth căhi nănhi măv ăc aăcôngătácăGD&ĐTăthanhăniênătrongătìnhăhìnhăhi nănayă[32,ătră1]

TrongăbƠiăvi tăắVăn hóa dân tộc trong truyện thống và hiện đại” PGS TS

Nguy năVĕnăDơnă(Vi năThôngătin Khoaăh căxưăh i,ăVi năHƠnălơm,ăKhoaăh căxưăh iă

Vi tăNam)ăđưăch ăraăm tăcáchăti păc năm iăc aăVHDT,ăch ăraăm iăquanăh ăVHDTătruy năth ngăv iăVHDTăhi năđ i,ănh ngătácăđ ngătíchăc căvƠănh ngătácăđ ngătiêuă

c căc aăcácăgiáătr ătruy năth ngăđ năl iăs ngăvƠăvĕnăhóaăc aăng iăVi tăhi nănay.ă

Ọngăcũngăkh ngăđ nhărằng,ănh ngăgiáătr ătruy năth ngăc ăb năỦănghĩaătácăđ ngătíchă

c căđ năvi căxơyăd ngăconăng iăm iăvƠăn năvĕnăhóaăđ ngăđ iăc aăchúngăta.ăầòng

yêu nước khôngă ch ă th ă hi nă ă tinhă th nă gi ă n c,ă mƠă nóă cònă hună đúcă choă conă

ng iăVi tăNamăm tătinhăth năquy tătơmăxơyăd ngăm tăn căVi tăNamăgiƠuăđẹp.ă

ầòng tự cường dân tộc ti păthêmăs căm nh,ăỦăchíăđ ăđ aăđ tăn cănh păvƠoădòngă

ch yăphátătri năc aăth ăgi i.ăTính c n cù sáng tạo đưăgiúpăconăng iăvƠăvĕnăhóaă

Vi tăNamăđ tăđ cănh ngăti năb ăr tăquanătr ng.ăC năcùăsángăt oăđ căth ăhi nă

trongăh căt p,ănghiênăc uăvƠătrongălaoăđ ng,ăs năxu t.ăầòng khoan dung cũngălƠăm tă

giáătr ăătruy năth ngăquanătr ngăc aădơnăt cătaă[11,ătră15]

Nghiênăc uăc aăTSăNguy năTh ăHƠăThanhăv iăđ ătƠiăắGiáătr ăđ oăđ căTTDTă

v iăvi căxơyăd ngăl iăs ngăm iăchoăsinhăviênăVi tăNamătrongăb iăc nhătoƠnăc uă

hi nănay”,ăcũngăđưăđ ăc păđ năm iăquanăh ăgi aăgiáătr ăđ oăđ c,ăgiáătr ătruy năth ngădơnăt căv iăxơyăd ngăl iăs ngătrongăđi uăki năkinhăt ăth ătr ng,ătoƠnăc uăhóaăhi nănay,ăcácăgiáătr ăđ oăđ cătruy năth ngăcóăvaiătròănh ăth ănƠoătrongăxơyăd ngăl iăs ngăchoăsinhăviênăVi tăNam,ănh ngăph ngăh ngăv iănh ngăgi iăphápăđ ăphátăhuyăgiáă

tr ăđ oăđ cătruy năth ngătrongăxơyăd ngăl iăs ngăm iăchoăsinhăviênă[31,ătră28] Trongă cu nă ắC ă s ă vĕnă hóaă Vi tă Nam”,ă GS.TSă Tr nă Ng că Thêmă choă rằngăắVĕnăhóaălƠăm tăh ăth ngănh tăh aăc ăcácăgiáătr ăv tăch tăvƠătinhăth nădoăconăng iăsángăt oăraăvƠătíchălũyătrongăquáătrìnhăho tăđ ngăth căti nătrongăs ăt ngătácăgi aăconăng iăv iămôiătr ngăt ănhiênăvƠăxưăh iă”ă[35]

Trongă cu nă nh ngă ắNh ngă giáă tr ă vĕnă hóaă truy nă th ngă Vi tă Nam”ă GS.TSăNgôăĐ căTh nhătrênăc ăs ănghiênăc uăchuyênăsơuăđưăđ ăxu tăđ nhănghĩaăt ngăđ iătoƠnădi năv ăkháiăni măgiáătr ăTheoăôngăắgiáătr ălƠăquanăni măv ăcáiăcó Ủănghĩa,ă

đ căc ngăđồngăxưăh iăl aăch n,ăcùngănhauăchiaăsẻăvƠătônăvinh.ăĐ iăv iăm iăthƠnhăviênătrongănhóm,ăgiáătr ălƠăcáiăđángă căao,ăc năph iă căaoăvƠăkhiăđ tăđ căs ăbùngă

nổ s ăthĕngăhoaătinhăth n.ăChínhăvìăv y,ăth căthiăgiáătr ăcóătácăd ngăđi uăti tăđ iăv iă

ho tăđ ngăc aăconăng i,ătìmăhi uăgiáătr ăgiúpătaăti păc năv iăcácăđ ngăl că nătƠngătrongăđ iăs ngăxưăh iă”.ă

Ngh quy tăđ iăh iăĐ ngăC ngăs năVi tăNamăl năth ăVIIănh năm nh:ăắXơyă

d ngăgiaăđìnhăvĕnăhóaăm iăcóăỦănghĩaăquanătr ngătrongătìnhăhìnhăhi n nay,ăgópăph năphátătri năs năxu t,ăổnăđ nhăvƠăc iăthi năđ iăs ng,ăgi ăgìnăvƠăphátăhuyănh ngătruy nă

th ngăđ oăđ c,ăvĕnăhóaăt tăđẹpăc aădơnăt c.ăNơngăcaoăỦăth căv ănghĩaăv ăgiaăđìnhă

đ iăv iăm iăng iănhằmăhìnhăthƠnhănhơnăcáchăcaoăđẹpăvƠăn păs ngăcóăvĕnăhóa”

H iă ngh ă l nă th ă nĕmă Bană ch pă hƠnhă Trungă ngă khóaă VIIIă c aă Đ ngă đưă

kh ngăđ nh:ăắB oăv ăb năs cădơnăt căph iăg năk tăv iăm ăr ngăgiaoăl uăqu căt ,ăti păthuăcóăch năl cănh ngăcáiăhay,ăcáiăti năb ătrongăvĕnăhóaăcácădơnăt căkhác.ăGi ăgìnă

b năs cădơnăt căph iăđiăli năv iăch ngăl căh u,ăl iăth iătrongăphongăt c,ăt păquán,ăl ăthóiăcũ”ă[14,ătr56-57]

H iăngh ăTWă5ăkhóaăVIIIăc aăĐ ngăđưăđúcăk tăcácăỦăki năv ăcácăgiáătr ătruy nă

th ngăc ăb năc aăng iăVi tăNamăđ ăđ aăraăm tăđ nhănghĩaăv ăb năs cădơnăt cănh ă

sau:ăắBản sắc dân tộc baoăgồmănh ngăgiáătr ăb năv ng,ănh ngătinhăhoaăc aăc ngă

đồngăcácădơnăt căVi tăNamăđ căvunăđ pănênăquaăl chăs ăhƠngăngƠnănĕmăđ uătranhă

d ngăn căvƠăgi ăn c.ăĐóălƠălòngăyêuăn cănồngănƠn,ăỦăchíăt ăc ngădơnăt c,ătinhă

th năđoƠnăk t,ăỦăth căc ngăđồngăg năk tăcáănhơnă- giaăđìnhă- lƠngăxưă- Tổăqu c;ălòngănhơnăái,ăkhoanădung,ătr ngănghĩaătình,ăđ oălỦ,ăđ cătínhăc năcù,ăsángăt oătrongălaoă

đ ng;ăs ătinhăt ătrongă ngăx ,ătínhăgi năd ătrongăl iăs ng ăB năs căvĕnăhóaădơnăt căcònăđ mănétăc ătrongăcácăhìnhăth căbi uăhi nămangătínhădơnăt căđ căđáo”ă[5,ătr56].ă

Ngh ăquy tăĐ iăh iăĐ ngăC ngăs năVi tăNamăl năth ăXIăcũngăđưăxácăđ nh:ăđổi

mới mục tiêu đào tạo:ăắXơyăd ngăconăng iăVi tăNamăgiƠuălòngăyêuăn c,ăcóăỦă

th călƠmăch ,ătráchănhi măcôngădơn;ăcóătriăth c,ăs căkh e,ălaoăđ ngăgi i;ăs ngăcóă

vĕnăhóa,ănghĩaătình;ăcóătinhăth năqu căt ăchơnăchính”ă[14, tr.76]; trách nhiệm của

Giáo dục và đào tạo:ăắCóăs ăm nhănơngăcaoădơnătrí,ăphátătri nănguồnănhơnăl c,ăbồiă

d ỡngănhơnătƠi,ăgópăph năquanătr ngăphátătri năđ tăn c, xơyăd ngăn năvĕnăhóaăvƠă

conăng iăVi tăNam”ă[14, tr.77]; đổi mới mạnh mẽ nội dung, chương trình, phương

pháp dạy học:ăắT pătrungănơngăcaoăch tăl ngăgiáoăd c,ăđƠoăt o,ăcoiătr ngăgiáoăd că

