Để phát triển khả năng sáng tạo của trẻ mầm non, cần quan tâm hơn nữa đến nhiệm vụ giáo dục thẩm mỹ trong quá trình tổ chức hoạt động khám phá môi trường xung quanh nhằm khai thác tối đa tiềm năng của nó để khơi gợi ý tưởng và cung cấp nội dung cho sự sáng tạo nghệ thuật. Bài viết đề cập vai trò của hoạt động khám phá môi trường xung quanh đối với việc giáo dục trẻ mầm non sáng tạo nghệ thuật.
Trang 1VAI TRÒ CỦA HOẠT ĐỘNG KHÁM PHÁ MÔI TRƯỜNG XUNG QUANH ĐỐI VỚI VIỆC GIÁO DỤC TRẺ MẦM NON SÁNG TẠO NGHỆ THUẬT
Hoàng Thị Phương - Trường Đại học Sư phạm Hà Nội
Ngày nhận bài: 27/11/2017; ngày sửa chữa: 29/11/2017; ngày duyệt đăng: 07/12/2017
Abstract: Education of artistic creativity for preschool children through coordination between the
activities of discovering surrounding environment and the artistic activities is the specific
application of integrated educational standpoint in practice In order to develop the creative abilities
of preschool children, it is advised to pay more attention to aesthetic education in the process of
organizing activities to discover the surrounding environment so that it maximizes the potential to
elicit ideas and content for artistic creativity The paper discusses the role of exploring the
surrounding environment for education of artistic creativity for children
Keywords: Artistic creativity, exploration, surroundings
1 Mở đầu
Một trong những nhiệm vụ giáo dục thẩm mĩ cho trẻ
mầm non (MN) là phát triển sự sáng tạo ở trẻ trong các
hoạt động nghệ thuật như: tạo hình, âm nhạc, văn học,…
Trong các hoạt động này, trẻ thể hiện sự hiểu biết, cảm
xúc, khả năng sáng tạo của mình thông qua các sản phẩm
nghệ thuật phù hợp với lứa tuổi Trẻ MN thích mô tả các
đối tượng và hiện tượng có ở môi trường xung quanh
(MTXQ) như: các loại động vật, thực vật, hiện tượng
thời tiết (nắng, mưa,…) trong các tác phẩm nghệ thuật
Các đối tượng này thu hút sự chú ý của trẻ bởi đặc điểm
bên ngoài, hành vi, sự vận động, sự thay đổi của nó theo
thời gian và dưới tác động của môi trường, của con
người Tuy nhiên, nguồn gốc của các xúc cảm, tri thức
về đối tượng của trẻ lại tồn tại ở MTXQ Do vậy, thiếu
kiến thức về đối tượng, không những trẻ sẽ không có ý
tưởng sáng tạo nghệ thuật, mà sản phẩm tạo ra của trẻ
sẽ thiếu “cái hồn”, sức sống của đối tượng miêu tả Điều
này dẫn đến sự đơn điệu, rập khuôn trong các sản phẩm
nghệ thuật, trẻ chỉ có thể bắt chước giáo viên, tạo ra sản
phẩm theo khuôn mẫu, thiếu sáng tạo
Nguyên nhân của thực trạng này là do ở trường MN,
việc kết nối giữa các hoạt động nhận thức và hoạt động
nghệ thuật còn hạn chế Giáo viên MN chưa khai thác
quá trình tổ chức hoạt động nhận thức để cung cấp kiến
thức, làm giàu xúc cảm thẩm mĩ, tạo điều kiện cho trẻ
sáng tạo nghệ thuật Ngược lại, các sản phẩm hoạt động
