BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.. HỒ CHÍ MINH ---oOo---NGUYỄN HỮU ĐỨC TÁC ĐỘNG CỦA VỐN XÃ HỘI VÀ SỰ HẠNH PHÚC LÊN ĐÓNG GÓP CHO HÀNG HÓA CÔNG LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Tp.
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP HỒ CHÍ MINH
-oOo -NGUYỄN HỮU ĐỨC
TÁC ĐỘNG CỦA VỐN XÃ HỘI VÀ SỰ HẠNH PHÚC LÊN ĐÓNG GÓP CHO HÀNG HÓA CÔNG
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
Tp Hồ Chí Minh – Năm 2016
Trang 2BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP HỒ CHÍ MINH
-oOo -NGUYỄN HỮU ĐỨC
TÁC ĐỘNG CỦA VỐN XÃ HỘI VÀ SỰ HẠNH PHÚC
LÊN ĐÓNG GÓP CHO HÀNG HÓA CÔNG
Chuyên ngành: Kinh tế phát triển
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
TS TRƯƠNG ĐĂNG THỤY
Tp Hồ Chí Minh – Năm 2016
Trang 3Tôixincamđoantấtcảcácnộidungchitiếtcủabàiluậnvănnàyđượctrìnhbàytheo kếtcấuvàdànýcủatôivớisựdàycôngnghiêncứu,thuthậpvàphântíchcáctài liệucóliênquan,đồngthờiđượcsựgópýhướngdẫncủaTiếnsĩTrươngĐăngThụyđểhoàntấtluậnvăn
Tôixinhoàntoànchịutráchnhiệmvớicamkếttrên
Họcviên:NguyễnHữuĐức
Lớp:Kinhtếpháttriển,K24
Trang 4Lờicamđoan
Mụclục
DanhmụctừviếttắtD
anhmụcbảngbiểuDa
nhmụchìnhvẽ
MỤCLỤC
CHƯƠNG1 GIỚITHIỆU 1
1.1 Lýdo chọnđềtài 1
1.2 Mụctiêuvàcâuhỏinghiêncứu 2
1.3 Phạmvinghiêncứu 3
1.4 Phươngphápnghiêncứu 3
1.5 Ýnghĩathựctiễncủađềtài 3
1.6 Kếtcấucủaluậnvăn 4
CHƯƠNG2.TỔNG QUANLÝTHUYẾT 5
2.1 Lượckhảonhữnglýthuyếtliênquan 5
2.2 Lượckhảonhữngnghiêncứuthựcnghiệmliênquan 9
CHƯƠNG3.PHƯƠNG PHÁPNGHIÊN CỨU 12
3.1 Khungphântích 12
3.2 Môhìnhkinhtếlượng 14
3.3 Thiếtkếtròchơivàphươngphápthuthậpdữliệu 19
CHƯƠNG4 KẾTQUẢ 23
4.1 Kếtquảtừtròchơi 23
4.2 Thốngkêmôtả 23
4.3 Phântíchphithamsố 27
4.4 Kếtquả 30
4.5 Kiểmtratínhvữngcủanghiêncứu 37
CHƯƠNG5 KẾTLUẬN 42
TàiliệuthamkhảoPh
ụlục
Trang 6DANHMỤCBẢNGBIỂU
Bảng3.1 Biếnsố vàphươngphápđolường 15
Bảng4.1Kếtquảtừ tròchơi 23
Bảng4.2Thốngkêmôtảcácbiếntrongmôhình 24
Bảng4.3Thốngkêmôtảthangđobiếnlòngtin 26
Bảng4.4Thốngkêmôtảthangđosựhạnhphúc 27
Bảng4.5Hệsốtươngquangiữađónggópvàcácbiếnmôtảsựhạnhphúc 27
Bảng4.6Hệsốtươngquangiữađóng gópvàcácbiếnmôtảlòngtin 29
Bảng4.7Hệsốtươngquangiữađónggópvàcácbiếnmôtảsựthamgia 29
Bảng4.8Kếtquảhồiquymôhìnhvớibiếnkiểmsoátvà biếnhạnhphúc 31
Bảng4.9 Kếtquảhồiquymôhìnhvớibiếnkiểmsoátvàlòngtin 32
Bảng4.10Kếtquả hồiquymôhìnhvớibiếnkiểmsoátvà sựthamgia 34
Bảng4.11 Kếtquảhồiquymôhìnhvới tấtcảcácbiếngiảithích 36
Bảng4.12KếtquảkiểmđịnhCronbach’s alphachothangđosựhạnhphúc 37
Bảng4.13Kếtquả kiểmđịnhCronbach’salphachothangđolòngtin 38
Bảng4.14Kếtquả kiểmđịnhCronbach’salphachothangđolòngtin 38
Bảng4.15 Phântíchnhântốsự hạnhphúc 39
Bảng4.16 Trọngsốcácbiếntrongnhântốsựhạnhphúc 39
Bảng4.17Phântíchnhântốlòng tin 40
Bảng4.18 Trọngsốcácbiếntrongnhântốlòngtin 40
Bảng4.19Hệsốtươngquangiữađónggóp,lòngtinvàsựhạnhphúc 40
Bảng4.20 Kếtquảhồiquymôhìnhvới tấtcảcácbiếngiảithích 41
Danhmụcbiểuđồ Biểuđồ4.1Tươngquanđónggópvàhạnhphúccánhân 28
Biểuđồ4.2Tươngquanđónggópvàhạnhphúcsovớib ạ n bè 28
Biểuđồ4.3Tươngquanđónggópvàsựlạcquan 28
Biểuđồ4.4Tươngquanđónggópvàsựbiquan 28
Trang 7Hình3.1Khungphântíchnghiêncứu 13Hình3.2Cácbướcthựchiệntròchơivàlấymẫu 22
Trang 8CHƯƠNG1.GIỚITHIỆU
1.1 Lýdochọnđềtài
Hànghóacông,dịchvụcônglàhànghóa,dịchvụmanghaitínhchất:khôngcạnht r an hvàkhôngthểloạitrừ.Chínhhaitínhchấttrênđãdẫnđếnvấnđềkẻăntheo,nguyênnhânthấtbạithịtrườngcủahànghóacông.Đểgiatăngđónggópchohàngh ó a côngvà g iả mbớ
tv ấ n đề kẻănth eo, theoPutnam (1995a,1995b, 2000) c ầ n thiếtphảigiatăngvốnxãhộitrong cộngđồng(thôngquamạnglưới chínhthức,l ò n g tinvàkhảnănghợptác).NhữngnghiêncứuthựcnghiệmcủaGlaeservàcộngsự(2000)vàMellorvàcộng
củavốnxãhội,đặcbiệtlàlòngtin,lênsựgiatăngđónggópcủacáccánhân
Ởcácnướcđangpháttriển,docáckhoảnđónggópbắt buộcchohànghóacông(
nh ư thuế)thườngthấpdocơsởthuếthấpvàthựcthiphápluậtthuếkhôngtốt,nênđ ó n ggóptựnguyệnchohànghóacôngtrởnêncóvaitròquantrọng.TạiViệtNam,mộttrongnhữngmôhìnhcósựđónggóptựnguyệnchohànghóacôngnổibậtnhấtlàchươngtrìnhNhànướcvànhândâncùnglàmđườngnhựa,bê-
tôngtạinôngthôn.Theo đóngườidânsốngtrêncùngmộtconđườngsẽđónggópmộtphầnkinhphí,Nhà n ư ớ c s ẽ h ỗ t r ợ p h ầ n c ò n l ạ i đ ể xâydựng đ ư ờ n g K h i c o n đ ư ờ n g đ
ư ợ c h ì n h thành(hànghóacôngđượccungcấp),mọingườidânsẽđượctựdosửdụng.Vềmặtchínhsách,nhữngconđườngnàygiúpnângcấphệthốnggiaothôngnôngthônl ạ chậu,quađóthúcđẩykinhtế,vănhóa-
