Lênin vị lãnh tụ vĩ đại của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế. Người kế thừa xuất sắc và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác trong thời đại của mình. Từ những tư tưởng cơ bản của C.Mác Ph.Ăngghen, Lênin đã phát triển và hoàn chỉnh học thuyết về Đảng kiểu mới của giai cấp công nhân, một học thuyết thống nhất chặt chẽ giữa lý luận và thực tiễn. Học thuyết về đảng kiểu mới là một trong những cống hiến to lớn của Lênin vào kho tàng lý luận, là kim chỉ nam hành động cho đảng kiểu mới của giai cấp công nhân Nga và các đảng Cộng sản trên toàn thế giới. Nghiên cứu quá trình phát triển lịch sử thế giới cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX chúng ta thấy rằng, đây là thời kỳ đánh dấu bước ngoặt quan trọng của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế. Là giai đoạn chủ nghĩa tư bản phát triển cao chuyển sang giai đoạn chủ nghĩa đế quốc. Tính chất phản động của nó đã bao trùm trên tất cả mọi lĩnh vực, cản trở sự phát triển của xã hội loài người. Trong khi đó từ năm 1898 1903 là thời kỳ tan rã về tư tưởng và tổ chức trong Đảng Công nhân xã hội dân chủ Nga. Dựa vào bộ “Tư bản” của C.Mác và hoạt động thực tiễn cách mạng trong phong trào công nhân đang phát triển. Lênin phân tích một cách sâu sắc chủ nghĩa tư bản trong giai đoạn mới và chỉ ra rằng, chủ nghĩa đế quốc là đêm trước của cách mạng vô sản; rằng, trên thực tế đã có “điều kiện khách quan để lật đổ chế độ tư bản đã chín muồi” , Tính tất yếu khách quan của cách mạng vô sản đang trở thành hiện thực. Do đó lịch sử giai đoạn này đòi hỏi đảng cách mạng chân chính của giai cấp công nhân phải thực sự là đội tiên phong, lãnh tụ chính trị đủ khả năng lãnh đạo cuộc đấu tranh giai cấp bằng đường lối, chiến lược, sách lược mới phù hợp yêu cầu thực tiễn cách mạng đặt ra. Cùng với sự phát triển của chủ nghĩa tư bản, giai cấp công nhân lớn mạnh không ngừng cả về số lượng và chất lượng. Phong trào đấu tranh của giai cấp công nhân phát triển cả về bề rộng, chiều sâu và diễn ra ngày càng mạnh mẽ ở nhiều nước châu Âu đã chứng minh rằng: giai cấp công nhân hoàn toàn có khả năng đoàn kết xung quanh mình những người bị áp bức và bóc lột để lật đổ chủ nghĩa tư bản, xây dựng xã hội mới. Thời điểm lịch sử này, với tầm nhìn chiến lược Lênin đưa ra khẩu hiệu:“Vô sản toàn thế giới và các dân tộc bị áp bức đoàn kết lại”. Bằng trí tuệ và uy tín của mình Lênin cùng bạn bè đã đấu tranh kiên quyết chống lại quan điểm sai lầm của chủ nghĩa cơ hội trong quốc tế II, đồng thời kế thừa và phát triển sáng tạo những luận điểm của C.Mác Ph.Ăngghen về Đảng
Trang 1TƯ TƯỞNG CỦA V I LÊNIN VỀ ĐẢNG LÀ HIỆN THÂN CỦA MỐI LIÊN HỆ GIỮA ĐỘI TIÊN PHONGVỚI GIAI CẤP CÔNG NHÂN VÀ QUẦN CHÚNG NHÂN DÂN LAO ĐỘNG Ý NGHĨA THỰC TIỄN TRONG CÔNG TÁC XÂY DỰNG ĐẢNG TA
HIỆN NAY.