nghệ thuật do trẻ tạo ra chưa được sử dụng, chưa được
coi là một kênh để đánh giá, điều chỉnh tri thức của trẻ
về MTXQ
Để tạo điều kiện phát triển sự sáng tạo của trẻ MN
trong các hoạt động nghệ thuật, cần sử dụng hoạt động
nhận thức nói chung, hoạt động khám phá MTXQ nói
riêng làm phương tiện giáo dục thẩm mĩ cho trẻ
2 Nội dung nghiên cứu
2.1 Đặc điểm hoạt động sáng tạo nghệ thuật của trẻ MN
Phát triển sự sáng tạo của trẻ trong các hình thức nghệ thuật khác nhau là nhiệm vụ giáo dục thẩm mĩ quan trọng
ở lứa tuổi MN Các nhà giáo dục học L.R.Bolochina, T.X.Komarova, X.P.Baranov cho rằng “Sáng tạo là hoạt động hướng đến việc xây dựng sản phẩm có giá trị xã hội, có liên quan đến việc cải biến MTXQ” [1; tr 115] Đối với trẻ MN, sự sáng tạo của trẻ có đặc điểm riêng Phân tích hoạt động sáng tạo của trẻ, I.Ia.Lerner đã chỉ ra các biểu hiện của sự sáng tạo là: Trẻ tự vận dụng kiến thức vào tình huống mới; Nhận thấy chức năng mới của đối tượng; Nhìn nhận vấn đề trong tình huống chuẩn xác; Nhận ra cấu trúc của đối tượng; Có khả năng lựa chọn giải pháp tốt nhất; Phối hợp giữa các biện pháp cũ và mới [2] Từ đó, có thể hiểu sự sáng tạo của trẻ MN là: tạo ra những sản phẩm mới có giá trị với trẻ; nghĩ ra các chi tiết
đã có nhưng chưa được sử dụng trước đó; tạo ra những hình ảnh theo cách mới; tìm ra cách mở đầu, diễn biến, kết thúc một câu chuyện, các hành động mới thể hiện đặc điểm nhân vật; sử dụng biện pháp nghệ thuật và các phương tiện thể hiện trong tình huống mới; thể hiện sự sáng tạo của trẻ trong tất cả các lĩnh vực, sản phẩm, tình huống và trong hành động
I.Ia.Lerner nhấn mạnh rằng: “Sự sáng tạo có thể dạy được nhưng việc dạy trẻ sáng tạo không giống như dạy kiến thức, kĩ năng, mặc dù để giúp trẻ sáng tạo cần phải lĩnh hội các kiến thức và kĩ năng nhất định” [2; tr 185]
Trong quá trình giáo dục trẻ sáng tạo nghệ thuật, điều quan trọng đầu tiên là hình thành thái độ đúng với cái đẹp, bởi trong thái độ đã thể hiện tổng hợp các yếu tố động cơ, cảm xúc và ý thức Đối với trẻ, trong thái độ đối với cái đẹp có cảm xúc, có lòng tốt, là hoạt động sáng tạo, mong muốn cải tạo môi trường phù hợp với khả năng của trẻ, có sự đánh giá cái đẹp xung quanh Tác giả
Trang 2A.V.Daporoget, T.A.Markova cho rằng, thái độ đối với
cái đẹp được thể hiện trước hết ở thái độ đối với nghệ
thuật, với hiện thực và quá trình hình thành thái độ của
trẻ với cái đẹp chứa đựng 03 yếu tố cơ bản, có liên quan
chặt chẽ với nhau như sau [3; tr 119]:
- Trẻ có khả năng đồng cảm trước cái đẹp Trẻ có
cảm giác đang sống trong hình tượng nghệ thuật, tin
tưởng và tự hành động trong tình huống tưởng tượng;
đồng cảm với các sự kiện, hiện tượng được thể hiện trong
tác phẩm Sự đồng cảm xuất hiện theo cách thể hiện phù
hợp với lứa tuổi, có tác dụng phát triển các hoàn cảnh nảy
sinh động cơ đến hoạt động nghệ thuật Sự đồng cảm
