Mục đích của luận văn là trên cơ sở nghiên cứu, làm rõ những vấn đề liên quan đến lý luận, cơ sở pháp lý và thực trạng áp dụng biện pháp áp dụng XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc theo Luật xử lý VPHC năm 2012 trên địa bàn tỉnh Hòa Bình, từ đó đề xuất các giải pháp, kiến nghị hoàn thiện nâng cao hiệu quả áp dụng biện pháp cai nghiện bắt buộc trong thời gian tới trên địa bàn tỉnh Hòa Bình.
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
-/ -
BỘ NỘI VỤ -/ - HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
NGUYỄN THỊ MỸ HẠNH
ÁP DỤNG BIỆN PHÁP XỬ LÝ HÀNH CHÍNH ĐƢA VÀO CƠ SỞ CAI NGHIỆN BẮT BUỘC –
TỪ THỰC TIỄN TỈNH HÒA BÌNH
CHUYÊN NGÀNH LUẬT HIẾN PHÁP VÀ LUẬT HÀNH CHÍNH
Mã số: 8 38 01 02
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SỸ LUẬT HIẾN PHÁP VÀ LUẬT HÀNH CHÍNH
HÀ NỘI – 2019
Trang 22
Luận văn được hoàn thành tại:
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
Người hướng dẫn khoa học:
PGS.TS NGUYỄN VĂN QUANG
Phản biện 1:
Phản biện 2:
Luận văn được bảo vệ tại Hội đồng chấm luận văn,
Học viện Hành chính Quốc gia Địa điểm: Phòng họp … tầng … Hội trường bảo vệ Luận văn Thạc
sĩ Học viện Hành chính Quốc gia Số: 77, Nguyễn Chí Thanh, Đống Đa, Hà Nội Thời gian: vào hồi …h ngày … tháng … năm 2019
Có thể tìm hiểu luận văn tại thư viện Học viện Hành chính Quốc gia
hoặc trên trang Web của Khoa Sau đại học,
Học viện Hành chính Quốc gia
Trang 31
MỞ ĐẦU
1.Tính cấp thiết của đề tài
Trong những năm qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng, đất nước ta đã và đang thực hiện đường lối đổi mới và thu được những thành tựu quan trọng trên nhiều phương diện khác nhau: kinh tế đất nước luôn tăng trưởng ở mức cao và ổn định, đời sống của nhân dân từng bước được cải thiện, chính trị ổn định, an ninh quốc phòng được giữ vững, quan hệ với nước ngoài được mở rộng, an sinh xã hội được thực hiện ngày một tốt hơn Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu đạt được, dưới tác động của mặt trái kinh tế thị trường, của việc mở cửa hội nhập và
xu hướng toàn cầu hóa đã nảy sinh nhiều vấn đề phức tạp trong đời sống xã hội, trong đó tệ nạn ma túy là một trong những vấn đề nhức nhối đang được toàn xã hội quan tâm Ma túy làm gia tăng tội phạm, khánh kiệt kinh tế, phá hoại hạnh phúc gia đình, suy thoái nòi giống dân tộc, cầu nối cho căn bệnh thế kỉ HIV/AIDS
Để giải quyết vấn nạn ma túy, cần có nhiều giải pháp đồng bộ, kịp thời, hiệu quả, trong đó việc xây dựng, hoàn thiện pháp luật cũng như nâng cao hiệu quả thi hành pháp luật về phòng, chống ma túy, xử lý vi phạm pháp luật về ma túy có vai trò đặc biệt quan trọng Về phương diện xây dựng pháp luật, cùng với Luật phòng, chống ma túy năm 2000 (sửa đổi, bổ sung năm 2008),năm 2012 Luật xử lý vi phạm hành chính (VPHC) được ban hành, kèm theo các văn bản hướng dẫn thi hành Luật này, với những quy định về các biện pháp xử phạt VPHC cũng như biện pháp xử lý hành chính (XLHC) đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đã góp phần tích cực vào xác lập những cơ sở pháp lý quan trọng để phát huy sức mạnh tổng hợp của toàn xã hội trong cuộc đấu tranh phòng, chống
ma túy
Tuy nhiên, thực tế cho thấy Luật xử lý VPHC năm 2012, để bảo đảm thực thi hiệu quả việc áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đối với những người nghiện ma túy tại các văn bản hướng dẫn thi hành, rất nhiều khó khăn, thách thức đã và đang đặt ra cho các cấp, các ngành ở Trung ương và địa phương
Hòa Bình là tỉnh miền núi thuộc vùng nằm ở cửa ngõ phía Tây Bắc, trong những năm qua trước tác động của tình hình tội phạm và tệ nạn ma túy ở trong nước, khu vực và trên thế giới, Hòa Bình đã trở thành địa bàn trọng điểm phức
Trang 42
tạp về trung chuyển ma túy Điểm nóng đặc biệt là địa bàn của xã Hang Kia và