Lênin vị lãnh tụ vĩ đại của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế.Người kế thừa xuất sắc và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác trong thờiđại của mình Từ những tư tưởng cơ bản của C.Mác - Ph.Ăngghen, Lênin
đã phát triển và hoàn chỉnh học thuyết về Đảng kiểu mới của giai cấpcông nhân, một học thuyết thống nhất chặt chẽ giữa lý luận và thực tiễn.Học thuyết về đảng kiểu mới là một trong những cống hiến to lớn củaLênin vào kho tàng lý luận, là kim chỉ nam hành động cho đảng kiểu mớicủa giai cấp công nhân Nga và các đảng Cộng sản trên toàn thế giới
Nghiên cứu quá trình phát triển lịch sử thế giới cuối thế kỷ XIX đầuthế kỷ XX chúng ta thấy rằng, đây là thời kỳ đánh dấu bước ngoặt quantrọng của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế Là giai đoạn chủnghĩa tư bản phát triển cao chuyển sang giai đoạn chủ nghĩa đế quốc.Tính chất phản động của nó đã bao trùm trên tất cả mọi lĩnh vực, cảntrở sự phát triển của xã hội loài người Trong khi đó từ năm 1898 -
1903 là thời kỳ tan rã về tư tưởng và tổ chức trong Đảng Công nhân xãhội dân chủ Nga Dựa vào bộ “Tư bản” của C.Mác và hoạt động thựctiễn cách mạng trong phong trào công nhân đang phát triển Lêninphân tích một cách sâu sắc chủ nghĩa tư bản trong giai đoạn mới và chỉ
Trang 2ra rằng, chủ nghĩa đế quốc là đêm trước của cách mạng vô sản; rằng,
trên thực tế đã có “điều kiện khách quan để lật đổ chế độ tư bản đã chín muồi”1, Tính tất yếu khách quan của cách mạng vô sản đang trởthành hiện thực Do đó lịch sử giai đoạn này đòi hỏi đảng cách mạngchân chính của giai cấp công nhân phải thực sự là đội tiên phong, lãnh
tụ chính trị đủ khả năng lãnh đạo cuộc đấu tranh giai cấp bằng đườnglối, chiến lược, sách lược mới phù hợp yêu cầu thực tiễn cách mạngđặt ra
Cùng với sự phát triển của chủ nghĩa tư bản, giai cấp công nhânlớn mạnh không ngừng cả về số lượng và chất lượng Phong trào đấutranh của giai cấp công nhân phát triển cả về bề rộng, chiều sâu vàdiễn ra ngày càng mạnh mẽ ở nhiều nước châu Âu đã chứng minhrằng: giai cấp công nhân hoàn toàn có khả năng đoàn kết xung quanhmình những người bị áp bức và bóc lột để lật đổ chủ nghĩa tư bản, xâydựng xã hội mới Thời điểm lịch sử này, với tầm nhìn chiến lượcLênin đưa ra khẩu hiệu:“Vô sản toàn thế giới và các dân tộc bị áp bứcđoàn kết lại!” Bằng trí tuệ và uy tín của mình Lênin cùng bạn bè đãđấu tranh kiên quyết chống lại quan điểm sai lầm của chủ nghĩa cơ hộitrong quốc tế II, đồng thời kế thừa và phát triển sáng tạo những luậnđiểm của C.Mác - Ph.Ăngghen về Đảng, xây dựng nên học thuyết vềĐảng kiểu mới của giai cấp công nhân
Tháng 03 - 1898, Đại hội I của Đảng Công nhân dân chủ - xã hộiNga được triệu tập, Đại hội chưa đưa ra được cương lĩnh và điều lệ mà
