Câu 1: Anh chị hãy đưa ra các biện pháp để tạo dựng động cơ học tập cho sinh viên tại nơi các anh chị đang công tác, giảng dạy Để nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng là nhiệm vụ quan
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
BÀI THU HOẠCH: TÂM LÝ DẠY HỌC ĐẠI HỌC
Câu hỏi
Câu 1: Anh (chị) hãy đưa ra các biện pháp để tạo dựng động cơ học tập cho sinh viên tại nơi các anh (chị) đang công tác, giảng dạy.
Câu 2: Anh (chị) hãy xây dựng bảng mô tả nghề nghiệp mà anh (chị) được đào tạo hoặc đào tạo sinh viên tại các trường của anh (chị).
HỌC VÀ TÊN HỌC VIÊN:
Ngày tháng năm sinh:
Đơn vị công tác:
Lớp học: NVSP
Giảng viên: TS
Hà Nội: 05/2021
Trang 2MỤC LỤC
Câu 1: Anh (chị) hãy đưa ra các biện pháp để tạo dựng động cơ học tập cho sinh
viên tại nơi các anh (chị) đang công tác, giảng dạy 1
1 ĐẶT VẤN ĐỀ 1
2 NỘI DUNG NGHIÊN CỨU 1
2.1 Khái niệm động cơ học tập của sinh viên 1
2.2 Sự hình thành động cơ học tập 2
2.3 Một số động cơ học tập 3
Động cơ nhận thức khoa học 3
Động cơ về nghề nghiệp 3
Động cơ quan hệ chính trị - xã hội 4
Động cơ vụ lợi 4
2.4 Một số biện pháp để tạo dựng động cơ học tập cho sinh viên 5
2.5 Những yếu tố ảnh hưởng đến động cơ học tập 6
Các yếu tố chủ quan ảnh hưởng tới ĐCHT của SV 6
Các yếu tố khách quan ảnh hưởng tới động cơ học tập của sinh viên 6
3 KẾT LUẬN 7
Câu 2: Anh (chị) hãy xây dựng bảng mô tả nghề nghiệp mà anh (chị) được đào tạo hoặc đào tạo sinh viên tại các trường của anh (chị) 8
BẢNG MÔ TẢ ĐÀO TẠO SINH VIÊN 8
Tài liệu tham khảo 10
Trang 3Câu 1: Anh (chị) hãy đưa ra các biện pháp để tạo dựng động cơ học tập cho sinh viên tại nơi các anh (chị) đang công tác, giảng dạy
Để nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng là nhiệm vụ quan trọng đặt ra đối với các trường nhằm đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay Để thực hiện được điều
đó, trước hết sinh viên phải học tập tốt Chính vì vậy chất lượng học tập của sinh viên
sẽ chịu sự ảnh hưởng từ các yếu tố khách quan và chủ quan, đặc biệt động cơ học tập
là yếu tố quyết định trực tiếp chất lượng học tập của các bạn sinh viên
Vậy thì động cơ thúc đẩy sinh viên học tập là gì? Các biện pháp tạo dựng động cơ học tập cho sinh viên?
2 NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
2.1 Khái niệm động cơ học tập của sinh viên
Đông cơ học tập là gì?
Động cơ trong tiếng Latin là Motif, có nghĩa là nguyên nhân thúc đẩy con người hành động Nguyên nhân này nằm bên trong chủ thể có thể xuất phát từ nhu cầu sinh lý hay tâm
Theo từ điển Tiếng Việt: “Động cơ là những gì thôi thúc con người có những ứng xử nhất định một cách vô thức hay hữu ý và thường gắn liền với những nhu cầu”
Từ điển trực tuyến Wikipedia định nghĩa: “Động cơ là một chuỗi các lý do khiến chủ thể quyết định tham gia một hành vi cụ thể”
Trong tâm lý học, có nhiều quan niệm khác nhau về động cơ học tập (ĐCHT)
Theo Đoàn Huy Oánh (2004), “động cơ thúc đẩy học tập là trạng thái nội tâm lâu dài có hiệu lực giúp học sinh duy trì hứng thú và ham muốn tìm tòi học hỏi, vượt qua những trở ngại” (Đoàn Huy Oánh, 2004, tr 224)
Theo Phan Trọng Ngọ: “Động cơ học tập là cái mà việc học của họ phải đạt được để thoả mãn nhu cầu của mình Nói ngắn gọn, học viên học vì cái gì thì đó chính
Trang 4là động cơ học tập của học viên”.