đ oă đ c,ă l iă s ng,ă nĕngă l că sángă t o,ă kỹă nĕngă th că hƠnh,ă kh ă nĕngă l pă nghi p”ă[14,tr.131]ăvƠăxác định con đường phát triển giáo dục lƠăph iăđổiăm iăcĕnăb n,ătoƠnă

di n,ă đápă ngă yêuă c uă côngă nghi pă hóa,ă hi nă đ iă hóaă trongă đi uă ki nă kinhă t ă th ă

tr ngăđ nhăh ngăxưăh iăch ănghĩaăvƠăh iănh păqu căt

Đ ngăvƠăNhƠăn cătaăluônăđặcăbi tăcoiătr ngăvaiătròăc aăvĕnăhóaătrongăchi nă

l căphátătri năđ tăn căvƠăđưăbanăhƠnhănhi uăNgh ăquy tăv ăxơyăd ngăvƠăphátă

tri năvĕnăhóa.ăNgh ăquy tăắXây dựng và phát triển nền văn hóa Việt ẩam tiên tiến,

đậm đà bản sắc dân tộc”ămƠăH iăngh ăTrungă ngă 5ăkhóaăVIIIă(1998)ăđ nănayă

vẫnăđ căxemălƠăNgh ăquy tăcóăỦănghĩaăquanătr ngăchi năl căphátătri năđ tăn că

c năđ căk ăthừa,ăbổăsungăvƠăphátăhuyătrongăth iăkỳăm i.ă

Cương lĩnh xây dựng đất nước thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (Bổăsung,ă

phátătri nănĕmă2011)ăđ căĐ iăh iăXIăc aăĐ ngăthôngăquaăđưăxácăđ nh:ă“Xây dựng

nền văn hóa Việt ẩam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, phát triển toàn diện, thống nhất trong đa dạng, thấm nhu n sâu sắc tinh th n nhân văn, dân chủ, tiến bộ; làm cho văn hóa gắn kết chặt chẽ và thấm sâu vào toàn bộ đời sống xã hội, trở thành nền tảng tinh th n vững chắc, sức mạnh nội sinh quan trọng của phát triển Kế thừa

và phát huy những truyền thống văn hóa tốt đẹp của cộng đồng các dân tộc Việt ẩam, ” [23, tr.75-76]

Bằngăcácăvĕnăb năphápălỦ,ăcácătƠiăli uănghiênăc uăc aăcácănhƠăvĕnăhóaăđ uăch ăraănh ngătinhăhoaăvĕnăhóaătruy năth ngădơnăt cănh ănh ngăv tăbáuătruy năth ngăc năgìnăgi ăvƠăphátătri n

Nh ăv y,ăvi căb oătồnăvƠăphátătri năvĕnăhóaădơnăt cătr ăthƠnhănhuăc uăt tăy uăquy tăđ nhăs ătồnăvongăc aăm tădơnăt c,ăm tăqu căgia.ăM tăđ tăn căphátătri năph iăcóăn năgiáoăd căphátătri n,ăgiáoăd căcóăvaiătròălƠănênăt ng,ăđƠoăt oăs năsinhănh ngăconăng iătoƠnădi năv ătriăth c,ăkỹănĕngă Ph ngăti năhi uăqu ătrongăgiáoăd căvĕnăhóaănhằmăb oătồn vƠăphátătri năvĕnăhóaălƠăcácănhƠătr ng.ăDoăđó,ătr ngăh căngoƠiă

ch cănĕngăđƠoăt oăv ăki năth căkhoaăh căt ănhiên,ăkhoaăh căxưăh i,ăhìnhăthƠnănhơnăcáchăđ oăđ c,ăcácăkỹănĕngăs ng,ăgiáoăd căcóănhi măv ăgiáoăd căTTVHDTăthôngăquaăcácăcácămônăh căKHXH

Nhi măv ăgiáoăd căTTVHDTăchoăHSăđ căkh ngăđ nhăt iăĐi uă5,ăCh ngă1,ă

Lu tăGiáoăd că(đ căs aăđổi,ăbổăsungănĕmă2009):ă “Kế thừa và phát huy truyền

thống tốt đẹp, bản sắc VHDT, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại” [26, tr.2] Ch

th s 40/2008/CT-BGDĐTăngƠy 22/7/2008 c a B Tr ng B GD - ĐTăv vi c

phátăđ ng phong trƠoăthiăđuaăắXơyăd ngătr ng h căthơnăthi n, h c sinh tích c c”ătrong cácătr ng phổ thôngăgiaiăđo n 2008 - 2013ăcũngăcó quyăđ nhăn i dung ho t

đ ng: “Ẩ̃i trường có kế hoạch và tổ chức giáo dục truyền thống VHDT và tinh

th n cách mạng một cách hiệu quả cho tất cả HS; phối hợp với chính quyền, đoàn thanh niên và nhân dân địa phương phát huy giá trị của các di tích lịch s̉, văn

hoá và cách mạng cho cuộc sống của cộng đồng ở địa phương và khách du lịch ”

[3, tr.2]

Trongă bƠiă vi tă ắV nă đ ăgiáo d c giá tr vĕn hóa truy n th ng cho sinh viên trongăb iăc nhăhi n nayă ăn căta”ăc aătácăgi ăLêăH uăÁiă- Tr năQuangăÁnh,ăTr ng

Đ i h c Kinh t , Đ i h c ĐƠ N ngăđĕngătrênăT păchí Khoa h căvƠăcông ngh , Đ i

h căĐƠăN ng - s 5(28).2008,ăđ ăxu tăcác bi n pháp nhằm giáo d c giá tr vĕn hóa truy n th ng cho sinh viênă[1].ă

Lu năvĕnăắQu nălỦăho tăđ ngăgiáoăd căb năs căVHDTăchoăHSăthôngăquaăho tă

đ ngăGDNGLLă ăcácătr ngăTHPTăthƠnhăph ăCaoăBằng”ăc aătácăgi ăLỦăTh ăTh y,ănĕmă2014.ăN iădungăc ăb năc aălu năvĕnănƠyăđ ăc păcácăbi năphápăđ ăth căhi nă

qu nălỦăgiáoăd căb năs căVHDT cho HS THPT trên đ a bƠn t nh Cao Bằngăthôngăquaăho tăđ ngăGDNGLL.ă

CácăcôngătrìnhăvƠălu năvĕnănêuătrênăđưăt pătrungănghiênăc uăcácăv năđ ălỦălu năvƠăth căti năv ăgiáoăd căb năs căvĕnăhóaătruy năth ngă ăv iăcácăđ iăt ngănghiênă

c uăkhácănhau,ănênăcácăbi năphápămangătínhăđặcătr ngăriêngăc aăđ iăt ngăvƠăphùă

h pă đ aă bƠnă đó.ă Cũngă khôngă ítă cácă tƠiă li uă đ ă c pă đ nă TTVHDTă hoặcă giáoă d căVHTTDT,ătuyănhiênăđ ănghiênăc uăbi năphápăqu nălỦăho tăđ ngăGDăTTVHDTăcho

h căsinhăcácătr ngăTHCS,ăđặcăbi tălƠăch aăcóăbƠiănghiênăc uănƠo choăđ iăt ngălƠă

h căsinhăcácătr ngăTHCSăhuy năIaăGraiăt nh GiaăLai.ăDoăđó,ăđơyăcũngăchínhălƠăv nă

đ ămangătínhăc păthi tătrongăcôngătácăqu nălỦăgiáoăd căhi nănay.ăCôngătácăqu nălỦăgiáoăd căTTVHDTăchoăh căsinhăcácătr ngăTHCS huy năIaăGraiă vừaămangătínhă

th iăs ,ăvừaămangătínhăc păthi tănh t,ăb iăgiáoăd căVi tăNamăhi năđ iăđangăh ngăă

đ năth ăh ăcóăđ yăđ ăph măch t,ăđ oăđ cănĕngăl căvƠăcácăkỹănĕngăkhácăđápă ngăyêuă

c uăc aăth iăkìăCNH-HĐH,ă

1.ă2.ăCỄCăKHỄIăNI MăCHệNHăC AăĐ ăTĨI

1.2.1.ăQu nălỦăvƠăqu nălỦăgiáoăd c

tr ngăh c;ăqu nălỦăb nhăvi n;ăcôngăs ;ădoanhănghi p,ăqu nălỦăngƠnh;ăvùng;ălưnhăthổăhoặcăqu nălỦăcácălĩnhăv c;ăchínhătr ;ăxưăh i;ăkinhăt ;ămôiătr ng

Theo quan đi măc aăđi uăkhi n h c,ăqu nălỦălƠăs ătácăđ ngăcóăm căđíchăđ nă

m tăh ăth ngănƠoăđóănhằmăđ nhăh ngăh ăth ngăt iăm tătr ngătháiămongămu n.ăB năthơnăh ăth ngălƠăm tătổngăth ăgồmănhi uăy uăt ,ănhi uăphơnăh ăh păthƠnhătrongăm iăquanăh ătácăđ ngăquaăl iălẫnănhau.ăDoăv y,ăqu nălỦăkhôngăch ăcóătácăđ ngăđ nătừngăthƠnhăt ămƠăcóătácăđ ngăđ năh ăth ngănh ăm tătổngăth ăăđi uăkhi nătoƠnăb ăh ăth ngătheoăm tăđ nhăh ngănh tăđ nh

Theoăquanăđi măc aătổăch căh c,ăqu nălỦălƠăs ătácăđ ngăc aăch ăth ăqu nălỦă

đ nă tổă ch c,ă trongă đóă h tă nhơnă ch uă tácă đ ngă lƠă conă ng i.ă Ho tă đ ngă qu nă lỦă

th ngăg năv iăm tătổăch cănh tăđ nhăcóăhaiăthƠnhăviênătr ălên,ăđ căphơnăcôngăvƠăcóăcácăcáchăth căliênăk t,ăph iăh pătrongătổăch căđóăđ ăđ tăđ căm cătiêuăđ ăra.ă

