Luận văn tìm hiểu đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng ở người bệnh sau can thiệp mạch vành tại Bệnh viện Tim mạch An Giang năm 2020; phân tích kết quả chăm sóc người bệnh và một số yếu tố liên quan.
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC THĂNG LONG
TRẦN THANH PHONG
Mã học viên: C01339
KẾT QUẢ CHĂM SÓC NGƯỜI BỆNH SAU CAN THIỆP MẠCH VÀNH VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN TẠI BỆNH VIỆN TIM MẠCH AN GIANG NĂM 2020
Chuyên ngành : Điều dưỡng
LUẬN VĂN THẠC SĨ ĐIỀU DƯỠNG
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS Nguyễn Mai Hồng
TS.BS Nguyễn Ngọc Rạng
Hà Nội - 2020
Trang 2LỜI CẢM ƠN
Nhân dịp hoàn thành luận văn, với lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc, tôi xin được bày tỏ lời cảm ơn tới:
Ban giám hiệu, Phòng Sau đại học Trường Đại học Thăng Long, Bộ môn Điều dưỡng, đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu
Đặc biệt tôi xin bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới:
PGS.TS Nguyễn Mai Hồng,TS.Nguyễn Ngọc Rạng, người trực tiếp hướng dẫn khoa học đã luôn dành nhiều thời gian, công sức hướng dẫn tôi trong suốt quá trình thực hiện nghiên cứu và hoàn thành đề tài nghiên cứu khoa học
Tôi xin cảm ơn GS.TS.Trương Việt Dũng, PGS.TS Lê Thị Bình đã có nhiều đóng góp vào quá trình học tập và hoàn thành đề tài nghiên cứu
Xin cảm ơn Ban giám đốc Bệnh viện Tim mạch An Giang, ban lãnh đạo khoa Tim mạch can thiệp đã tạo điều kiện, giúp đỡ cho tôi được hoàn thành bảng số liệu trong thời gian nghiên cứu
Cuối cùng tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới tất cả những người thân trong gia đình, bạn bè và đồng nghiệp đã luôn động viên, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài
Hà Nội, ngày 28/12/2020
Trần Thanh Phong
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các số liệu, kết quả nêu trong luận án là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác, có gì sai sót tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm
Tác giả luận văn
Trần Thanh Phong
Trang 4CÁC CHỮ VIẾT TẮT
HCMVCKSTCL Hội chứng mạch vành cấp không có ST chênh lên
Trang 5MỤC LỤC
ĐẶT VẤN ĐỀ 1
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN 3
1.1 Giải phẫu động mạch vành 3
1.1.1 Động mạch vành trái 3
1.1.2 Động mạch vành phải 5
1.1.3 Cách gọi tên theo nghiên cứu phẫu thuật động mạch vành 5
1.2 Bệnh học nhồi máu cơ tim 6
1.2.1 Định nghĩa về nhồi máu cơ tim 6
1.2.2 Phân loại nhồi máu cơ tim 6
1.2.3 Các yếu tố nguy cơ 7
1.2.4 Lâm sàng 8
1.2.5 Cận lâm sàng 8
1.2.6 Điều trị 9
1.3 Tình hình nhồi máu cơ tim trên thế giới và tại Việt Nam 10
1.3.1 Tình hình nhồi máu cơ tim trên thế giới 10
1.3.2 Tình hình nhồi máu cơ tim tại Việt Nam 10
1.4 Chăm sóc người bệnh sau can thiệp mạch vành 11
1.4.1 Học thuyết điều dưỡng: 11
1.4.2 Quy trình điều dưỡng 12
1.4.3 Chăm sóc người bệnh sau can thiệp mạch vành 12
1.5 Tình trạng đau và lo âu ở người bệnh nhồi máu cơ tim 18
CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 20
2.1 Đối tượng nghiên cứu 20
2.1.1 Tiêu chuẩn chọn người bệnh: 20
2.1.2 Tiêu chuẩn loại trừ 20
Trang 62.2 Thời gian và địa điểm nghiên cứu 20
