Các yếu tố tác động đến quản lí phát triển năng lực sư phạm cho giáo viên ở các trường trung cấp trong bối cảnh hiện nay

Bài viết nghiên cứu các yếu tố tác động đến quản lí phát triển năng lực sư phạm cho giáo viên ở các trường trung cấp nhằm phát triển toàn diện người giáo viên, đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện của giáo dục, phục vụ cho sự nghiệp phát triển đất nước trong bối cảnh hội nhập, hợp tác quốc tế hiện nay.

CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN QUẢN LÍ PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC SƯ PHẠM CHO GIÁO VIÊN

Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG CẤP TRONG BỐI CẢNH HIỆN NAY

Nguyễn Hồng Hải - Trường Trung cấp Bách Nghệ

Ngày nhận bài: 06/12/2018; ngày sửa chữa: 16/12/2018; ngày duyệt đăng: 20/12/2018

Abstract: Developing pedagogical competency and managing the development of pedagogical

competency for teachers are urgent issues and a top concern of educational institutions in general

and of professional intermediate schools in particular In order to overcome difficulties and

obstacles and take advantage of opportunities, promoting advantages In this article, we study the

factors that influence management of pedagogical competency development for teachers at

professional intermediate schools in order to comprehensively develop teachers, meeting the

requirements of the basic and comprehensive renovation of education, serving the country's

development in the context of international integration and cooperation today

Keywords: Development of pedagogical competency, management of pedagogical competency

development, professional intermediate school

1 Mở đầu

Với vai trò quan trọng của giáo dục đối với sự phát

triển kinh tế - văn hóa - xã hội, Nghị quyết Đại hội lần

thứ XII của Đảng đã xác định “Phát triển đội ngũ nhà

giáo và cán bộ quản lí, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục

và đào tạo Thực hiện chuẩn hóa đội ngũ nhà giáo theo

từng cấp học và trình độ đào tạo” [1] là nhiệm vụ tất yếu

trong bối cảnh hội nhập quốc tế như hiện nay Do đó,

phát triển năng lực sư phạm (NLSP) và quản lí phát triển

NLSP của giáo viên đang là vấn đề cấp thiết và là mối

quan tâm hàng đầu của các cơ sở giáo dục nghề nhằm

phát triển toàn diện phẩm chất, nhân cách, năng lực

chuyên môn cho giáo viên, đáp ứng yêu cầu đổi mới căn

bản, toàn diện GD-ĐT, phục vụ cho sự nghiệp CNH,

HĐH đất nước và hội nhập, hợp tác quốc tế

2 Nội dung nghiên cứu

2.1 Năng lực và năng lực sư phạm

Theo cách hiểu chung nhất, năng lực là khả năng

thực hiện các hoạt động dựa trên sự huy động tổng hợp

kiến thức, kĩ năng, các giá trị bản thân để giải quyết vấn

đề hiệu quả hay có cách hành xử phù hợp trong hoàn

cảnh thực tế Năng lực được đánh giá thông qua kết quả

hoạt động

Nghiên cứu về NLSP, chúng tôi quan niệm: NLSP

của giáo viên là tổng hợp những yếu tố như kiến thức và

tầm hiểu biết, kĩ năng sư phạm, phẩm chất nhà giáo có

mối quan hệ hữu cơ, đan xen tác động lẫn nhau hợp

thành một hệ thống hoàn chỉnh trên nền tảng trình độ tri

thức tổng thể, giúp cho giáo viên thực hiện có hiệu quả

nhiệm vụ dạy học, giáo dục học sinh

Trong đó, kiến thức và tầm hiểu biết của giáo viên bao gồm các kiến thức: lí luận, chuyên ngành, khoa học giáo dục, nền văn hóa nhân loại ; kĩ năng sư phạm bao gồm các nhóm kĩ năng như: kĩ năng dạy học, kĩ năng xã hội và kĩ năng nghiên cứu khoa học; các phẩm chất của giáo viên như: đạo đức nhà giáo, lòng yêu nghề, ý chí quyết tâm