xãhộitạichínhđịaphươngmànhữngn gư ời dânđóđangsinhsống.NgoàichươngtrìnhNhànướcvànhândâncùnglàmn êu trên,ởquymôđónggóptựnguyệnnhỏhơnlàviệcngườidântrongcùngmộtxóm,làng,h ợp tác xã…
tự n g u y ệ n đó ng góp,h iế nt ặ n g tàisả nđ ể xâydựngc á c cô n g trìnhphụcvụcholợiíchcủachínhhọnhưđónggópxâynhàvănhóa,sânchơithểthao,làmcôngtrìnhthủylợi,bảotrìđêđiều Vậybêncạnhtínhcấpthiếtcủac ác hànghóacôngđốivớicộngđồngvàcácthuộctínhriêngcócủamỗingườidân(nhưkhảnăngkinhtế,trìnhđộhọcvấn…)yếutốvốnxãhộicógiúplàmgiatăngđóng
góptựnguyệncủangườidân,quađógiúpnhữngchươngtrìnhnêutrênthành
Trang 9Thêmvàođó,dùchưacónghiêncứuthựcnghiệmminhchứngtácđộngcủacủas ự h ạ n h
p h ú c l ê n đ ó n g g ó p c h o h à n g h ó a c ô n g n h ưngt h e o L y u b o m i r s k y và cộngsự(1999,2005),sựhạnhphúclàmgiatăngđángkểsựhợptác,nhântốquant r ọ n g làmgiatăngvốnxãhội.Hàmýrằngsựhạnhphúccũngcókhảnănglàmgiatăngđónggópchohànghóacông
Vớinhữnglýthuyếtvàkếtquảnghiêncứuthựcnghiệmnêutrên,bàinghiêncứuđ
ư ợ c thựchiệnnhằmmụcđíchđánhgiátácđộngcủavốnxãhộivàsựhạnhphúclênđ ó
n g g ó p c h o h à n g h ó a c ô n g N g h i ê n c ứ u đ ư ợ c t h ự c h i ệ n d ự a t r ê n v i ệ c t h í
ng hi ệm đónggópchomộthànghóacôngcóthật,máylọcnước,trongkhukýtúcxác ủ a mộttrườngđạihọc,màbấtkỳsinhviênnàođanglưutrútạikýtúcxátrườngcũngcóthểtiếpcậnvàsửdụng
1.2 Mụctiêuvàcâuhỏinghiêncứu
1.2.1 Mụctiêunghiêncứu
Đol ư ờ n g mứcđ ộ đ ó n g g ó p c h o h à n g h ó a c ô n g t h ô n g q u a t h ự c h i ệ n t h í n g h i ệ
m hàng hóacông(publicgoodexperiment)vớingưỡngđónggóp(threshold)vàquyluậthoàntrảtỷlệ(proportionalrebaterule)
Đánhgiátácđộngcủavốnxãhội(thểhiệnmạnglướichínhthứcvàlòngtin)vàsựh ạn h phúclêngiátrịđónggópchohànghóacông
1.2.2 Câuhỏinghiêncứu
Việcthamgiađoànthể,hội,nhóm,câulạcbộ,tìnhnguyệncủasinhviêntạitrườngcólàmtăngđónggópcánhânchohànghóacônghaykhông?
Liệuc ó p h ả i t h a m g i a c à n g n h i ề u v à o c á c đ o à n t h ể , h ộ i , n h ó m , c â u l ạ c b ộ , t ì
n h nguyệnthìngườitacàngđónggópnhiềuhơnchohànghóacông?
Lòngtin,baogồmcảlòngtintháiđộ(attitudinaltrust)vàlòngtinhànhvi( b e h av i o ra l trust),cótácđộnglênđónggópchohànghóacônghaykhông?
Sựhạnhphúccólàmgiatăngđónggópchohànghóacônghaykhông?
Trang 101.4.2 Phươngphápxửlýsốliệu
Sốliệusaukhithuthậpsẽđượclàmsạch.Căncứvàolýthuyếtvàmụctiêunghiêncứuđểđưavàomôhìnhphântíchđịnhlượng.SauđósửdụngphầnmềmthốngkêS t at a 12đểhồiquymôhìnhkinhtếlượng
quantrọngtrongviệctạodựngvốnx ã hộivàhạnhphúcchosinhviênđểhọcóthểcóđượclượngvốnxãhộicaohơn
Trang 11vàkhảnănghợptác,hànhđộngchungtaytốthơnkhiratrường.Điềunàykhôngchỉtăngkhảnăngsảnxuất,cơhộithànhcôngchosinhviênnóiriêngmàcòntănghi ệu quảchonềnkinhtếnóichung.
Xétvềmặthọcthuật, k ế thừanhững nghiêncứu vềtácđộngcủa v ốn xãhộilênđónggópcho hà ng hóacôngt rư ớc đây,n g h i ê n cứuđã bổ sungthêm n hữ ng dẫnchứngthựcnghiệmvềtácđộngcủasựhạnhphúc.Môitrườngthựchiệnnghiêncứuc ũ n g cósựđặcbiệt,ngườichơigiờđâycóquỹthờigiansửdụnghànghóacôngkh ác nhau(vídụ:sinhviênnămnhấtđượcsửdụngbốnnămtrongkhisinhviênn ăm tưchỉcònđượcsửdụngmộtnăm).Điềunàysẽmởrahướngnghiêncứuvàthiếtkế
tínhchấttư ơ n g tựnóiriêngvàcủaconngườinóichungđểcóđượcphântíchtốthơnvềđộngcơđónggópcủahọ
1.6 Kếtcấucủaluậnvăn
Luậnvănbaogồmnămchươngnộidungđượctómtắtnhưsau:
Chương1trìnhbàylýdochọnđềtài,ýnghĩathựctiễncủađềtài,khônggian,thờig i a n , phạmvivàphươngphápnghiêncứu
Chương2trìnhbàycơsởlýthuyếtcácnhântốhìnhthànhvốnxãhội,tácđộngcủav ốnxãhộivàsựhạnhphúclênđónggópchohànghóacôngvàlýthuyếttròchơihànghóacông(publicg o o d game)v ớ i ngưỡngđónggóp (threshold) và quyluậth o à n trảtỷlệ(proportionalrebaterule)
Chương3 t r ì n h bàyphươngp h á p n g h i ê n cứu,đ o l ư ờ n g cá c b i ế n s ố đ ư a v à o môhình,cáchthứctổchứctròchơihànghóacôngvàthuthập,xửlýdữliệusơcấp
Chương4trìnhbàykếtquảnghiêncứutừmôhìnhhồiquykinhtếlượng,nhậnxétnhữngđiểmgiốngvàkhácbiệtsovớilýthuyếtvànhữngnghiêncứutrongchương2đồngthờinêuýkiếnthảoluậncủangườiviết
Chương5 t r ì n h bàyk ế t l u ậ n , n h ữ n g đ ó n g g ó p c ủ a l u ậ n v ă n , h à m ý c h í n h s á
c h , nh ữn ghạnchếtrongquátrìnhnghiêncứuvàhướngnghiêncứutiếptheo
Trang 12giátrịsẵncóđểnóđượctiêudùngbởicánhânkhác.Hànghóacôngthườngcólợiíchlớnhơnchiphítạo ra.Dovậyvềmặtxãhộiđólàhànghóacầnthiếtđượccungcấp.Nhưnghait h u ộ ctínhcủahànghóa côngsẽ dẫnđếntìnhtrạngngườiăn theo.Kếtcụclàtư nhânkhông đầutư, hàng hóacông không tồntại, dovậygiảipháp thịtrườngbịthấtbạiđốivớiloạihànghóanày.