2.3 Thiết kế nghiên cứu 20
2.4 Cỡ mẫu 21
2.5 Phương pháp chọn mẫu 21
2.6 Phương pháp thu thập số liệu 21
2.6.1 Công cụ thu thập thông tin 21
2.6.2 Kỹ thuật thu thập thông tin 22
2.6.3 Quy trình thu thập thông tin 22
2.7 Các biến số nghiên cứu 23
2.8 Các khái niệm, tiêu chuẩn đánh giá, thước đo 27
2.8.1 Chỉ số BMI 27
2.8.2 Huyết áp 28
2.8.3 Đánh giá thang điểm đau VAS 30
2.8.4 Đánh giá thang điểm lo âu 30
2.8.5 Đánh giá kết quả chăm sóc 31
2.9 Phương pháp phân tích số liệu 33
2.10 Vấn đề đạo đức trong nghiên cứu 33
2.11 Sơ đồ nghiên cứu 34
CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 35
3.1 Đặc điểm chung, lâm sàng, cận lâm sàng của đối tượng nghiên cứu 35
3.1.1 Đặc điểm chung của người bệnh sau can thiệp mạch vành 35
3.1.2 Đặc điểm lâm sàng của người bệnh sau can thiệp mạch vành 41
3.1.3 Đặc điểm cận lâm sàng của người bệnh sau can thiệp mạch vành 44
3.2 Phân tích kết quả chăm sóc và một số yếu tố liên quan 46
3.2.1 Phân tích kết quả chăm sóc 46
3.2.2 Các yếu tố liên quan đến chất lượng chăm sóc 48
Trang 7CHƯƠNG 4: BÀN LUẬN 52
4.1 Đặc điểm chung, lâm sàng và cận lâm sàng cuả đối tượng nghiên cứu 52
4.1.1 Đặc điểm chung về đối tượng nghiên cứu: 52
4.1.2 Đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng của người bệnh sau can thiệp mạch vành 53
4.2 Kết quả chăm sóc và một số yếu tố liên quan 57
4.2.1 Kết quả chăm sóc người bệnh sau can thiệp mạch vành 57
4.2.2 Một số yếu tố liên quan đến kết quả chăm sóc 64
KẾT LUẬN 68
KIẾN NGHỊ 70 TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC
Trang 8DANH MỤC BẢNG
Bảng 2.1 Các biến số nghiên cứu 23
Bảng 2.2 Các biến số lâm sàng 24
Bảng 2.3 Các biến số về hoạt động chăm sóc 25
Bảng 2.4 Các biến về tư vấn giáo dục sức khỏe 26
Bảng 2.5 Các biến về xét nghiệm huyết học 26
Bảng 2.6 Các biến về xét nghiệm sinh hóa 27
Bảng 2.7 Tiêu chuẩn béo phì của WHO cho các nước Châu Á 28
Bảng 2.8 Phân độ THA theo Phân Hội THAVN/HTMVN 2015 28
Bảng 2.9 Trắc nghiệm đánh giá stress, lo âu, trầm cảm DASS 21 31
Bảng 2.10 Hoạt động chăm sóc 32
Bảng 2.11 Hoạt động tư vấn GDSK 33
Bảng 3.1 Đặc điểm về nhóm tuổi 35
Bảng 3.2 Trình độ học vấn của nhóm nghiên cứu 36
Bảng 3.3 Tình trạng bảo hiểm y tế 37
Bảng 3.4 Chỉ số khối cơ thể 37
Bảng 3.5 Thoái quen ăn uống của người bệnh 37
Bảng 3.6 Điều kiện khởi phát bệnh 38
Bảng 3.7 Lý do vào viện 38
Bảng 3.8 Các bệnh lý kèm theo 39
Bảng 3.9 Đặc điểm cơn đau ngực khi vào viện 39
Bảng 3.10 Vị trí stent đặt vào động mạch vành 40
Bảng 3.11 Đường vào động mạch 40
Bảng 3.12 Các triệu chứng lâm sàng của NB sau can thiệp 41
Bảng 3.13 Nhận định tình trạng đau của người bệnh 41
Bảng 3.14 Các dấu hiệu sinh tồn sau can thiệp mạch vành 42
Trang 9Bảng 3.15 Các triệu chứng theo dõi chăm sóc 43
Bảng 3.16 Kết quả xét nghiệm huyết học 44
Bảng 3.17 Các xét nghiệm sinh hóa máu 45
Bảng 3.18 Thang điểm DASS lo âu 45
Bảng 3.19 So sánh kết quả lo âu 46
Bảng 3.20 Các hoạt động chăm sóc sau can thiệp ĐMV 46
Bảng 3.21 Các hoạt động tư vấn GDSK cho NB sau can thiệp MV 47
Bảng 3.22 Thời gian điều trị 47
Bảng 3.23 Kết quả chăm sóc sau can thiệp mạch vành 48
Bảng 3.24 Liên quan kết quả chăm sóc với đặc điểm người bệnh 48