1 V I Lênin, to n t àn t ập, Nxb Tiến bộ, M, 1980, tập 26, tr 119.
Trang 3chỉ làm được một việc duy nhất là bầu được Ban Chấp hành Trungương Tuy nhiên, ngay sau Đại hội hầu hết các uỷ viên Trung ương bịchính quyền Nga Hoàng bắt giữ Đúng lúc này phong trào công nhânNga phát triển mạnh mẽ đòi hỏi cần có chính Đảng cách mạng lãnhđạo, trong khi đó phần đông các tổ chức Mácxít địa phương quen làmtheo lối thủ công, cục bộ địa phương không có tính chất toàn quốc Trải qua giai đoạn khó khăn Lênin và những người bạn chiếnđấu của ông đã đấu tranh không mệt mỏi nhằm thống nhất tư tưởng vàhành động của phong trào công nhân Nga Chính vì vậy, Đại hội lầnthứ II của Đảng Công nhân dân chủ - xã hội Nga được triệu tập vàotháng 7 năm 1903 Tại Đại hội đã nổ ra cuộc đấu tranh rất quyết liệt vềquan điểm giữa phái cách mạng chân chính do Lênin đứng đầu và phái
cơ hội chủ nghĩa do Máctốp đứng đầu Với những lý luận sắc bén,chính xác, đầy thuyết phục, Lênin trình bày toàn bộ hệ thống nhữngquan điểm đầu tiên về xây dựng chính đảng kiểu mới của giai cấp côngnhân Những quan điểm đó, sau này được ông bổ sung trở thành họcthuyết về Đảng Cộng sản
Hệ thống những nguyên tắc tổ chức cơ bản về xây dựng Đảng kiểumới của giai cấp công nhân được Lênin đưa ra trong đại hội trên cơ sởkết thừa và phát triển những tư tưởng của C.Mác - Ph.Ăngghen đượckhái quát như sau:
- Đảng là đội tiên phong của giai cấp công nhân
- Đảng là bộ phận có tổ chức của giai cấp công nhân
- Đảng là hình thức tổ chức cao nhất của giai cấp công nhân
Trang 4- Đảng được tổ chức theo chế độ tập trung.
- Đảng là hiện thân của sự liên lạc giữa đội tiên phong vớigiai cấp công
nhân và đông đảo quần chúng lao động
- Tự phê bình và phê bình là quy luật phát triển của Đảng
Trong đó nguyên tắc: Đảng là hiện thân của sự liên lạc giữa độitiên phong với giai cấp công nhân và đông đảo quần chúng lao động làmột trong những nguyên tắc tổ chức cơ bản của đảng kiểu mới của giaicấp công nhân, là mối liên hệ bản chất, là quy luật tồn tại và phát triểncủa Đảng kiểu mới, là sức mạnh, là vấn đề sống còn đối với Đảng cầmquyền, là điều kiện cơ bản bảo đảm cho cách mạng thắng lợi và là tiêuchuẩn của một đảng mácxít chân chính
Trên cơ sở những nguyên tắc tổ chức cơ bản về đảng kiểu mớicủa Lênin Đảng Bônsêvích Nga đã ra đời năm 1903, tiếp theo Quốc tếIII - Quốc tế cộng sản thành lập năm 1919 theo sáng kiến của Lênin.Quốc tế III đã đóng góp vai trò to lớn đối với sự ra đời của hàng loạtcác Đảng Cộng sản trên toàn thế giới, từ đó thúc đẩy phong trào đấutranh của giai cấp công nhân phát triển mạnh mẽ Điều đó chứng minhrằng: những nguyên tắc tổ chức xây dựng đảng cách mạng chân chínhcủa Lênin đưa ra là hoàn toàn đúng đắn, phù hợp với xu hướng pháttriển phong trào cộng sản và công nhân quốc tế
Hiện nay, các thế lực thù địch đang ráo riết tìm mọi cách chốngphá chủ nghĩa Mác - Lênin, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng Cộngsản Đặc biệt, là chia rẽ mối liên hệ giữa Đảng và quần chúng nhân
Trang 5dân Vì vậy, học tập, nghiên cứu, vận dụng sáng tạo luận điểm củaLênin về Đảng là hiện thân của mối liên hệ giữa đội tiên phong của giaicấp công nhân với quần chúng nhân dân, là một đòi hỏi tất yếu kháchquan trong công tác xây dựng Đảng Một vấn đề có ý nghĩa vô cùngquan trọng trong quá trình xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam, một đảng