Vi căth căhi năliênăk t,ăph iăh păcácăthƠnhăviênătrongătổăch căđóăg iălƠăho tăđ ngă

qu nălỦ.ă

Theoă quană đi mă giáoă d că h c,ă qu nă lỦă lƠă ho tă đ ngă hayă tácă đ ngă cóă đ nhă

h ngă cóă ch ă đ nhă c aă ch ă th ă qu nă lỦ (ng iă qu nă lỦ)ă đ nă kháchă th ă qu nă lỦ (ng iăb ăqu nălỦ)ătrongăm tătổăch cănhằmălƠmăchoătổăch căv năhƠnhăvƠăđ tăđ că

m căđíchăc aătổăch c

ăgócăđ ăkinhăt ,ăqu nălỦălƠăbi tăđ căchínhăxácăđi uăb nămu năng iăkhácălƠmăvƠăsauăđóăth yăđ cărằngăh ăđưăhoƠnăthƠnnhăcôngăvi căm tăcáchăt tăđẹpăvƠărẻănh t

D iăgócăđ ăchínhătr ă- xưăh iăvƠăgócăđ ăhƠnhăđ ng,ăqu nălỦălƠăho tăđ ngăcóăỦăth că

đ ăch ăhuy,ăđi uăkhi năcácăquáătrìnhăxưăh iăvƠăhƠnhăviăho tăđ ngăc aăconăng iănhằmăđ tă

đ năm cătiêuăđúngăỦăchíăc aăng iăqu nălỦăvƠăphùăh păv iăquyălu tăkháchăquan

NgoƠiăra,ăcònăm tăs ăquanăni măkhácăv ăqu nălỦănh :

- Qu nălỦălƠănh ngătácăđ ngăcóăđ nhăh ng,ăcóăk ăho chăc aăch ăth ăqu nălỦăđ nă

đ iăt ngăb ăqu nălỦătrongătổăch căđ ăv năhƠnhătổăch c,ănhằmăđ tăm cătiêuănh tăđ nh

- Qu nălỦălƠăs ăph iăh păn ăl căc aănhi uăng i,ăsaoăchoăm cătiêuăc aătừngăcáănhơnăbi năthƠnhănh ngăthƠnhăt uăc aăxưăh i

Qu nălỦălƠălƠăm tăđặcătr ngăc aăxưăh iăloƠiăng i,ăn yăsinhădoănhuăc uăh pătácăvƠăs ăphơnăcôngălaoăđ ng.ăM iăng iălaoăđ ngătrongăxưăh iăcóănhi uăng iăthamăgia,ăm iăm tăho tăđ ngăítănhi uăđ uăcóăs ăh pătác,ăph iăh p,ăđi uăhòaănh ngăho tă

đ ngăc aăcáănhơnătheoănh ngăm cătiêuănh tăđ nh ăvƠădoăđóăc năcóăng iăđ ngăđ u.ă

Qu nălỦăchínhălƠăho tăđ ngăc aăng iăđ ngăđ uătrongăvi căth căhi năphơnăcông,ătổă

ch c,ăđ nhăh ngăv ăm cătiêuăđưăđ nh.ăNh ăv y,ăqu nălỦălƠăm tăho tăđ ngăh ăth ng, baoăgồmăcácăy uăt ăc ăb năh păthƠnh:ăCh ăth ăqu nălỦ,ăđ iăt ngăqu nălỦ,ăc ăch ătácăđ ng,ăm cătiêuăvƠăkháchăth (cácăy uăt ăngoƠiăcóăth ătácăđ ng)

S ăphơnăđ nhăch ăth ăqu nălỦăvƠăđ iăt ngăqu nălỦăch ăm ngătínhăch tăt ngă

đ i,ăm tăcáănhơn,ăm tăb ăph năđặtătrongăm iăquanăh ănƠyălƠăch ăth ăqu nălỦănh ngăđặtătrongăm iăquanăh ăkhácăl iălƠăđ iăt ngăqu nălỦ

TheoăTr năKi m:ăắQu nălỦălƠănhằmăph iăh păn ăl căc aănhi uăng i,ăsaoăchoă

m că tiêuă c aă từngă cáă nhơnă bi nă thƠnhă nh ngă thƠnhă t uă c aă xưă h i”.ă ắQu nă lỦă lƠă

nh ngătácăđ ngăc aăch ăth ăqu nălỦătrongăvi căhuyăđ ng,ăphátăhuy,ăk tăh p,ăs ăd ng,ă

đi uăch nh,ăđi uăph iăcácănguồnăl că(nhơnăl c,ăv tăl c,ătƠiăl c)ătrongăvƠăngoƠiătổăch că(ch ăy uălƠăn iăl c)ăm tăcáchăt iă uăc aătổăch căv iăhi uăqu ăcaoănh t”.ăắQu nălỦăm t

h ăth ngăxưăh iălƠătácăđ ngăcóăm căđíchăđ năt păth ăng iă- thƠnhăviênăc aăh ă- nhằmălƠmăchoăh ăv năhƠnhăthu năl iăvƠăđ tăt iăm căđíchăd ăki n”ă[18,ătr.8]

Tuyăcácăkháiăni mătrênăđơyăkhácănhau,ăsongăcóăcùngăchungănh ngăd uăhi uă

ch ăy u,ăth ăhi năquaăs ăđồ

S ăđ ă1.1.ăMôăhìnhăqu nălỦ

Nóiăm tăcáchăkháiăquátănh t:ăQuản lý là sự tác động có định hướng, có chủ

đích của chủ thể quản lý đến khách thể quản lý trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được bốn chức năng đã đề ra

- K ăho chăhóa: LƠăch cănĕngăkh iăđ u,ălƠăti năđ ,ăđi uăki năc aăm iăquáătrìnhă

qu nălỦ.ăK ăho chălƠăb năthi tăk ,ătrongăđóăxácăđ nhăm căđích,ăm cătiêuăđ iăv iă

t ngălaiăc aătổăch căxưăh iăvƠăxácăăđ nhăconăđ ng,ăbi năpháp,ăcáchăth căđ ăđ t

đ căm cătiêuăđó.ă

Cóăbaăn iădungăch ăăy uăc aăch cănĕngăk ăho chăhóa:

+ăXácăđ nh,ăhìnhăthƠnhăcácăm cătiêuăphátătri năc aătổăch c,ăc aăcácăho tăđ ngăvƠăcácăm cătiêuăt ngăthích

+ăXácăđ nhăch ngătrìnhăhƠnhăđ ngăvƠăcácăbi năphápăc năthi tăđ ăđ tăđ căcác

m cătiêuăc aăqu nălỦăvƠăcácăm cătiêuăphátătri năc aătổăch c

+ăXácăđ nhăvƠăphơnăph iăcácănguồnăl c,ăcácăđi uăki năc năthi t

- Tổăch c:ăLƠăquáătrìnhăhìnhăthƠnhăcácăquanăh ăvƠăc uătrúcăcácăm iăquanăh ăgi aăcácăthƠnhăviên,ăgi aăcácăb ăph nătrongătổăch cănhằmăt oăc ăch ăđ măb oăs ăph iăh p,ă

đi uă ph iă cácă nguồnă l c,ă cácă đi uă ki nă choă vi că th că hi nă thƠnhă côngă k ă ho ch,ă

ch ngătrìnhăhƠnhăđ ngămƠănh ăđóămƠăđ tăđ căm cătiêuătổngăth ăc aătổăch c

Quáă trìnhă tổă ch că s ă lôiă cu nă vi că hìnhă thƠnh,ă xơyă d ngă cácă b ă ph n cùngăcôngăvi căc ăth ăvƠăsauăđóălƠăv năđ ănhơnăs ,ăgồmăvi căxácăđ nhăvƠănhómăg păcácă

Côngăc ăqu nălỦ

Ch ăth ăqu nălỦ

Ph ngăphápăqu nălỦ

M cătiêuăqu nălỦ Kháchăth ăqu nălỦ

ho tăđ ng,ăgiaoăphóăquy năhƠnhăc aăng iăqu nălỦăvƠăt oăraăs ăph iăh păcácăb ă

ph năđ căth căhi năm cătiêuăc aătổăch căm tăcáchăkhoaăh c,ăcóăhi uăqu

- Ch ăđ o: Sau khi l păk ăho ch,ătổăch căb ămáyăđ căhìnhăthƠnh,ănhơnăs ăđưă

đ cătuy năd ngăthìăph iăcóăquáătrìnhătácăđ ngăch ăđ oăc aănhƠăqu nălỦ.ăCh ăđ oăbaoăhƠmăc ăvi căliênăk tăcácăthƠnhăviênăvƠăđ ngăviênăh ăhoƠnăthƠnhănhi măv

- Ki mătraă- đánhăgiá:ăLƠăch cănĕng:ăđ ăki măsoát,ăđánhăgiá,ăphátăhi nănhằmă

đi uăch nhăk păth iăgiúpăchoăh ăth ngăqu nălỦăv năhƠnhăm tăcáchăt iă u,ăđ tăm cătiêuă