xuất hiện tùy vào từng loại nghệ thuật như: tạo hình, âm
nhạc, văn học, ; trước hết, được thể hiện ở hành động
định hướng, sau đó là hứng thú và dần hình thành xu
hướng đạo đức thẩm mĩ
- Trẻ tích cực lĩnh hội kinh nghiệm nghệ thuật Kinh
nghiệm nghệ thuật có thể cung cấp cho trẻ theo nhiều
hướng như: trẻ có thể lĩnh hội kiến thức đơn giản về các
dạng nghệ thuật khác nhau, phương tiện thể hiện nghệ
thuật, lĩnh hội kĩ năng thực hành, biện pháp làm việc độc
lập và sáng tạo Điều quan trọng là việc lĩnh hội các hành
động tìm tòi, sáng tạo sẽ giúp trẻ vận dụng kiến thức
trong điều kiện mới
- Trẻ thể hiện khả năng sáng tạo trong các hình thức
nghệ thuật chuyên biệt: thái độ đối với nghệ thuật của trẻ
được phát triển trong quá trình lĩnh hội biện pháp hoạt
động là tri giác, thể hiện và sáng tạo Trẻ chuyển dần từ
việc quan tâm, hứng thú, đánh giá từng sản phẩm đến thái
độ có ý thức trong đánh giá
Có thể thấy, quá trình phát triển khả năng sáng tạo
của trẻ trong các loại hình nghệ thuật phụ thuộc nhiều
vào thái độ của trẻ đối với cái đẹp trong nghệ thuật và với
MTXQ Con đường hình thành khả năng sáng tạo nghệ
thuật phải bắt đầu từ việc cảm thụ cái đẹp, đồng cảm,
rung động trước cái đẹp trong nghệ thuật và MTXQ
Thông qua việc tiếp nhận các kinh nghiệm nghệ thuật sẽ
giúp trẻ có khả năng thể hiện những rung cảm của mình
về MTXQ một cách sáng tạo trong các sản phẩm nghệ
thuật khác nhau
2.2 Vai trò của hoạt động khám phá MTXQ đối với việc
phát triển khả năng sáng tạo nghệ thuật của trẻ MN
Để làm giàu cảm xúc về tình yêu đối với nghệ thuật
và tạo điều kiện cho trẻ có khả năng sáng tạo khi mô tả
hiện thực bằng các phương tiện nghệ thuật, cần giúp trẻ
được trải nghiệm, tương tác nhiều với MTXQ Phương
tiện quan trọng để phát triển sự sáng tạo cho trẻ MN là
MTXQ, đặc biệt là môi trường tự nhiên Môi trường tự
nhiên có ảnh hưởng đến con người và sự hình thành nhân
cách của trẻ ngay từ nhỏ Càng sớm cho trẻ tiếp xúc với
môi trường, càng để lại ấn tượng sâu sắc trong tâm hồn trẻ, định hướng nhân văn và phát triển tình cảm cho trẻ Việc tri giác tự nhiên, sự thay đổi các đối tượng trong tự nhiên có liên quan đến ánh sáng, thời tiết, khí hậu trong năm, sự thay đổi của các đối tượng trong quá trình lớn lên và tác động của các yếu tố trong MTXQ,… Đây là nguồn tư liệu quan trọng, cần thiết cho hoạt động sáng tạo nghệ thuật Tuy nhiên, do sự hạn chế về khả năng nhận thức, kinh nghiệm quan sát nên vốn biểu tượng về MTXQ của trẻ còn nghèo nàn Do vậy, cần tổ chức cho trẻ quan sát, trải nghiệm, khám phá môi trường tự nhiên một cách có hệ thống, giúp trẻ lĩnh hội, cảm nhận và rung động trước cái đẹp trong tự nhiên, sau đó chúng sẽ có nhu cầu, mong muốn thể hiện những điều cảm nhận được trong môi trường sống thông qua các hình thức nghệ thuật khác nhau như: tạo hình, âm nhạc, văn học, trò chơi,…