xã Pà Cò thuộc huyện Mai Châu- nơi đồng bào dân tộc Mông sinh sống, từng xảy ra hoạt động trồng cây thuốc phiện giáp danh với tỉnh Sơn La, gần biên giới với Lào Thống kê trên địa bàn tỉnh năm 2018 có 1.953 người nghiện ma túy, trong đó số người nghiện ma túy ngoài cộng đồng có 1.518 người có hồ sơ quản
lý tại142/210 xã, phường, thị trấn; 365 người nghiện trong cơ sở cai nghiện ma túy; 70 người nghiện bị bắt ở trại giam, nhà tạm giữ
Tỉnh Hòa Bình có 02 cơ sở cai nghiện ma túy công lập (Cơ sở cai nghiện
ma túy số I, Cơ sở cai nghiện ma túy số II) trực thuộc Sở Lao động - Thương
binh và Xã hội (LĐ-TB&XH), thực hiện áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ
sở cai nghiện bắt buộc theo Nghị định 221/2013/NĐ-CP (gọi tắt là cai nghiện bắt buộc) theo Luật xử lý VPHC Đây là hai cơ sở có chức năng cai nghiện bắt buộc đóng góp tích cực cho công tác cai nghiện ma túy trên địa bàn tỉnh Hòa Bình
Trong những năm qua, thực hiện công tác cai nghiện bắt buộc đối với người nghiện ma túy gặp nhiều khó khăn đặt ra, cần các cấp, các ngành của tỉnh Hòa Bình tổ chức, triển khai thực hiện hoạt động này Ngoài cai nghiện bắt buộc, các hình thức cai nghiện khác theo quy định như: cai nghiện tự nguyện, điều trị nghiện thay thế bằng methadol Dự báo trong thời gian tới, với những diễn biến tình hình phức tạp tệ nạn ma túy, đặc biệ tma túy tổng hợp có xu hướng tăng đột biến, người nghiện trên cả nước nói chung và tỉnh Hòa Bình nói riêng sẽ diễn biến phức tạp hơn nữa
Xuất phát từ thực tiễn đời sống, nhằm giúp cho hoạt động quản lý nhà nước về công tác phòng, chống tệ nạn xã hội được hiệu quả cao Thực hiện Luật
xử lý VPHC, áp dụng việc nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đối với người nghiện
ma túy vi phạm pháp luật về an ninh, trật tự, an toàn xã hội hiện nay là hết sức
cần thiết Việc chọn đề tài: “Áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ
sở cai nghiện bắt buộc từ thực tiễn tỉnh Hòa Bình” làm đề tài Luận văn tốt
nghiệp là cần thiết, có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc đối với tỉnh Hòa Bình, trong giai đoạn hiện nay
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
VPHC, xử lý VPHC nói chung và áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ
sở cai nghiện bắt buộc nói riêng là những chủ đề được nhiều tác giả quan tâm
Trang 53
nghiên cứu Đến nay đã có khá nhiều công trình nghiên cứu về những vấn đề này ở cả góc độ chung, trong các lĩnh vực cụ thể trên phạm vi cả nước hay ở một địa phương cụ thể, trong đó tiêu biểu:
* Các công trình nghiên cứu về xử lý hành chính
Tác giả Vũ Thư với luận án phó tiến sĩ luật học về “Chế tài hành chính–Lý
luận và thực tiễn”, bảo vệ thành công tại Viện Nhà nước và pháp luật, 1996 [41]
Tác giả Nguyễn Trọng Bình với luận văn thạc sĩ luật học về “Hoàn thiện
các quy định pháp luật về các hình thức xử phạt VPHC”, bảo vệ thành công tại
Trường Đại họcLuật Hà Nội, 2002 [33]
Tác giả Nguyễn Ngọc Bích với luận văn thạc sĩ luật học về “Hoàn thiện
pháp luật về XLHC với người chưa thành niên”, bảo vệ thành công tại Trường
Đại học Luật Hà Nội, 2003 [32]
Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội (2016) “Báo cáo kết quả thực
hiện Đề án Đổi mới công tác cai nghiện ma túy tại Việt Nam đến năm 2020”,
Hà Nội, 2016[06]
Các công trình nghiên cứu trên đây, đã đưa ra một số vấn đề lý luận cũng như thực tiễn của việc xử phạt VPHC đồng thời cũng đã đề cập đến một số khía cạnh của các biện pháp XLHC khác như: đưa vào Cơ sở cai nghiện bắt buộc; đưa vào trường giáo dưỡng; biện pháp giáo dục tại xã, phường, thị trấn…
* Các công trình nghiên cứu về các biện pháp xử lý hành chính khác
Trực tiếp đề cập nội dung về các biện pháp XLHC khác có thể kể đến một số bài viết, chuyên đề và công trình nghiên cứu của một số tác giả như:
