Khảo sát thực trạng các bộ thí nghiệm thuộc chương trình vật lí lớp 12 – thpt tại một số trường thpt trên địa bàn tỉnh quảng nam

Đề xuất một số giải pháp để thay đổi, cải tiến nhằm nâng cao chất lượng các bộ thí nghiệm đang được sử dụng ở các trường THPT, nâng cao kĩ năng dạy học cho giáo viên, tạo điều kiện cho h

ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

KHOA VẬT LÝ

- -

NGUYỄN PHAN THÙY TRANG

Khảo sát thực trạng các bộ thí nghiệm thuộc chương

trình Vật lí lớp 12 – THPT tại một số trường THPT

trên địa bàn tỉnh Quảng Nam

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP

SƯ PHẠM VẬT LÝ

LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thành khóa luận tốt nghiệp này, tôi xin chân thành tỏ lòng biết ơn sâu

sắc đến ThS Nguyễn Nhật Quang, người đã tận tình hướng dẫn tôi trong suốt quá trình

làm khóa luận tốt nghiệp

Tôi cũng xin chân thành cảm ơn quý Thầy, Cô trong khoa Vật lý, trường Đại học

Sư phạm – Đại học Đà Nẵng đã tận tình truyền đạt kiến thức trong 4 năm học tập Với

vốn kiến thức được tiếp thu trong quá trình học không chỉ là nền tảng cho quá trình

nghiên cứu mà còn là hành trang quý báu để tôi bước vào đời một cách vững chắc và

tự tin

Tôi cũng xin tỏ lòng biết ơn đến sự ủng hộ của gia đình, bạn bè những người thân

yêu luôn là chỗ dựa vững chắc cho tôi

Cuối cùng, tôi xin kính chúc quý Thầy, Cô, gia đình và bạn bè dồi dào sức khỏ e và

thành công

Đà Nẵng, ngày 14 tháng 5 năm 2012

Sinh viên thực hiện

Nguyễn Phan Thị Thùy Trang

MỤC LỤC

Mở đầu 4

1 Lời mở đầu 4

2 Mục đích của đề tài 4

3 Phạm vi nghiên cứu 4

4 Nhiệm vụ nghiên cứu 4

5 Phương pháp nghiên cứu 5

6 Những đóng góp của luận văn 5

7 Bố cục của đề tài 5

Nội dung 6

Chương I Tổng quan về chương trình Vật lý lớp 12 6

A Chương trình Vật lý lớp 12 cơ bản 6

B Chương trình Vật lý lớp 12 nâng cao 14

Chương II: Khảo sát thực trạng các bộ thí nghiệm Vật lý lớp 12 hiện đang sử dụng tại các trường THPT trên địa bàn tỉnh Quảng Nam 22

A Mục tiêu khảo sát 22

1 Khảo sát thực trạng chung về cơ sở vật chất của trường THPT trang thiết bị phục vụ cho công tác dạy học bộ môn Vật lý 22

2.Khảo sát liên quan đến vấn đề về công tác quản lý phòng thí nghiệm 22

3 Đề xuất một số giải pháp để thay đổi, cải tiến nhằm nâng cao chất lượng các bộ thí nghiệm đang được sử dụng ở các trường THPT, nâng cao kĩ năng dạy học cho giáo viên, tạo điều kiện cho học sinh nắm vững lý thuyết và rèn luyện kĩ năng thực hành 23

B Kết quả khảo sát thiết bị thí nghiệm Vật lý lớp 12 tại các trường THPT ở Quảng Nam 23

I Kết quả khảo sát thiết bị thí nghiệm Vật lý lớp 12 tại trường THP T A 23

1.1 Thực trạng phòng thí nghiệm Vật lí tại trường THPT A 23

1.2 Danh mục các bộ thí nghiệm Vật lí lớp 12 đang sử dụng tại trường THP T A 25

II Kết quả khảo sát thiết bị thí nghiệm Vật l ý lớp 12 tại trường THP T B 28

2.1 Thực trạng phòng thí nghiệm Vật lí tại trường THPT B 28

2.2 Danh mục các bộ thí nghiệm Vật lí lớp 12 đang sử dụng tại trường THP T B 31

III Kết quả khảo sát thiết bị thí nghiệm Vật lý lớp 12 tại trường THP T C 33

3.1 Thực trạng phòng thí nghiệm Vật lí tại trường THPT C 33

3.2 Danh mục các bộ thí nghiệm Vật lí lớp 12 hiện đang sử dụng tại trường C 37

Chương III: Một số giải pháp nhằm khắc phục và nâng cao hiệu quả sử dụng thiết bị thí nghiệm 39

3.1 Các giải pháp về công tác quản lý 39

3.1.1 Về phía ban lãnh đạo nhà trường 39

3.1.2 Về phía cán bộ quản lý phòng thí nghiệm 39

3.1.3 Về phía phòng thí nghiệm 39

3.1.4 Về phía giáo viên 40

3.1.5 Về phía học sinh 40

3.2 Các giải pháp về thiết bị thí nghiệm 41

3.2.1 Đối với thiết bị dùng chung 41

3.2.2 Đối với thí nghiệm thực hành 43

3.2.3 Đối với thí nghiệm biểu diễn 48

3.2.4 Kết quả thí nghiệm thực hành 62

Kết luận 67

Tài liệu tham khảo 69

Phụ lục 70

MỞ ĐẦU

1 Lời mở đầu

Sự nghiệp giáo dục đã và đang được Đảng, Nhà nước và toàn xã hội quan tâm Vì vậy,

ngành giáo dục đã có những chính sách, chiến lược tác động lên những thế hệ tương lai

của đất nước ngay khi họ còn ngồi trên ghế nhà trường

Tuy nhiên, hiện nay phần lớn học sinh chưa ý thức được sự cần thiết của việc vận dụng

kiến thức và chưa chú ý đến khả năng thực hành vẫn còn học theo lối truyền thống Bên

cạnh đó, nhiều giáo viên trong quá trình lên lớp vẫn chưa coi trong vấn đề này, hoặc do

thời gian lên lớp còn hạn chế hoặc do một số nguyên nhân khách quan khác nên không

có điều kiện tiến hành thí nghiệm biểu diễn cho học sinh quan sát Từ đó làm cho giờ

học còn khô khan, học sinh thiếu hứng thú không phát huy được tính tích cực sáng tạo,

không rèn luyện và phát triển được tư duy sáng tạo cho học sinh

Để có cái nhìn tổng quan về thực trạng phương tiện dạy học Vật lí tại các trường phổ

thông tôi đã chọn đề tài khóa luận tốt nghiệp: “Khảo sát thực trạng các bộ thí nghiệm

thuộc chương trình Vật lí lớp 12 – THPT tại một số trường THPT trên địa bàn

tỉnh Quảng Nam”

2 Mục đích của đề tài

- Nghiên cứu thực trạng chung về tình hình cơ sở vật chất, thiết bị thí nghiệm dạy học