Động cơ học tập là: “Động cơ học tập có thể hiểu là mục tiêu mà sinh viên đặt
ra và hoàn thành mục tiêu đó, trên cơ sở nhu cầu thực tế của bản thân và xã hội”
Sơ đồ: Mối quan hệ giữa mục đích, mục tiêu và động cơ học tập
2.2 Sự hình thành động cơ học tập
Động cơ học tập không có sẵn hay tự phát, mà được hình thành dần dần trong quá trình học tập của sinh viên dưới sự tổ chức, hướng dẫn của giảng viên Nhu cầu giải quyết được mâu thuẫn “giữa một bên là “phải hiểu biết” và bên kia là “chưa hiểu biết” (hoặc hiểu biết chưa đủ, chưa đúng)” là nguyên nhân chính yếu để hình thành động cơ học tập ở sinh viên
Động cơ học được chia thành hai loại là động cơ bên ngoài (động cơ xã hội) và động cơ bên trong (động cơ hoàn thiện tri thức) Hoạt động học tập được thúc đẩy bởi động cơ hoàn thiện tri thức thường không chứa đựng xung đột bên trong Có thể có những khó khăn trong quá trình học hỏi đòi hỏi phải có nỗ lực ý chí để khắc phục, nhưng là khắc phục các trở ngại bên ngoài chứ không hướng vào đấu tranh với chính bản thân Do đó, chủ thể của hoạt động học không có những căng thẳng tâm lý Hơn nữa, động lực nội tâm còn chứng tỏ được khả năng “tự quyết định”, làm phát sinh tinh
Trang 5thần độc lập, tự giải quyết các trở ngại, đem lại cho người học nhiều sáng kiến Còn hoạt động học tập được thúc đẩy bởi động cơ quan hệ xã hội ở mức độ nào đó mang tính cưỡng bức, có những lực chống đối nhau (như kết quả học tập không đáp ứng mong muốn của cha mẹ) Vì thế nó gắn liền với sự căng thẳng tâm lý, không đóng góp nhiều cho óc sáng tạo và khả năng giải quyết các trở ngại Hơn nữa nó đòi hỏi phải đấu tranh với chính bản thân nên sinh viên dễ vi phạm nội quy, lơ là việc học…
Tuy nhiên, xét về mặt lý luận, mỗi hoạt động được thúc đẩy bởi một động cơ nhất định Hoạt động học hướng đến là những tri thức khoa học, thì chính nó (tức là đối tượng của hoạt động học) trở thành động cơ của hoạt động ấy Khi động cơ hoàn thiện tri thức được đáp ứng thì đồng nghĩa với nó là động cơ quan hệ xã hội cũng được thoả mãn Cả hai loại động cơ này đều xuất hiện trong quá trình học tập và trong từng hoàn cảnh cụ thể, điều kiện nào đó mà động cơ này hay động cơ kia chiếm vị trí quan trọng hơn, nổi lên và chiếm ưu thế trong thứ bậc động cơ Vậy dựa trên nền tảng đó, ta có thể đưa ra một số phương cách cụ thể để hình thành động cơ học tập cho sinh viên
2.3 Một số động cơ học tập
Có rất nhiều động cơ học tập như sau:
Động cơ nhận thức khoa học
+ Đây là sự thúc đẩy quan trọng không thể thiếu của người học trong thời gian học tập tại trường
+ Động cơ nhận thức khoa học trong hoạt động học của người học là các thúc đẩy liên quan đến nhu cầu nắm vững tri thức khoa học thuộc ngành nghề mà mình sẽ học, sẽ phải làm chủ nó trong suốt cuộc đời
+ Có thể nhận thấy động cơ nhận thức khoa học là sự thể hiện tập trung nhất của động cơ học tập trong hoạt động học tập của người học tại trường