Đề tài nghiên cứu khoa học cấp Bộ của Bộ Tư pháp “Các biện pháp
XLHC khác và việc bảo đảm quyền con người” do Ths.Đặng Thanh Sơn làm
chủnhiệm đề tài cũng nhóm nghiên cứu [40]
Tác giả Trần Thanh Hương với bài viết “Quyền công dân, quyền con
người và chỗ đứng của các biện pháp XLHCkhác trong pháp luật về VPHC”
đăng trên Tạp chí Dân chủ và pháp luật [35]
* Các công trình nghiên cứu về biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ
sở cai nghiện bắt buộc
Hiện nay, việc nghiên cứu về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc cũng đã được một số tác giả nghiên cứu, tuy nhiên, các công trình đã công bố mới chỉ dừng lại ở mức độ các bài viết nghiên cứu đăng trên một số tạp chí chuyên ngành, có thể kể đến một số công trình như:
Trang 64
Tác giả Lê Văn Khánh với bài viết “Một số khó khăn bất cập trong thực
hiện biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc” đăng trong trang web
Cục Phòng, chống tệ nạn xã hội, Bộ LĐ-TB&XH,ngày 06/01/2017 [36]
Tác giả Lê Đức Hiền với bài viết “Những khó khăn, vướng mắc trong tổ
chức cai nghiện ma túy và một số đề xuất, kiến nghị” đăng trong Tạp chí
Nghiên cứu lý luận, nghiệp vụ, khoa học của Học viện Cảnh sát nhân dân, ngày 15/3/2019 [34]
Tác giả Trần Anh Tuấn với bài viết “Tiếptục trao đổi về những khó khăn,
vướng mắc khi thực hiện công tác kiểm sát việc thi hành Pháp lệnh 09/2014/UBTVQH13 ngày 20/01/2014 của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội về trình tự, thủ tục xem xét, quyết định áp dụng các biện pháp XLHC tại Tòa án Những khó khăn, vướng mắc trong tổ chức cai nghiện ma túy và một số đề xuất, kiến nghị” đăng trên Website của Viện Kiểm soát nhân dân thành phố Hồ Chí
Minh, bài viết đề cập cụ thể đến những vướng mắc phát sinh trong việc áp dụng biện pháp XLHC đưa người vào cơ sở cai nghiện bắt buộc tại Tòa án nhân dân trên thực tiễn, ngày 27/09/2018 [42]
Việc nghiên cứu về pháp luật trong lĩnh vực này còn rất hạn chế Tất cả các công trình nghiên cứu trên đây đã phần nào giải quyết được một số khía cạnh của vấn đề lý luận và thực tiễn về biện pháp đưa vào Cơ sở cai nghiện bắt buộc, cũng như biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc trong giai đoạn hiện nay
3 Mục đích nghiên cứu và nhiệm vụ của luận văn
3.1 Mục đích của luận văn
Trên cơ sở nghiên cứu, làm rõ những vấn đề liên quan đến lý luận, cơ sở pháp lý và thực trạng áp dụng biện pháp áp dụng XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc theo Luật xử lý VPHC năm 2012 trên địa bàn tỉnh Hòa Bình, từ
đó đề xuất các giải pháp, kiến nghị hoàn thiện nâng cao hiệu quả áp dụng biện pháp cai nghiện bắt buộc trong thời gian tới trên địa bàn tỉnh Hòa Bình
3.2 Nhiệm vụ của luận văn
Để đạt được các mục đích trên, luận văn có các nhiệm vụ phải thực hiện như sau:
Nghiên cứu những vấn đề lý luận về biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc gồm những quan điểm, đặc điểm, thẩm quyền, trình tự, thủ tục, các biện pháp … nhằm xây dựng khái niệm mang tính khoa học về biện pháp
Trang 75
XLHC này, tìm ra các đặc trưng riêng và vai trò của biện pháp XLHC trong việc đấu tranh chống lại các hành vi VPHC sử dụng trái phép chất ma túy, góp phần bảo vệ trật tự xã hội và đảm bảo an ninh đất nước;
Xác định những yêu cầu cơ bản trong việc xây dựng và áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc nhằm đạt hiệu quả cao nhất, đồng thời bảo đảm quyền tự do, quyền con người, phù hợp với thực tiễn Luật
xử lý VPHC năm 2012 trên địa bàn tỉnh Hòa Bình;
Đánh giá thực trạng xử lý VPHC áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc trên địa bàn tỉnh Hòa Bình gồm:
+ Thực trạng VPHC trong lĩnh vực phòng chống ma túy và nguyên nhân của thực trạng đó;
+ Đánh giá tổng quát các yếu tố tác động đến tình hình áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc trên địa bàn tỉnh Hòa Bình;