Hoạt động khám phá MTXQ gồm: “Khám phá khoa học” và “Khám phá xã hội” là hoạt động đặc thù của trẻ
ở trường MN [4] Hoạt động khám phá MTXQ được hiểu
là quá trình tìm tòi cái mới, những điều chưa biết đối với trẻ trong các sự vật, hiện tượng ở môi trường tự nhiên, xã hội, qua đó trẻ sẽ lĩnh hội được kiến thức, kĩ năng và có thái độ đúng đắn với MTXQ Thông qua hoạt động này, trẻ được tiếp xúc với môi trường, trải nghiệm cảm xúc, tình cảm, kĩ năng, hành vi, tự lĩnh hội kiến thức về MTXQ, đồng thời có cơ hội tham gia vào việc giữ gìn, bảo vệ MTXQ [5] Có thể nói, quá trình trải nghiệm trong hoạt động khám phá MTXQ chính là sự khởi đầu cho hoạt động sáng tạo nghệ thuật của trẻ Khi nghiên cứu về hoạt động sáng tạo của trẻ MN, L.R.Bolochina [1; tr 118] cho rằng, trong bất kì một hoạt động sáng tạo nghệ thuật
nào của trẻ cũng phải trải qua 3 giai đoạn chủ yếu: Hình thành ý tưởng; Thể hiện ý tưởng; Phân tích sản phẩm
Do vậy, có thể thấy vai trò của hoạt động khám phá MTXQ đối với việc khơi dậy và phát triển khả năng sáng tạo nghệ thuật của trẻ được thể hiện ở cả 3 giai đoạn này, đặc biệt là giai đoạn hình thành ý tưởng Cụ thể:
- Hoạt động khám phá MTXQ cung cấp vật liệu, khơi gợi ý tưởng sáng tạo cho hoạt động nghệ thuật Việc hình
thành ý tưởng trong các hoạt động nghệ thuật như: vẽ một bức tranh, thể hiện động tác múa, hay một nhịp điệu theo cách riêng của mình, cũng như tìm ra cách mở đầu, kết thúc một câu chuyện, đều đòi hỏi trẻ cần có biểu tượng phong phú, rõ nét về các đối tượng trong môi trường tự nhiên, cuộc sống xung quanh Điều này chỉ có được nếu trẻ có nhiều cơ hội tiếp xúc trực tiếp với sự vật, hiện tượng ở MTXQ, thấy được sự phong phú, đa dạng của các đối tượng, sự vận động và biến đổi không ngừng của chúng, Bên cạnh đó, cần giúp trẻ học cách thể hiện cảm xúc trước cái đẹp ở MTXQ Khi đã nhận ra vẻ đẹp
Trang 3của đối tượng, con người thường thể hiện cảm xúc bằng
cử chỉ, điệu bộ, ánh mắt, nét mặt, lời nói Có thể thấy, khi
thể hiện cảm xúc rõ ràng, ấn tượng về đối tượng thường
sẽ đọng lại rõ nét hơn và đối tượng sẽ ghi dấu ấn trong
tâm trí con người Vì vậy, khi trẻ đã có ấn tượng tốt đẹp
với đối tượng, cần giúp trẻ thể hiện cảm xúc bằng các
phương tiện biểu cảm khác nhau thông qua hệ thống câu
hỏi phù hợp với mỗi tình huống quan sát
Thông thường, khi có cảm xúc tích cực đối với sự vật,
hiện tượng xung quanh, trẻ sẽ quan tâm và thậm chí
muốn để lại dấu ấn về nó trong các hình thức nghệ thuật
phù hợp với khả năng của mình Do vậy, cần khuyến
khích và tạo điều kiện cho trẻ thể hiện tình cảm của bản
thân với đối tượng bằng hành động cụ thể Trong quá
trình tham gia hoạt động chăm sóc, bảo vệ đối tượng, trẻ
sẽ được tiếp xúc, hiểu biết về đối tượng nhiều hơn, phong
phú và chính xác hơn, từ đó tình cảm với đối tượng sẽ