mà phần đông đảng viên xuất thân từ nông dân Đây vừa là vấn đề quyếtđịnh sự sống còn của Đảng ta, đồng thời là yếu tố quan trọng củng cố
sự tồn tại và phát triển của hệ thống chính trị, là điều kiện tất yếu bảođảm giành thắng lợi trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội, chủnghĩa cộng sản ở nước ta hiện nay
Trong khi luận giải tính tất yếu khách quan sự ra đời của ĐảngCộng sản, chủ nghĩa Mác - Lênin đồng thời làm rõ mối quan hệ giữaĐảng với giai cấp công nhân và quần chúng nhân dân lao động C.Mác
- Ph.Ăngghen khẳng định rằng: Đảng Cộng sản là đảng của giai cấpcông nhân; Đảng luôn đứng vững trên lập trường của giai cấp côngnhân để giải quyết các vấn đề Mọi chủ trương, đường lối, chính sáchcủa Đảng đều xuất phát từ lợi ích của giai cấp công nhân, nhân dân laođộng Đảng không chỉ đại biểu cho quyền lợi của giai cấp công nhân
mà còn đại biểu cho quyền lợi của toàn thể nhân dân lao động Bởi vì,giai cấp công nhân chỉ có thể tự giải phóng mình nếu đồng thời giảiphóng cho các tầng lớp nhân dân lao động khác trong xã hội thoát khỏi
áp bức và bóc lột
C.Mác - Ph.Ăngghen chỉ rõ: Đảng Cộng sản thực sự là đội tiênphong cách mạng của giai cấp công nhân thì Đảng phải được vũ trang
Trang 6bằng lý luận tiên tiến, có trình độ giác ngộ cao, đồng thời, trong thựctiễn, Đảng là người kiên quyết nhất và biết lôi cuốn quần chúng hànhđộng.
Khi bàn về vai trò của quần chúng trong lịch sử nhân loại, trongtác phẩm “Gia đình thần thánh” Ph.Ăngghen chỉ ra rằng: quần chúng làngười sáng tạo ra lịch sử Quần chúng sáng tạo, đó là động lực thực sựcủa lịch sử chứ không phải cá nhân anh hùng và sự “phê phán thuầntuý” sáng tạo ra Trên cơ sở quan điểm về quần chúng và vai trò củaquần chúng của C.Mác - Ph.Ăngghen, Lênin đã kế thừa, phát triển vàvận dụng sáng tạo trong xây dựng Đảng kiểu mới
Thực tiễn Lênin đã xây dựng Đảng Bônsêvích Nga gắn bó, liên hệchặt chẽ, máu thịt với giai cấp công nhân và nhân dân lao động Lêninkhẳng định: cách mạng là sự nghiệp của quần chúng, quần chúng nhândân là lực lượng quyết định, lực lượng sáng tạo ra những giá trị vật chất
và tinh thần của xã hội Đảng là tổ chức tự nguyện đấu tranh vì sựnghiệp giải phóng quần chúng khỏi ách áp bức và bóc lột Quần chúngcần có Đảng với tư cách là người lãnh đạo họ trong cuộc đấu tranh ấy.Đồng thời không có sự đồng tình ủng hộ của quần chúng thì mọi chủtrương, đường lối của Đảng không thể trở thành hiện thực
Theo Lênin Đảng Cộng sản chỉ tồn tại với tính cách là đội tiênphong, lãnh tụ chính trị khi gắn bó mật thiết với quần chúng Đảngphải liên hệ với quần chúng là tất yếu khách quan Bởi vì, Đảng Cộngsản và quần chúng lao động là hai nhân tố cơ bản của cách mạng vôsản Đảng là người lãnh đạo và tổ chức quần chúng, còn quần chúng là
Trang 7lực lượng vật chất tiến hành cách mạng Mối liên hệ khăng khít vớiquần chúng đã giúp cho Đảng hiểu rõ lợi ích và nắm vững tâm tư,nguyện vọng của các giai cấp và các tầng lớp xã hội khác nhau, đồngthời gây dựng được lòng tin và ảnh hưởng lớn tới các giai cấp và tầnglớp đó.