+ Những hạn chế, vướng mắc, và nguyên nhân nêu ra một số giải pháp nâng cao hiệu quả áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc trên địa bàn tỉnh Hòa Bình
4 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
4.1 Đối tượng nghiên cứu
- Các vấn đề lý luận về áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
- Các quy định của pháp luật về các biện pháp XLHC khác nói chung cũng như biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc nói riêng
- Thực trạng áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc trên địa bàn tỉnh Hòa Bình
4.2 Phạm vi nghiên cứu
Trong phạm vi luận văn của mình, học viên tập trung phân tích và đi sâu vào nghiên cứu áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện được quy định tại Luật xử lý VPHC năm 2012 Đồng thời luận văn nghiên cứu về vấn đề thực tiễn áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện trong giai đoạn từ năm 2015 đến tháng 6/2019 và việc áp dụng biện phápXLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc theo Nghị định số 221/NĐ-CP ngày 30/12/2013 đến nay trên địa bàn tỉnh Hòa Bình
Trang 85.2 Phương pháp nghiên cứu
Các phương pháp nghiên cứu tài liệu, phân tích, tổng hợp, so sánh đối chiếu, phương pháp lịch sử - logic, được sử dụng nhằm lý giải các vấn đề lý luận, giúp cho mỗi vấn đề được nhìn nhận từ nhiều góc độ, thấy được những điểm hợp lý và chưa hợp lý của các quan điểm, quan niệm đưa ra trong luận văn, từ đó đưa ra được kết luận có tính khoa học và nổi bật của vấn đề
Phương pháp thống kê, phương pháp tổng kết thực tiễn cũng được sử dụng có hiệu quả để từ những số liệu, tình hình thực tế cụ thể thống kê được có thể phân tích, tổng kết thấy được bức tranh toàn diện về thực trạng pháp luật và thực tiễn áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, đó là cơ
sở chính xác nhất cho việc đề xuất các giải pháp hợp lý và khả thi
6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn
- Ý nghĩa lý luận:
Đề tài góp phần làm phong phú thêm những tri thức lý luận liên quan đến biện pháp XLHC và áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
- Ý nghĩa thực tiễn:
Các kết quả nghiên cứu của đề tài có thể là nguồn tài liệu tham khảo cho người làm công tác thực tiễn về biện pháp áp dụng XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc Một số kiến nghị, giải pháp của luận văn có giá trị tham khảo đối với các cơ quan chức năng trong việc xây dựng, hoàn thiện và tổ chức thực hiện pháp luật đưa người nghiện ma túy vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, đảm bảo việc tổ chức thực hiện trong thực tiễn đạt kết quả cao
7 Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, nội dung của luận văn gồm 3 chương:
Chương 1: Những vấn đề lý luận về biện pháp áp dụng biện pháp xử lý
hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
Trang 97
Chương 2: Thực trạng áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa người
nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc tại tỉnh Hòa Bình
Chương 3: Phương hướng và giải pháp bảo đảm áp dụng biện pháp xử lý
hành chính đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, từ thực tiễn của tỉnh Hòa Bình
Trang 108
Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ BIỆN PHÁP XỬ LÝ HÀNH CHÍNH
ĐƯA VÀO CƠ SỞ CAI NGHIỆN BẮT BUỘC
1.1 Khái niệm, đặc điếm của biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
a Ma túy và tác hại của nghiện ma túy
Chất gây nghiện và sự lệ thuộc vào chất gây nghiện đã trở thành vấn đề nghiêm trọng, cần giải quyết của nhiều quốc gia trên thế giới, trong đó có Việt
Nam Nhà nước có những biện pháp quản lý các chất gây nghiện bất hợp pháp
(được luật pháp quy định là ma túy) và cả hợp pháp (xét trong khuôn khổ pháp luật Việt Nam), thực hiện các biện pháp can thiệp để ứng phó với những tác động tiêu cực của chất gây nghiện