đ ăra.ăKi mătraălƠănhằmăxácăđ nhăk tăqu ăth căt ăsoăv iăyêuăc uăti năđ ăvƠăch tăl ngă

v chăraătrongăk ăho ch,ăphátăhi nănh ngăsaiăl ch,ăđ ăraănh ngăbi năphápău năn năđi uă

ch nhăk păth i.ăĐơyăch aăph iălƠăkhơuăcu iăcùngăc aăquáătrìnhăqu nălỦ,ămƠălƠăquáătrìnhăxuyênăsu tătrongăc ăquáătrìnhăqu nălỦ.ăK tăqu ăc aăquáătrìnhăki mătraălƠăc ăs ăđ ănhƠă

qu nălỦăđánh: giáăchínhăxácăhi uăqu ,ăch tăl ngăc aăho tăđ ngăqu nălỦ

NgoƠiăb năch cănĕngăc ăb nătruy năth ngăc aăqu nălỦăđ ăc pă ătrên,ăqu nălỦăcònăcóăch cănĕngăkhác,ăđóălƠăthôngătinăqu nălỦ,ătrongăđi uăki năcôngăngh ăthôngătinăvƠăs ăhóa nh ăhi nănayăthìăthôngătinăqu nălỦăgópăph năh ătr ,ăđi uăch nhăvƠăbổăsungăchoăb năch cănĕngăhoƠnăthi năh n

b Quản lý giáo dục

Gi ngănh ăkháiăni măắqu nălỦ”,ăkháiăni măắqu nălỦăgiáoăd c”ăcũngăcóănhi uăquanăni măkhácănhau: Giáoăd călƠăm tăhi năt ngăxưăh iăđặcăbi t,ălƠăb ăph năc aăhìnhătháiăkinhăt ă- xưăh i,ăm tăho tăđ ngăxưăh iăđặcăthù,ăgiáoăd căcóăch cănĕngălƠmăchoăth ăh ăsauăchi mălĩnhăđ căcácădiăs năxưăh iăc aăth ăh ătr c,ăbaoăgồmănh ngă

hi uăbi t,ănĕngăl căvƠăph măch tămƠăcácăth ăh ătr căđưătíchălũyăđ c.ăH ăth ngăgiáoăd c,ă m ngăl iăcácătr ngăh călƠă m tă b ăph n c uătrúcăh ăt ngăc aăxưăh i.ă

Qu nălỦăgiáoăd căchínhălƠăm tălo iăhìnhă qu nălỦăxưăh i,ăt călƠăqu nălỦăm iăho tă

đ ngăgiáoăd cătrongăxưăh i

Theoă M.M.ă Zade,ă ắQu nă lỦă giáoă d că lƠă t pă h pă nh ngă bi nă phápă (tổă ch c,ă

ph ngăpháp,ăcánăb ăgiáoăd c,ăk ăho chăhóa,ătƠi chính )ănhằmăđ măb oăv năhƠnhăbìnhăth ngăc aăcácăc ăquanătrongăh ăth ngăgiáoăd c,ăđ măb oăs ăti păt căphátătri năvƠăm ăr ngăh ăth ngăc ăv ămặtăs ăl ngăcũngănh ăch tăl ng”

Theoătácăgi ăTr năKi m,ăắKháiăni măQLGDăcóănhi uăc păđ ,ăítănh tăcóăhaiăc pă

đ ăch ăy u:ăC păvĩ môăt ngă ngăv iăqu nălỦăm tăn năh ăth ngăgiáoăd căvƠăc păvi môăt ngă ngăv iăqu nălỦăm tănhƠătr ng.ăC păvĩămô,ăQLGDăđ căhi uălƠănh ngătácăđ ngăc aăch ăth ăqu nălỦăđ năt tăc ăcácăm căxíchăc aăh ăth ng,ănhằmăth căhi năcóăch tăl ng,ăcóăhi uăqu ăm cătiêuăphátătri năgiáoăd căvƠăđƠoăt oămƠăxưăh iăđặt.ă

C păvi mô,ăQLGDăđ căhi uălƠăh ăth ngănh ngătácăđ ngăt ăgiácă(cóăỦăth c,ăcóăm căđích,ăcóăk ăho ch,ăcóăh ăth ng,ăh păquyălu t)ăc aăch ăth ăqu nălỦăđ năt păth ăgiáoăviên,ănhơnăviên,ăh căsinh,ăcha mẹăh căsinhăvƠăcácăl căl ngăxưăh iătrongăvƠăngoƠiănhƠă tr ngă nhằmă th că hi nă cóă ch tă l ngă vƠă hi uă qu ă m că tiêuă giáoă d că nhƠă

tr ng”

Tácăgi ăPh măMinhăH căchoărằng,ăqu nălỦăgiáoăd căhayăqu nălỦătr ngăh călƠă

h ăth ngănh ngătácăđ ngăcóăm căđích,ăcóăk ăho ch,ăh păquyălu tăc aăch ăth ăqu nălỦănhằmălƠmăchoăh ăth ngăgiáoăd căv năhƠnhătheoăđ ngăl iăvƠănguyênăt căgiáoăd că

c aăĐ ng,ăth căhi năđ căcácătínhăch tăc aănhƠătr ngăxưăh iăch ănghĩaăVi tăNam

Tiêuăđi mălƠăh iăt ăquáătrìnhăd yăh c,ătácăđ ngătr căti păđ năđƠoăt o th ăh ătrẻ,ăđ aă

h ăth ngăgiáoăd căđ năm cătiêuăd ăki n,ăti năđ nătr ngătháiăm iăv ăch t

Qu nălỦăgiáoăd călƠăs ătácăđ ngăc aăch ăth ăqu nălỦăđ năkháchăth ăqu nălỦ.ă

Trongălĩnhăv căgiáoăd c đóălƠănh ngătácăđ ngăcóăm căđích,ăcóăk ăho ch,ăh păquyă

lu tăc aăch ăth ăqu nălỦ đ năkháchăth ăqu nălỦ,ăs ăđi uăhƠnhăh ăth ngăgiáoăd cătheo

m tăquyătrìnhănh tăđ nh,ăv i m cătiêuănơngăcaoădơnătrí,ăđƠoăt oănhơnăl c,ăbồiăd ngănhơnătƠi.ăQu nălỦăgiáoăd călƠăho tăđ ngăđặcăthùătrongăm tămôiătr ngănh tăđ nh,ăluônăcóăs ă thamăgia,ăđi uăhƠnh,ăph iăh păcácăl căl ngăxưăh iăkhácănhằmăđ yăm nhăcôngătácăgiáoăd cătheoăyêuăc uăphátătri năxưăh i

Nh ăv y,ăqu nălỦă giáoăd călƠăquáătrìnhăch ă th ăqu nălỦă th căhi nă cácăch cănĕngăcóătácăđ ngăđ năkháchăth ăqu nălỦănhằmăđ tăm cătiêuăc aăh ăth ngăgiáoăd c đ ă

ra,ănóiăcáchăkhácăđóălƠăs ătácăđ ngăcóăỦăth căc aăch ăth ăqu nălỦăđ năkháchăth ă

qu nălỦănhằmăđ aăho tăđ ngăăs ăph măc aăh ăth ngăgiáoăd căđ tăđ căk tăqu ăcaoă

nh t

1.2.2.ăTruy năth ngăvĕnăhóa dơnăt c

TrongăTừăđi năti ngăVi tăc aăVi n Ngônăng ăh c,ăNhƠăxu tăb năĐƠăN ngănĕmă2002,ătruy năth ngăđ căđ nhănghĩaălƠăắThóiăquenăhìnhăthƠnhăđưălơuăđ iătrongăl iăs ngăvƠă

n pănghĩ,ăđ cătruy năl iătừăth ăh ănƠyăquaăth ăh ăkhác”ă[33, tr.53]

Theoănghĩaătổngăquátănh t,ătruy năth ngălƠănh ngăy uăt ăc aădiătồnăvĕnăhóa,ăxưă

h iăth ăhi nătrongăchu năm căhƠnhăvi,ăt ăt ng,ăphongăt c,ăt păquán,ăthóiăquen,ăl iă

s ng,ăcáchă ngăx ăc aăm tăc ngăđồngăng iăđ căhìnhăthƠnhătrongăl chăs ăvƠăđưătr ănênăổnăđ nh,ăđ cătruy nătừăđ iănƠyăsangăđ iăkhácăvƠăđ căl uăgi ălơu dƠi

VĕnăhóaălƠăs năph măsángăt oăc aăconăng i,ănóăph năánhăm iăquanăh ăt ngătácăgi aăconăng iăv iăthiênănhiênăvƠăxưăh i.ăM iăquanăh ăt ngătácăđóămangătínhă

bi năch ng,ăth ăhi năr tărõăquaăhƠngălo tăcácăđ nhănghĩaăv ăvĕnăhóaădoăcácănhƠăkhoaă

h căđ ăxu tătrongăcácăcôngătrìnhănghiênăc u.ăXinădẫnăraăđơyăhaiăđ nhănghĩaăv ăvĕnăhóaăg năgũiănh tăv iăđ ătƠi