Bảng 3.25 Liên quan kết quả chăm sóc với số stent đặt, ngày điều trị và điểm đau VAS 49
Bảng 3.26 Liên quan giữa kết quả chăm sóc với các triệu chứng sau can thiệp mạch vành 50
Bảng 3.27 Liên quan giữa kết quả chăm sóc với các bệnh lý kèm theo sau can thiệp mạch vành 51
Bảng 4.1 So sánh các yếu tố nguy cơ của nhóm nghiên cứu với các nghiên cứu khác 53
Trang 10DANH MỤC BIỂU ĐỒ
Biểu đồ 3.1 Biểu đồ giới tính của đối tượng nghiên cứu 35
Biểu đồ: 3.2 Đặc điểm về nghề nghiệp của đối tượng nghiên cứu 36
DANH MỤC HÌNH Hình 1.1 Giải phẫu động mạch vành 3
Hình 1.2 Giải phẫu động mạch vành trái 4
Hình 1.3 Giải phẫu động mạch vành phải 5
Hình 2.1 Thước đo VAS 30
DANH MỤC SƠ ĐỒ Sơ đồ 1.1 Quy trình điều dưỡng 5 bước 12
Sơ đồ 2.1 Sơ đồ nghiên cứu 34
Trang 111
ĐẶT VẤN ĐỀ
Nhồi máu cơ tim (NMCT) là một vùng cơ tim bị tổn thương do thiếu máu Bệnh có xu hướng gia tăng, chi phí điều trị rất cao là một cấp cứu nội khoa rất thường gặp trên làm sàng [4],[8],[15] Đây là bệnh đang được nhiều quốc gia trên thế giới quan tâm, về nhiều lĩnh vực, như nguyên nhân, cơ chế bệnh sinh, điều trị và chăm sóc
Việc điều trị ở bệnh nhân bị nhồi máu cơ tim có nhiều phương pháp khác nhau Trong đó, chụp và can thiệp nong, đặt stent động mạch vành qua da giải quyết tình trạng hẹp tắc trong động mạch vành, giúp tưới máu cho cơ tim tốt hơn trong mọi điều kiện hoạt động gắng sức của bệnh nhân, giúp cho bệnh nhân có thể hoạt động trở lại mà không xuất hiện cơn đau thắt ngực [11] Nhồi máu cơ tim là căn bệnh nguy hiểm đến tính mạng người bệnh Phát hiện sớm, cấp cứu kịp thời, bên cạnh việc điều trị bằng thuốc, bệnh nhân cũng cần có chế độ chăm sóc đặc biệt để tránh những biến cố đáng tiếc xảy ra, việc phối hợp chăm sóc tốt giúp tăng tỷ lệ sống và phục hồi nhanh cho người bệnh nhồi máu cơ tim
Chăm sóc bệnh nhân nhồi máu cơ tim có vai trò quan trọng trong hỗ trợ điều trị nhằm mục đích ngăn chặn suy tim tiến triển, ngừa các rối loạn nhịp tim nguy hiểm, ngăn chặn nhồi máu cơ tim tái phát,… và cải thiện chất lượng cuộc sống cho người bệnh Vì vậy, việc theo dõi và chăm sóc bệnh nhân sau nhồi máu cơ tim là vô cùng cần thiết, giúp họ sớm hồi phục sức khỏe, kịp thời
xử trí các biến chứng tim mạch khác và giảm tối đa nguy cơ tử vong sớm Tuy nhiên vấn đề chăm sóc người bệnh sau can thiệp mạch vành là một
kỹ thuật quan trọng trong quy trình chăm sóc của điều dưỡng, góp phần vào kết quả điều trị cho người bệnh lại chưa nghiên cứu đầy đủ Do đó với mong muốn ngày càng nâng cao chất lượng chăm sóc và theo dõi sau can thiệp
Trang 122
mạch vành, để đưa ra các kết quả chăm sóc đề xuất về giáo dục, tư vấn phù hợp để nâng cao hiệu quả điều trị cũng như chất lượng cuộc sống của người bệnh sau can thiệp mạch vành Vì vậy, chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài:
“Kết quả chăm sóc người bệnh sau can thiệp mạch vành và một số yếu tố liên quan tại Bệnh viện Tim Mạch An Giang năm 2020” với 2 mục tiêu:
1 Mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng ở người bệnh sau can thiệp mạch vành tại Bệnh viện Tim mạch An Giang năm 2020
2 Phân tích kết quả chăm sóc người bệnh và một số yếu tố liên quan