NLSP của giáo viên phải được thể hiện thông qua hoạt động giảng dạy, chỉ đạo, định hướng người học lĩnh hội tri thức, kĩ năng, hình thành thái độ cũng như các giá trị đúng đắn về nghề nghiệp Sự trưởng thành của người học ở một phương diện nhất định cho biết trình độ NLSP của giáo viên Một giáo viên có tài, có tâm, có đức nhưng không có NLSP để truyền tải đi những kiến thức của mình thì hiệu quả của giáo dục giảm đi rất nhiều Cho nên NLSP là điều kiện tất yếu giáo viên phải có để đạt được mục tiêu giảng dạy

NLSP được biểu hiện cụ thể qua các yếu tố sau: 1) Có tư duy sư phạm phát triển cao, say mê sáng tạo trong nghề nghiệp; 2) Có trình độ tri thức toàn diện, có khả năng biên soạn tài liệu giảng dạy cho phù hợp với đối tượng học; 3) Có trình độ tri thức nghiệp vụ và hệ thống giá trị nghề nghiệp sư phạm; 4) Thành thạo kĩ xảo,

kĩ năng dạy học; 5) Có khả năng nghiên cứu khoa học và

khả năng ngôn ngữ phát triển cao [2], [3]

2.2 Phát triển năng lực sư phạm cho giáo viên ở các trường trung cấp

Các trường trung cấp (TTC) là trường dạy nghề trực thuộc Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, có nhiệm

vụ đào tạo đội ngũ người lao động có tay nghề, có chuyên

môn kĩ thuật đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp phát triển

CNH, HĐH đất nước Giáo viên ở các TTC là những

người trực tiếp làm nhiệm vụ dạy học, giáo dục theo mục

tiêu, yêu cầu GD-ĐT của nhà trường, có đủ tiêu chuẩn về

trình độ học vấn, chỉ huy và chuyên môn, nghiệp vụ theo

quy định của Luật Giáo dục [4] và Luật Giáo dục nghề

nghiệp [5]

Chức năng, nhiệm vụ của giáo viên ở TTC là trang bị

các kiến thức chuyên ngành cho học sinh, các thao tác

thực hành nâng cao trình độ tay nghề, kết hợp giảng dạy

lí thuyết và thực hành, hướng dẫn cho học sinh thực tập

trên các phương tiện hiện có của nhà trường, qua đó hình

thành kĩ xảo, kĩ năng cho người học Ngoài ra, giáo viên

còn phải thực hiện chức năng giáo dục nhằm hình thành

các phẩm chất nhân cách cho học sinh; phát triển tư duy

sáng tạo linh hoạt cho học sinh cũng như khả năng thích

nghi với những điều kiện và tình huống khác nhau của

hoạt động thực tiễn trong cuộc sống lao động

NLSP của giáo viên ở các TTC là tổng hợp những

yếu tố như kiến thức và tầm hiểu biết, kĩ năng sư phạm,

phẩm chất nhà giáo của giáo viên, phù hợp với những

yêu cầu của hoạt động sư phạm ở TTC, nhằm đảm bảo

cho hoạt động sư phạm nhanh chóng thành thạo và đạt

hiệu quả cao, đáp ứng nhiệm vụ giáo dục đào tạo của

TTC

Khái niệm phát triển NLSP được gắn với đối tượng

cụ thể là giáo viên ở các TTC Vì thế, trên cơ sở quan

niệm của triết học về phát triển; phối hợp lí luận về NLSP

của giáo viên TTC, tác giả quan niệm:

Phát triển NLSP cho giáo viên các TTC là quá trình

tác động thường xuyên, liên tục của chủ thể đào tạo, bồi

dưỡng tới giáo viên, tạo cơ hội để giáo viên tham gia vào

các quá trình dạy học, giáo dục, học tập trong và ngoài

nhà trường để cập nhật, bổ sung tri thức, kĩ xảo, kĩ năng,

phương pháp tư duy sư phạm, hệ giá trị và nâng cao

phẩm chất nghề nghiệp cho đội ngũ giáo viên

Chủ thể phát triển NLSP cho giáo viên bao gồm các

lực lượng sư phạm trong nhà trường, trong đó đội ngũ

cán bộ quản lí giáo dục (QLGD) giữ vai trò chủ đạo, sự

nỗ lực tự bồi dưỡng của giáo viên đóng vai trò trực tiếp

quyết định trong sự phát triển NLSP của mình

Như vậy, phát triển NLSP cho giáo viên ở các TTC

là một quá trình tác động của các chủ thể bồi dưỡng (nhà

QLGD, cán bộ khoa, những giáo viên có kinh nghiệm)

và quá trình tự bồi dưỡng của mỗi giáo viên trong nhà

trường Thực chất là quá trình bổ túc tri thức, kĩ năng để

nâng cao trình độ trong hoạt động giảng dạy của giáo

viên Thông qua quá trình phát triển NLSP, giáo viên có

cơ hội củng cố, mở mang, nâng cao phẩm chất, năng lực,

hệ thống tri thức, kĩ năng, kĩ xảo dạy học Trong quá trình

phát triển NLSP cho giáo viên, vai trò của đối tượng phát triển về NLSP là yếu tố quyết định đến chất lượng, hiệu quả của quá trình nói trên thông qua con đường tự bồi dưỡng nhằm phát huy nội lực của mình

Qua chức năng nhiệm vụ của giáo viên ở các TTC cho thấy, NLSP là yếu tố quyết định hiệu quả học tập, rèn luyện của học sinh; là yếu tố quan trọng giúp nhà trường đạt được các mục tiêu giáo dục Chính vì vậy, cần phải phát triển NLSP của giáo viên ngày càng tốt hơn

Để phát triển năng NLSP, giáo viên cần thực hiện những nội dung sau:

- Phát triển năng lực dạy học Năng lực dạy học của

giáo viên được biểu hiện cụ thể qua 4 năng lực thành phần, đó là năng lực thiết kế dạy học; năng lực tiến hành dạy học, năng lực kiểm tra, đánh giá và năng lực quản lí dạy học

- Phát triển năng lực giáo dục Năng lực giáo dục của

giáo viên bao gồm: năng lực xây dựng dự án phát triển nhân cách học sinh; năng lực giao tiếp sư phạm; năng lực cảm hóa học sinh; năng lực đối xử khéo léo sư phạm

2.3 Quản lí phát triển năng lực sư phạm cho giáo viên

ở các trường trung cấp

Trong phạm vi nghiên cứu, chúng tôi quan niệm: Quản lí là quá trình tác động của chủ thể quản lí thông qua hoạt động (chức năng) kế hoạch hóa, tổ chức, chỉ đạo (lãnh đạo) và kiểm tra đến đối tượng quản lí nhằm đạt được mục tiêu quản lí đặt ra

Quản lí phát triển NLSP cho giáo viên ở các TTC là tổng thể những tác động có tổ chức, có kế hoạch của chủ thể quản lí đến quá trình phát triển NLSP để hoạt động đào tạo, bồi dưỡng NLSP cho giáo viên được tiến hành chặt chẽ, có chất lượng, hiệu quả cao, qua đó góp phần củng cố, phát triển nâng cao trình độ chuyên môn, tư duy

lí luận và hoàn thiện NLSP của giáo viên ở các TTC trong bối cảnh đổi mới GD-ĐT

Chủ thể quản lí là những tổ chức, lực lượng, cá nhân lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức, điều hành, kiểm tra việc thực hiện hoạt động bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm và việc thực hiện nhiệm vụ bồi dưỡng của các chủ thể phát triển NLSP cho giáo viên Các chủ thể tiến hành quản lí trên những nội dung sau:

2.3.1 Xây dựng kế hoạch phát triển năng lực sư phạm cho giáo viên ở các trường trung cấp

Đây là một nội dung cơ bản của nhà quản lí Nó đảm bảo cho tiến trình quản lí được thực hiện một cách khoa học, logic, hệ thống và phù hợp với đòi hỏi của giáo viên

ở các TTC hiện nay Đồng thời, giúp cho quá trình phát triển NLSP của giáo viên ở các TTC đạt được hiệu quả tối ưu

Quá trình xây dựng kế hoạch cần có sự tính toán,

nghiên cứu dựa trên những cơ sở, điều kiện thực tế của

từng TTC, đội ngũ giáo viên hiện có, xu hướng phát triển

trong tương lai, cũng như căn cứ vào đường lối, chủ

trương phát triển GD-ĐT của Đảng và Nhà nước Hơn

thế, cần có sự khảo sát, nắm bắt nhu cầu được bồi dưỡng

nâng cao trình độ của các giáo viên

2.3.2 Quản lí mục tiêu, nội dung phát triển năng lực sư

phạm cho giáo viên các trường trung cấp

Quản lí mục tiêu là xác định hướng đi của quá trình

phát triển NLSP cho giáo viên, không để nó đi chệch

hướng mục tiêu đã xây dựng, phải kịp thời điều chỉnh khi

cần thiết Đồng thời, nhà quản lí phải thấy rõ mối quan

hệ biện chứng giữa mục tiêu phát triển NLSP với các

thành tố còn lại của quá trình đào tạo, bồi dưỡng giáo

viên, để bảo đảm cho hoạt động giảng dạy của giáo viên

bám sát với nội dung, chương trình phát triển NLSP

Quản lí nội dung là cụ thể hóa phát triển NLSP của

giáo viên, được thể hiện ở tiêu chí: năng lực dạy học và

năng lực giáo dục Quản lí nội dung phải quán triệt mục

đích cụ thể của các tiêu chí về NLSP của giáo viên ở

TTC trên cơ sở nắm chắc nguyên tắc về chuẩn NLSP

theo quy định

2.3.3 Chỉ đạo các phương thức phát triển năng lực sư

phạm cho giáo viên các trường trung cấp

Phương thức phát triển NLSP cho giáo viên các TTC

là cách thức mà các chủ thể quản lí và đối tượng quản lí

sử dụng để tổ chức thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ phát

triển NLSP đã được xác định

Các phương thức phát triển năng lực bao gồm:

1) Quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng giáo viên theo hướng

phát triển NLSP của mỗi giáo viên; 2) Đào tạo, bồi

dưỡng cho giáo viên theo hướng phát triển NLSP của cá

nhân; 3) Bổ nhiệm, luân chuyển, sàng lọc giáo viên Đây

không chỉ là công việc thường xuyên mà còn là định

hướng thúc đẩy việc phát triển đội ngũ giáo viên của nhà

trường Tổ chức hiệu quả công tác này sẽ nâng cao hiệu

quả quản lí, đồng thời nâng cao NLSP của giáo viên ở

các trường trung cấp hiện nay

2.3.4 Quản lí hoạt động tự phát triển năng lực sư phạm

của giáo viên các trường trung cấp

Yêu cầu đổi mới, nâng cao chất lượng GD-ĐT ở các

TTC cần tạo ra cơ hội để giáo viên tích cực tự học, tự bồi

dưỡng Vai trò chủ thể của mỗi giáo viên trong việc tự

phát triển NLSP có ý nghĩa đặc biệt quan trọng nhằm huy

động sức mạnh nội lực của từng cá nhân Đây là một hoạt

động mang dấu ấn riêng biệt của mỗi giáo viên, việc tự

tổ chức quá trình tự hoàn thiện là yếu tố quyết định đến

kết quả phát triển NLSP của giáo viên

Cán bộ quản lí cần đưa ra những chỉ đạo, thực hiện tổ chức, khuyến khích, kiểm tra hoạt động tự nghiên cứu để hiệu quả hoàn thiện chuẩn chuyên môn nghiệp vụ của giáo viên ở các TTC là cao nhất