- Vĕnăhóa lƠăs năph măc aăloƠiăng i,ăđ căt oăraăvƠăphátătri nătrongăm iăquan

h ăquaăl iăgi aăconăng iăvƠăxưăh i.ăSong,ăchínhăvĕnăhóaăl iătham giaăvƠoăvi căt oănênăconăng i vƠăduyătrìăs ăb năv ngăvƠătr tăt ăxưăh i.ăVĕnăhóaăđ cătruy nătừăth ă

h ănƠyăsangăth ăh ăkhácăthôngăquaăquáătrìnhăgiáoăd c.ăVĕnăhóaăđ cătáiăt oăvƠăphátătri nătrongăquáătrìnhăho t đ ng t ngătácăxưăh iăc aăconăng i.ăVĕnăhóaăth ăhi n

trìnhăđ ăphátătri năc aăconăng iăvƠăc aăxưăh i, đ căbi uăhi năqua hìnhăth cătổă

ch căđ iăs ngăvƠăđóălƠănh ngăgiáătr ăv ăv tăch tăvƠătinhăth năph căv ăchínhăđ iăs ng conăng i Vĕnăhóaădơnăt călƠăđặcătr ngăc ăb n,ălƠăc tălõiăc aăm iădơnăt c.ăNh ăgiáoăd cămƠătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt cătr ăthƠnhăc uăn iăgi aătriăth căvĕnăhóaă

v iăconăng i

- TheoăĐ iătừăđi năti ngăVi tăc aăTrungătơmăNgônăng ăvƠăVĕnăhóaăVi tăNamă-

B ă Giáoă d că vƠă đƠoă t o,ă doă Nguy nă Nh ă ụă ch ă biên,ă NhƠă xu tă b nă Vĕnă hóaă ậ Thôngătin,ăxu tăb nănĕmă1998,ăthì:ă"VĕnăhóaălƠănh ngăgiáătr ăv tăch t,ătinhăth nădoăconăng iăsángăt oăraătrongăl chăs "

Theoăgiáoăs ăTr năVĕnăGiƠu:ăắGiáătr ătruy năth ngăđ căhi uălƠănh ngăcáiăt t,ă

b iăvìănh ngăcáiăt tăm iăđ căg iălƠăgiáătr ăTh măchíăkhôngăph iăb tăc ăcáiăgìăt tă

đ uăđ căg iălƠăgiáătr ;ămƠăph iălƠăcáiăt tăc ăb n,ăphổăbi n,ăcóănhi uătácăd ngătíchă

c căchoăđ oăđ c,ăchoăs ăh ngădẫnănh năđ nh,ăđánhăgiáăvƠădẫnăd tăhƠnhăđ ngăc aă

m tădơnăt căthìăm iămangăđ yăđ ăỦănghĩaăc aăkháiăni măắgiáătr ătruy năth ng”.ă GS.TSKH Tr năNg căThêmăchoărằng:ăắTruy năth ngăvĕnăhóaălƠănh ngăgiáătr ă

t ngăđ iăổnăđ nhă(nh ngăkinhănghi măt păth )ăth ăhi năd iănh ngăkhuônămẫuăxưă

h iăđ cătíchălũyăvƠătáiăt oătrongăc ngăđồngăng iăquaăkhôngăgianăvƠăđ căc ăđ nhăhóaăd iăd ngănh ngăphongăt căt păquán,ănghiăl ,ălu tăpháp,ăd ălu nầ”ă[35,ătr.26].ă

M tăkháiăni măkhác:ăắN năvĕnăhóaăđ cătruy năl iăđ căg iălƠătruy năth ngăvĕnăhóa.ă

Nh ăv y,ănóăph năánhăđ cănh ngăthƠnhăt uăconăng i,ătíchălũyăđ cătrongăquáătrìnhătìmăhi u,ăth căhi năvƠătruy năbáăỦănghĩaăsơuăl ngănh tăc aăcu căs ng.ăĐóăchínhălƠătruy năth ngătheoănghĩaăhƠiăhòaăc aănóănh ălƠăm tăhi năthơnăc aătríătu ”ă[35,ătr.19]

Nh ăv y,ăTTVHăcóăgiáătr ăcaoăvƠătr ăthƠnhăm tăb ăph năthi tăy u gópăph nălƠmăphongăphúăthêmăgiáătr ătinhăth n,ăgiáătr ănhơnăvĕnăvƠă giáătr ăđ oăđ căc aăcon

ng i.ăĐặcăbi t,ăTTVHDTălƠăchu năm c,ălƠăth căđoăhƠnhăviăđ oăđ c,ăm iăquanăh ăngăx ăgi aăng iăvƠăng iătrongăm tăc ngăđồng,ăgiaiăc p,ăqu căgia,ăm tădơnăt că

nh tăđ nh.ăGiáătr ăVHTTăc aăm tădơnăt călƠănh ngănguyênălỦăđ oăđ căl năc aăm tă

qu căgiaăc aăm iăth iăđ i.ăGiaiăđo năl chăs ănƠoăthìăt ngă ngăv iăcácăgiáătr ăchu nă

m că y,ăđ ăphơnăbi tăph iătrái,ăđúngăsaiăph iăd aăvƠoăs ăti năb ăc aădơnăt căđó.ăNgoƠiăra,ăTTVHDTăth ăhi nătínhăl uătruy năr tărõănét,ăTTVHDTăraăđ iăphátătri n trongăsu tăchi uădƠiăl chăs ăc aădơnăt c,ănh ngăgiáătr ăđóăđ căchuy năgiaoăti păn i,ăquaănhi uăth ăh ,ăđ căgi ăgìnăphátăhuyălênăm tăt măcaoăm i.ăTTVHDTăcũngămangătínhă ổnă đ nh,ă cóă s ă k ă thừaă đ că ch t l că vƠă gi ă l iă nh ngă tinhă hoaă t tă đẹpă nênăTTVHDTăluôn tồnăt iăcáiăchơn,ăcáiăthi n,ăcáiămỹ.ăQuaăhƠngănghìnănĕmăl chăs ,ăcácăgiáătr ăTTVHDTăVi tăNamănh ăch ănghĩaăyêuăn c,ăỦăth căđ căl pădơnăt c,ăch ănghĩaănhơnăvĕn,ăỦăth căc ngăđồng ăđ căl uătruy năphátătri năt oăthƠnhăm tăh ăgiáă

tr ăm iăc aădơnăt căVi tăNam

Truy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căbi uăhi nătrênăcácălĩnhăv căc aăđ iăs ng:ăvĕnăhóaăngh ăthu t,ăsơnăkh u,ăh iăh a,ăđiêuăkh c,ăki nătrúcă ătrongăsinhăho t,ăgiaoăti păngăx ăhƠngăngƠy;ăbaoăhƠmătrongăđ iăs ngăxưăh iăconăng iăcóăc ăphongăt c,ăt pă

quán,ăl ănghi,ăphápălu t,ătônăgiáo.ăTruy năth ngădơnăt călƠăm tăh ăth ngăc tăcách,ănhơnăcách,ă ngăx ăc aăc ăm tădơnăt căđ căhìnhăthƠnhătrongănh ngăđi uăki năt ănhiên,ăxưăh iăvƠăl chăs ănh tăđ nh,ăđ căk tătinh,ătíchăluỹăvƠăl uătruy năquaăcácăth ă

h ălƠmănênăb năs cădơnăt c

1.2.3.ăHo tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt că

Cóăth ănóiărằng,ăgiáoăd călƠăm tăhi năt ngăxưăh iăđặcăbi t,ălƠăquáătrìnhătruy nă

đ tăvƠălĩnhăh iănh ngăkinhănghi măl chăs ă- xưăh iăc aăcácăth ăh ăloƠiăng i,ănh ăcóăgiáoăd cămƠăcácăth ăh ăn iăti pănhauăphátătri n,ătinhăhoaăVHDTăvƠănhơnălo iăđ că

k ăthừa,ăbổăsung,ălƠmăchoăxưăh iăloƠiăng iăkhôngăngừngăphátătri n

Giáo d c TTVHDT trong nhƠătr ngăTHCSălƠ m t ho tăđ ngăcóăch ăđích, quáătrìnhătácăđ ngăcóăỦăth c,ăcóăm căđích,ăcóătổăch c,ăcóăk ăho ch,ăcóăn iădungăvƠăbằngă

ph ngăphápăc aăcácănhƠăgiáoăd căt iăng iăđ căgiáoăd că(HS)ănhằmăbồiăd ỡngăchoăHSănh ngăph măch t,ănĕngăl c, tri th c c n thi t v nh ng giáătr ăv tăch tăvƠătinhăth n,ăcácăkinhănghi măho tăđ ngăth căti n,ăkinhănghi mă ngăx ,ăl iăs ng,ătơmă

th c,ăngônăng ăc aăm tădơnăt căh ng t i s phát tri n toƠn di năh căsinhăg năv iă

th căti năđ i s ngăvĕnăhoá - xư h i c aădơnăt căđó

Ho tăđ ngăGD TTVHDTătrongănhƠătr ngăTHCSăđ nhăh ngăm cătiêu,ăn iădung,ăph ngăphápăvƠăcáchăth căth c,ăkhôngăch ăgópăph năhìnhăthƠnhănhơnăcách, mƠăcònăt oăraămôiătr ngăgiáoăd căthơnăthi n,ătíchăc căvƠăch ăđ ng,ăsángăt o.ăTừăđóăgópăph năđƠoăt oăm tăth ăh ăconăng iăm iăcóătriăth căvƠăvĕnăhóa,ăđápă ngăyêuăc uă

c aăcôngăcu căphátătri năkinhăt ă- xưăh iă ăcácăvùngămi n

1.2.4.ăQu nălỦăho tăđ ngăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaă ăcácătr ngăTHCS

Qu nălỦăho tăđ ngăTTVHDT lƠăquáătrìnhăch ăth ăqu nălỦăd aătrênăc ăs ăkhoaă

h căqu nălỦ,ătínhăphápălỦăc aăv năđ ăđ ăcóăth ăđánhăgiáăđ căhi nătr ngăvƠăxơyăd ngă

h ăth ngăcácăbi năphápătácăđ ngăm tăcácăcóăm căđích,ăk ăho chălênăđ iăt ngăqu nălỦălƠăho tăđ ngăTTVHDT choăh căsinhăTHCSănhằmăđ tăđ căm cătiêuăgiáoăd căvƠăyêuăc uăc aăxưăh i