Vật lí tại các trường THPT trên địa bàn tỉnh Quảng Nam

- Khảo sát về công tác quản lý và tiến hành làm thí nghiệm để tìm ra nguyên nhân hư

hỏng

- Đề xuất một số biện pháp khắc phục nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng của thiết bị thí

nghiệm

3 Phạm vi nghiên cứu

Đề tài là tập trung khảo sát nghiên cứu các bộ thí nghiệm lớp 12 hiện đang sử dụng tại

một số trường THPT trên địa bàn tỉnh Quảng Nam như: trường THPT A, trường THPT

B, trường THPT C

4 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Nghiên cứu cơ sở lí thuyết của các thí nghiệm Vật lí trong dạy học Vật lí

- Nghiên cứu thực trạng các thiết bị thí nghiệm tại các trường Phổ thông

- Tiến hành làm thí nghiệm nhằm tìm ra nguyên nhân hư hỏng, đề ra biện pháp khắc

phục

5 Phương pháp nghiên cứu:

- Phương pháp nghiên cứu lí luận: Nghiên cứu các tài liệu về phương pháp dạy học Vật

lí trong trường phổ thông, những tài liệu liên quan trong chương trình Vật lí phổ thông,

tài liệu hướng dẫn sử dụng các thiết bị thí nghiệm tại trường đại học Sư phạm (ĐHSP)

- Phương pháp nghiên cứu thực nghiệm sư phạm: Tiến hành thí nghiệm ở trường THPT

và trường ĐHSP, từ kết quả thí nghiệm kết hợp với quá trình quan sát thực nghiệm rút

ra được những kết luận và hướng dẫn sư phạm cần thiết

- Phương pháp lấy ý kiến chuyên gia: Tham khảo ý kiến của các giáo viên Phổ thông để

nắm bắt thực trạng của trang thiết bị và việc sử dụng các thiết bị trong quá trình dạy học

trong Vật lí ở trường Phổ thông

6 Đóng góp của khóa luận

Đề tài khóa luận tốt nghiệp là cơ sở để tôi có thể xây dựng và hoàn thiện các bài thí

nghiệm Vật lí khi về giảng dạy ở trường phổ thông Ngoài ra, đề tài còn có thể là tài

liệu tham khảo cho các giáo viên, học sinh, sinh viên khi giảng dạy và học tập cũng như

khi tiến hành các thí nghiệm liên quan Đó chính là đóng góp của đề tài mà tôi thực

hiện

7 Bố cục của đề tài

Cấu trúc và nội dung của đề tài bao gồm 3 phần: Mở bài, Nội dung, Kết luận

Trong đó phần nội dung có 3 chương:

- Chương I Tổng quan về chương trình Vật lí lớp 12

- Chương II Khảo sát thực trạng các bộ thí nghiệm Vật lí 12 hiện đang sử dụng tại

các trường THPT trên địa bàn tỉnh Quảng Nam

- Chương III Đề xuất một số giải pháp nhằm khắc phục và nâng cao hiệu quả của

việc sử dụng thiết bị thí nghiệm

NỘI DUNG

CHƯƠNG I TỔNG QUAN VỀ CHƯƠNG TRÌNH VẬT LÝ LỚP 12

A CHƯƠNG TRÌNH VẬT LÝ 12 CƠ BẢN

PHẦN I: CƠ HỌC Chương I: DAO ĐỘNG CƠ

§1 Dao động điều hoà

§2 Con lắc lò xo

§3 Con lắc đơn

§4 Dao động tắt dần Dao động cưỡng bức

§5 Tổng hợp hai dao động điều hào cùng phương, cùng tần số

Phương pháp giản đồ Frex-nen

§6 Thực hành: Khảo sát thực nghiệm các định luật dao động của con lắc đơn

I Chuẩn kiến thức, kĩ năng

1.1 Kiến thức:

- Phát biểu được định nghĩa dao động điều hoà

- Nêu được li độ, biên độ, tần số, chu kì, pha, pha ban đầu là gì

- Nêu được quá trình biến đổi năng lượng trong dao động điều hoà

- Viết được phương trình động lực học và phươngg trình dao động điều hoà của

con lắc lò xo và con lắc đơn

- Viết được công thức tính chu kì (hoặc tần số) dao động điều hoà của con lắc lò

xo và con lắc đơn Nêu được ứng dụng của con lắc đơn trong việc xác định gia tốc rơi

tự do

- Trình bày được nội dung của phương pháp giản đồ Frex-nen

- Nêu được cách sử dụng phương pháp giản đồ Frex-nen để tổng hợp hai dao động

điều hoà cùng phương dao động và cùng tần số

- Nêu được dao động riêng, dao động tắt dần, dao động cưỡng bức là gì

- Nêu được điều kiện xảy ra hiện tượng cộng hưởng

- Nêu được các đặc điểm của dao động tắt dần, dao động cưỡng bức, dao động duy

trì

1.2 Kĩ năng

- Giải được những bài toán đơn giản về dao động của con lắc lò xo và con lắc đơn

- Biểu diễn được một dao động điều hoà bằng vectơ quay

- Xác định chu kì dao động của con lắc đơn và gia tốc rơi tự do bằng thí nghiệm

II Các thí nghiệm thực hành và thí nghiệm biểu diễn

2.1 Thí nghiệm thực hành: Bao gồm:

- Khảo sát chu kì dao động của con lắc đơn, con lắc lò xo và gia tốc trọng trường

- Khảo sát dao động cưỡng bức và hiện tượng cộng hưởng

2.2 Thí nghiệm biểu diễn: Bao gồm:

- Dao động đối với con lắc lò xo và con lắc đơn

- Dao động cưỡng bức, cộng hưởng

Chương II: SÓNG CƠ VÀ SÓNG ÂM

§7 Sóng cơ và sự truyền sóng cơ

§8 Giao thoa sóng

§9 Sóng dừng

§10 Đặc trưng vật lí của âm

Bài đọc thêm: Một số ứng dụng của siêu âm Sôna

§11 Đặc trưng sinh lí của âm

I Chuẩn kiến thức, kĩ năng

1.1 Kiến thức:

- Phát biểu được các định nghĩa về sóng cơ, sóng dọc, sóng ngang và nêu được ví

dụ về sóng dọc, sóng ngang

- Phát biểu được các định nghĩa về tốc độ truyền sóng, bước sóng, tần số sóng,

biên độ sóng và năng lượng sóng

- Nêu được sóng âm, âm thanh, hạ âm, siêu âm là gì

- Nêu được cường độ âm và mức cường độ âm là gì, đơn vị đo mức cường độ âm

- Nêu được ví dụ để minh hoạ cho khái niệm âm sắc Trình bày được sơ lược về

âm cơ bản, các hoạ âm

- Nêu được các đặc trưng sinh lí (độ cao, độ to và âm sắc) và các đặc trưng Vật lí