Kẻăntheo(freerider)haykẻhưởngthụmiễnphí,chỉnhữngngườithụhưởngcáclợ i íchtừhànghóacôngcộngmàkhôngchịutham
giagánhnhữngchiphícầnthiếtđểcáchànghóađóđượccungcấp,hoặcchịugánhnhữngchiphínhưngíthơnsov ới l ợ i í c h màh ọ đ ư ợ c h ư ở n g K ẻ ă n t h e o c h ỉ n g ồ i k h
ô n g h ư ở n g l ợ i , t h í c h t h ụ hưởngmàkhôngcótrách nhiệmvớicộngđồngvàcũnglàvấnđềthảmhọacủamọin ền kinhtếvàlàmộtthấtbạicủathịtrường
2.1.2 Lýthuyếtvềsựhạnhphúc
TheoJefferson(1776),hạnhphúccócónghĩalàsựthịnhvượngmàbấtcứngườid
ân nàocũngđềumongmuốn.TheoAnand(2016),hạnhphúclàmộttrạngtháicảmxúccủaconngườikhiđượcthỏamãnmộtnhucầunàođómangtínhtrừutượng.Hạnhphúclàmộtcảmxúcbậccao,đượcchorằngchỉcóởloàingười,nómangtínhnhânbảnsâusắcvàthườngchịutácđộngcủalýtrí
Trang 13Nhữngnghiêncứugầnđây,nhưcủaLu(1991),Lyubomirsky(2000,2005)chothấyh ạ n h phúclàmộtkháiniệmphứctạpvà cót hể cóýnghĩakhácnhau v ớ i những ngườikhácnhau.Mộtphầncủatháchthứckhinghiêncứukhoahọchạnhphúclàx ácđịnhcáckháiniệmhạnhphúckhácnhau,vàkhithíchhợp,chiachúngthànhcácthànhphầncủachúng.Vìcáckháiniệmphúclợi,chấtlượngcuộcsốngvàsựhưngthịnhliênquanchặtchẽđếnsựhạnhphúcnêncầncẩntrọngkhiđềcậpđếnkháiniệmhạnhphúc.
làsựthỏamãnvềcácmặtkhiconngườiđặtđượcnhưmongmuốncủamình
Vềkhíacạnhđolượng,VănphòngthốngkêAnhQuốc(2015)đãđưarathangđot ừ 10đểhỏingườidânvềtổngthểhọđánhgiámứcđộhạnhphúccủamìnhđạtb ao nhiêuđiểm.Đikèmvớicâuhỏinày,VănphòngthốngkêAnhQ uốccònđol ư ờ n g mứcđ ộ
0-h à i l òn gv ớic uộ csố ng, s ự l o n g ạ i vàp 0-hú clợ i của n g ư ờ i dânvớ it0-hangđotươngtự.NhiềunghiêncứunhưcủaLyubomirsky(2000,2005)cũngchọnhỏingườithamgiatheomộtthangđođịnhtrướcđểđánhgiámứcđộhạnhphúc
2.1.2 Lýthuyếtvềvốnxãhộivànhữngnhântốhìnhthànhvốnxãhội
TheoBourdieu(1986)vốnxãhộilàtoànbộnguồnlực(thựctếhoặctiềmẩn)xuấtpháttừmạnglướiquenbiếttrựctiếphoặcgiántiếp(chẳnghạnthành viêncùng mộttôn giáo,hoặc
giađình,haytậpthển à o càngcónhiềumócnốithìcàngnhiềuưuthế
TheoColeman(1988),vốnxãhộicóbađặctính:thứnhất,nóphụthuộcvàomứcđộtincậynhaucủaconngườitrongxãhội.Nóicáchkhác,nótùythuộcvàonghĩavụmàmỗi
nócógiátrịgóighémcácliênhệxãhội.Nghĩalàquatiếpxúchàngxóm,bạnbè,mỗ
in g ư ờ i có t h ể t h u t h ậ p n h i ề u t h ô n g t i n h ữ u í c h ch o c u ộ c s ố n g , thaythế p h ầ n n
à o nhữngthôngtintrongsách,báo, truyềnthanh,truyềnhình Thứba,vốnxãhộicàngl ớ n khixãhộicàngcónhiềuquytắc(norms),nhấtlànhữngquytắccókèmtrừngphạt(normsaccompaniedbysanctions).Ngoàira,Colemancũngchorằngvốnxã
Trang 14Putnam(1995a,2000)chiavốnxãhộithànhhaidạng:liênkết(bonding)vàbắccầu( b r i d g i n
g ) Dạngliênkếttrongvốnxãhộiđượchìnhthànhtrong mộtcộngđồngh o ặc nhómngườiđồngnhất,cóchungvănhóa,chủngtộcvàhànhđộngvìlợiíchch u n g ;trongkhidạng
bắccầutrongvốnxãhộiđượchìnhthànhtừsựliênkếtnhiềucộngđồnghoặcnhữngnhómngườiđadạngvềvănhóavàchủngtộc.Vốnxãhộiliênkếtdễhìnhthànhvàgiatănghơnbắccầudoxuấtpháttừmộtcộngđồngđồngnhất.Đểgiatăngvốnxãhội,cầnthiếtphảigiatănglòngtin,khảnănghợptácvàmạnglướiliênkết
TheoCohenvàPrusak(2001),vốnxãhộibaogồmphầnlớnsựhợptácxâydựnggiữanhữngconngườivớinhau,cụthểlàsựtintưởng,sựhiểubiếtlẫnnhau,vàsựchiasẻnhữnggiátrịđạođức,phongcáchnốikếtnhữngthànhviêntrongcáctậpđ o àn, cáccộngđồnglạivớinhau
TheoWorldBank(2005),vốnxãhộilànhữngquytắcvàmạnglướimàchophéphànhđộngchung.Vốnxãhộiđượcthểhiệnquahaidạng:vốnxãhộihànhvi,gồmlòngtinvàkhảnănghợptác;vàvốnxãhộiliênkết,baogồmmạnglướivàtínhchặtc h ẽ
Tómlại,trongcáchọcthuyếtvàđịnhnghĩathìvốnxãhộicủamộtcánhânđượch ìn hthànhvàthểhiệnthôngqualòngtin,khảnănghợptác,cácmạnglướiliênkếth ọthamgiavàtínhchặtchẽtrongcácmạnglướiliênkếtđó
2.1.3 Tácđộngcủavốnxãhộilênđónggópchohànghóacông
TheoPutnam(1995a,1995b,2000),vốnxãhộiđóngvaitròquantrọngtrongviệcxâydựngkhảnănghợptácvàlòng tinđểcộngđồngcóthểchungtay xâydựngnh ữngmụctiêucụthể,manglạiniềmtinvàthúcđẩysựpháttriểnchungcủacộngđ ồn gmàđiểnhìnhnhấtlàcáchànghóacôngcộngvàcáchoạtđộngtìnhnguyện.Việcthamgiavàocáchội,nhóm,hoạtđộnghaycáccâulạcbộtìnhnguyệnlàyếu
Trang 15tốquantrọnglàmgiatăngvốnxã hội,qua đó cảithiệnđónggópchohànghóacôngvàgiảmthiểuvấnđềkẻăntheo.