b.Khái niệm biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
Biện pháp XLHC đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc là cách thức mà cơ quan có thẩm quyền áp dụng trực tiếp đối với người nghiện ma túy
từ đủ 18 tuổi trở lên, bằng phương pháp cưỡng chế, cách ly họ khỏi cộng đồng, nhằm mục đích đảm bảo an ninh, trật tự xã hội trong giới hạn pháp luật
c Đặc diếm của biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
Từ quan điểm trên mà việc áp dụng các biện pháp đưa người nghiện vào
cơ sở cai nghiện bắt buộc có những đặc điểm sau:
Một là, biện pháp đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc là cơ
quan có thẩm quyền thi hành bằng biện pháp cưỡng chế hành chính nhà nước
Hai là, biện pháp đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc là biện
pháp xử lý chỉ áp dụng đối với công dân Việt Nam, được xác định là bị nghiện
và có những hành vi gây nguy hiểm cho xã hội
Ba là, việc áp dụng biện pháp đưa người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt
buộc được áp dụng theo những trình tự, thủ tục mà pháp luật quy định
1.2 Vai trò của áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
Người nghiện ma túy không chỉ gây tác động lớn đến bản thân người nghiện, mà còn vi phạm pháp luật về an ninh, trật tự, an toàn xã hội Nhà nước,
Trang 11Thứ hai, biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc góp phần
quan trọng vào việc giúp người cai nghiện cải thiện tình trạng nghiện, cải thiện tình trạng sức khỏe
Thứ ba,biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc góp phần vào
việc bảo đảm hiệu lực, hiệu quả của quản lý nhà nước trong lĩnh vực an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội
1.3 Đối tƣợng, nguyên tắc, thẩm quyền áp dụng biện pháp xử lý hành chính đƣa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
a Đối tượng bị áp dụng
Đối tượng áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc được quy định tại Điều 96, Luật xử lý VPHC và văn bản quy định chi tiết hướng dẫn thi hành các quy định của Luật Theo đó, đối tượng bị áp dụng được quy định chi tiết tại Điều 3, Nghị định 221/2013/NĐ-CP, được sửa đổi bổ sung, tại Điều 1, Nghị định 136/2016/NĐ-CP, đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc gồm ba trường hợp sau:
Thứ nhất, người nghiện ma túy từ đủ 18 tuổi trở lên, có nơi cư trú ổn định,
trong thời hạn 02 năm kể từ ngày chấp hành xong quyết định
Thứ hai, người nghiện ma túy từ đủ 18 tuổi trở lên, có nơi cư trú ổn định, bị
chấm dứt thi hành quyết định giáo dục tại xã, phường, thị trấn do nghiện ma túy
Thứ ba, người nghiện ma túy từ đủ 18 tuổi trở lên, không có nơi cư trú ổn định
b Thẩm quyền quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào
cơ sở cai nghiện bắt buộc
Thẩm quyền quyết định áp dụng biện đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc là Tòa án nhân dân cấp huyện Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã ban hành Pháp lệnh
số 09/2014/UBTVQH13 ngày 20 tháng 01 năm 2014 về trình tự, thủ tục xem xét, quyết định các biện pháp XLHC tại Tòa án nhân dân Đây là bước tiến mới trong việc đưa người nghiện ma túy vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
Để Tòa án nhân dân cấp huyện có đủ căn cứ, cơ sở để ra quyết định áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, pháp luật hiện hành quy
Trang 1210
định, chi tiết thẩm quyền của các chủ thể có liên quan trong việc lập hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc và xem xét, quyết định việc chuyển hồ sơ đề nghị Tòa án nhân dân cấp huyện quyết định áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
c Nguyên tắc áp dụng