2.3.5 Quản lí môi trường và điều kiện phát triển năng lực sư phạm cho giáo viên các trường trung cấp

Môi trường sư phạm trong nhà trường là tập hợp các yếu tố về vật chất và tâm lí, xã hội có tác động trực tiếp

và gián tiếp đến hiệu quả và chất lượng quản lí, ảnh hưởng đến quá trình quản lí dạy và học Quản lí môi trường giáo dục và điều kiện phát triển NLSP của giáo viên cần xây dựng và sử dụng môi trường như một công

cụ, một phương tiện để tác động đến sự phát triển, hoàn thiện những tố chất cá nhân của giáo viên

2.3.6 Giám sát, kiểm tra kết quả phát triển năng lực sư phạm của giáo viên ở các trường trung cấp

Giám sát, kiểm tra kết quả phát triển NLSP cho giáo viên ở các TTC là nội dung cốt lõi Hoạt động này cần coi trọng chất lượng đầu ra, kết quả phát triển phải hướng đến chuẩn hoá chất lượng giáo viên trung cấp được quy định tại Thông tư số 08/2017/TT-BLĐTBXH [6]

2.4 Các yếu tố tác động đến quản lí phát triển năng lực

sư phạm cho giáo viên ở các trường trung cấp trong bối cảnh hiện nay

Trong bối cảnh hiện nay, bối cảnh của hội nhập quốc

tế và Cách mạng công nghiệp 4.0, bối cảnh nước ta đang trong giai đoạn đẩy mạnh quá trình CNH, HĐH, Nghị quyết Hội nghị lần thứ 8, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XI về “Đổi mới căn bản, toàn diện GD-ĐT, đáp ứng yêu cầu CNH, HĐH trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế” [7] đã xác định phát triển GD-ĐT là quốc sách hàng đầu,

là sự nghiệp của Đảng, Nhà nước và toàn dân; đầu tư cho giáo dục là đầu tư cho phát triển, được ưu tiên đi trước trong các chương trình, kế hoạch phát triển KT-XH Quan điểm chỉ đạo là đổi mới giáo dục phải căn bản

và toàn diện; chuyển mạnh quá trình giáo dục từ chủ yếu trang bị kiến thức sang phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất người học; học đi đôi với hành, lí luận gắn với thực tiễn, giáo dục nhà trường kết hợp với giáo dục gia đình và giáo dục xã hội; chuyển phát triển GD-ĐT từ chủ yếu theo số lượng sang chú trọng chất lượng và hiệu quả, đồng thời đáp ứng yêu cầu về số lượng; chuẩn hóa và hiện đại hóa GD-ĐT; chủ động phát huy mặt tích cực, hạn chế mặt tiêu cực của cơ chế thị trường, bảo đảm định hướng xã hội chủ nghĩa; chủ động và tích cực hội nhập quốc tế

Mục tiêu của đổi mới giáo dục là tạo chuyển biến căn bản, mạnh mẽ về chất lượng, hiệu quả GD-ĐT; đáp ứng