Đ ăth căhi năqu nălỦăho tăđ ngăGDăTTVHDTăt iăcácătr ngăTHCS,ănhƠăqu nălỦăc năqu nălỦăm cătiêu,ăn iădung,ăhìnhăth c,ăph ngăphápăvƠăcácăđi uăki năth că

hi n.ăTrongăgiaiăđo năphátătri nănhơnăcáchăng iăh c,ăb căTHCSăcóăvaiătròăr tăl n,ăđơyălƠăgiaiăđo năc aăs ăchuy năgiaoăc aăăv ăthƠnhăniên,ănh ngăthayăđổiătơmălíăl aătuổiăh căsinh.ăVìăv y,ăđ ăqu nălỦ,ătổăch căho tăđ ngăGDăTTVHDTăchoăh căsinhă ă

c păh cănƠy,ăvi căđ ăraăm cătiêu,ăcácăn iădung,ăhìnhăth cătổăch c,ăph ngăphápăth că

hi nălƠăc ăb năphùăh păv iăđặcăđi măl aătuổiăc aăh căsinhăTHCS

GDăTTVHDTălƠăcungăc p,ăbồiăd ỡngăỦăth cădơnăt c,ănơngăcaoătháiăđ ăvƠătráchănhi măc aăm iăcáănhơnăvƠăc ngăđồngătrongăvi căphátăhuyănh ngăgiáătr ăt tăđẹpăv ă

b năs căVHDT.ăTừ cácătriăth căv ăVH,ăTTVHDTăh ngăt iăhìnhăthƠnhăvƠăphátătri năcácă kỹ nĕngă ti pă c nă khaiă thácă triă th că vƠă v nă TTVH c aă đ aă ph ng, ti pă thu

nh ngătinhăhoaăvĕnăhóaăc aănhơnălo i.ăTTVHDT bồiăd ỡngăỦăth cădơnăt c,ănơngăcaoătháiăđ ătrơnătr ng,ăb oătồnăcácăgiáătr ăVHDT.ăĐồngăth i,ălƠmăphongăphúăđ iă

s ngătinhăth n,ătìnhăyêuăth ng,ăs ăc măthông,ăsẻăchia vƠăs g năbóăv iăc ngăđồng

1.3 HO Tă Đ NG GIỄOă D Că TRUY Nă TH NGă VĔNă HOỄă DỂNă T Că

1.3.1.V ătrí,ăvaiătròăc aăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóa dơnăt c trongăgiáoă

d cătoƠnădi năconăng i

Giáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt cătrongătr ngăTHCSăcóăm tăv ătríăquană

tr ngătrongăgiáoăd căt ăt ng,ătínhăcách,ănhơnăcáchăchoăh căsinh.ăGiáoăd cătruy nă

th ngăvĕnăhóaădơnăt călƠăm tăn iădungăđặcăthùămangătínhăc păthi tătrongăk ăho chăgiáoăd căh căsinhăc aătr ngăTHCSănóiăchung Trongăb iăc nhăhi nănay,ăvi căgi ăgìnăcácăgiáătr ătruy n th ngăvĕnăhóa,ănh ngăgiáătr ăs ăd năbi năm tăcùngăv iăs ătácă

đ ngănhi uăchi uăc aăn năkinhăt ,ăkhoaăh căvƠăcôngăngh ,ăgiáătr ăđ oăđ c,ătinhăth năyêuăn c,ăầăvƠăcácăgiáătr ăkhácăđưăđ căphátăhuyănh tălƠăsauăđổiăm iăđ tăn c.ăGiáă

tr ătruy năth ngăvĕnăhóaăđóngăvaiătròăquanătr ngălƠăđ ngăl căc aăs ăphátătri n.ăS ăphátătri năb năv ngăc aăđ tăn căhi năt iăvƠăt ngălaiălƠăminhăch ngărõănh tăv ă

ph măch tăc aăconăng iăVi tăNam,ăbi tăh ngăv ăc iănguồn,ăbi tăb oăv ănh ngăgiáă

tr ătruy năth ng,ăbi tăphátăhuyăn iăl c choăs ăphátătri năb năv ngăconăng iăVi tăNam.ăĐóălƠănh ngălƠăgiáătr ăđ oăđ c,ăgiáătr ănhơnăvĕn,ăgiáătr ătinhăth nălƠăđ ngăl căthúcăđ yăcácăgiáătr ăkhácă ăt măcaoăm i

Từănh năđ nhătrên,ăcóăth ăkh ngăđ nhărằng:ăGiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaădơnă

t că trong tr ngă THCSă cóă m tă v ă tríă vôă cùngă quană tr ngă trongă vi că giáoă d că t ă

t ng,ăđ o đ c,ănhơnăcáchăchoăth ăh ătrẻ,ă ch ănhơnăt ngălaiăc aăđ tăn c.ă Gópă

ph năth căhi năcóăhi uăqu ăm cătiêu giáoăd c toƠnădi năh căsinhăcácătr ngăTHCS

M cătiêuăc aăgiáoăd căphổăthôngăđưăđ căquyăđ nhăt iăLu tăGiáoăd călƠ:ăăắgiúpăHSăphátătri nătoƠnădi năv ăđ oăđ c,ătríătu ,ăth ăch t,ăth mămỹăvƠăcácăkỹănĕngăc ăb n,ăphátătri nănĕngăl căcáănhơn,ătínhănĕngăđ ngăvƠăsángăt o,ăhìnhăthƠnhănhơnăcáchăconă

ng iăVi tăNamăxưăh iăch ănghĩa,ăxơyăd ngăt ăcáchăvƠătráchănhi măcôngădơn;ăchu năb ăchoăHSăti păt căh călênăhoặcăđiăvƠoăcu căs ngălaoăđ ng,ăthamăgiaăxơyăd ngăvƠăb oăv ăTổăqu c”ă[27, tr.7]

Vìăv y,ăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóaătrongănhƠătr ngăTHCSăvừaămangătínhă

c păbách,ăvừaămangătínhălơuădƠi.ăCôngătácăgiáoăd căho tăđ ngătruy năvĕnăhóaădơnă

t călƠăs ăđ nhăh ngăvƠoănh ngăgiáătr ăt tăđẹpăc aăconăng iăVi tăNamăm i.ăQuaăđóăgiúpăh căsinhănơngăcaoăhi uăbi tăv ăgiáătr ătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt c;ăti păthuătinhăhoaănhơnălo i;ăc ngăc ăm ăr ngăcácăgiáătr ăvĕnăhóa;ăcóăỦăth căvƠătráchănhi mă

v iăb năthơnăvƠăxưăh i;ăbồiăd ỡngănhơnăsinhăquan,ăth ăgi iăquanăkhoaăh căđ ăcóătháiă

đ ăđúngăđ nătr cănh ngăv năđ ămƠăcu căs ngăđặtăra:ăt ăhoƠnăthi nămìnhăăv ăki nă

th căKHTN,ăKHXHăvƠăcácăkỹănĕngăs ngăc năthi tăkhácăhòaănh pătrongăcu căs ng

1.3.2.ăM cătiêuăgiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóa dơnăt c choăh căsinhă ăcácă

tr ngăTHCSă

M că tiêuă chungă c aă giáoă d că đƠoă t oă theoă tinhă th nă c aă Ngh ă quy tă TrungăngăKhóaăXIălƠăắăGDPTălƠăgiáoăd căđƠoăt oăphátătri nătoƠnădi năconăng iầ” Trongăn iădungăc aăNgh ăquy tăh iăngh ătrungă ngă2ăv ăgiáoăd căkh ngăđ nh:ăắNhi măv ăvƠăm cătiêuăc ăb năc aăgiáoăd călƠănhằmăxơyăd ngănh ngăconăng iăvƠă

th ăh ăthi tăthaăg năbóăv iălỦăt ngăđ căl pădơnăt căvƠăch ănghĩaăxưăh i,ăcóăđ oăđ cătrongăsáng,ăcóăỦăchíăkiênăc ngăxơyăd ngăvƠăb oăv ătổăqu c;ăcôngănghi păhoá,ăhi nă

đ iăhoáăđ tăn c;ăgi ăgìnăvƠăphátăhuyăcácăgiáătr ăvĕnăhoáăc aădơnăt c,ăcóănĕngăl că

ti păthuătinhăhoaăvĕnăhoáănhơnălo i;ăphátăhuyăti mănĕngăc aădơnăt căvƠăconăng iă

Vi tăNam,ăcóăỦăth căc ngăđồngăvƠăphátăhuyătínhătíchăc căc aăcáănhơn,ălƠmăch ătriă

th căkhoaăh căvƠăcôngăngh ăhi năđ i,ăcóăt ăduyăsángăt o,ăcóăkỹănĕngăth căhƠnhăgi i,ăcóătácăphongăcôngănghi p,ăcóătínhătổăch căkỷălu t;ăcóăs căkhoẻ ”