Quần chúng là lực lượng quyết định sự phát triển của lịch sử Sứcmạnh của Đảng là ở mối liên hệ với quần chúng Do đó, khi giải quyếtmọi nhiệm vụ, Đảng phải dựa vào quần chúng Mặt khác, chỉ có dưới sựlãnh đạo của Đảng Cộng sản thì năng lực sáng tạo to lớn của nhân dânmới thực sự được bộc lộ và tác động đúng hướng tiến trình phát triển của
xã hội Không có sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản thì quần chúng nhândân không thể có phương hướng chính trị đúng đắn để đấu tranh vàphong trào quần chúng cũng chỉ dừng lại ở “chủ nghĩa công liên” màthôi Ngược lại, nếu không có sự đồng tình, ủng hộ của quần chúng thìĐảng không thể có sức mạnh, cách mạng vô sản không thể đi tới thànhcông được Sự lãnh đạo của Đảng kết hợp với tính tích cực và sáng tạo
của quần chúng tạo ra một sức mạnh vô cùng to lớn Lênin chỉ rõ: “Đội tiên phong chỉ làm tròn sứ mệnh lịch sử của nó khi nó biết gắn bó với quần chúng mà nó lãnh đạo và thực sự dẫn dắt tập thể quần chúng tiến lên Nếu không liên minh với những người không phải là đảng viên cộng sản trong các lĩnh vực hoạt động hết sức khác nhau thì không thể nói tới một thành công nào trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội cả”1
1 V I Lênin, to n t àn t ập, Nxb Tiến bộ, M, 1978, tập 45, tr 28 -29.
Trang 8Theo Lênin, Đảng Cộng sản có vị trí rất quan trọng trong cáchmạng vô sản Đảng là đội tiên phong, là người lãnh đạo, là lãnh tụ củagiai cấp công nhân và nhân dân lao động Đảng chỉ trở thành lãnh tụchính trị, đội tiên phong khi Đảng gắn bó mật thiết với giai cấp vàquần chúng Nghĩa là, nó thể hiện mối quan hệ giữa người lãnh đạovới đối tượng lãnh đạo và phải luôn luôn duy trì tốt mối quan hệ đó.Nếu cắt đứt mối quan hệ giữa Đảng với giai cấp công nhân và quầnchúng nhân dân lao động thì Đảng không còn tồn tại với tư cách là
người lãnh đạo, đội tiên phong nữa Người nhấn mạnh: “đối với Đảng Cộng sản…thì một trong những nguy hiểm lớn nhất và đáng sợ nhất là
tự cắt đứt liên hệ với quần chúng”1 “Những người lãnh đạo không được tách rời quần chúng bị lãnh đạo, đội tiên phong không được tách rời khỏi toàn bộ đội quân lao động”2 Nói cách khác, liên hệ với quầnchúng là quy luật tồn tại, phát triển và hoạt động của Đảng Cộng sản,
là nguồn gốc sức mạnh của Đảng, là một trong những nhân tố quantrọng bảo đảm cho sự thành công của toàn bộ sự nghiệp cách mạng
Xã hội loài người vận động theo các qui luật khách quan vốn cócủa nó Cũng như các quy luật xã hội khác, quy luật này không phảiphát huy tác dụng một cách tự phát mà phải thông qua hoạt động tựgiác của chủ thể của nó đó là Đảng Cộng sản Vì vậy, Đảng muốn tồntại, phát triển, xứng đáng là đội tiên phong và có đủ lực lượng, đủ sứcmạnh hoàn thành sứ mệnh lịch sử của mình thì Đảng phải liên hệ chặtchẽ với giai cấp công nhân, nhân dân lao động và phải được sự ủng hộ