được củng cố, vun đắp và trở nên sâu sắc, Đồng thời,
khi trẻ có ấn tượng mạnh mẽ, cảm xúc tích cực với những
đối tượng đã tiếp xúc sẽ nảy sinh nhu cầu, mong muốn
thể hiện ấn tượng dưới hình thức nghệ thuật phù hợp với
khả năng riêng của trẻ Trong quá trình tổ chức các hoạt
động nghệ thuật, nếu biết cách khai thác các kết quả mà
trẻ thu được thông qua hoạt động khám phá MTXQ,
khuyến khích trẻ tự do đưa ra ý tưởng riêng thì không
những sản phẩm hoạt động nghệ thuật sẽ phong phú, đa
dạng, hấp dẫn, mà còn tạo được động cơ hoạt động, giúp
trẻ cố gắng hoàn thành mục tiêu đặt ra
- Hoạt động khám phá MTXQ cung cấp kiến thức
phong phú, sâu sắc về đối tượng, giúp việc thể hiện ý
tưởng nghệ thuật sống động và chính xác hơn Để giúp
trẻ thể hiện ý tưởng của mình, ngoài việc lĩnh hội kĩ năng
chuyên biệt của các hình thức nghệ thuật khác nhau, cần
khơi gợi trí nhớ, cảm xúc của trẻ về đối tượng Yếu tố
đọng lại lâu trong tâm trí trẻ là những cái đẹp trong
MTXQ, thể hiện ở các khía cạnh của đối tượng: cái đẹp
thể hiện ở hình dạng, màu sắc, kích thước; cái đẹp thể
hiện ở cấu trúc của đối tượng, cách sắp xếp các chi tiết,
bộ phận của nó; nhận ra cái đẹp của đối tượng trong môi
trường với sự tương tác của các yếu tố (như ánh sáng,
ánh nắng, mưa, gió, sấm chớp,…); thấy được cái đẹp
trong quá trình lớn lên của đối tượng với sự thay đổi đặc
điểm bên ngoài, hành vi,… Điều này không những giúp
trẻ dễ thể hiện ý tưởng trong các hình thức hoạt động
nghệ thuật, mà sản phẩm tạo ra của trẻ sẽ sinh động hơn,
gần gũi với cuộc sống,… Để có kết quả này, trong quá
trình tổ chức hoạt động khám phá MTXQ, cần khuyến
khích trẻ tìm tòi, phát hiện cái mới trong đối tượng, quan
sát đối tượng kĩ, tạo tình huống cho trẻ được so sánh, đối
chiếu với các sự vật, hiện tượng và sự thay đổi của chúng
theo thời gian
- Hoạt động khám phá MTXQ tạo cơ hội cho trẻ trải nghiệm, đúc kết kinh nghiệm, giúp cho việc phân tích sản phẩm chính xác hơn Việc phân tích sản phẩm hoạt động
nghệ thuật đòi hỏi trẻ cần có các kĩ năng về việc đánh giá
ý tưởng, sắp xếp bố cục, nội dung và sử dụng các phương tiện thể hiện ý tưởng trong sản phẩm Mỗi loại hình nghệ thuật của trẻ MN như: tạo hình, âm nhạc, văn học, có những đặc trưng và cách thể hiện riêng Một trong các tiêu chí quan trọng để đánh giá sản phẩm nghệ thuật là
sự phản ánh thực tiễn của đối tượng miêu tả Điều này chỉ có được nếu trẻ có nhiều trải nghiệm, tích lũy được kinh nghiệm thực tiễn thông qua hoạt động khám phá MTXQ Từ đó, trẻ sẽ đánh giá sản phẩm dễ dàng hơn vì trẻ có thể so sánh sản phẩm tạo ra với các đối tượng đã quan sát kĩ trong môi trường sống