TheoFukuyama(1995),tincẩnhaylòngtin(mộttrongnhữngnhântốlàmgiatăngvốnxãhội)khôngchỉgiúpmộtcộngđồngnhỏhaynhữngcácnhânriêngbiệtgiatănghợptáctrongcáchànhđộngchungtayvìsựpháttriểnchungcủacộngđồngmàxahơnsựtincẩncòngiúpgầydựngcáctậpđoàn,hìnhthànhsứcmạnhquốcgia
TheoNahapietvàcộngsự(1998),thamgiacáctổchứclàmộtchuyệnnhưngđiềuq uantrọnglàgiữacác thành viêncósựtincẩnđểchiasẻcác chiều hướngnhậnthứcchung.Chínhmôitrườngtổchứcvàkhảnăngchiasẻnhậnthức,suynghĩđãgiúpcácthànhviênthấuhiểunhauhơn,tincẩnnhauhơn.Nhữngyếutốtrên,cùngnhau,khiếnngườitathuậntiệntrongviệccùngnhauthựchiệncáchànhđ ộ n g vìcộ n g đ ồ n g v à
s ẵ n sàngđ ó n g g ó p c ô n g s ứ c c h o c á c mụct i ê u chung.Đ ồ n g q u a n điểm,Fu(2004)cũngchorằnglòngtinđónggóptíchcựcvàosựhợptácchocácmụctiêuchung
TheoColeman(1990)vàBurt(1992),chínhcơchếvốnxãhộiđãgiảiquyếtvấnđềthiếutínhhợptácvàhànhđộngvìmụctiêu,lợiíchchungtạicáccôngty,quađógiúpthúcđẩynănglựckinhtếcủachínhcáccôngtyđó
2.1.4 Lýthuyếtvềtròchơingưỡngđónggóphànghóacông(thresholdpublicg o o d s ga me)vớichínhsáchhoàntrả(refundpolicy)vàquyluậthoàntrảtheotỷlệ(proportionalre baterule).
Nhiềuloạihànghóacôngnhư:cầu,hầmchui,đêbao…
phảiđượccungcấptoànvẹnmớicóýnghĩasửdụng.Vìvậy,đểcónhữnghànghóacôngnàycầnthiếtphảihuyđộngđủkinh phíđểxâydựngnó (Spencer và cộng sự,2008) Chi
cấph àn ghóacôngnhưvậythườngđượcgọilàmộtngưỡng(threshold)hoặcđiểmcungcấp (provisionpoint).Nếuquỹhuyđộngđápứnghoặcvượtngưỡngthìhànghóacô n g đósẽđượccungcấp Ngượclại, nếuquỹ huyđộngkh ôn g đạtngưỡng, các kh oảnđónggópđềuđượchoàntrả
Trang 16Tròchơingưỡngđónggóphànghóacông(Isaacvàcộngsự,1989)vớichínhsáchh o àntrảvàquyluậthoàntrảphầndưtheotỷlệđónggóp(MarksvàCroson,1998,2000)baogồmNngườichơi.Ngườichơithứi=1,2,
…,Nđềucósốtiềnquyêngópb a n đầubằngnhaulàI.Cánhânmỗingườichơisẽquyếtđịnhtr íchsốtiềnsẽquyêngópmộtcáchđộclập,C i ,từIđểđónggópchohànghóacôngđượchỏ i.Hàmthun h ập củacánhânthứi,π i,đượcthểhiệnnhưsau:
2.2 Lượckhảonhữngnghiêncứuthựcnghiệmliênquan
2.2.1 Tácđộngcủamạnglướichínhthứcvàlòngtinlênsựgiatăngvốnxãhội
Nhữngn gh iê ncứ u thựcn gh iệ m củaDe kk er vàV an den B r o e k ( 19 98 ), W h i t e l
e y (1999),T o r c a l & M o n t e r o ( 1 9 9 9 ) v à S t o l l e & R o c h o n ( 1 9 9 9 ) đ ề u c h othấymốiquan h ệ c ù n g c h i ề u c ủ a v i ệ c t r ở t h à n h v i ê n t ổ c h ứ c v à v ố n x ã h ộ i , hàmý r ằ n g n h ữ n gngườilàthànhviênviêncủacáctổchứchayhiệphộicóvốnxãhộicaohơn.WollebækvàSelle(2003)đãchỉrarằngviệc cánhânthamgiavàocáctổchứcthựcs ự
l à m gia tăng vốn xãhội Thêmvào đó, nghiêncứu cũng tìmra mốiquan hệ nhân
Trang 17quảgiữavốnxãhộivàsốlượngtổchứcmộtngườithamgia,điềunàyhàmýrằngk hingườitathamgiacàngnhiềuvàocácvòngliênkếtnhư:hội,nhóm,tổchức thìvốnxãhộicàngtăng.
NghiêncứuthựcnghiệmcủaGlaeservàcộngsự(2000)đãchứngminhrằnglòngtincólàmgiatăngđángkểvốnxãhộivàchínhđiềunàyđãlàmgiatăngđónggópchoh à n g h
2.2.3 Tácđộngcủavốnxãhộilênđónggópchohànghóacông
TheoCamerer(2003)vàStutzervàcộngsự(2007),sựgiatăngvốnxãhộisẽlàmgiảmvấnđềkẻăntheođồngthờidẫnđếnviệcgiatăngđónggópcủacánhânchohànghóacôngvàphúclợichungcủacộngđồng.Cùngquanđiểm,cácnghiêncứut h ự c nghiệmcủaOlken(2006),QuillianvàRedd(2006),Temple(1998),Sampsonv à cộngsự(1997);HelliwellvàPutnam(1995)cũngchỉrarằngviệcthamgianhiềuvàocáchội,nhóm,hoạtđộnghaycáccâulạcbộtìnhnguyện…sẽlàm giatăngvốn
Trang 18Ishamvàcộng sự(1999), đã chỉra rằngtại những cộngđồngmàcáchội nhómhoạtđộngtíchcực,cáchộgiađìnhcókhuynhhướngthamgiavàocáchoạtđộngđóng
g óp chotậpthể,vấnđềkẻăntheođượcgiảmbớtđángkể
Mellorvàcộngsự(2004)đãtìmracácbằngchứngđểhỗtrợcáckháiniệmvốnxãhộibaogồmcảthuộctínhnhómvàthuộctínhcánhân,nghiêncứucũngchothấylòngtinthựcsựlàmgiatăngđónggópchohànghóacông,kếtquảtươngtựcũngđượctrìnhbàytrongnghiêncứucủaGlaeservàcộngsự(2000).Tuynhiên,khácv ới Glaeservàcộngsự(2000),Mellorvàcộngsự(2004)chorằngkhôngcầnphảiquáđềcaolòngtinhànhvisovớilòngtintháiđộ.Trongnộidungnghiêncứunày,ngườiviếtcũngsẽcốgắngtìmrasựkhácbiệttrongtácđộngcủalòngtinhànhvivàlòngtintháiđộ(nếucó)