M cătiêuăc aăho tăđ ngăGDăTTVHDTăănhằmănơngăcaoănh năth c,ăhi uăbi tăvƠătônăvinhăcácăgiáătr VH truy năth ng,ăgiáătr ănhơnăvĕn,ănhơnăđ o,ănétăđặcătr ngăc a vĕnăhóaădơnăt c,ălỦăt ngăcáchăm ng,ăcácăchu năm căđ oăđ c,ăchu năm căv ăquyă

ph măphápălu t,ăgiáătr ăb năs căVH,ăcóă nhăh ngăđ năhƠnhăvi,ătháiăđ Cácăn iădungă yăđưăđ căđúcăk tăng năg n,ăd ăhi u nh tăđ căth ăhi nătrongăch ngătrìnhărènăluy năc aăĐ iăThi uăniênăTi năphongăHồăChíăMinhăắăN iădungărènăluy năĐ iăviênăthi uănhiătheoă5ăđi uăBácăHồăd y”

M cătiêuăchungăc aăGDăphổăthôngăkhôngăch ăcungăc păcácătriăth căkhoaăh cămƠălƠăđƠoăt oăconăng iăphátătri nătoƠnădi n: v ăđ oăđ c,ătríătu ,ăth mămỹăvƠăcácăkỹănĕngăc ăb năkhác, conăng iăm iăVi tăNamăxưăh iăch ănghĩaăcóăđ yăđ ăcácănĕngă

l c,ăđápă ngăm iă yêuăc u mƠăcu căs ngăvƠăxưăh iăđặtăra,ăcũngălƠăm cătiêuăquană

tr ngătrongăgiáoăd căphổăthôngănóiăchung,ăc păTHCSănóiăriêng.ă

Truy năth ngălƠănh ngăt ăt ng,ăđ cătínhăl iăs ng,ăt păquán,ăthóiăquen,ăhƠnhă

đ ngă ăđ căhìnhăthƠnhăvƠăduyătrìătừăth ăh ănƠyăsangăth ăh ăkhác.ăGiáoăd cătruy nă

th ngăchoăthi uănhiălƠăgiúpăcácăemăhi uăbi tăđ căn iădungăỦănghĩaătruy năth ngăt tăđẹpăc aădơnăt c,ăĐ ngă- ĐoƠnă- Đ i,ăgiáoăd căchoăcácăemăhi uăbi tăv ăquy năvƠăbổnă

ph nătheoălu tăb oăv ăvƠăchĕmăsócăgiáoăd cătrẻăem,ănơngăcaoăs ăhi uăbi tăv ăqu căt ăTừăđóăgiúpăcácăemăbồiăđ p tìnhăc m,ălòngăbi tă năth ăh ăchaăanh.ăRaăs căh căt păvƠă

ph năđ uărènăluy năb năthơnămình,ăthƠnhănh ngăconăngoanătròăgi i,ăb năt t

GDăTTVHDTă ăb căTHCSălƠăti năđ ăgiúpăh căsinhăđ nhăh ngărõăh nătrongă

h ngăđiăchungăc aăđ tăn cătrongăt ngălai.ăTruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt cămangătínhă nhơnă vĕnă vƠă nhơnă đ oă sơuă s c,ă nh ngă giáă tr ă tinhă th nă đ nhă h ngă choă cácăchu năm căluônăđ căb oătồn,ăl uătruy năvƠăphátăhuyăcóăch năl c,ăgiáătr ăTTVHDTălƠădiăs năvĕnăhóaătinhăth n,ăc tăcáchămangăđ măd uă năđặcătr ngăt tăđẹpăc aădơnăt căquaăhƠngăngƠnănĕmăl chăs ,ăTTVHDTăphátătri nătrongăc ngăđồngăt oăraăs ăg năk t,ă

th ngă nh t,ă hƠiă hòaă trongă cácă m iă quană h ă c aă c ngă đồng.ă Nh ă ho tă đ ngă GDăTTVHDTămƠăcácăgiáătr ă yăkhôngăm tăđiămƠăngƠyăcƠngăđ cănơngăcao,ăchínhăgiáătr ă

yăđưăgópăph năs năsinhăm tăth ăh ăt ngălaiăs ngăcóăỦăth c,ăcóătráchănhi măđ iăv iăquêă h ng,ă đ tă n c,ă c ngă đồng.ă GDă TTVHDTă choă HSă tr ngă THCS ph iă đ tă

đ căm cătiêuăsauăđơy:

- Kiến thức:

Bi tă kháiă ni mă vĕnă hóa,ă nh ngă đặcă tr ngă c ă b nă c aă vĕnă hóa;ă hi uă đ căVHDT, nh ngăbi uăhi năc aăTTVHDT;ăhi uăcácăgiáătr ăvĕnăhóaăc aădơnăt c Vi tăNamănóiăchungăvƠăcácăDTăkhácăsinhăs ngă ăđ aăph ng; hi u s ăc năthi tăc aăvi că

b oătồn,ăphátăhuyăb năs căVHDT cũngănh ănh ngăch ătr ng,ăchínhăsáchăc aăĐ ng,ăNhƠăn cătaătrongăcácăho tăđ ngănƠy

- Kỹ năng, hành vi:

Nh nădi năTTVHDTăc aădơnăt căn iăcácăemăđ căsinhăra,ăvƠăcácăDTăcùngăsôngătrênăđ aăbƠn,ăbi tăcácăy uăt ăvĕnăhóaăc năgi ăgìn,ăphátăhuy,ănh ngăh ăt c,ăl că

h uăc nălo iăb ăđ ăphùăh păv iăs ăphátătri n,ăđápă ngăyêuăc uăcácăchu năm căxưă

h i,ăc ngăđồngăđ ăra;ăthamăgiaăcácăho tăđ ngănhằmăgi ăgìnăvƠăphátăhuyăb năs căVHDTăc aădơnăt cămìnhăvƠăcácădơnăt căanhăem

- Thái độ, tình cảm:

Lòngăt ăhƠoădơnăt c,ătìnhăyêuăquêăh ngăđ tăn c;ăBiêtătônătr ngăTTVHDTăc aădơnă

t cămìnhăvƠăcácădơnăt căkhác;ăcóăỦăth căgi ăgìn,ăphátăhuyănh ngăgiáătr ăTTVHDTăphùăh pă

v iăs ăphátătri năchungăc aăvĕnăhóa c ngăđồng;ăcóătháiăđ ăvƠăhƠnhăviă ngăx ăphùăh păv iăchu năm căđ oăđ c,ăchu năm căphápălu t,ăbi tăđ uătranhăvƠăphêăphánănh ngăphongăt c,ă

t păquánăl căh uăkhông phùăh păm tăcáchătíchăc căvƠăhi uăqu

1.3.3.ăN iădung,ăph ngăpháp,ăhìnhăth cătổăch căgiáoăd cătruy năth ngă vĕnăhóaădơnăt căchoăh căsinhă ăcácătr ngăTHCSă

* Nội dung tổ chức giáo dục truyền thống văn hóa dân tộc ở trường THCS

Trong n i dung d y h c vƠ ho tăđ ng giáo d c c a nhƠ tr ng Vi t Nam hi n nay, giáo d căTTVHDTăđư đ căđ aăthƠnh m t n i dung giáo d c quan tr ng M t

s giá tr vĕnăhóa truy n th ng Vi tăNam,ătinhăhoaăvĕnăhóa c a c ngăđồng cácădơnă

t c Vi t Nam vƠ qu c t đ căđ aăvƠo trong nhi uăbƠi h c, cácămônăh că ăcác c p

ti u h c, THCS vƠ THPT.ăTuyănhiên,ădoănhi uănguyênănhơnăkhác nhau, vi c giáo

d c TTVHDT tr ng phổ thôngătrongăth i gian qua vẫn còn b c l m t s b t c p

nh : ch aăc p nh t k păth iăv iănh ngăthayăđổi từngăngƠy,ătừngăgi ,ătừng giaiăđo n

phát tri n m i c aăđ tăn c, ch aăb t k p nh ngăđổi m iăv ph ngăpháp, cách th c

giáo d c TTVHDT c a khoa h c giáoăd căhi năđ i Vì th d th o Đ ánăđổi m i

Ch ngătrình,ăSGKăGDPTăsauănĕmă2015ăc a B Giáo d c vƠ ĐƠo t oăđư kh ng

đ nh: "Chương trình GDPT phải đóng vai trò quan trọng trong việc giáo dục hệ

thống giá trị tích cực cho học sinh theo hướng phát triển toàn diện nhân cách: bảo

tồn các giá trị cao đẹp của truyền thống, tiếp nhận, hấp thu, chuyển hóa các giá trị

mới một cách thích hợp; ch́ trọng giáo dục ý thức trách nhiệm, lòng nhân ái, tính

trung thực và tinh th n d̃ng cảm; hình thành các năng lực cơ bản c n thiết, " đ

b t k p v i nh ngăđổi m i c a D th o vƠ kh c ph c nh ng b t c p c aăch ngă

trình giáo d c phổ thôngăhi n hƠnh, vi cănghiênăc u giáo d căvĕnăhóa truy n th ng

thôngăqua n i dung cácămônăh c, các ho tăđ ng giáo d c nhƠ tr ng phổ thôngă

Vi t Nam lƠ c n thi t, góp ph n t o nh ng ti năđ lỦ lu n vƠ th c ti n cho ho t

đ ng tri năkhaiăxơyăd ngăch ngătrình vƠ SGKăGDPTăsauănĕmă2015

N i dungă cácă giáă tr ă truy nă th ngă vĕnă hóaă dơnă t că r tă phongă phú,ă đaă d ng,ănhi uămặt.ăTuyănhiên,ătrongăkhuônăkhổăv năđ ănghiênăc u,ăchúngătôiăch ăl aăch nă

nh ngăn iădungăch ăy uănh tăcóăliênăquanătr căti păđ năvi căgiáoăd c,ăbồiăd ỡngă

h căsinhăTHCSăhi nănay

- Giáo dục truyền thống yêu nước và tinh th n độc lập dân tộc

Truy năth ngăyêuăn călƠăs iăch ăđ ăxuyênăsu tătoƠnăb ăl chăs ădơnăt căVi tăNam.ăGiáoăd căchoăh căsinhăk ăthừaăvƠăphátăhuyăgiáătr ătruy năth ngăyêuăn cătrongă

ch ngăngo iăxơmăb oăv ăđ tăn cătrongătìnhăhìnhăhi nănayăt călƠătíchăc căch ngănghèoănƠnăl căh u,ăv năt iăxơyă d ngă xưăh iădơnăgiƠu,ăn că m nh,ăxưăh iăcôngăbằng,ădơnăch ,ăvĕnăminh,ăhi năđ i.ă