1 V I Lênin, to n t àn t ập, Nxb Tiến bộ, M, 1978, tập 44, tr 426.
2 V I Lênin, to n t àn t ập, Nxb Tiến bộ, M, 1978, tập 44, tr 608.
Trang 9của họ Đó là một trong những điều kiện quan trọng bảo đảm choĐảng có sức mạnh và phát triển, là nhân tố cơ bản quyết định thắng lợicủa sự nghiệp cách mạng; là nguyên tắc bất di bất dịch trong công tácxây dựng Đảng
Cách mạng là sự nghiệp của quần chúng Đảng là một tổ chức tựnguyện, đấu tranh vì sự nghiệp giải phóng của nhân dân khỏi ách ápbức và bóc lột, nhân dân cần có đảng với tư cách là người lãnh đạo họtrong cuộc đấu tranh ấy Nếu không có sự đồng tình và ủng hộ củanhân dân thì mọi chủ trương, đường lối của Đảng không trở thành hiện
thực Lênin khẳng định: “Muốn trở thành một Đảng dân chủ - xã hội, thì cần phải được sự ủng hộ của giai cấp…”1
Người còn chỉ rõ: Mối liên hệ giữa Đảng với quần chúng khôngphải do số lượng đảng viên nhiều hay ít mà được quyết định chủ yếu ởchất lượng đội ngũ đảng viên Các tổ chức đảng của chúng ta bao gồmnhững người dân chủ - xã hội chân chính Họ càng mạnh mẽ baonhiêu, trong nội bộ đảng càng ít có tình trạng dao động và không kiênđịnh bao nhiêu, thì ảnh hưởng của đảng đối với những người trongquần chúng công nhân xung quanh đảng và chịu sự lãnh đạo của đảng
sẽ càng rộng rãi, càng nhiều mặt, càng phong phú, càng hiệu quả bấynhiêu
Sau khi đập tan bộ máy nhà nước Tư sản giành chính quyền về taynhân dân, thiết lập nền chuyên chính vô sản Sự lãnh đạo của Đảng ngàycàng to lớn về quy mô, phong phú và phức tạp về nội dung, bao trùm lên
1 V I Lênin, to n t àn t ập, Nxb Tiến bộ, M, 1978,tập 8, tr 293.
Trang 10tất cả các lĩnh vực của đời sống chính trị, xã hội Chính sự tăng lênkhông ngừng vai trò lãnh đạo của Đảng, đòi hỏi Đảng phải tiếp tục mởrộng và củng cố mối liên hệ với quần chúng Lênin chỉ ra rằng: Chúng ta
là đảng của giai cấp, bởi vậy hầu như toàn bộ giai cấp (và trong thời kỳnội chiến thì toàn bộ giai cấp không trừ một người nào cả) càng phảihoạt động dưới sự lãnh đạo của đảng ta, phải triệt để xiết thật chặt hàngngũ xung quanh đảng
Trong điều kiện Đảng cầm quyền, tiến hành xây dựng xã hộimới, xã hội xã hội chủ nghĩa, thì vấn đề củng cố và tăng cường mốiliên hệ giữa Đảng với nhân dân càng trở nên cấp bách và quan trọnghơn bao giờ hết Bởi vì, cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa là một cuộccách mạng sâu sắc nhất, toàn diện nhất, triệt để nhất và do đó cũng gay
go nhất, phức tạp nhất trong lịch sử loài người Lênin nói: đó là thờiđiểm rung chuyển vũ bão về chính trị và kinh tế, thời điểm đấu tranhgiai cấp cực kỳ sâu sắc Cuộc cách mạng này đòi hỏi Đảng Cộng sảnphải động viên và phát huy đến mức cao nhất tính tích cực và sáng tạocủa quần chúng nhân dân Không như thế thì không thể có chủ nghĩa