(tần số, mức cường độ âm và các hoạ âm) của âm

- Mô tả được hiện tượng giao thoa của hai sóng trên mặt nước và nêu được các

điều kiện để có giao thoa của hai sóng

- Mô tả được hiện tượng sóng dừng trên dây, nêu được điều kiện để có sóng dừng

khi đó

- Nêu được tác dụng của hộp cộng hưởng âm

1.2 Kĩ năng:

- Viết được phương trình sóng

- Giải được các bài toán đơn giản về giao thoa và sóng dừng

- Giải thích được sơ lược hiện tượng sóng dừng trên dây

- Xác định đựơc bước sóng hoặc tốc độ truyền âm bằng phương pháp sóng dừng

II Các thí nghiệm thực hành và thí nghiệm biễu diễn

2.1 Thí nghiệm thực hành: Bao gồm:

- Khảo sát hiện tượng sóng dừng trong ống không khí

- Xác định tốc độ truyền âm trong không khí

2.2 Thí nghiệm biễu diễn: Bao gồm:

- Giao thoa sóng nước

- Sóng dừng trên dây

PHẦN II: ĐIỆN HỌC Chương III: DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU

§12 Đại cương về dòng điện xoay chiều

§13 Các mạch điện xoay chiều

§14 Mạch có R, L, C mắc nối tiếp

§15 Công suất điện tiêu thụ của mạch điện xoay chiều Hệ số công suất

§16 Truyền tải điện năng Máy biến áp

§17 Máy phát điện xoay chiều

§18 Động cơ không đồng bộ ba pha

§19 Thực hành: Khảo sát mạch điện xoay chiều R, L, C mắc nối tiếp

I Chuẩn kiến thức, kĩ năng:

1.1 Kiến thức:

- Viết được biểu thức của cường độ dòng điện và điện áp tức thời

- Phát biểu được định nghĩa và viết được công thức tính giá trị hiệu dụng của

cường độ dòng điện và điện áp

- Viết được công thức tính cảm kháng, dung kháng và tổng trở của đoạn mạch có

R, L, C mắc nối tiếp (đối với giá trị hiệu dụng và độ lệch pha)

- Viết được công thức tính công suất điện và hệ số công suất của đoạn mạch có R,

L, C mắc nối tiếp

- Nêu được lí do vì sao cần tăng hệ số công suất ở nơi tiêu thụ điện

- Nêu được những đặc điểm của đoạn mạch RLC nối tiếp khi xảy ra hiện tượng

cộng hưởng điện

1.2 Kĩ năng:

- Vẽ được giản đồ Frex-nen cho đoạn mạch RLC nối tiếp

- Giải được các bài tập đối với đoạn mạch RLC nối tiếp

- Giải thích được nguyên tắc hoạt động của máy phhát điện xoay chiều, động cơ

điện xoay chiều ba pha và máy biến áp

- Tiến hành được thí nghiệm để khảo sát đoạn mạch RLC nối tiếp

II Các thí nghiệm thực hành, thí nghiệm biểu diễn

2.1 Thí nghiệm thực hành: Bao gồm:

- Xác định cảm kháng và dung kháng trong mạch điện xoay chiều

- Khảo sát đoạn mạch điện xoay chiều R, L, C mắc nối tiếp

- Khảo sát hiện tượng cộng hưởng điện

2.2 Thí nghiệm biểu diễn: Bao gồm:

- Cấu tạo và hoạt động của máy phát điện xoay chiều ba pha

- Cấu tạo và hoạt động của máy biến áp

- Về máy biến áp và truyền tải điện năng đi xa

Chương IV: DAO ĐỘNG VÀ SÓNG ĐIỆN TỪ

§20 Mạch dao động

§21 Điện từ trường

§22 Sóng điện từ

Bài đọc thêm: Những nghiên cứu thực nghiệm đầu tiên về sóng điện từ

§23 Nguyên tắc thông tin liên lạc bằng sóng vô tuyến

I Chuẩn kiến thức, kĩ năng:

1.1 Kiến thức:

- Trình bày được cấu tạo của mạch dao động LC và nêu được vai trò của tụ điện

và cuộn cảm trong hoạt động của mạch này

- Viết được công thức tính chu kì dao động riêng của mạch dao động LC

- Nêu được dao động điện từ là gì

- Nêu được năng lượng điện từ của mạch dao động LC là gì

- Nêu được điện từ trường và sóng điện từ là gì

- Nêu được các tính chất của sóng điện từ

- Nêu được các chức năng khối trong sơ đồ khối của máy phát và thu sóng vô

tuyến điện đơn giản

- Nêu được ứng dụng của sóng vô tuyến điện trong thông tin, liên lạc

§29 Thực hành: Đo bước sóng ánh sáng bằng phương pháp giao thoa

I Chuẩn kiến thức, kĩ năng

1.1 Kiến thức:

- Mô tả được hiện tượng tán sắc ánh sáng qua lăng kính

- Nêu được hiện tượng nhiễu xạ ánh sáng là gì

- Trình bày được một thí nghiệm về giao thoa ánh sáng

- Nêu được vân sáng, vân tối là kết quả của sự giao thoa ánh sáng

- Nêu được điều kiện để xảy ra hiện tượng giao thoa ánh sáng

- Nêu được hiện tượng giao thoa chứng tỏ ánh sáng có tiính chất sóng và nêu được

tư tưởng cơ bản của thuyết điện từ ánh sáng

- Nêu được mỗi ánh sáng đơn sắc có một bước sóng xác định

- Nêu được chiết suất của môi trường phụ thuộc vào bước sóng ánh sáng trong

chân không

- Nêu được quang phổ liên tục, quang phổ vạch phát xạ và hấp thụ là gì, đặc điểm

chính của mỗi loại quang phổ này

- Nêu được bản chất, các tính chất và công dụng của tia hồng ngoại, tia tử ngoại và

- Phát hiện tia hồng ngoại, tia tử ngoại

Chương VI: LƯỢNG TỬ ÁNH SÁNG

§30 Hiện tượng quang điện Thuyết lượng tử ánh sáng

§31 Hiện tượng quang điện trong

§32 Hiện tượng quang- phát quang

§33 Mẫu nguyên tử Bo

§34 Sơ lược về laze

I Chuẩn kiến thức, kĩ năng

1.1 Kiến thức:

- Trình bày được thí nghiệm Héc về hiện tượng quang điện và nêu được hiện

tượng quang điện là gì

- Phát biểu được định luật về giới hạn quang điện

- Nêu được nội dung cơ bản của thuyết lượng tử ánh sáng

- Nêu được ánh sáng có lưỡng tính sóng-hạt

- Nêu được hiện tượng quang điện trong là gì

- Nêu được quang điện trở và pin quang điện là gì

- Nêu được sự tạo thành quang phổ vạch phát xạ và hấp thụ của nguyên tử Hiđrô

- Nêu được sự phát quang là gì

- Nêu được laze là gì và một số ứng dụng của laze

2.2 Thí nghiệm biểu diễn:

- Hiện tượng quang điện ngoài

PHẦN IV: VẬT LÝ NGUYÊN TỬ HẠT NHÂN Chương VII: HẠT NHÂN NGUYÊN TỬ

§35 Tính chất và cấu tạo hạt nhân

§36 Năng lượng liên kết của hạt nhân Phản ứng hạt nhân

- Nêu được lực hạt nhân là gì và các đặc điểm của lực hạt nhân

- Viết được hệ thức Anh-xtanh giữa khối lượng và năng lượng

- Nêu được độ hụt khối và năng lượng liên kết của hạt nhân là gì

- Nêu được phản ứng hạt nhân là gì

- Phát biểu được các định luật bảo toàn số khối, điện tích, động lượng và năng

lượng toàn phần trong phản ứng hạt nhân

- Nêu được hiện tượng phóng xạ là gì, các thành phần và bản chất của tia phóng

xạ

- Viết được hệ thức của định luật phóng xạ

- Nêu được một số ứng dụng của các đồng vị phóng xạ

- Nêu được phản ứng phân hạch là gì

- Nêu được phản ứng dây chuyền là gì, các điều kiện để xảy ra phản ứng dây

chuyền

- Nêu được phản ứng nhiệt hạch là gì, các điều kiện để xảy ra phản ứng nhiệt hạch