Do vậy, trong quá trình tổ chức các hoạt động sáng tạo nghệ thuật cho trẻ MN, giáo viên cần tận dụng mọi thời điểm, khai thác tối đa kiến thức, kinh nghiệm thực tiễn, khơi dậy cảm xúc mà trẻ đã tích lũy được trong quá trình tham gia hoạt động khám phá MTXQ Cần khai thác, phát triển, củng cố kiến thức, kĩ năng, thái độ mới được hình thành của trẻ dưới các hình thức hoạt động nghệ thuật đa dạng, hấp dẫn ở trường MN như: tạo hình,
âm nhạc, văn học, Khi tổ chức các hoạt động nghệ thuật, cần dựa vào trải nghiệm thực tế của trẻ để xác định các đề tài, dành thời gian cho trẻ được chia sẻ suy nghĩ, cảm xúc về các trải nghiệm đã qua; đề cao yếu tố sáng tạo khi lựa chọn, thể hiện và đánh giá sản phẩm hoạt động nghệ thuật của trẻ Để tăng cường gắn kết hoạt động sáng tạo nghệ thuật của trẻ với thực tiễn, cần tận dụng các vật liệu thiên nhiên như: đất, cát, sỏi, đá , các loại lá, hột, hạt, củ, quả; các loại lương thực, thực phẩm như: lúa, gạo, mì, để trẻ được thể hiện ý tưởng sáng tạo Các phế liệu như: chai, lọ, hộp, dùng trong quá trình hoạt động nghệ thuật của trẻ cũng góp phần tăng cường khả năng sáng tạo và gắn kết ý tưởng sáng tạo với thực tiễn Nếu phối hợp chặt chẽ giữa hoạt động nghệ thuật và hoạt động khám phá MTXQ sẽ làm giàu kiến thức, phát triển khả năng sáng tạo nghệ thuật của trẻ Đồng thời, nhờ có sự gắn kết giữa hai hoạt động này đã tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển ở trẻ các quá trình tâm lí như: cảm giác, tri giác, trí nhớ, tưởng tượng, tư duy (phân tích, tổng hợp, hệ thống hóa, khái quát hóa…), ngôn ngữ và hình thành thái độ tích cực với MTXQ cũng như với hoạt động sáng tạo nghệ thuật
(Xem tiếp trang 63)
Trang 4phát triển năng lực sáng tạo của trẻ Với mục đích đó, cần
tăng cường sử dụng các PTTQ, tổ chức hoạt động thực hành
khác nhau cho trẻ để phát huy thế mạnh đặc thù của mỗi loại
và nên trình bày chúng dưới dạng động; - Việc sử dụng
PTTQ trong quá trình cho trẻ LQVT nhằm các mục đích
khác nhau, như: trình bày, minh họa và tổ chức các hoạt
động cho trẻ Ban đầu, GV sử dụng PTTQ để trình bày một
kiến thức mới nào đó, như: giơ cho trẻ xem các hình hình
học, tiếp theo là hướng dẫn trẻ khảo sát nó Trong quá trình
tổ chức các hoạt động học cho trẻ mầm non, GV cần sử
dụng các PTTQ khác nhau để minh họa hay cụ thể hóa một
thông tin nào đó, chẳng hạn: khi cho trẻ làm quen với việc
chia số lượng một nhóm đối tượng thành hai phần theo các
cách khác nhau, GV thực hành minh họa các cách chia đó
cho trẻ Các PTTQ cần đặt ở vị trí phù hợp và sắp xếp theo
một trình tự nhất định để thuận tiện cho việc sử dụng Đồ
dùng của trẻ cần được để riêng vào từng rổ, hộp, khay
GV cần hướng dẫn trẻ cách thức sử dụng các PTTQ,
chẳng hạn: trao đổi với trẻ để trẻ thực hiện các hoạt động
thực hành (đếm, đo, so sánh số lượng, kích thước, khảo
sát hình dạng,…) một cách độc lập và có ý thức (như:
lấy, cầm đồ vật bằng tay phải, xếp, thực hiện trình tự thao
tác với chúng tương ứng với yêu cầu, nhiệm vụ), sau khi
sử dụng xong, trẻ cần cất đồ dùng đúng nơi quy định