Carpentervàcộngsự(2003)xemxétmốiquanhệgiữavốnxãhộivàhợptáctrongc ác thínghiệmhànghóacôngvàcóđượcnhữngkếtquảủnghộsựtácđộngdươngđúngkỳvọng.Tuynhiên,nghiêncứucủahọchophépcácđốitượnggiaotiếpkhithựchiệnđónggóp,điềunàylàmvấnđềkẻăntheocóthểtrởnêntrầmtrọnghơn.H ơ nnữa,cáchkhảosátvàphươngthứcnghiêncứucủaCarpenterrấtkhácbiệtsovớiph ươ ng p h á p t r u y ề n t h ố
n g D o đ ó , n g h iê n c ứ u n à y khôngt h ể g i ả i quyếthaytranhcảivớitácđộngcủavốnxãhộiđiểnhìnhđược
Trang 193.1 Khungphântích
Theosaucáclýthuyếtvànghiêncứuthựcnghiệmvềvốnxãhộivàhànghóacông( đ ã trìnhbàytrongchương2),bàinghiêncứukiểmđịnhlạixemsựthamgiavàl ò n g tin(hainhântốquantrọnglàmgiatăngvốnxãhội)cóthậtsựlàmgiatăngđó ng gópchohànghóacônghaykhông.Đồngthời,nghiêncứucũngmuốnkiểmđ ị n h sựh ạ n
h phúc có là m giatăngđ ón gg óp ch o hà ng hóa cô ng kh ôn g Các g iả thuyếtđượcđặtra:
Giảthuyết1:SựhạnhphúclàmgiatăngđónggópchohànghóacôngGiảthuyết2:
Lòngtinlàmgiatăngđónggópchohànghóacông
Giảthuyết3:ThamgialàmgiatăngđónggópchohànghóacôngKhungphântíc
hđượctrìnhbàynhưtạihình3.1
Trang 20Thuộc tính cá nhân
Tôn giáoChi tiêu không cấp thiết
Có sử dụng máy nước hay không (sau khi được cung cấp)
Đóng góp cho hàng hóa công (máy lọc nước)
Tham gia hội, nhóm, câu lạc bộ (có hay không và tham gia bao nhiêu hội, nhóm)
Đảng viên hoặc đối tượng Đảng
Tham gia tình nguyện
GiớitínhSinhviênnămthứmấytạitrường
Trang 213.2 Môhìnhkinhtếlượng
NghiêncứusửdụngmôhìnhTobithaigiớihạndobiếnphụthuộcbịgiớihạnbởihaiđầumútvớigiátrịnhỏnhấtbằng0vàgiátrịlớnnhấtbằngngâns ác h tốiđa(ngânsáchtốiđavớimỗingườichơilàbằngnhau).Môhìnhđượctrìnhbày:
Ci=βo+β1*XXi+β2*XYi+β3*XZi+β4*XTi+εi(1)Trongđó,Cil àbiếnphụthuộcthểhiệnđónggópcủasinhviênthứi.Xi,Yi,Zi,Tilầnlượtlàvéc-
tơcácbiếngiảithíchchothuộctínhcánhân,sựhạnhphúc,lòngtinv àsựthamgiamgiacủasinh viênthứi.Tác độngbiêncủa mộtbiến giảithíchxlên
Trang 22Số Biến
Biếnphụthuộc
quan sát
1=rấtkhônghạnhphúcnhưhọ;…;10=hạnhphúchơnhọrấtn h i ề u Nhiềungườisốngrấtlạcquandùbấtkỳchuyệngìxả y ra,điềunày:1= khácbảnthânhoàntoàn;…;10=giốngbảnthânhoànt o à n
Nhiềungườisốngr ấ t b i quand ù chuyệnkhôngđ á n g vậy,đ i ề u này:1
=khácbảnthânhoàntoàn;…;10=giốngbảnthânhoànt o à n
Tin cóthiênđường 251 Cótinvàothiênđườngvàđịangụckhông?1 =Không;…;4 = Có
Bảnthânđángtin 251 Bảnthâncóphảilàngườiđángtinkhông?1 =Không;…;4 =Có
Conngườiđángtin 251 Conngườinóichungcóđángtinkhông?1 =Không;…;4 =Có
Bạnbègiúpđỡ 251 Tinbạnbèluôngiúpmìnhkhikhókhăn?1 =Không;…;4 =Có
Chongườilạvay 251 Bạncósẵnsàngcho bạnbèmượntiền?1=Không;…;4 = Có
Giớitính 251 0 =Nam;1 =Nữ
Dântộc 251 0 =Kinh;1 =Khác
Tôngiáo 251 0 =Khôngtôngiáohoặcchỉthờcúngtổtiên;1 =Tôngiáokhác
Cáchệđàotạochínhquytạitrườngcóthờigiantốiđalà4nămhọcvìvậ ynghiêncứutạo4biếngiảbaogồm:SVnămnhất,1=nă m nhất;0= nămkhác;
Trang 23Bạncósẵnsàngchongườilạmượntiền?1 =Không;…;4 =Có
1 = Cóthamgiahộinhómtạitrường Sốl ư ợ n g h ộ i n h ó m t h a m giat ạ i trường,t ấ t cảc ó 1 0 hội/ nhóm/câulạcbộ,vìvậygiátrịtốiđabằng10.
1= Cót h a m giat ì n h nguyện(mùah è x a n h , h i ế n máu,môitrườn g…)
1 =ĐảngviênhoặcđãhọcđốitượngĐảng
Cácbiếnmôtảthuộctínhcánhânbaogồm:dântộc,giớitính,tôngiáo,sinhviênnămthứmấy
tạitrường,chitiêukhôngcấpthiếtvàcósửdụnghànghóacông(nếuđượccungcấp)haykhông.Hiệntại,chưacónghiêncứunàochứngminhđượcdântộ c haytôngiáocóliênquanđếnđónggópchohànghóacông.TheosauPotipiti( 20 12 ), nghiêncứuchọnchitiêukhôngcấpthiếtđểphảnánhkhảnăngtàichínhcủasinh viên , lýdolà vìsinhviênchủyếudựavào tàitrợ từgiađình, bảnthân họcũngcó nhữngmục
vàhọctậpnênviệcsửd ụ n gbiếnthunhậptrởnênkhônghợplý.Tuynhiên,trongnghiêncứucủaPotipiti(2012),chitiêukhôngcấpthiếtchỉ baogồmchi tiêu chomỹphẩmvàquầnáo,điềun à y cóthểlàmmấtcânbằnggiữacácquansát.Vìvậy,nghiêncứubổsungthêmchitiêuchohoạtđộngxãhộivàthểthaovàobiếnnày.CũngtheoPotipiti(2012),nghiêncứuthựcnghiệmtạiTháiLanchothấy:chitiêukhôngcấpthiếttươngquanâmvớiđónggópchohànghóacôngtrongkhiđónữgiớilạiđónggópnhiềuhơnn a m giới,ng