- Nêu được những ưu việt của năng lượng phản ứng nhiệt hạch

1.2 Kĩ năng:

- Vận dụng được hệ thức của định luật phóng xạ để giải một số bài tập đơn giản

II Các thí nghiệm thực hành, biểu diễn

Bài đọc thêm: Sự chuyển động và tiến hóa của vũ trụ

I Chuẩn kiến thức, kĩ năng:

1.1 Kiến thức:

- Nêu được hạt sơ cấp là gì, tên một số hạt sơ cấp

- Nêu được sơ lược về cấu tạo của hệ Mặt Trời

- Nêu được sao là gì, thiên hà là gì

§1 Chuyển động quay của vật rắn quanh một trục cố định

§2 Phương trình động lực học của vật rắn quay quanh một trục cố định

§3 Mô men động lượng Định luật bảo toàn mô men động lượng

§4 Động năng của vật rắn quay quanh một trục cố định

§5 Bài tập về động lực học vật rắn

I Chuẩn kiến thức, kĩ năng:

1.1 Kiến thức:

- Nêu được vật rắn và chuyển động tịnh tiến của một vật rắn là gì

- Nêu được cách xác định vị trí của vật rắn trong chuyển động quay quanh một

trục cố định

- Viết đựơc biểu thức của gia tốc góc, nêu được đơn vị đo

- Nêu được mô men quán tính là gì

- Viết được phương trình cơ bản của chuyển động quay của một vật rắn quanh một

trục

- Nêu được mô men động lượng của một vật đối với một trục là gì và viết được

công thức tính mô men này

- Phát biểu được định luật bảo toàn mô men động lượng của một vật rắn và viết

được hệ thức của định luật này

- Viết được công thức tính động năng của vật rắn quay quanh một trục

1.2 Kĩ năng:

- Vận dụng được phương trình cơ bản của chuyển động quay của vật rắn quanh

một trục cố định để giải các bài tập đơn giản khi biết mô men quán tính của vật

- Vận dụng được định luật bào toàn mô men động lượng đối với một trục

- Giải được các bài tập về động năng của vật rắn quay quanh một trục cố định

II Các thí nghiệm thực hành, thí nghiệm biểu diễn:

2.1 Thí nghiệm thực hành

- Không có

2.2 Thí nghiệm biểu diễn:

- Đo mômen quán tính của vật rắn

PHẦN II CƠ HỌC Chương II: DAO ĐỘNG CƠ

§6 Dao động điều hòa

§7 Con lắc đơn Con lắc vật lý

§8 Năng lượng trong dao động điều hòa

§9 Bài tập về dao động điều hòa

§10 Dao động tắt dần và dao động duy trì

§11 Dao động cưỡng bức Cộng hưởng

- Nêu được công thức tính biên độ và pha của dao động tổng hợp khi tổng hợp hai

dao động điều hoà cùng chu kì và cùng phương

II Các thí nghiệm thực hành, thí nghiệm biểu diễn:

2.1 Giống chương trì nh cơ bản:

- Đều khảo sát thực nghiệm các định luật dao động của con lắc đơn

- Nêu được mối liên hệ giữa các đặc trưng sinh lí của âm (độ cao, độ to, âm sắc)

với các đặc trưng vật lí của âm (tần số, mức cường độ âm và các hoạ âm)

-Nêu được hiệu ứng Đốp-ple là gì và viết được công thức về sự biến đổi tần số của

sóng âm trong hiệu ứng này

- Thiết lập được công thức xác định vị trí của các điểm có biên độ dao động cực

đại và các điểm có biên độ dao động cực tiểu trong miền dao thoa của hai sóng

- Mô tả được hình dạng các vân giao thoa đối với sóng trên mặt chất lỏng

II Các thí nghiệm thực hành và thí nghiệm biểu diễn

2.1 Giống chương trình cơ bản:

- Đều xác định tốc độ truyền âm trong ống không khí

2.2 Khác chương trình cơ bản

- Không

PHẦN III: ĐIỆN HỌC Chương IV: DAO ĐỘNG VÀ SÓNG ĐIỆN TỪ

§21 Dao động điện từ

§22 Bài tập về dao động điện từ

§23 Điện từ trường

§24 Sóng điện từ

§25 Truyền thông bằng sóng điện từ

Bài đọc thêm: Bộ dao động thạch anh ( quartz)

I Lý thuyết và bài tập

1.1 Giống chương trình cơ bản

- Như trên

1.2 Khác chương trình cơ bản:

- Nêu được rằng điện tích của một bản tụ điện hay cường độ dòng điện trong một

mạch dao động LC biến thiên theo thời gian theo quy luật dạng sin

- Nêu được dao động điện từ tắt dần và dao động điện từ cưỡng bức là gì và các

đặc điểm của mỗi loại dao động đó

II Các thí nghiệm thực hành, thí nghiệm biểu diễn

- Không có

Chương V: DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU

§26 Dòng điện xoay chiều

§27 Mạch điện xoay chiều chỉ có tụ điện, cuôn cảm

§28 Mạch điện R, L, C mắc nối tiếp Cộng hưởng điện

§29 Công suất của dòng điện xoay chiều Hệ số công suất

§30 Máy phát điện xoay chiều

§31 Động cơ không đồng bộ ba pha

§32 Máy biến áp Truyền tải điện năng

§33 Bài tập về dòng điện xoay chiều

Bài đọc thêm: Sản xuất điện

§34 Thực hành: Khảo sát đoạn mạch điện xoay chiều có R, L, C mắc nối tiếp

I Lý thuyết và bài tập

1.1 Giống chương trình cơ bản:

- Như trên

1.2 Khác chương trình cơ bản

- Nêu được độ lệch pha giữa dòng điện và điện áp tức thời đối với các đoạn mạch

xoay chiều thuần điện trở, thuần cảm kháng, thuần dung kháng và chứng minh được các

độ lệch pha này

- Viết được công thức tính độ lệch pha giữa dòng điện và điện áp tức thời đối với

đoạn mạch RLC nối tiếp và nêu được trường hợp nào thì dòng điện trễ pha, sớm pha so

với điện áp

- Trình bày được nguyên tắc cấu tạo và hoạt động của máy phát điện xoay chiều,

động cơ điện xoay chiều ba pha, máy biến áp

II Các thí nghiệm thực hành và thí nghiệm biểu diễn

2.1 Giống chương trình cơ bản

- Thí nghiệm thực hành: Khảo sát đoạn mạch điện xoay chiều R, L, C mắc nối

- Xác định cảm kháng và dung kháng trong mạch điện xoay chiều

- Khảo sát hiện tượng cộng hưởng điện

Thí nghiệm biểu diễn:

- Cấu tạo và hoạt động của máy biến áp

- Về máy biến áp và truyền tải điện năng đi xa

PHẦN IV: QUANG HỌC Chương VI: SÓNG ÁNH SÁNG

§35 Tán sắc ánh sáng

§36 Nhiễu xạ ánh sáng Giao thoa ánh sáng

§37 Khoảng vân Bước sóng và màu sác ánh sáng

§38 Bài tập về giao thoa ánh sáng

§39 Máy quang phổ Các loại quang phổ

§40 Tia hồng ngoại Tia tử ngoại

§41 Tia X Thuyết điện từ ánh sáng Thang sóng điện từ

Bài đọc thêm: Cầu vồng

§42 Thực hành: Xác định bước sóng ánh sáng

I.Lý thuyết và bài tập

1.1 Giống chương trình cơ bản:

- Như trên

1.2 Khác chương trình cơ bản

- Nêu được điều kiện điều kiện để có cực đại giao thoa, cực tiểu giao thoa ở một

điểm

- Viết được công thức tính khoảng vân

- Trình bày được nguyên tắc cấu tạo của máy quang phổ lăng kính và nêu được tác

dụng của từng bộ phận trong máy quang phổ

- Nêu được phép phân tích quang phổ là gì

II Các thí nghiệm thực hành và biểu diễn

2.1 Giống chương trình cơ bản

Thí nghiệm thực hành: Đo bước sóng ánh sáng bằng phương pháp giao thoa

Thí nghiệm biểu diễn: Sự tán sắc ánh sáng

2.2 Khác chương trình cơ bản

Thí nghiệm thực hành: Quan sát hiện tượng giao thoa ánh sáng qua khe Y-âng

Thí nghiệm biểu diễn:

- Sự tán sắc ánh sáng

- Phát hiện tia hồng ngoại, tia tử ngoại

Chương VII: LƯỢNG TỬ ÁNH SÁNG

§43 Hiện tượng quang điện ngoài Các định luật quang điện

§44 Thuyết lượng tử ánh sáng Lưỡng tính sóng- hạt của ánh sáng

§45 Bài tập về hiện tượng quang điện

§46 Hiện tượng quang điện trong Quang điện trở và pin quang điện

§47 Mẫu nguyên tử Bo và quang phổ vạch của nguyên tử Hydro

§48 Hấp thụ và phản xạ lọc lựa ánh sáng Màu sắc các vật

§49 Sự phát quang Sơ lược về laze

Bài đọc thêm: Cấu tạo và hoạt động của laze

- Nêu được hiện tượng quang dẫn là gì và giải thích hiện tượng này bằng thuyết

lượng tử ánh sáng

- Nêu được một số đặc điểm cơ bản của hiện tượng quang điện trong

- Giải thích được quá trình tạo thành hiệu điện thế giữa hai cực của pin quang điện

- Nêu được hiện tượng hấp thụ ánh sáng là gì và phát biểu được định luật hấp thụ

ánh sáng

- Nêu được phản xạ lọc lựa là gì

- Phát biểu được định luật Stốc về sự phát quang

- Mô tả được các dãy quang phổ vạch của nguyên tử Hiđrô và nêu được cơ chế tạo

thành các dãy quang phổ vạch phát xạ và hấp thụ của nguyên tử này

II Các thí nghiệm thực hành, biểu diễn

2.1 Giống chương trình cơ bản

- Không

2.2 Khác chương trình cơ bản

Thí nghiệm biểu diễn: Hiện tượng quang điện ngoài

Chương VIII SƠ LƯỢC VỀ THUYẾT TƯƠNG ĐỐI HẸP

§50: Thuyết tương đối hẹp

§51: Hệ thức Anh-xtanh giữa khối lượng và năng lượng

I Chuẩn kiến thức, kĩ năng

1.1 Kiến thức

- Phát biểu được hai tiên đề của thuyết tương đối hẹp

- Nêu được hai hệ quả của thuyết tương đối về tính tương đối của không gian, thời

gian, và của khối lượng về mối quan hệ giũa năng lượng và khối lượng

- Viết được hệ thức Anh- xtanh giũa khối lượng và năng lượng

1.2 Kĩ năng

- Không có

PHẦN V: VẬT LÝ NGUYÊN TỬ HẠT NHÂN Chương IX: HẠT NHÂN NGUYÊN TỬ

§52 Cấu tạo của hật nhân nguyên tử Độ hụt khối

§53 Phóng xạ

§54 Phản ứng hạt nhân

- Viết được công thức tính độ hụt khối

- Viết được công thức tính năng lượng liên kết của hạt nhân

II Các thí nghiệm thực hành và thí nghiệm biểu diễn

2.1 Giống chương trình cơ bản

§61 Thuyết Big Bang

Bài đọc thêm: Liệu có – hoặc đã từng có – sự sống trên Hỏa tinh hay không?

- Nêu được những đặc điểm chính về cấu tạo và chuyển động của hệ Mặt Trời

- Trình bày được những nét khái quát về sự tiến hoá của các sao

- Nêu được những nét sơ lược về thuyết Big Bang

II Các thí nghiệm thực hành và tí nghiệm biểu diễn

2.1 Giống chương trình cơ bản

- Không có

2.2 Khác chương trình cơ bản

- Không có

CHƯƠNG II: KHẢO SÁT THỰC TRẠNG CÁC BỘ THÍ NGHIỆM VẬT LÝ

LỚP 12 HIỆN ĐANG SỬ DỤNG TẠI CÁC TRƯỜNG THPT TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH QUẢNG NAM

A MỤC TIÊU KHẢO SÁT:

Để hiểu rõ tình hình thí nghiệm thực hành Vật lí ở trường Phổ thông, tôi đã tiến

hành khảo sát ở một số trường THPT trên địa bàn tỉnh Quảng Nam với mục đích như

sau:

1 Khảo sát thực trạng chung về cơ sở vật chất của trường THPT trang thiết bị

phục vụ cho công tác dạy – học bộ môn Vật lý:

- Cách thiết kế, bố trí phòng thí nghiệm, phòng bộ môn có phù hợp đúng tiêu

chuẩn do bộ giáo dục và đào tạo quy định

- Bàn ghế trong phòng thí nghiệm có phù hợp với tuổi của từng cấp học và từng

bộ môn, đủ về số lượng cho mỗi lớp

- Hệ thống ánh sáng, nguồn điện, thiết bị cấp nước và hệ thống xử lý thiết bị sau

khi sau khi tiến hành thí nghiệm

- Hệ thống nghe nhìn, phòng chứa thiết bị và chuẩn bị thí nghiệm, hệ thống phòng

chống cháy nổ, xử lý nước thải, phương tiện chống ẩm và các thiết bị phụ trợ

nhằm so sánh với danh mục thiết bị dạy học tối thiểu theo qui định của bộ GD-

ĐT ban hành

- Các bộ thí nghiệm lớp 12 hiện đang được sử dụng:

+ Các bộ thí nghiệm hoạt động tốt, tiến hành thí nghiệm lấy kết quả kiểm chứng

+ Các bộ thí nghiệm không hoạt động, tìm hiểu nguyên nhân hư hỏng và đề xuất

cách khắc phục

2 Khảo sát liên quan đến vấn đề về công tác quản lý phòng thí nghiệm

- Cán bộ chuyên trách phòng thí nghiệm, nhiệm vụ của cán bộ chuyên trách phòng

thí nghiệm

- Khảo sát ngoài các thiết bị do nhà trường nhập về có thiết bị nào mới do giáo

viên nhà trường tự chế phục vụ cho công tác dạy học

- Công tác quản lý, điều tra và cách khắc phục các thiết bị thí nghiệm hư hỏng của

nhà trường

3 Đề xuất một số giải pháp khắc, nhằm nâng cao chất lượng các bộ thí nghiệm

đang được sử dụng tại các trường THPT, nâng cao kĩ năng dạy học cho giáo viên,

tạo điều cho học sinh nắm vững lý thuyết và rèn luyện kĩ năng thực hành

B KẾT QUẢ KHẢO SÁT THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM VẬT LÝ 12 TẠI CÁC

TRƯỜNG THPT Ở QUẢNG NAM

I KẾT QUẢ KHẢO SÁT THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM VẬT LÝ LỚP 12 TẠI

TRƯỜNG THPT A

1.1 Thực trạng phòng thí nghiệm Vật lý tại trường THPT A

Trường THPT A nằm trên địa bàn xã Quế Phú- Quế Sơn-Quảng Nam là một trong ba

ngôi trường chính quy có mặt trên địa bàn huyện Trường được chính thức thành lập

vào năm 1984, trường đã nhiều lần đạt danh hiệu là trường tiên tiến, trường xuất sắc Vì

thế, từ cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học đến công tác dạy học, đào tạo đều được

quan tâm và ngày càng hoàn thiện

Phòng thí nghiệm của trường có thể được coi là đạt chuẩn nhất trong ba trường ở

Quảng Nam đã khảo sát

1.1.1 Phòng thí nghiệm

a Ưu điểm

- Có 2 phòng thí nghiệm Vật lý thực hành (mỗi phòng có diện tích 60 m2) và

hai nhà kho (mỗi nhà kho có diện tích 16 m2)

- Các phòng thí nghiệm được bố trí trên tầng 2 để chống ngập lụt

- Trang bị ghế thích hợp, có nguồn điện ổn định, đủ ánh sáng

- Hệ thống cửa sổ kính đảm bảo thông thoáng về mùa hè, kín gió về mùa đông

- Có phòng chứa thiết bị, chuẩn bị thí nghiệm và thực hành ngay bên cạnh

b Nhược điểm

- Phòng thí nghiệm dùng chung cho tất cả các môn nên rất khó khăn trong việc

quản lý thiết bị

- Không có hệ thống tủ tường để bảo quản thiết bị thí nghiệm dạy học phục vụ

cho công tác dạy và học

- Không có phương tiện chống ẩm, chống mọt, thiết bị phòng chống cháy nổ để

bảo quản và sử dụng trang thiết bị tốt hơn

- Không có máy tính nối mạng và máy trình chiếu để phục vụ cho công tác dạy

học

- Không có bản nội quy phòng thí nghiệm

1.1.2 Thiết bị dạy học

a Ưu điểm

- Các thiết bị dạy học được cung cấp khá đầy đủ, thay đổi theo từng kì từng

năm nhằm đáp ứng được sự đổi mới liên tục trong chương trình dạy học

- Sau khi sử dụng, các thiết bị được đóng hộp, kít trong túi ni lông

- Các bộ thí nghiệm thực hành nhập về được phân theo từng khối đặt vào kho

chứa thiết bị, các bộ thí nghiệm biểu diễn được cung cấp khá đầy đủ, đổi mới liên tục

theo tiêu chuẩn của Bộ Giáo Dục

b Nhược điểm

- Trang thiết bị, dụng cụ thí nghiệm khá đầy đủ, nhưng một số thiết bị hầu như

chưa được sử dụng, và một số thiết bị qua quá trình sử dụng đã bị hư hỏng trong đó một

số thiết bị hư hỏng hoàn toàn

- Số lượng các thiết bị thí nghiệm biểu diễn và thực hành quá nhiều nên một số

bộ còn cất giữ trong kho, lâu ngày đã bị hư hỏng, mối ăn không sử dụng được rất lãng

phí

1.1.3 Cán bộ chuyên trách

- Trường chỉ có một cán bộ chịu trách nhiệm quản lý chung tất cả các phòng

thí nghiệm, chưa có cán bộ chuyên trách dành riêng cho bộ môn Vật lý Phụ trách việc

quản lý và bảo quản sổ sách, các trang thiết bị, dụng cụ thí nghiệm nhập về và quản lý

tất cả các phòng thí nghiệm của trường

- Do chưa có cán bộ chuyên trách nên thiết bị không được kiểm tra và bảo

dưỡng định kì Các thiết bị hư hỏng không được sửa chữa, do đó, số lượng các bộ thí

nghiệm hoạt động được ngày càng giảm gây khó khăn cho việc sử dụng thiết bị thí

nghiệm vào công tác giảng dạy của giáo viên

1.1.4 Hoạt động của phòng học bộ môn

a Ưu điểm

- Giáo viên bộ môn đăng kí phòng thí nghiệm theo phân phối chương trình của

Bộ Giáo Dục - Đào Tạo, đảm bảo thời gian cho công tác giảng dạy, thí nghiệm biểu

diễn của giáo viên và thực hành thí nghiệm của học sinh

b Nhược điểm

- Dựa trên kết quả khảo sát sổ theo dõi và sử dụng thiết bị cho thấy tần suất sử

dụng phòng thí nghiệm và các thiết bị của các giáo viên cho việc giảng dạy là rất thấp