3 Kết luận
Để nâng cao hiệu quả của quá trình cho trẻ LQVT ở
trường mầm non, GV cần nắm vững và sử dụng theo
đúng chức năng của PTTQ Việc sử dụng đa dạng các
PTTQ và thực hiện đúng yêu cầu là điều kiện quan trọng
để thực hiện có hiệu quả chương trình hình thành biểu
tượng toán học sơ đẳng, góp phần giáo dục nhận thức và
phát triển năng lực trí tuệ cho trẻ ở trường mầm non
Tài liệu tham khảo
[1] Nguyễn Thị Nhung (2000) Toán và phương pháp
hình thành các biểu tượng toán học cho trẻ mẫu
giáo NXB Đại học Quốc gia Hà Nội
[2] B.B Đanhilôva (2008) Chuẩn bị cho trẻ mầm non
học Toán NXB Akademi, Matxcơva
[3] Lê Thị Thu Hương - Lê Thị Ánh Tuyết (2007)
Hướng dẫn thực hiện chương trình giáo dục mầm
non NXB Giáo dục
[4] Rosalind Charlesworth - Karen K Lind (1990)
Math and Science for young children Delmar
Publishers Inc
[5] Phạm Khắc Chương (1998) Giáo dục gia đình
NXB Đại học Sư phạm
[6] Đinh Văn Vang (2009) Giáo trình tổ chức hoạt động
vui chơi cho trẻ mầm non NXB Giáo dục Việt Nam
[7] Bộ GD-ĐT (2009) Chương trình giáo dục mầm non, ban hành kèm theo thông tư số: 17/2009/TT-BGDĐT,
ngày 25/7/2009 của Bộ trưởng Bộ GD-ĐT
VAI TRÒ CỦA HOẠT ĐỘNG KHÁM PHÁ…
(Tiếp theo trang 65)
3 Kết luận
Quan điểm giáo dục tích hợp trong giáo dục MN hiện nay đòi hỏi sự phối hợp các hoạt động giáo dục trẻ trong việc thực hiện mục tiêu phát triển toàn diện nhân cách của trẻ Giáo dục trẻ MN sáng tạo nghệ thuật thông qua việc phối hợp chặt chẽ giữa hoạt động khám phá MTXQ
và các loại hình hoạt động nghệ thuật (như: tạo hình, âm nhạc, văn học, trò chơi, ) là sự vận dụng cụ thể quan điểm giáo dục tích hợp trong thực tiễn Kinh nghiệm có được từ sự phối hợp các hoạt động giáo dục sẽ giúp giáo viên MN quan tâm nhiều hơn đến việc giáo dục trẻ sáng tạo, từ đó đẩy lùi được thực trạng về tính khuôn mẫu trong giáo dục nghệ thuật và trong các sản phẩm nghệ thuật của trẻ Tuy nhiên, để làm được điều này, cần có sự phối chặt chẽ giữa các môn học, đặc biệt là các môn phương pháp trong quá trình đào tạo giáo viên MN ở các trường sư phạm
Tài liệu tham khảo
[1] Л.Р Болотина - Т.С Комарова - С.П Барапов (1998) Дошкольная Педогогика Москова Академия [2] I.Ia Lerner - Лернер И.Я (1981) Дидастичаские основы медтодов обучения Москова: Педогогика
[3] Dorothy Einon (1985) Creatve Play - Play with a purpose from birth to ten years Penguin Books Group [4] Bộ GD-ĐT (2009) Chương trình giáo dục mầm non, ban hành kèm theo Thông tư số:
17/2009/TT-BGDĐT, ngày 25/7/2009 của Bộ trưởng Bộ GD-ĐT
[5] Hoàng Thị Phương (2013) Lí luận và phương pháp hướng dẫn trẻ làm quen với môi trường xung quanh
NXB Đại học Sư phạm
[6] Nguyễn Quang Uẩn (2011) Tâm lí học đại cương
NXB Đại học Quốc gia Hà Nội
[7] Đinh Văn Vang (2009) Giáo trình tổ chức hoạt động vui chơi cho trẻ mầm non NXB Giáo dục Việt Nam.