ngày càng tốt hơn công cuộc xây dựng, bảo vệ Tổ quốc

và nhu cầu học tập của nhân dân Giáo dục con người

Việt Nam phát triển toàn diện và phát huy tốt nhất tiềm

năng, khả năng sáng tạo của cá nhân; yêu gia đình, yêu

Tổ quốc, yêu đồng bào; sống tốt và làm việc hiệu quả

Phấn đấu đến năm 2030, nền giáo dục Việt Nam đạt trình

độ tiên tiến trong khu vực

Để đạt được các mục tiêu nêu trên đòi hỏi phải thực

hiện đồng bộ nhiều giải pháp, trong đó phát triển đội ngũ

nhà giáo và cán bộ QLGD được xem là giải pháp then

chốt Giáo dục được tiếp tục đổi mới mạnh mẽ và đồng

bộ, đào tạo theo hướng coi trọng phát triển phẩm chất,

năng lực của người học và đổi mới căn bản hình thức và

phương pháp thi, kiểm tra và đánh giá kết quả, bảo đảm

trung thực, khách quan

Đối với giáo dục nghề nghiệp, tập trung đào tạo nhân

lực có kiến thức, kĩ năng và trách nhiệm nghề nghiệp Hình

thành hệ thống giáo dục nghề nghiệp với nhiều phương

thức và trình độ đào tạo kĩ năng theo hướng ứng dụng, thực

hành, bảo đảm đáp ứng nhu cầu nhân lực kĩ thuật công

nghệ của thị trường lao động trong nước và quốc tế

Góp phần thực hiện mục tiêu của ngành giáo dục, đội

ngũ giáo viên TTC có trách nhiệm nâng cao phẩm chất

nhân cách, đạo đức nghề nghiệp, trình độ chuyên môn,

nghiệp vụ và NLSP Để hạn chế, khắc phục tối đa những

cản trở khó khăn, đồng thời tận dụng được cơ hội, phát

huy được những lợi thế nhằm phát triển giáo dục, tác giả

nghiên cứu các yếu tố tác động đến quản lí phát triển

NLSP cho giáo viên ở các TTC như sau:

2.4.1 Chủ trương đổi mới giáo dục, đào tạo của Đảng,

Nhà nước

Chủ trương đổi mới GD-ĐT đã được nêu rõ trong

Nghị quyết số 29-NQ/TW về “Đổi mới căn bản, toàn

diện GD-ĐT, đáp ứng yêu cầu CNH, HĐH trong điều

kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và

hội nhập quốc tế” [8] là quốc sách hàng đầu, là sự nghiệp

của Đảng, Nhà nước và toàn dân; đầu tư cho giáo dục là

đầu tư cho phát triển, được ưu tiên đi trước trong các

chương trình, kế hoạch phát triển KT-XH

Chủ trương của Đảng và Nhà nước ta có tác động

mạnh mẽ tới ngành giáo dục Nhận thức về vai trò quyết

định của giáo viên, các cơ quan quản lí giáo dục, hệ thống

nhà trường và giáo viên cùng bắt tay thực hiện việc nâng

cao NLSP cho giáo viên nhằm phát triển kiến thức, kĩ

năng, thái độ, phẩm chất nhân cách, đạo đức nghề nghiệp

của giáo viên

Chủ trương của Đảng, Nhà nước đòi hỏi giáo viên

phải thay đổi tâm lí ngại đổi mới, bắt buộc phải học tập

nâng cao kiến thức, phải áp dụng phương pháp dạy học

hiện đại cho bắt kịp với yêu cầu mới Khi toàn hệ thống

giáo dục vào cuộc thì nhận thức của giáo viên được nâng cao, NLSP của giáo viên được tăng cường Khi thực hiện đổi mới giáo dục, các chính sách cần đáp ứng được các yêu cầu về tiền lương, phụ cấp và các chế độ ưu đãi khác

để tạo động lực làm việc cho giáo viên, khuyến khích giáo viên tự học, tự nghiên cứu để phát triển NLSP; sửa đổi phương thức tuyển dụng giáo viên để đảm bảo đội ngũ giáo viên có chất lượng cao

2.4.2 Bối cảnh mới của hội nhập quốc tế

Trước yêu cầu của CNH, HĐH đất nước và hội nhập quốc tế, dưới tác động của Cách mạng công nghiệp 4.0,

hệ thống các cơ sở giáo dục nghề nghiệp buộc phải thay đổi để theo kịp với yêu cầu mới Một trong những thay đổi cốt yếu là nâng cao NLSP của đội ngũ giáo viên, bởi chất lượng nguồn nhân lực cần phải được nâng cao để đáp ứng yêu cầu của thị trường lao động trong nước và quốc tế