- Giáo viên bộ môn đăng kí phòng thí nghiệm không thường xuyên, không

đăng kí giờ thực hành hay đăng kí một lần mà dạy nhiều tiết nên số liệu thống kê trên

sổ theo dõi có nhiều sai lệch

1.1.5 Quản lý, bảo quản

a Ưu điểm

- Phòng thí nghiệm đã có hệ thống sổ sách quản lý, có hồ sơ sổ sách theo dõi

việc nhập và sử dụng thiết bị của phòng

b Nhược điểm

- Do chỉ có một cán bộ phụ trách chung nên công tác quản lý chưa thật sự chặt

chẽ thiết bi còn bụi bẩn, mối mọt, sắp xếp thiếu khoa học

- Việc sử dụng thiết bị thí nghiệm trong dạy học hiện nay mới chỉ mang tính

vận động, thiếu tính bắt buộc nên việc sử dụng còn ít Trong thời gian đi khảo sát hầu

như không có một giáo viên nào lên phòng thí nghiệm để mượn thiết bị thí nghiệm hay

hướng dẫn học sinh làm thí nghiệm thực hành

1.1.6 Kiểm kê, thanh lý

- Hằng năm, cán bộ chuyên trách luôn kiểm kê thiết bị, báo cáo tổng hợp về

tình trạng về số lượng thiết bị hư hỏng hay thất lạc Vì vậy, trang thiết bị, dụng cụ thí

nghiệm luôn được thanh lý và bổ sung kịp thời

- Thiết bị nhập về được cất giữ vào kho cẩn thận

Có thể nói, trường THPT A chưa đạt chuẩn theo qui định của bộ GD-ĐT,

các trang thiết bị chưa được bảo quản chưa hợp lý không đáp ứng được nhu cầu dạy

học của trường THPT là đánh giá chung về thực trạng của trường THPT A

1.2 Danh mục các bộ thí nghiệm Vật lí lớp 12 đang sử dụng tại trường THPT A

1.2.1 Danh mục các thiết bị dùng chung cho thiết bị Vật lý lớp 12 tại trường

THPT A

STT Tên thiết bị Đơn

vị

Số lượng

Tình trạng

Nguyên nhân

hư hỏng

Xuất xứ Hoạt

1.2.2 Danh mục các bộ thí nghiệm thực hành Vật lý lớp 12 tại trường THPT A

STT Tên bộ thí nghiệm Đơn

vị

Số lượng

Tình Trang

Xuất xứ Tốt Hỏng Nguyên nhân

chiều có R, L ,C ,

mắc nối tiếp

4 Xác định bước

1.2.3 Danh mục các bộ thí nghiệm biểu diễn Vật lý lớp 12 tại trường THPT A

STT Tên bộ thí nghiệm Đơn

vị

Số lượng

Tình Trang

Xuất xứ Tốt Hỏng Nguyên nhân

- Lò xo bị rỉ sét, quá giới hạn đàn hồi không trở về trạng thái ban đầu được

dây và trên lò xo Bộ 1 0 1 - Hư máy rung Việt Nam

ép

Việt Nam

8 Sự giao thoa ánh

9 Tế bào quang điện

II KẾT QUẢ KHẢO SÁT THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM VẬT LÝ LỚP 12 TRƯỜNG

THPT

2.1 Thực trạng phòng thí nghiệm Vật lý tại trường THPT B

Trường THPT B nằm trên địa bàn huyện Duy Xuyên- Quảng Nam Trên địa

bàn huyện có 3 trường THPT trong đó, trường THPT B có truyền thống thành lập lâu

đời Vì vậy, trường đóng vai trò chủ lực trong việc thực hiện nhiệm vụ giáo dục của

huyện Duy Xuyên

Quá trình khảo sát thực trạng phòng thí nghiệm vật lý tại trường cho thấy:

2.1.1 Phòng thí nghiệm

a Ưu điểm

- Phòng thí nghiệm thực hành Vật lí được trang bị và sử dụng như phòng học bộ

môn Vật lí, bao gồm hệ thống thiết bị dạy học và hệ thống các phương tiện dạy học cần

thiết phù hợp với bộ môn

- Diện tích phòng học bộ môn: 60 m2 , phòng chuẩn bị: 60 m2 đáp ứng được nhu

cầu dạy và học

- Có hệ thống tủ đựng thiết bị dạy học dùng thường xuyên trong các giờ

- Hệ thống cửa sổ kính đảm bảo thông thoáng

- Qua việc thống kê các thiết bị, dụng cụ và thống kê khả năng cung cấp của

phòng thí nghiệm Vật lí của trường, phòng thí nghiệm có thể thực hiện được một số bài

thí nghiệm thực hành trong sách giáo khoa lớp 12

- Các thiết bị hầu như được đóng hộp cẩn thận nếu chưa qua sử dụng

b Nhược điểm

- Trong các bài thí nghiệm biễu diễn lớp 12 còn nhiều bài không thực hiện được

do nhiều nguyên nhân khác nhau

- Dụng cụ thí nghiệm được sắp xếp ở các ngăn riêng biệt, tuy nhiên bố trí, sắp xếp

một cách lộn xộn, không khoa học

- Thiết bị mới nhập về có độ chính xác cao, nhưng qua nhiều năm sử dụng đã mất

mát và hư hỏng nhiều, một số thiết bị không đạt yêu cầu như đồng hồ đo thời gian hiện

số có độ chính xác không cao; điện kế chứng minh hỏng…

- Không có danh mục thiết bị, chủ yếu dựa vào giấy nhận các thiết bị nhập về từ

nơi phân phối nhưng rất chung chung không khoa học

2.1.3 Cán bộ chuyên trách

Trường chưa có cán bộ chuyên trách phòng thí nghiệm Vật lí Cán bộ phụ

trách là thầy giáo trong trường, vừa tham gia giảng dạy vừa có nhiệm vụ sắp xếp thời

gian hoạt động của phòng thí nghiệm theo sự đăng ký của giáo viên bộ môn, quản lý sổ

sách, nhập dụng cụ, thiết bị cần thiết theo yêu cầu của giáo viên bộ môn

2.1.4 Hoạt động của phòng học bộ môn

a Ưu điểm

- Giáo viên bộ môn đăng ký phòng bộ môn theo phân phối chương trình, đảm bảo

thời gian cho công tác giảng dạy của giáo viên và thực hành thí nghiệm của học sinh

b Nhược điểm

- Giáo viên bộ môn đăng ký phòng bộ môn không thường xuyên, không đăng ký

giờ trước thực hành hoặc đăng ký một lần rồi dạy nhiều tiết, nên số liệu thống kê trên

sổ theo dõi có nhiều sai lệch

- Qua quá trình tìm hiểu về phòng thí nghiệm ở trường, trường chỉ chú trọng đến

công tác dạy học không chú trọng đến công tác thực hành (Thiết bị lộn xộn, không khoa

học, bụi bám rất nhiều, phòng thiết bị không được chăm sóc, bảo dưỡng thường xuyên)

2.1.5 Quản lý, bảo quản

a Ưu điểm

Có hệ thống sổ sách quản lý phòng học bộ môn, có hồ sơ sổ sách theo dõi việc

nhập và sử dụng các trang thiết bị của phòng

b Nhược điểm

- Công tác quản lý chưa chặt chẽ, thiết bị không được bảo dưỡng thường xuyên

nên bụi bẩn, ẩm mốc, không đảm bảo cho việc sử dụng lâu dài

- Các bộ thí nghiệm bị mất mát, hư hỏng nhiều, hầu hết chưa qua sử dụng

- Công tác quản lý thiết bị dạy học Vật lí tại trường còn buông lỏng, do không có

cán bộ chuyên trách và việc sử dụng thiết bị dạy học hiện nay mới chỉ mang tính vận

