Trong 3 loại ARN thì phân tử mARN có dạng mạch thẳng nên không có cấu trúc theo nguyên tắc bổ sung; Phân tử tARN và rARN có hiện tượng cuộn xoắn hoặc gấp khúc nên ở một số vị trí có li[r]
Trang 1ÔN TẬP KIẾN THỨC CHUYÊN ĐỀ 1 ADN VÀ ARN
Nhiễm sắc thể là cơ sở vật chất của hiện tượng di truyền ở cấp tế bào, axit nuclêic là cơ sở vật
chất của hiện tượng di truyền ở cấp phân tử Axit nuclêic có 2 loại là ADN và ARN
1 Kiến thức về ADN
- ADN được cấu trúc theo nguyên tắc bổ sung, nguyên tắc đa phân mà đơn phân là 4 loại
nuclêôtit A, T, G, X Nhờ được cấu tạo theo nguyên tắc đa phân cho nên chỉ với 4 loại nuclêôtit
nhưng có thể tạo ra vô số loại ADN khác nhau
- Phân tử ADN mạch kép luôn có số nuclêôtit loại A = T; G=X Nguyên nhân là vì ở ADN mạch kép, A của mạch 1 luôn liên kết với T của mạch 2 và G của mạch 1 luôn liên kết với X của mạch 2 Vì vậy, nếu một phân tử ADN có số nuclêôtit loại A ≠ T hoặc G ≠ X thì chứng tỏ đó là
ADN mạch đơn
- Vì hai mạch của ADN liên kết bổ sung cho nên tỉ lệ A T
ở đoạn mạch thứ nhất đúng bằng tỉ
lệ A T
ở đoạn mạch thứ hai và đúng bằng tỉ lệ A T
của cả ADN Nguyên nhân là vì
1 1 2 2 ADN
A T A T A
- Phân tử ADN có cấu trúc xoắn kép Trong các dạng xoắn kép của ADN thì cấu trúc xoắn kép
dạng B là dạng phổ biến nhất Ở cấu trúc không gian dạng B, mỗi chu kì xoắn có độ dài
34Å và có 10 cặp nuclêôtit Vì vậy, số chu kì xoắn của ADN C = N/20 = L/3,4.10 (N là tổng số
nu, L là chiều dài của ADN theo đơn vị Å)
- ADN của sinh vật nhân thực và ADN của sinh vật nhân sơ đều có cấu trúc mạch kép Tuy nhiên, ADN sinh vật nhân thực có dạng mạch thẳng còn ADN của sinh vật nhân sơ có dạng
mạch vòng và không liên kết với prôtêin histon ADN của ti thể, lục lạp có cấu trúc mạch
vòng tương tự như ADN của vi khuẩn
- Ở trong cùng một loài, hàm lượng ADN ở trong nhân tế bào là đại lượng ổn định và đặc trưng
cho loài Vì vậy, nếu tế bào gan có hàm lượng ADN ở trong nhân là x pg thì tế bào mắt cũng có
hàm lượng ADN trong nhân là x pg
- Hàm lượng ADN ở trong tế bào chất không ổn định cho nên không có tính đặc trưng cho loài
Hàm lượng ADN trong tế bào chất không ổn định vì số lượng bào quan ti thể, lục lạp không ổn
định, thay đổi tùy từng loại tế bào
2 Kiến thức về gen
- Gen là một đoạn phân tử ADN mang thông tin mã hóa cho một sản phẩm Sản phẩm mà gen mã hóa là ARN (tARN, rARN) hoặc chuỗi pôlipeptit Như vậy, về cấu trúc thì gen là 1 đoạn ADN;
Về chức năng thì gen mang thông tin di truyền mã hóa cho 1 loại sản phẩm
- Dựa vào chức năng của sản phẩm người ta chia gen thành 2 loại là gen điều hòa và gen cấu trúc Nếu phân tử prôtêin do gen quy định tổng hợp làm nhiệm vụ điều hòa hoạt động của gen khác thì
đó là gen điều hòa
Trang 2- Một đoạn ADN mang thông tin mã hóa cho một chuỗi pôlipeptit hoặc một loại ARN thì được
gọi là một gen
3 Kiến thức về ARN
ARN là viết tắt của Axit Ribo Nucleic Trong tế bào, ARN có cấu trúc một mạch, được cấu tạo từ
4 loại nuclêôtit A, U, G, X
- mARN: được dùng để làm khuôn cho quá trình dịch mã, bộ ba mở đầu (AUG) nằm ở đầu 5’ của mARN
- tARN: Vận chuyển axit amin trong quá trình dịch mã Mỗi tARN chỉ có 1 bộ ba đối mã, chỉ
gắn đặc hiệu với 1 loại aa
- rARN: kết hợp với prôtêin để tạo nên ribôxôm Ribôxôm thực hiện dịch mã để tổng hợp
prôtêin
Trong 3 loại ARN thì phân tử mARN có dạng mạch thẳng nên không có cấu trúc theo nguyên tắc
bổ sung; Phân tử tARN và rARN có hiện tượng cuộn xoắn hoặc gấp khúc nên ở một số vị trí có
liên kết theo nguyên tắc bổ sung (A liên kết với U, G liên kết với X)
- Trong 3 loại ARN thì mARN có nhiều loại nhất (có tính đa dạng cao nhất) nhưng hàm lượng ít nhất (chiếm khoảng 5%); rARN có ít loại nhất nhưng hàm lượng cao nhất
Trang 3Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh nghiệm, giỏi về kiến thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các trường chuyên
danh tiếng
xây dựng các khóa luyện thi THPTQG các môn: Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và
Sinh Học
trường PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên khác cùng TS.Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Trịnh Thanh Đèo và Thầy Nguyễn Đức Tấn
THCS lớp 6, 7, 8, 9 yêu thích môn Toán phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt điểm tốt ở các kỳ thi HSG
dành cho học sinh các khối lớp 10, 11, 12 Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS Lê Bá Khánh Trình, TS Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Lưu Bá Thắng, Thầy Lê Phúc Lữ, Thầy Võ Quốc
Bá Cẩn cùng đôi HLV đạt thành tích cao HSG Quốc Gia
III Kênh học tập miễn phí
các môn học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư liệu tham khảo phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất
- HOC247 TV: Kênh Youtube cung cấp các Video bài giảng, chuyên đề, ôn tập, sửa bài tập, sửa đề thi
miễn phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các môn Toán- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng Anh
Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai
Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi – Tiết kiệm 90%
Học Toán Online cùng Chuyên Gia
HOC247 NET cộng đồng học tập miễn phí HOC247 TV kênh Video bài giảng miễn phí