Bối cảnh mới và cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0 sẽ làm thay đổi sâu sắc môi trường giáo dục, tâm thế người học, vai trò người dạy và phương pháp dạy học Người học không còn bị giới hạn trong phạm vi nhà trường mà

sự học diễn ra mọi lúc mọi nơi, các hình thức học online, học trực tuyến, tự học trở nên phổ biến Vì thế, đội ngũ giáo viên cần phải được bồi dưỡng, nâng cao NLSP bằng những biện pháp như tập huấn sử dụng công nghệ phục

vụ dạy học, ứng dụng các hình thức tiên tiến, mô hình trực tuyến vào công tác bồi dưỡng giảng viên, đẩy mạnh công tác nghiên cứu khoa học, bồi dưỡng theo hướng nghiên cứu và nâng cao trình độ ngoại ngữ

2.4.3 Nhu cầu tự hoàn thiện của đội ngũ giáo viên

Tự hoàn thiện mình là một yếu tố tác động quyết định trong phát triển NLSP của giáo viên Đây là chìa khóa nâng cao giá trị của giáo viên và chất lượng GD-ĐT Việc

tự học, đọc tài liệu, học hỏi kinh nghiệm, phương pháp của đồng nghiệp để bổ sung kiến thức cho mình là tất yếu đối với giáo viên Khi giáo viên có sự say mê, hứng thú với nghiên cứu khoa học, nghiền ngẫm tri thức thì sẽ hoàn thành tốt vai trò của mình, NLSP của giáo viên đó cũng ngày càng tăng lên Ngược lại, nếu giáo viên tự hài lòng với khả năng kiến thức, kinh nghiệm chuyên môn của mình nên lơi lỏng và bỏ ngỏ việc tự học, tự hoàn thiện bản thân, thì NLSP của họ cũng ngày càng lạc hậu và không áp dụng được trong tình hình mới

Nhu cầu tự hoàn thiện mình sẽ giúp giáo viên không những không bị tụt hậu mà còn phát triển đáp ứng được những yêu cầu đổi mới Giáo viên phải coi tự hoàn thiện mình là nhiệm vụ thường xuyên, liên tục và tất yếu phải thực hiện Họ cũng cần hiểu rằng, với những tri thức khoa học và phương pháp sư phạm được đào tạo trên ghế nhà trường thì không thể thỏa mãn và đáp ứng tốt yêu cầu đổi

mới thường xuyên trong giáo dục Hơn thế, những yêu

cầu của xã hội đặt ra cho GD-ĐT ngày càng lớn thì giáo

viên không thể chỉ đào tạo một lần là đáp ứng được mà

phải thường xuyên nâng cao, bồi dưỡng chuyên môn

nghiệp vụ Kiến thức tích lũy từng trong quá trình dạy

học sẽ ngày càng nâng cao năng lực nói chung và NLSP

nói riêng

2.4.4 Đội ngũ cán bộ quản lí giáo dục ở các trường trung cấp

Đội ngũ cán bộ QLGD, Ban Giám hiệu nhà trường

có ảnh hưởng trực tiếp đến phát triển NLSP cho giáo viên

theo Chuẩn nghề nghiệp đã quy định Đội ngũ cán bộ

QLGD chi phối tới tất cả các giai đoạn phát triển NLSP

cho giáo viên, như: phân công bố trí đúng người đúng

việc; khuyến khích, tạo động lực hoàn thiện bản thân cho

giáo viên; lập kế hoạch phát triển NLSP, phân công lực

lượng tham gia hoạt động phát triển NLSP cho giáo viên;