Để áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện ma túy bắt buộc được khách quan, chính xác, đúng người, đúng hành vi mà chủ thể vi phạm thực hiện và đúng pháp luật thì xác định đối tượng, xác định tình trạng nghiện ma túy cần phải tuân thủ triệt để các nguyên tắc đã được quy định tại Luật xử lý VPHC năm 2012 và các quy định pháp luật khác liên quan Các nguyên tắc này được quy định trong Khoản 2, Điều 3, Luật xử lý VPHC năm 2012
1.4 Thủ tục hồ sơ quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính đƣa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
Trình tự thủ tục được quy định tại Điều 103 và 104, Luật Xử lý VPHC, cụ thể gồm các bước sau:
Bước một, lực lượng công an là chủ thể có quyền bắt giữ đối tượng sau
khi phát hiện sử dụng trái phép chất ma túy
Bước hai, Sau khi hoàn thành việc lập hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp
XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, cơ quan lập hồ sơ thông báo bằng văn bản về việc lập hồ sơ cho người bị đề nghị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc hoặc người đại diện hợp pháp của họ
Bước ba, Trưởng phòng Tư pháp cấp huyện có trách nhiệm kiểm tra tính
pháp lý của hồ sơ Kết quả kiểm tra phải được thể hiện bằng văn bản
Bước bốn, xem xét, quyết định việc chuyển hồ sơ đề nghị áp dụng biện
pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc thực hiện theo Pháp lệnh
a Lập hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
Thứ nhất, khi phát hiện người sử dụng ma túy trái phép, Công an cấp xã
nơi người đó có hành vi vi phạm lập biên bản về hành vi sử dụng ma túy trái phép của người đó, tiến hành xác minh, thu thập tài liệu, lập hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
Thứ hai, quá trình điều tra, thụ lý các vụ vi phạm pháp luật, cơ quan Công
an cấp huyện hoặc cơ quan Công an cấp tỉnh phát hiện hành vi sử dụng ma túy
Trang 13Sau khi hoàn thành việc lập hồ sơ đề nghị nêu trên, cơ quan đã lập hồ sơ
phải thông báo cho người bị đề nghị áp dụng biện pháp XLHC hoặc người đại diện của họ về việc lập hồ sơ đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc Những người này có quyền đọc văn bản hồ sơ thông báo về việc lập hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc gồm các nội dung cơ bản: Họ và tên người vi phạm; lý do lập hồ sơ đề nghị;quyền của người được thông báo lập hồ sơ có quyền đọc, ghi chép, sao chụp hồ sơ và phát biểu ý kiến về việc lập hồ sơ tại Tòa án nhân dân cấp huyện; địa điểm đọc hồ sơ; thời gian đọc hồ sơ là 05 ngày kể từ ngày nhận được thông báo Sau khi người bị áp dụng hoặc người đại diện hợp pháp đọc xong
hồ sơ thì hồ sơ được gửi cho Trưởng phòng Tư pháp cấp huyện
c Tòa án nhân dân cấp huyện quyết định áp dụng biện phápxử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
Căn cứ vào hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc theo quy định và các văn bản liên quan, Tòa án nhân dân cấp huyện quyết định áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
Việc xem xét, quyết định áp dụng biện pháp XLHC phải bảo đảm các nguyên tắc áp dụng, các biện pháp XLHC và đối tượng bị áp dụng biện pháp xử
lý hành đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc
Xem xét, quyết định áp dụng biện pháp XLHC do một thẩm phán thực hiện Khi xem xét, quyết định áp dụng các biện pháp XLHC, thẩm phán độc lập
và tuân chỉ theo pháp luật
1.5 Thi hành quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính đƣa vào
cơ sở cai nghiện bắt buộc
Việc thi hành quyết định áp dụng biện pháp XLHC đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc để thi hành được thực hiện theo Chương IV, Luật xử lý VPHCvà quy định tại Chương III, Nghị định 221/2013/NĐ-CP Đây là giai đoạn
tổ chức thi hành quyết định áp dụng các biện pháp cai nghiện đối với người nghiện thuộc thẩm quyền của Tòa án nhân dân cấp huyện