động, thiếu biện pháp bắt buộc, nên việc sử dụng còn rất hạn chế

2.1.6 Kiểm kê, thanh lý

- Trường chậm trễ trong việc kiểm kê thiết bị, báo cáo tổng hợp về tình trạng và số

lượng thiết bị qua các kì, các năm học

- Quá trình thanh lí, thiết bị nhập về bảo quản rất lộn xộn trong kho

Nhìn chung, phòng thí nghiệm Vật lí tại trường THPT B đang ở mức báo động

Thiết bị dạy học đầy đủ nhưng không được chú trọng sử dụng, bất cập trong công

tác quản lý, chậm và lộn xộn trong quy hoạch

2.2 Danh mục các bộ thí nghiệm lớp 12 hiện đang sử dụng tại trường THPT B

2.2.1 Danh mục các thiết bị dùng chung Vật lý lớp 12 tại trường THPT B

STT Tên thiết bị Đơn

vị

Số lượng

Tình trạng

Nguyên nhân

Hoạt động

Việt Nam

2 Đồng hồ đo

- Hỏng cổng

6

Đồng hồ đo

- Hỏng do pin bị cũ, chảy nước

Trung Quốc

Trung Quốc

2.2.2 Danh mục các bộ thí nghiệm thực hành Vật lý lớp 12 tại trường THPT B

STT Tên bộ thí nghiệm Đơn

vị

Số lượng

Tình Trang

Xuất xứ Tốt Hỏng Nguyên nhân

Việt Nam

2 Xác định tốc độ

- Mối ăn hỏng màng loa Việt Nam

Việt Nam

2.2.3 Danh mục các bộ thí nghiệm biểu diễn Vật lý lớp 12 tại trường THPT B

STT Tên bộ thí nghiệm Đơn

vị

Số lượng

Tình Trang

Xuất xứ Tốt Hỏng Nguyên nhân

Việt Nam

7 Sự giao thoa ánh

8 Tế bào quang điện

III KẾT QUẢ KHẢO SÁT THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM VẬT LÝ LỚP 12 TẠI

TRƯỜNG THPT C

3.1 Thực trạng phòng thí nghiệm Vật lý tại trường THPT C

Trường THPT C nằm ở địa bàn huyện Điện Bàn, là một trong những ngôi trường

chủ lực của huyện

Quá trình khảo sát, thực trạng phòng thí nghiệm Vật lí tại trường cho thấy:

3.1.1 Phòng thí nghiệm

a Ưu điểm

- Phòng thí nghiệm thực hành Vật lí được trang bị và sử dụng như phòng học bộ

môn Vật lí, với hệ thống thiết bị dạy học bộ môn và hệ thống các phương tiện dạy học

cần thiết phù hợp với bộ môn

- Trang bị bàn ghế thích hợp, có nguồn điện ổn định, và ảnh sáng đầy đủ

- Hệ thống cửa sổ kính đảm bảo thông thoáng, đủ ánh sáng

- Có phòng chứa thiết bị và chuẩn bị thí nghiệm, thực hành ngay bên cạnh

- Có tủ đựng một số thiết bị thường dùng cho giảng dạy các môn

- Có hệ thống bồn rửa

b Nhược điểm

- Không có phương tiện chống ẩm, chống mối mọt, để việc bảo quản và sử dụng

trang thiết bị tốt hơn

- Diện tích phòng học bộ môn: 50 m2 Phòng chuẩn bị: 18 m2 ( nằm trong khoảng

kích thước quy định: từ 16 đến 24m2/phòng)

3.1.2 Thiết bị dạy học

a Ưu điểm

Qua việc thống kê các thiết bị, dụng cụ của phòng thí nghiệm Vật lí trường ,

phòng thí nghiệm có thể thực hiện được một số bài thí nghiệm thực hành trong sách

giáo khoa lớp 12

b Nhược điểm

- Trong các bài thí nghiệm biễu diễn lớp 12 còn nhiều bài không thực hiện được

do nhiều nguyên nhân khác nhau

- Dụng cụ thí nghiệm được sắp xếp ở các ngăn riêng biệt theo từng lớp, tuy nhiên

diện tích phòng không lớn nên sắp xếp chưa khoa học, nhiều thiết bị phải để trên cao,

khó tìm

- Thiết bị khi mới nhập về còn đảm bảo được độ chính xác, nhưng qua nhiều năm

sử dụng đã mất mát và hư hỏng nhiều, chất lượng không đạt yêu cầu, ví dụ: đồng hồ đo

thời gian hiện số có độ chính xác không cao; biến thế nguồn đều hư hỏng nặng…

3.1.3 Cán bộ chuyên trách

- Trường chưa có cán bộ chuyên trách phòng thí nghiệm Vật lí Cán bộ phụ trách

vừa tham gia giảng dạy vừa có nhiệm vụ quản lí phòng thí nghiệm theo sự đăng ký của

giáo viên bộ môn Quản lý sổ sách, nhập dụng cụ, thiết bị cần thiết theo yêu cầu của

giáo viên bộ môn, thường xuyên kiểm tra, sắp xếp, lau chùi thiết bị và kịp thời báo cáo

với Ban Giám hiệu khi thiết bị hư hỏng

- Phòng thí nghiệm có danh mục thiết bị và quy định rõ ràng

3.1.4 Hoạt động của phòng bộ môn

Giáo viên bộ môn đăng ký phòng bộ môn theo phân phối chương trình của Bộ

Giáo dục và Đào tạo, đảm bảo thời gian cho công tác giảng dạy của giáo viên và thực

hành thí nghiệm của học sinh

3.1.5 Quản lý, bảo quản

a Ưu điểm

Phòng bộ môn có hệ thống sổ quản lý phòng học bộ môn, có hồ sơ sổ sách theo

dõi việc nhập và sử dụng các trang thiết bị của phòng

b Nhược điểm

Thiết bị dạy học trong phòng chứa thiết bị thí nghiệm chưa được quản lý chặt chẽ,

kiểm tra, theo dõi thường xuyên nên vẫn còn tình trạng bụi bẩn, ẩm mốc, hư hỏng nhiều

3.1.6 Kiểm kê, thanh lý

Trường rất chú trọng việc kiểm kê thiết bị, báo cáo tổng hợp về tình trạng và số

lượng thiết bị qua các năm học, thiết bị nhận về được sắp xếp vào kho và quản lí chặt

chẽ

Nhìn chung phòng thí nghiệm Vật lí trường THPT C đang ở mức đáng báo

động về thiết bị, cần phải bổ sung thêm thiết bị để phục vụ cho công tác dạy và học

3.2 Danh mục các bộ thí nghiệm Vật lí lớp 12 đang sử dụng tại trường THPT C

3.2.1 Danh mục các thiết bị dùng chung cho Vật lý lớp 12 tại trường THPT C

STT Tên thiết bị Đơn

vị

Số lượng

Tình trạng

Nguyên nhân

hư hỏng Xuất xứ

Hoạt động

- Giấy quấn biến thế bị mối ăn

Việt Nam

2 Đồng hồ đo thời

- Hư mạch

Trung Quốc

8 Điện kế chứng

Quốc

3.2.2 Danh mục các bộ thí nghiệm thực hành Vật lý lớp 12 tại trường THPT C

STT Tên bộ thí nghiệm Đơn

vị

Số lượng

Tình Trang

Xuất xứ Tốt Hỏng Nguyên nhân