+ Động cơ nhận thức khoa học của người học được biểu hiện rõ nét ở hứng thú nhận thức liên quan đến các khía cạnh dễ nhận thấy như: ham học tập, thích thú say sưa với việc học; óc tò mò khoa học; thích đem lý luận học được vận dụng vào thực tiễn; cần cù nhẫn nại trong việc học; có óc phê phán khoa học; có tính
Trang 6độc lập trong tư duy suy nghĩ; giàu tưởng tượng sáng tạo; tính dễ xúc cảm về nhận thức
Động cơ về nghề nghiệp
+ Kích thích người học tập trung vào học tập, hăng say với việc học còn có động
cơ nghề nghiệp
+ Đây là các thúc đẩy xuất phát từ ý nghĩa và giá trị cao cả của nghề nghiệp mà mình sẽ được đào tạo và có thể sẽ gắn bó suốt đời
+ Các động cơ nghề nghiệp chính là sự thể hiện cụ thể của nhu cầu mong muốn có được một nghề nghiệp cụ thể, có một vị trí, giá trị nhất định vừa phục vụ tốt cho
xã hội, vừa là cái đảm bảo cho cuộc sống riêng của bản thân
+ Chính từ khát vọng nắm vững, làm chủ một nghề cụ thể này mà người học biết tập trung trí tuệ và công sức của mình vào việc học để có được tri thức sâu rộng
và tay nghề thành thạo trong quá trình học tập tại trường
+ Nếu người học thiếu vắng động cơ này, ngồi học trên giảng đường để đào tạo ra làm nghề này nhưng tâm trí lại quan tâm đến việc sẽ chuyển sang nghề khác, việc khác
Động cơ quan hệ chính trị - xã hội
Đó là các thúc đẩy người học tích cực học tập liên quan đến thỏa mãn các nhu cầu như nhu cầu mong muốn tiến bộ, trưởng thành; nhu cầu mong muốn hoàn thiện và phát triển nhân cách; nhu cầu nắm vững các kiến thức cần thiết để sau này bản thân có điều kiện cống hiến phục vụ nhiều hơn cho xã hội,
Nội dung của các động cơ chính trị - xã hội trong hoạt động học tập của người học được thể hiện cụ thể ở các khía cạnh sau:
+ Nắm vững mục tiêu, yêu cầu đào tạo của nhà trường trong toàn khóa và từng năm làm cơ sở cho các định hướng nỗ lực học tập của bản thân trong thời gian học tập tại trường
Trang 7+ Nắm vững yêu cầu nhiệm vụ cách mạng của tổ quốc đang đặt ra cho thế hệ trẻ hiện nay, đòi hỏi của xã hội, đất nước đối với ngành nghề mà mình sẽ được đào tạo, sẽ được học ở trường
+ Khát vọng vươn lên trưởng thành của bản thân nhằm phục vụ cho xã hội, cho đất nước sau khi tốt nghiệp ra trường
+ Ý thức được vị trí, trách nhiệm hiện tại và tương lai của bản thân
+ Có ý thức tổ chức kỷ luật trong học tập, chấp hành nghiêm các nội quy học tập của nhà trường và lớp học đề ra, có thái độ học tập đúng đắn
Động cơ vụ lợi
+ Các động cơ lợi ích riêng trong hoạt động học tập là các thúc đẩy, kích thích người học say mê, tích cực học tập nhằm đạt kết quả cao mang ý nghĩa riêng liên quan đến lợi ích của cá nhân
+ Bao trùm lên các động cơ này là lương tâm, trách nhiệm, xúc cảm, tự hào, kiêu hãnh trong hoạt động học tập Chính các động cơ này như là cội nguồn kích thích con người hành động không biết mệt mỏi cho các mục đích đã được cá nhân đặt ra
2.4 Một số biện pháp để tạo dựng động cơ học tập cho sinh viên
Rõ ràng, động cơ học tập của các bạn sinh viên rất đa dạng nhiều ngành nghề lĩnh vực khác nhau, chính vì vậy để tạo cho sinh viên có động cơ học tập tốt người giảng viên cần phải:
Giúp sinh viên xác định được mục đích học tập Sinh viên phải xác định được mục đích học tập là gì trong quá trình đang học tại trường, khi ra trường sinh viên có được những kiến thức gì? làm được gì? Cụ thể như sinh viên phù hợp với ngành nghề nào? học hay không học một môn sẽ lĩnh hội được những gì và không được gì?, cần trang bị những gì để khi tốt có đủ kỹ năng làm việc Có như vậy, sinh viên mới có động cơ để nổ lực học tập
Bên cạnh việc xác định mục tiêu học tập cho sinh viên, giảng viên cần chuẩn bị tài liệu giảng dạy thật tốt, nội dung bài giảng phù hợp với trình độ, đáp ứng nhu cầu của sinh viên, các trang thiết bị dạy và học phải đáp ứng được đầy đủ như lời nói uyển chuyển, lối cuốn, hình ảnh trực quan sinh động, slide bài giảng không quá nhiều chữ, màu sắc đơn giản tập trung vào điểm nhấn và khai thác và áp dụng hiệu quả công nghệ thông
Trang 8tin vào trong bài giảng
Ngoài ra trong giảng dạy giảng viên nên sử dụng phương pháp thuyết trình cho phù hợp với lớp đông sinh viên Trong quá trình giảng, người dạy chú ý tới âm lượng, nhịp điệu trong giọng nói; người dạy nên truyền đạt lại những kinh nghiệm và đưa ra những ví dụ liên hệ thực tế, giúp người học tiếp thu nhanh và không thấy nhàm chán…
Phương pháp thuyết trình có thể kết hợp với phương pháp vấn đáp bằng hệ thống câu hỏi linh hoạt sẽ tạo được hứng thú cho học viên trong lớp học Đây là một cách nhằm làm chuyển biến vị trí của người học từ thụ động sang chủ động, giảng viên
có thể tăng dần mức độ khó của các câu hỏi, tùy vào từng lớp học, từng sinh viên mà
có những câu hỏi vừa sức, cho điểm học viên nhằm kích thích học viên trong học tập Không những thế, để tăng cường động lực và hứng thú học tập cho sinh viên người giảng viên cần phải tạo ra và duy trì không khí dạy học thoải mái trong lớp cho đến khi kết thúc giờ học;
Ngoài ra, còn rất nhiều phương pháp tích cực có thể áp dụng trong giảng dạy học viên như thảo luận nhóm, nghiên cứu trường hợp điển hình qua câu chuyện kể, đoạn clip, trò chơi ô chữ, những trò chơi Những phương pháp này sẽ góp phần tạo sự hào hứng, tạo ấn tượng cho người học nhằm truyền tải nội dung giảng dạy một cách nhẹ nhàng, hiệu quả
Tuy nhiên, sẽ hiệu quả hơn khi người dạy áp dụng trong giảng dạy như thảo luận nhóm, nghiên cứu trường hợp điển hình qua câu chuyện kể, đoạn clip, trò chơi ô chữ, những trò chơi Từ đó giảng viên tùy theo mục tiêu, nội dung bài giảng, khả năng, trình độ người học, trang thiết bị dạy học mà lựa chọn, phối hợp các phương pháp giảng dạy cho phù hợp, tăng cường hoạt động của người học, hướng tới mục tiêu hình thành năng lực cho người học
học tập của sinh viên Vì vậy, mà người giảng viên cũng cần xem xét và kiến nghị với nhà trường để trang bị những cơ sở, phương tiện dạy học tốt nhất cho sinh viên trong điều kiện có thể
Trên đây là một số biện pháp để giúp tăng cường động lực học tập cho sinh viên Tuy nhiên, để duy trì được hứng thú và động cơ học tập của sinh viên trong suốt quá trình giảng dạy và học tập tại trường không phải là một điều dễ dàng Nên người giảng viên cần phải cố gắng trau dồi thêm năng lực, phẩm chất nghề nghiệp, cùng với