luậnnày.TheosauCar l sso n vàcộngsự(2011),nghiêncứukỳvọngnhữngsinhviêndựtínhsẽdùngh àn g hóacôngđónggópnhiềuhơn
CácbiếnmôtảsựhạnhphúcđượckhảosátbằngbảngcâuhỏitheonghiêncứucủaL y u bo m
ir s k y vàLepper(1999).Nghiêncứukỳvọngsựhạnhphúc(baogồmhạnhp h ú c tươngđối,hạnhphúctuyệtđốivàsựlạcquan)cótácđộngdương(làmtăng)đó nggóplênhànghóacôngtrongkhisựbiquansẽlàmgiảmđónggópchohàngh ó acông.Điểmnghiêncứulongạilà bốn biếnsốmô tảhạnhphúccókhảnănggây
Trang 24rahiệntượngđacộngtuyếntrongmôhìnhvìvậynghiêncứudựđịnhsẽsửdụngphươngpháploạicácbiếnsốcộngtuyếncaovàthựchiệnhồiquytheobamôhìnhn h ưsau:Môhình1:Ci=βao+βa1*XXi+βa2*Xhạnhphúccánhân+εai(2)Môhình
2:Ci=βbo+βb1*XXi+βb2*Xhạnhphúcsosánh+εbi(3)Môhình3:Ci=βco
+βc1*XXi+βc2*XYi+εci(4)
Môhình1và2lầnlượtđolườngtácđộngcủahạnhphúctuyệtđốivàhạnhphúctư ơngđốilênđónggópcùngvớivéc tơcácbiếnkiểmsoát(Xi).Môhình3thựchiệnhồiquycảbốnbiếnmôtảsựhạnhphúccùnglúc
CácbiếnmôtảlòngtinđượckhảosátbằngbảngcâuhỏicủaGSSvàbảngcâuhỏicủ aGlaeservàcộngsự(2000).Nghiêncứuchọnrabốnbiếnlấytừbảngkhảosátcủ a GSSbaogồm:tinvào thiên đường, bản thân đáng tin,con người đáng tinvàtinbạnbègiúpđỡvàhaibiếntừnghiêncứucủaGlaeservàcộngsự(2000)baogồm:chobạnbèmượntiềnvàchongườilạmượntiền.TheoGlaeservàcộngsự(2000),nghiêncứukỳvọnglòngtincótácđộngdương(làmtăng)đónggóplênhànghóacông.Theos
địnhlạixemcósựkhácbi ệt giữalòngtintháiđộvàlòngtinhànhtinhànhvilênđónggóphaykhông.Đểk h ắc phụchiệntượngđacộngtuyến,nghiêncứusửdụngbamôhìnhnhưsau:Môhình4:Ci=βdo+βd1*XXi+βd2*Xtinvàothiênđường+βd3*Xbảnthânđángtin+βd4*Xconngườiđángtin+βd5*Xtinbạnbègiúpđỡ+εdi(5 )
Môhình5:Ci=βeo+βe1*XXi+βe2*Xchobạnvay+βe3*Xchongườilạvay+εei(6)Môhình6:Ci=
βfo+βf1*XXi+βf2*XZi+εfi(7)
Môhình4đánhgiátácđộngcủalòngtintháiđộtrongkhimôhình5đánhgiátácđ ộ n gcủalòngtinhànhvilêngiátrịđónggóphànghóacông.Môhình6thựchiệnhồiquyđầyđủcácbiếnsốmôtảlòngtin
Trang 25Trongnhómbiếntham gia,tác giảkỳvọng sựthamgiahộinhómvàtìnhnguyệnsẽl à m t ă n g đ ó n g g ó p choh à n g h ó a công.T h e o sauWollebæk
v à c ộ n g s ự ( 2 0 0 3 ) , n g h i ên cứucũngkỳvọngkhithamgiacàngnhiềuvàocácvòngliênkết,vốnxãhộicủamộtcánhâncàngtăng,quađólàmtăngđónggópchohànghóacông.Nghiêncứuthựchiệnhồiquybamôhìnhnhưsau:
Môhình7:Ci=βgo+βg1*XXi+βg2*Xhộinhómtạitrường+βg3*Xtìnhnguyện+εgi(8)Môhình8:Ci
=βho+βh1*XXi+βh2*Xsốlượnghộinhóm+βh3*Xtìnhnguyện
+εhi(9)Môhình9:Ci=βjo+βj1*XXi+βj2*XTi+εji(10)
Môhình7đánhgiátácđộngcủaviệcthamgiahộinhómtạitrườngvàhoạtđộngtìnhnguyệncủ asi nh v i ê n lê nđ ón gg óp choh à n g hóa cô n g t ro ng k h i môhì nh 8 đánhgiátácđộngcủamạnglướithamgialênđónggópchohànghóa công.Môhình9baogồmtấtcảcácbiếngiảithíchchosựthamgiatrongđócócảbiếnĐảngviên
Đểđánhgiátácđộngcủatấtcảcácnhântố:sựhạnhphúc,lòngtinvàmạnglướich ínhthứccùnglúclênhànghóacông,nghiêncứuthựchiệnhồiquymôhình10và1 1 :
Mô hình 10:Ci=βko+βk1*XXi+ β k2*Xtìnhnguyện+βk3*Xsố lượnghộnhóm+βk4*Xconn g ư ờ i đángtin+βk5*Xchongườilạvay+βk6*Xhạnhphúccánhân+εki(11)
Môhình11:Ci=βmo+βm1*XXi+βm2*XYi+βm3*XZi+βm4*XTi+εmi(12)
Môhình10chỉchọncácbiếnmôtảquantrọngđ ạ i diệnchocácyếutốsựhạnhph
úc, lòngtinvàmạnglướichínhthứcvàbiếnkiểmsoátđểhồiquymôhìnhkinhtếl ư ợ n g M ô h ì n h 1 1 b a o g ồ m t ấ t c ả c á c b i ế n g i ả i t h í c h đ ư ợ c đ ề c ậ p n h ư t r o n g phươngtrình(1)đãtrìnhbày
Đểkiểmtratínhvững,nghiêncứusẽsửdụngphươngphápphântíchnhântốvàhồiquylạimôhình.Môhìnhhồiquyđượctrìnhbàynhưsau:
Trang 26Môh ì n h 1 2 : Ci=βno+βn1*XXi+βn2*Xsốlượngh ộ i n h ó m + βn3*Xtìnhnguyện+ βn4*Xnhântốhạnhphúc +βn5*XNhântốlòngtin+εni(1 3 )
Mô hình13:Ci=βpo+βp1*XXi+βp2*XTi+βp4*Xnhântố hạnhphúc+βp5*XNhântốlòngtin+εpi(14)
Trongđó, nhân tố hạnhphúc và và lòng tin đượcxửlý bằng phươngpháp phântíchnhântốEFAtrướckhiđưavàomôhìnhhồiquy.Kếthừaphươngphápphântích
tr o n g môhình7,8và9,nghiêncứutiếptụcthựchiệnhồiquyhaimôhìnhriêngb i ệt12và13đểtránhhiệntượngđacộngtuyếncủanhómbiếnmạnglướichínhthức.Ngoàiranghiêncứucũngsửdụngphươngphápsaisốchuẩnmạnh(robuststandarder r o r ) đểkhắcphụchiệntượngphươngsaithayđổi