chỉ đạo thực hiện và kiểm tra hoạt động phát triển NLSP

cho giáo viên; giải quyết kịp thời những khó khăn giáo

viên gặp phải trong quá trình làm việc Đội ngũ cán bộ

QLGD có chuyên môn, kĩ năng tốt thì sẽ tạo được điều

kiện, môi trường phát triển cho giáo viên, giúp NLSP của

giáo viên được nâng cao, từ đó họ cống hiến cho sự

nghiệp giáo dục và phát triển đất nước

2.4.5 Môi trường làm việc tại các trường trung cấp

Môi trường sư phạm là tổng hoà những giá trị, những

thói quen ứng xử, hoạt động theo đúng pháp luật, truyền

thống đạo đức của dân tộc được diễn ra trong tập thể các

trường học Môi trường sư phạm có tác động rất lớn đến

việc quản lí phát triển NLSP cho giáo viên, tác động đến

tình cảm, lí trí và hành vi của các thành viên trong nhà

trường Bầu không khí làm việc trong nhà trường tốt sẽ

gắn kết các thành viên, thúc đẩy mọi hoạt động trong nhà

trường và hoàn thiện NLSP cho giáo viên

Nếu nhà trường không phát động được phong trào tự

bồi dưỡng, phát triển NLSP của mỗi giáo viên thì ảnh

hưởng tiêu cực đến việc quản lí phát triển NLSP cho giáo

viên Vì vậy, muốn phát triển NLSP cho giáo viên đòi

hỏi môi trường sư phạm tại nhà trường lành mạnh và

ngày càng hoàn thiện

3 Kết luận

Quản lí phát triển NLSP cho giáo viên ở các TTC

trong bối cảnh hiện nay là nhiệm vụ hàng đầu của ngành

Giáo dục Thực hiện quản lí tốt là điều kiện quyết định

chất lượng giáo dục, nhằm cung cấp cho đất nước nguồn

lao động có kiến thức chuyên môn, có kĩ năng nghề

nghiệp, có đạo đức như vậy mới có thể đẩy nhanh quá

trình CNH, HĐH phát triển đất nước

Quá trình quản lí phát triển NLSP cho giáo viên ở các

TTC sử dụng nhiều mô hình và phương pháp Vì thế,

phân tích làm rõ nội dung của quản lí phát triển NLSP, xác định những yếu tố tác động đến quản lí phát triển NLSP cho giáo viên ở các TTC là cơ sở quan trọng để xây dựng những giải pháp nâng cao chất lượng quản lí nhằm phát huy được những thuận lợi, đồng thời giảm thiểu những khó khăn trong quá trình phát triển NLSP cho giáo viên, từ đó nâng cao chất lượng đào tạo nghề nói riêng và chất lượng ngành giáo dục nói chung, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ giáo dục trong thời kì mới

Tài liệu tham khảo

[1] Đảng Cộng sản Việt Nam (2016) Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII Văn phòng Trung

ương Đảng

[2] Nguyễn Thị Hải (2004) Về việc bồi dưỡng năng lực

sư phạm cho giáo viên trung học chuyên nghiệp

Tạp chí Giáo dục, số 81, tr 12-14

[3] Phạm Hồng Quang (2009) Giải pháp đào tạo giáo viên theo định hướng năng lực Tạp chí Giáo dục, số

216, tr 25-27

[4] Quốc hội (2013) Luật Giáo dục (sửa đổi và bổ sung

năm 2009) NXB Lao động

[5] Quốc hội (2014) Luật Giáo dục nghề nghiệp NXB

Lao động

[6] Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (2017) Thông

tư số 8/2017/TT-BLĐTB&XH ngày 10/03/2017 Quy định chuẩn về chuyên môn, nghiệp vụ của nhà giáo giáo dục nghề nghiệp

[7] Đảng Cộng sản Việt Nam (2011) Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI NXB Chính trị Quốc

gia - Sự thật

[8] Ban Chấp hành Trung ương (2013) Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế

[9] Trần Khánh Đức (2014) Giáo dục và phát triển nguồn nhân lực trong thế kỉ XXI NXB Giáo dục

Việt Nam

[10] Phạm Hồng Quang (2013) Nghiên cứu môi trường giáo dục và động lực giảng dạy của giảng viên Đề

tài khoa học cấp Nhà nước (do quỹ NAFOSTED tài trợ), Thái Nguyên

[11] Raya Roysigh (1994) Nền giáo dục cho thế kỉ XXI, Những triển vọng của châu Á - Thái Bình Dương

NXB Hà Nội