sự kiên nhẫn và tình yêu dành sinh viên cũng như biết kết hợp nhuần nhuyễn, khéo lẽo giữa hai loại động lực bên trong và bên ngoài thì mới có thể khiến sinh viên có hứng thú học tập và đạt được kết quả cao
2.5 Những yếu tố ảnh hưởng đến động cơ học tập
Các yếu tố chủ quan ảnh hưởng tới ĐCHT của SV
- Tính cách của bản thân
Trang 9- Ý thức tự giác học tập
- Niềm tin vào ngành đang theo học
- Hứng thú học tập
- Khả năng học tập của bản thân
- Ý thức tự khẳng định năng lực học tập của bản thân
ĐCHT của SV chịu tác động rất lớn bởi yếu tố tâm lí chủ quan Tuy nhiên mức độ ảnh hưởng của các yếu tố này là không giống nhau
+ Ý thức tự giác học tập và niềm tin vào ngành đang theo học Đây là hai yếu
tố tác động mạnh nhất đến ĐCHT của SV, đa số SV cho rằng hai yếu tố này ảnh hưởng nhiều nhất đến ĐCHT của họ
+ Ý thức tự khẳng định năng lực học tập của bản thân Đây là yếu tố được đánh giá cao mức độ ảnh hưởng của nó đối với ĐCHT
+ Hứng thú học tập cũng là yếu tố ảnh hưởng nhiều tới ĐCHT của họ Hứng thú đối với học tập sẽ giúp SV khắc phục được những khó khăn, trở ngại để hoàn thành mục tiêu mà bản thân đề ra
+ Hai yếu tố còn lại là: Tính cách của bản thân và khả năng học tập của bản thân cũng được đánh giá là có ảnh hưởng nhiều tới ĐCHT
Các yếu tố khách quan ảnh hưởng tới động cơ học tập của sinh viên
- Sự quan tâm, chăm sóc và đinh hướng nghề nghiệp của gia đình
- Cơ sở vật chất kỹ thuật của trường
- Uy tín của Khoa, Trường đào tạo
- Trình độ năng lực của giảng viên
- Sự cạnh tranh của các cá nhân trong lớp
- Sự quan tâm động viên giúp đỡ của bạn bè
Trang 10- …
3 KẾT LUẬN
Tóm lại, động cơ học tập không có sẵn, cũng không thể áp đặt mà được hình thành dần dần trong quá trình người học đi sâu chiếm lĩnh đối tượng học tập Đối với giảng viên có thể tạo động cơ học tập cho sinh viên thông qua nội dung bài giảng, sử dụng phương pháp, hình thức tổ chức dạy học…nhằm kích thích tính tích cực, tạo hứng thú học tập cho học viên để việc học trở thành nhu cầu không thể thiếu được của người học Động cơ học tập là yếu tố rất quan trọng quyết đến chất lượng học tập của các bạn sinh viên theo chúng tôi, từ đó ba biện pháp chính để giáo dục ĐCHT cho SV cần được quan tâm là: giáo dục nhằm nâng cao nhận thức của SV về mục tiêu, ý nghĩa, yêu cầu ngành học, ý thức, trách nhiệm đối với bản thân, gia đình và nhà trường; nâng cao năng lực chuyên môn, đa dạng hóa các phương pháp giảng dạy của giảng viên; hoàn thiện cơ sở vật chất phục vụ việc dạy và học
Câu 2: Anh (chị) hãy xây dựng bảng mô tả nghề nghiệp mà anh (chị) được đào tạo hoặc đào tạo sinh viên tại các trường của anh (chị).
BẢNG MÔ TẢ ĐÀO TẠO SINH VIÊN
Tên chương trình (tiếng Việt) Công nghệ thông tin
Tên chương trình (tiếng Anh) Information Technology
Mã ngành đào tạo 7480201
Trường cấp bằng Trường Đại Học ABC
Tên gọi văn bằng Kỹ sư công nghệ thông tin
Trình độ đào tạo Đại học
Số tín chỉ yêu cầu 133
Hình thức đào tạo Chính quy
Thời gian đào tạo 4 năm
Đối tượng tuyển sinh Học sinh tốt nghiệp THPT
Thang điểm đánh giá 10