3.3 Thiếtkếtròchơivàphươngphápthuthậpdữliệu
3.3.1 Kýtúcxávànhucầunướcuống.
KýtúcxáTrườngđạihọcLâmnghiệp–
Cơsở2đượcthiếtkếchotốiđa300sinhviênlưutrúcùngmộtthờiđiểm.Mộttrongnhữngđiểmbấtlợikhiởkýtúcxálàsi n h viênkhôngcósẵnnướcuốngvàkhôngđượcnấunướcbằngđiện,vìvậyđasốsin h viênphải
muanướcthùngđểdùng.Máynướcđượcdựđịnhlắp
tạikýtúcxálàmáyKarofi R O 6 l õ i h o ặ c 8 l õ i C ô n g s u ấ t lọcl à t ừ 2 0 – 2 5 l í t n ư ớ c /
g i ờ t ư ơ n g đương 480–600lít/ngày.Vớinhucầunướctrungbìnhtừ1,5lít–2lít/người/ngày.Máylọcnướchoàntoàncókhảnăngđápứng
3.3.2 Thiếtkếtròchơi
Vàothờiđiểmthựchiệntròchơi,kýtúcxácó
tổngcộng259sinhviênđanglưutrú.Tuyn h i ê n , v ì c á c l ý d o k h á c n h a u ( v ề q u ê , l à
m t h ê m , h ọ c t h ê m , t ừ c h ố i t h a m g i a…) , tấtcả sinh viênkhông thểtham trò
đãhỏiý kiếnsinhviênvềkhungthờigianthựchiệntròchơithíchhợpnhấtvớihọtrongmộtngàyấnđịnh thông quamộtkhảo sát phát ratrước đó Đâycũnglàcáchnghiênc ứ u ướctínhxemcóbaonhiêusinhviênsẵnsàngthamgiavàotròchơivàdựtoán
Trang 27kinhphí Cụthể,nghiên cứu nhậnđược253trả lờitừsinhviên.Tròchơiđượcthựch iệ n vàolúc8giờsángngàychủnhật,9/10/2016,docó179sinhviênchọnkhoảngthời giannày.80sinhviêncònlại(baogồm74sinhviênđãtrảlờivà6sinhviênkh ô
ng trảlời)vẫn đượckhuyếnkhíchthamgiavàolúc8 giờ,nếuthậtsựkhôngthể,h ọ
đ ư ợ c mờiphỏngvấnngaykhicó thờigianrảnh tại phòngytếkýtúcxá(nằmtạilốivàokýtúcxá)trongcùngngày
Sốtiềnphátrabanđầuchomỗingườichơiđóngvaitròcựckỳquantrọngtrongnghiên cứu,vìvậysốtiềnnàycầnphảiđượccânnhắckĩlưỡng.TheoCarlssonvàcộngsự(2011),sốtiềnnàykhôngthểquácaoso với chi phí lắpđặthàng hóacông.Nếusốtiềnquá caongườichơicóthểcảmthấycónghĩavụphải đónggópmộtk h o ả n tiềnnàođó.Nếusốtiềnquáthấp,nótrởnênkhôngthực tếđốivớin g
Có hai vấn đề đối vớinghiên cứu: (1) khi tổ chức trò chơi thật, không thể biếtchínhxáccó bao nhiêu sinhviên sẽ thamgia.Vìvậy,khi thực hiện,nghiên cứubuộcphảiđ i ều chỉnhn g ư ỡ n g đ ó n g góp(tỷlệvẫng i ữ nguyênkhôngđ ổi ) ởtừngthờiđiểmt h ự c hiệntròchơikhácnhau.Cụthể,khitổchứctròchơivàolúc8giờsángngày9/10/2016,cótổngcộng219sinhviênthamgia.Tổngsốtiềnphátrabằng2 1 9 *X 4 0
0 0 0 = 8 7 6 0 0 00đ ồ n g , n g ư ỡ n g đ ó n g g ó p l ú c nàyđ ư ợ c t h ô n g b á o b ằ n g
Trang 288.760.000*X50%=4.380.000đồng,cácvídụhướng dẫncũngphảiđược thayđổit
ư ơ n g ứngđểngườichơicóthểhiểuđượcquyluật
Trởlạivớ ihàmthunhậpcủamộtsinhviên(như đãtrìnhbàytrongphần2 1 3).Sinh viênthứicósốtiềnbanđầuI=40.000đồng,sốsinhviênthamgiaN=219,g i ả sửsinhviênđóđónggópsốtiềnCi=20.000đồng,chitiêuhằng thángchonướcuống của sinhviên đó bằng 50.000 đồng (có thể ước tính đơn giản lợi ích từviệcsửdụngmáynướccủasinhviênđóVi=50.000đồng*Xsốthángcònởtạikýtúcxá).Xéttrườnghợp1:sốtiềnquyêngópkhôngđủngưỡngPP=4.380.000đồng,vìtoànb ộ sốtiềnquyêngópđượctrảlạinênsinhvi ên ivẫncònđủsốtiềnbanđầuI=
40.000đ ồ n g T r ư ờ n g h ợ p 2 : t ổ n g số t i ề n quyêng ó p ≥ 4 38 0 0 00 đ ồ n g ( g i ả s ử =5.380.000đồng,tươngứngdư1.000.000đồng),sốtiềnđượctrảlạichosinhviênnày= 2 0 0 0 0 / 5 3 8 0 0 0 0 *X ( 5 3 8 0 0 0 0 -
4.380.000)= 3 7 1 7 đ ồ n g N h ư vậy,h à m t h u n h ậ p củasinhviênI,πi=40.000–20.000+50.000*Xsốthángcònởtạikýtúcxá+3.717đồng
8.800.000đồng,ngưỡngđónggóplúcnàyđượcthôngbáobằng8.800.000*X50%=4.400.000đồng, tươngtự nhưvậychođến ngườichơithứ251.(2)Nếu tổngsốtiềnđónggópkhôngđủngưỡngcungcấphànghóacông,toànbộsốtiềnsẽđượctrảlạicho
n g ư ờ i c h ơ i t ư ơ n g ứ n g , đ i ề u nàyd ễ t h ự c h i ệ n Tuyn h i ê n , k h i s ố t i ề n v ư
ợ t ng ưỡng cungcấphànghóacông,việchoàntrảtheotỷlệ(proportionalrebaterule)
n h ư trongphầntổngquanlýthuyếtcóthểsẽkhôngthựctế,dođơnvịtiềntệcóthể
Trang 29tiềnthậtvàsốtiềncũngkhôngđángkể.Vìvậy,nghiêncứuchophépsinhviênbiểuquyếtchọnmộttronghaiphươngánvớisốtiềndôi dư:(1)gửivềBanquảnlýkýtúcxávàsẽđượctrừvàolệphíkýtúcxáchosinhviênởnhững kỳsau;
(2)tặngc h o quỹkhuyếnhọccủanhàtrường.Kếtquả1 82 /2 51sinhviênchọnphươngán1.Nhưvậy,mặcdùkhônghoàntrả,sốtiềnnàyv ẫ n phụcvụlợiíchcủasinhviên,nghĩalàkhôngviphạmlýthuyếttròchơiđãđềc ập trongphầntổngquanlýthuyết.Cácbướcthựchiệnđượcmôtảtómtắttrongh ìn h 3.2.Chitiếttổchứctròchơivàbảngcâuhỏikhảosátđược trình bàytrongphầnphụlục1
Trang 304.1 Kếtquảtừtròchơi
Saukhi tổchức trò chơi, nghiêncứuthu thậpđược dữ liệu từ251quan
sát.Tráivớikỳvọng,tổngsốtiềnđónggópkhôngđạtngưỡngcungcấphànghóacông.Bảng
4.1chothấytổngsốtiềnđónggópthuđượclà4.810.000đồng,trongkhingưỡngđ ó nggópyêucầulà5.020.000đồng(=251*X20.000đồng)
ôn g cótôngiáohoặcchỉthờcúngtổtiên.Thunhậptrungbìnhhằngthángcủamộtsinhviênlà2.332.271đồng,trongđóthấpnhấtlà1.500.000đồng,caonhấtlà
4.000.000đ ồ n g T r o n g t h á n g , mộts i n h v i ê n c h i t i ê u 1 0 7 8 6 9 đ ồ n g c h o c á c h
o ạ t độ ngkhôngcấpthiết,tuynhiêncósựchênhlệchlớnkhicósinhviênchỉchitiêu
10.000đồngtrongkhingườichinhiềunhấtlà500.000đồng.88%sinhviênsẽsửdụngmáynướcítnhất1lần/ngàynếuđượccungcấp
Có7 0 % , t ư ơ n g đ ư ơ n g 1 8 9 s i n h v i ê n , cót h a m g ia v à o cá c c â u lạcb ộ , h ộ i n h ó mchính t h ứ c t ạ i t r ư ờ n g S ố l ư ợ n g h ộ i , n h ó m t r u n g b ì n h mộts i n h v i ê n t h a m g i
a l à 2,18.Mứcđộthamgiacủasinhviên(theothangđiểm3)có giátrịtrungbìnhlà2,14 Hiệuquảhoạtđộngcủacáchộinhóm(theothangđiểm5)cógiátrịtrungbìnhl à 3,33.Có82%sinhviêncóthamgiahoạtđộngtìnhnguyện(mùahèxanh,hiến
Trang 31máu,bảovệmôitrường…)trong nămvừaqua.14% sốsinhviênlàĐảngviên
hoặcđãhọclớpđốitượngĐảng
Bảng4.2Thốngkêmôtảcácbiếntrongmôhình
Giá Giá Biến
Biếnphụthuộc
Số quan sát
Môtả
Giátrị trung bình
Độlệch chuẩ n
trị nhỏ nhất
trịl ớnn hất
Đónggóp(đvt:n
ghìnđồng)
Biếngiảithích
251Sốtiềnđónggópcủamộtngườichơi,b ịgiớihạntrongkhoảng[ 0 đồng;40.