- Giáo dục truyền thống nhân ái khoan dung

Truy năth ngănhơnăáiă đ căth ăhi nă ătìnhă yêuăth ngăconă ng i,ăs năsƠngăgiúpăđỡăng iăkhác,ăkhôngăv ăl i.ăTruy năth ngăkhoanădungăbi uăhi nă ătínhănhơnă

đ o,ălòngăv ătha.ăGiáoăd cătruy năth ngănhơnăáiăkhoanădungăchoăh căsinhăs ăcóătácă

d ngăgiáoăd căh căsinhăluônătônătr ngăth yăcô,ăyêuăth ngăvƠăgiúpăđỡăb nătrong h că

t păcũngănh ăsinhăho t,ăbi tăb oăv ăvƠăgi ăgìnăc aăcông,ăquanătơmăđ năn iăb tăh nhă

c aăng iăkhác;ăgiúpăh căsinhăcóă căm ,ăhoƠiăbưo,ăkhôngăngừngăh căt păvƠăt ăgiácă

t ăh c,ăb căđ uăcóăđ nhăh ngăchoăcu căs ngăc aămình,ăgópăph năhìnhăthƠnhăvƠăphátătri nănhơnăcách

- Giáo dục truyền thống đoàn kết, ý thức cộng đồng

Truy năth ngăđoƠnăk t,ăỦăth căc ngăđồngănh :ăluônăg năbóăv iăcácăthƠnhăviênătrongăgiaăđình,ăgiaăt c,ăh ăhƠng,ăl năh nălƠăc ngăđồngălƠngăxư,ădơnăt cătrongăc ngăđồngăng iăVi tăNam.ăVìăv y,ăgiáoăd cătruy năth ngăđoƠnăk tăc ngăđồngăchoăh căsinhălƠătừngăb căxơyăd ngăchoăh căsinhăcóăỦăth căv ădơnăt căătrongăc ngăđồngăcácădơnăt căVi tăNam,ăh căsinhăh pătácăthamăgiaăcácăphongătrƠoăc aăt păth ăQuaăđóăh căsinhkhôngăcònănh ngăeăng iămƠăthơnăthi nătíchăc cătrongăcácăho tăđ ngăchungăc aă

tr ng,ăl p

- Giáo dục truyền thống yêu lao động c n cù tiết kiệm

Nh ăcóătruy năth ngăyêuălaoăđ ngăc năcù,ăti tăki mămƠădơnăt cătaăđưăv tăquaă

m iăkhóăkhĕn,ăth ătháchăkh cănghi tăc aăthiênănhiênăđ ăxơyăd ngăvƠăphátătri năđ tă

n c.ăVìăv y,ăgiáoăd cătruy năth ngăyêuălaoăđ ngăc năcù,ăti tăki măs ăgiúpăh căsinhă

nh năth cărõăvaiătrò,ăỦănghĩaăc aălaoăđ ngătrongăs ăphátătri năxưăh i,ăgiúpăh căsinhăcóătìnhăyêuăvƠătháiăđ ăđúngăđ năđ iăv iălaoăđ ng.ăLaoăđ ngăkhôngăch ăt oăraăgiáătr ă

v tăch tăvƠăs năph măph căv ăđ iăs ngămƠăcònăt oăraăcácăgiáătr ătinhăth năvƠăs că

kh e.ăLaoăđ ngăchĕmăch ăsángăt oăv iăỦăth cătráchănhi măv iăvi căápăd ngăkỹăthu tătiênăti năgiúpănơngăcaoăch tăl ngăs ngăc aăc ngăđồng

- Giáo dục truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo

K ăthừaăvƠăphátăhuyătruy năth ngăhi uăh c,ătruy năth ngătônăs ătr ngăđ oăc aădơnăt căvừaănétăđặcătr ngăc aădơnăt căVi tăNam.ăVi căgi ăgìnăăvƠăphátăhuyăgiáătr ăđóăkhôngăch ălƠătráchănhi m,ănghĩaăv ,ămƠăcònălƠăvinhăd ăl nălaoăc aănétăph măch t đángăquỦăc aăh căsinh,ălƠmăgiƠuătríătu ,ăhìnhăthƠnhăph măch t,ătíchăcáchăcaoăquỦ,ălƠă

m tătrongănh ngănhơnăt ăđ măb oăchoăs ăphátătri năkinhăt ăxưăh iănh ngăkhôngăxaă

r iătruy năth ngăvĕnăhóaădơnăt căt tăđẹp

NgoƠiănh ngătruy năth ngăquỦăgiáăc aădơnăt căđư nêuă ătrênăcònănhi uătruy nă

th ngăt tăđẹpămƠăchaăôngăđ ăl iănh ătruy năth ngăanhădũng,ăb tăkhu t,ăkiênăc ng,ătruy năth ngăắu ngăn cănh ănguồn” Nh ngătruy năth ngăquỦăbáuăđóăcóăm tăv ătríăvƠăvaiătròăr tăquanătr ngătrongăđ iăs ngăxưăh iăc aănhơnădơnăta trongăquáăkh ,ă

hi năt iăvƠăt ngălai.ăDoăv y,ăk ăthừa,ăgi ăgìnăvƠăphátătri nătruy năth ngăvĕnăhóaădơnă t că lênă m tă t mă caoă m i,ă lƠă tráchă nhi mă c aă m iă cácă c pă cácă ngƠnhă nh tă lƠătrongăgiáoăd căđƠoăt oăth ăh ătrẻăhi nănayăvƠămaiăsau

Tr că h tă giáoă d că truy nă th ngă yêuă n c,ă truy nă th ngă ch ngă giặcă ngo iăxơm,ătruy năth ngăcáchăm ngăc aăĐ ngă- ĐoƠn - Đ i,ătruy năth ngălaoăđ ng,ăh că

t p,ăsángăt oăt ăl p,ăt ăc ng,ăxơyăd ngăquêăh ngăđ tăn c,ătruy năth ngăđoƠnăk t,ă

th ngăyêuăđùmăb călẫnănhauă ăGiáoăd cătr y năth ngăgiaăđình,ăkínhăyêuăôngăbƠ,ăchaămẹ,ăth yăcôăgiáo.ăGiáoăd cătruy năth ngăĐ iăgiúpăthi uănhiăhi uărõăl chăs ăvƠăphongătrƠoăc aăđ iăThi uăNiênăTi năPhongăHồăChíăMinh.ăNh ngăt măg ngătiêuă

bi uăc aăt păth ăvƠăcáănhơnătừăđóăcácăemăth yăđ căvinhăd lƠăng iăđ iăviênăđ ăti pă

t căho tăđ ngătruy năth ngăt oăraănh ngăthƠnhătíchăm i,ătổăch căchoăcácăemăh căt păvƠălƠmătheoătruy năth ngăc năcóănh ngăph ngăphápăthíchăh păv iăđặcăđi mătơmăsinhălíăvƠăhoƠnăc nhăc ăth

Cungăc păchoăh căsinhănh ngăki năth căc ăb n,ănh ngăhi uăbi tăv ăv nătruy nă

th ngăvĕnăhóaăc aădơnăt cătrênăquêăh ngămình.ăHìnhăthƠnhăvƠăphátătri nă ăHSăcácăkỷănĕngăti păc n,ăkhaiăthácătriăth căvƠăv nătruy năth ngăvĕnăhóaăăc aăđ aăph ngăđ ă

ti păthu,ăh căh i,ăv năd ngătrongăho tăđ ngăhi năt iă cũngănh ăsauănƠy.ăGiáoăd cătruy năth ngăvĕnăhóa,ăbồiăd ỡngăỦăth cădơnăt c,ănơngăcaoătháiăđ ătrơnătr ngădiăs năvĕnăhóaădơnăt căvƠătráchănhi măđ iăv iăs ăphátătri năc aăc ngăđồngăvƠăquêăh ng,ăhìnhăthƠnhăchoăh căsinhăph măch tăđ oăđ căcaoăđẹp,ăđ iăs ngătìnhăc mătrongăsáng,ă

bi tăyêuăth ng,ătinhăth năg năbóăv iăc ngăđồng.ă

* Hình thức tổ chức giáo dục truyền thống văn hóa dân tộc ở trường THCS

Hìnhăth cătổăch căt tăho tăđ ngăGDăTTVHDTă ăcácătr ngăTHCSăch ăy uă

ho tăđ ngăngoƠiăgi ăL căl ngăthamăgiaăchínhălƠ CBQL,ăGV,ăTổngăph ătráchăđ i,ă

nh ngăng iătr căti păthamăgiaătổăch căho tăđ ngăGDăTTVHDTătrongăcácătr ng