Bài soạn bài 24 sinh học 12: các bằng chứng tiến hóa

Cơ quan tương tự:- Là những cơ quan có nguồn gốc khác nhau.. Bằng chứng giải phẩu so sánh: Cơ quan tương tự phản ánh sự tiến hóa đồng quy Sự tương đồng về nhiều đặc điểm gi

24

I Bằng chứng giải phẩu so sánh:

1.Cơ quan tương đồng:

Hãy quan sát hình và hoàn thành phiếu học tập?

Loài Tiêu chí

Chi trước Chi trước

Chức năng Linh hoạt

Em hãy định nghĩa thế nào

là cơ quan tương đồng?

I Bằng chứng giải phẩu so sánh:

1.Cơ quan tương đồng:

- Những cơ quan nằm ở những vị trí tương ứng trên cơ thể

- Có cùng nguồn gốc trong quá trình phát triển phôi

- Có cấu tạo giống nhau

- Thực hiện chức năng khác nhau

I Bằng chứng giải phẩu so sánh:

Cơ quan tương đồng phản ánh

sự tiến hóa phân ly

Ruột tịt ở động vật ăn cỏ

Ruột tịt ở người

Một số cơ quan thoái hoá ở người

I Bằng chứng giải phẩu so sánh:

MÊu låi ë vµnh tai thó

Mấu nhọn ở vành tai người

2 Cơ quan thoái hóa:

- Là cơ quan tương đồng vì có cùng nguồn

Khi cơ quan thoái hóa lại phát triển

mạnh gọi là hiện tượng gì ?

• Khi cơ quan thoái hóa lại phát triển mạnh và biểu hiện ở 1 cá thể nào đó gọi là hiện tương lại tổ

2 Cơ quan tương tự:

I Bằng chứng giải phẩu so sánh:

Hình thành từ các đốt ngực

Biến dạng của chi trước

I Bằng chứng giải phẩu so sánh:

Gai cây bồ kết Gai cây xương rồng

Hình thành từ cành Hình thành từ lá

Em hãy định nghĩa thế nào là

cơ quan tương tự?

2 Cơ quan tương tự:

- Là những cơ quan có nguồn gốc khác nhau

- Đảm nhận những chức phận tương tự nhau

- Có hình thái tương tự nhau

I Bằng chứng giải phẩu so sánh:

Cơ quan tương tự phản ánh

sự tiến hóa đồng quy

Sự tương đồng về nhiều đặc điểm giải phẫu giữa các loài là những bằng chứng gián tiếp cho thấy các loài sinh vật hiện nay được tiến hoá từ một

tổ tiên chung.

II Bằng chứng phôi sinh học :

có đuôi, có khe mang; Tim phôi đều

có giai đoạn 2 ngăn

Quan sát hình và

nghiên cứu SGK,

em hãy cho biết sự phát triển phôi của cá, kì nhông,rùa, gà có gì

giống nhau?

II Bằng chứng phôi sinh học :

* Kết luận:

- Các loài thuộc các nhóm phân loại khác nhau có giai đoạn phát triển phôi giống nhau là một bằng chứng về nguồn gốc chung của chúng

- Những đặc điểm giống nhau đó càng nhiều

và càng kéo dài trong những giai đoạn phát

triển muộn của phôi chứng tỏ quan hệ họ hàng càng gần

II Bằng chứng phôi sinh học :

Hành trình vòng quanh thế giới

của Đacuyn trên tàu Beagle

(1831-1836)

Địa lý sinh vật học là gì?

III Bằng chứng địa lý sinh vật học:

1 Khái niệm:

- Là môn khoa học nghiên cứu về sự phân bố địa lý của các loài trên trái đất

- Em hãy nghiên cứu sách giáo khoa và cho biết: sinh vật ở đảo gần đất liền, đảo xa đất

liền so với đất liền như thế nào? Từ đó rút ra kết luận gì?

III Bằng chứng địa lý sinh vật học:

Đảo gần đất liền Đảo xa đất liền

Mức độ giống nhau Giống sinh vật ở

đất liền nhiều.

Giống sinh vật ở đất liền ít.

Giải thích

Khoảng cách gần nên dễ phát tán con cháu.

Khoảng cách xa nên khó phát tán con cháu.

- Nhiều loài phân bố ở các vùng địa lí khác nhau nhưng lại có nhiều đặc điểm cấu tạo giống

nhau đã được chứng minh là có chung một

nguồn gốc, sau đó phát tán sang các vùng

khác

III Bằng chứng địa lý sinh vật học:

Kết luận: Sự giống nhau giữa các loài chủ yếu là do có chung nguồn gốc hơn là do sự tác động của môi

trường

- Trong một số trường hợp

sự giống nhau về một số

đặc điểm giữa các loài

không có quan hệ họ hàng

gần sống ở những nơi rất xa

nhau là kết quả của quá

trình tiến hoá hội tụ.

III Bằng chứng địa lý sinh vật học:

đặc điểm giống nhau ?

1 Bằng chứng tế bào học:

- Mọi sinh vật đều được cấu tạo từ tế bào, các

tế bào đều được sinh ra từ các tế bào sống

trước đó Tế bào là đơn vị tổ chức cơ bản của

cơ thể sống

- Tế bào nhân sơ và tế bào nhân chuẩn đều có các thành phần cơ bản : Màng sinh chất, tế

bào chất và nhân (hoặc vùng nhân)

IV Bằng chứng tế bào học và sinh học phân tử:

2 Bằng chứng sinh học phân tử:

- Các loài đều có cơ sở vật chất chủ yếu là axít Nuclêic (gồm ADN và ARN)

- ADN được cấu tạo từ 4 loại Nucleotit là: A, T,

G, X

- Prôtêin đều cấu tạo từ hơn 20 loại aa khác nhau

- Các loài sinh vật đều sử dụng chung một mã di truyền

IV Bằng chứng tế bào học và sinh học phân tử:

- Dựa trên sự tương đồng về cấu tạo, chức năng của ADN, prôtêin,

mã di truyền cho thấy các loài trên trái đất đều có tổ tiên chung

Quan sát trình tự các nucleotit trong mạch mã gốc của 1 đoạn gen mã hóa cấu trúc 1 nhóm enzim đêhidrogennaza ở người và các loài vượn người Em có nhận xét gì về mối quan hệ họ hàng giữa người và vượn người?

Kết luận:

- Sự tương đồng về nhiều đặc điểm ở

- Sự tương đồng về nhiều đặc điểm ở cấp độ cấp độ

phân tử và cấp độ tế bào và cấp độ tế bào cũng cho thấy các

loài trên trái đất đều có chung tổ tiên

loài trên trái đất đều có chung tổ tiên

IV Bằng chứng tế bào học và sinh học phân tử:

Chọn phương án trả lời đúng:

1.Ví dụ nào sau đây là cơ quan tương đồng?

A Ngà voi và sừng tê giác

B Vòi voi và vòi bạch tuộc

C Cánh dơi và cánh tay người

D Đuôi cá mập và đuôi cá voi

D Đuôi cá mập và đuôi cá voi

2 Các cơ quan tương đồng là kết quả quá trình tiến hoá theo hướng ….

3 Hai loài sinh vật sống ở khu vực địa lí khác xa nhau (2 châu lục khác nhau) có nhiều điểm giống nhau Cách giải thích nào dưới đây về sự giống nhau giữa 2 loài là hợp lí hơn cả?

A Hai châu lục này trong quá khứ đã có lúc gắn liền với

DẶN DÒ

- Trả lời các câu hỏi cuối bài

- Đọc trước bài “