Cảmthấyhạnh phúccủabảnthân:
1=rấtkhônghạnhphúc;
…;10=c ự c kỳhạnh phúc Cảmthấyhạnhphúccủabảnthâns ovớibạnbè:1=rấtkhônghạnhphú
Trang 32Có Bảnthânđángtin 251 Bảnthâncóphảilàngườiđángtinkhông?1 =Không;…;4 =Có 3,60 0,49 3 4Conngườiđángtin 251
251 Sốlượngh ộ i n h ó m t h a m giatạitrường 2,18 1,80 0 6
189 1=thamgiahội nh óm nhưngkhôngtíchcực;…;3=Rấttíchcực 2,14 0,52 1 3
189 1=Hộinhómhoạtđộngkhônghiệuquả;…;5 =Rấthiệuquả 3,33 0,75 2 5
251 1=Cóthamgiatìhè xa nh, hiếnmáu,
nhnguyện(mùa môitrường…) 0,82 0,39 0 1
251 1 =ĐảngviênhtượngĐảng
oặc đãh ọ c đ ố i
Trang 33Cácbiếnsốđánhgiálòngtin(theothangđiểm4)baogồm:tincóthiênđường,bảnthânđángtin,conngườiđángtin,bạnbèluôngiúpmình,chongườilạvayvàchob ạ n bèvaylầnlượtcó
giátrịtrungbìnhlà:2,36;3 , 6 0 ; 1,47;1,34;1,41và2,10.CáccâuhỏivềlòngtinđượclấytừGSSvànghiêncứucủaGlaeservàcộngsự(2000).B ả n g 4.3chothấysốlượngsinhviênvàtỷlệchọncácbậctrongthangđocủanămbiếntươngứng.Đángchúýlàcó100%sốsinhviênchorằngbảnthânhọthiênvềkhảnănglàngườiđángtincậy(chọnbậc3và4)trongkhiđólạicóđến94%chorằng conngườicóxuhướngkhôngđángtinvàbạnbèsẽkhônggiúpmìnhkhigặpkhókhăn.Chỉcó8%sinhviênthiên
vềkhảnăngsẽchongườilạvaytrongkhi92%sẽkhôngchohoặcchắclàsẽkhôngchovay.Có25%sinhviênthiênvềkhảnăngc h o bạnbèvay,75%khôngchovay.Tỷlệngườitinvàocóthiênđườngvàkhôngtinlầnlượtlà41%và59%
Cácbiếnsốđánhgiásựhạnhphúc(theothangđiểm10)baogồm:hạnhphúccán h
ân , hạnhphúcsosánh,ngườilạcquanvàngườibiquanlầnlượtcógiátrịtrungbìnhlà:6,56;6,77;6,83và4,28.Cáccâuhỏivềsựhạnhphúcđượclấytừnghiênc ứ u củaLyubomirskyvàLepper(1999).Chitiếtđượcmôtảtạibảng4.4
Tincóthiên Bảnthân Conngười Bạnbè Chongười Chobạnbè
Trang 34hangđo
Bảng4.4Thốngkêmôtảthangđosựhạnhphúc Hạnhphúccá nhân Hạnhphúcso sánh Ngườilạcquan Ngườibiquan
0,55.Cácbiểuđồ4.1,4.2,4.3và4.4lầnlượtchothấymứcđộhạnhphúc(cảtuyệtđối
vàtươngđối)vàsựlạc
quancótươngq u an dươngvớiđónggóptrongkhimứcđộbiquancótươngquanâmvớiđónggóp.Tuynhiên,bảnthâncácbiếngiảithíchnàycũngtươngquanchặtvớinhau(th
ểh iệ n quađộlớnhệsốtươngquanrấtcao,lớnhơn0,7).Điềunàycóthểsẽgâyrahiệntượngđacộngtuyếnkhiđưacácbiếnnàyvàomôhìnhphântíchcùnglúc
Sốl ượng
Tỷlệ (%)
Sốl ượng
Tỷlệ (%)
Hạnhphúccán hân
Hạnhphúcsovớib
ạ n
Ngườilạc quan
Ngườibi quan 1,00
Trang 350,15.Cáchệs ố tươngquanđềucógiátrịtuyệtđốitừ0,10trởlên.Điểm
đángngạcnhiênlàbiếnsốbảnthânđángtinlạitươngquanâmvớiđónggópvàtấtcảcácbiếngiảithíchtro ngGSS.Hệsốtươngquangiữabiến conngườiđángtinvàbạnbègiúpđỡlà0,91.Hệsốtươngquangiữabiếnconngườiđángtinvàchongườilạvaylà0,54.Hệs ố t ư ơ n g q u a n g i ữ a b i ế n b ạ n b è g i ú p đ ỡ v à c h o n g ư ờ i l ạ v a y l à
Trang 36tươngquancaogiữanhững cặpbiếngiảithích nàyhàmýcóthểxảyrađacộngtuyếnkhiđưavàomôhìnhhồiquycùnglúc.
Bảng4.6Hệsốtươngquangiữađónggópvàcácbiếnmôtảlòngtin
Biếnsố
Đón ggó p
Tin cóthiê nđườ ng
Bảnthân
đ á n g ti n
Conngười
đ á n g tin
Bạnbè giúpđỡ
Chongư ờilạvay
Cho bạ nva y
6 ; 0,34 và0,43 Hệsố tươngquan giữa biến hộinhómtại trườngvàsốlượnghộin hó mlà0,79rấtcao,hệsốtươngquangiữabiếnĐảngviênvàcácbiếngiảithíchcònlạicũngtươngđốilớn.Vìvậy,khiđưatấtcảcácbiếnvàomôhìnhcầnquantâmđếnhiệntượngđa cộngtuyến
Bảng4.7Hệsốtươngquangiữađónggópvàcácbiếnmôtảsựthamgia
Biếnsố Đónggóp
Hộinhóm tạitrường
Sốlượng hộinhó m