xã hội được
Xét quá trình phát triển của xã hội loài người thì sự nghiệp xâydựng chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sản là một nhiệm vụ hoàn toànmới mẻ nó vô cùng khó khăn, gian khổ và phức tạp Sự nghiệp đó chỉ
có thể thành công nếu Đảng tổ chức và phát huy được tính sáng tạocủa quần chúng Do vậy, nếu cho rằng, chỉ riêng Đảng Cộng sản vớisức mạnh của mình mới có thể xây dựng được xã hội mới, là phạm sai
Trang 11lầm nghiêm trọng Lênin đã chỉ ra rằng: những người cộng sản chỉ nhưnhững giọt nước trong đại dương nhân dân mênh mông và chỉ riêngvới bàn tay những người cộng sản thì không thể xây dựng thành côngchủ nghĩa xã hội Chủ nghĩa xã hội sinh động, sáng tạo là sự nghiệpcủa bản thân quần chúng nhân dân Tính chất hành chính, máy móc,quan liêu không dung hợp với tinh thần của chủ nghĩa xã hội và tính
ưu việt của chế độ xã hội chủ nghĩa Vì vậy, phải phê phán tất cảnhững hành động, biểu hiện quan liêu, chuyên quyền, độc đoán, cục bộđịa phương làm ảnh hưởng tới những giá trị chân chính của chủ nghĩa
xã hội, làm suy giảm sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân
Hoàn cảnh của lịch sử có tính chất quyết định đối với các hìnhthức cụ thể của mối liên hệ giữa Đảng với quần chúng và sự lãnh đạoquần chúng của Đảng Trong lúc chính quyền còn nằm trong tay bọnbóc lột thì Đảng đặt ra nhiệm vụ cơ bản là tranh thủ giai cấp công nhân
và các tầng lớp lao động không vô sản khác về phía mình, đoàn kếtquần chúng xung quanh giai cấp vô sản để lật đổ ách thống trị của bọn
tư bản Chính mục đích đó, Đảng hoạt động trong tất cả các tổ chức xãhội kể cả các tổ chức phản động, nếu trong đó có quần chúng lao động;theo Lênin những người cộng sản cần thiết và tất yếu phải tham giavào nghị viện tư sản Đảng tham gia vào các cuộc vận động chính trịbầu cử vào nghị viện và các tổ chức khác của giai cấp tư sản, làm nhưvậy Đảng có thể trình bày trước quần chúng cương lĩnh, mục đích vànhiệm vụ của mình để lôi kéo quần chúng, vạch trần thực chất tínhchất phản động trong chính sách của giai cấp cầm quyền và tất cả
Trang 12những kẻ ủng hộ chúng, gây sức công phá kẻ thù từ trong lòng kẻ thù,chuẩn bị mọi mặt cho cách mạng giành chính quyền.
Lênin chỉ ra rằng: khi cách mạng đã bùng nổ và quần chúng thamgia vào cuộc cách mạng đó, thì làm người cách mạng không khó.Nhưng khi điều kiện cho sự bùng nổ cách mạng chưa chín muồi và cầnphải giải thích cho quần chúng hiểu rõ sự cần thiết của những hànhđộng cách mạng với mục đích thoả mãn những lợi ích căn bản của họthì việc thực hiện đường lối cách mạng sẽ khó khăn hơn nhiều Chínhđiều đó đòi hỏi Đảng Cộng sản phải làm công tác quần chúng mộtcách kiên trì, bền bỉ, khéo léo và có hiệu quả
Cách mạng xã hội chủ nghĩa nổ ra và giành thắng lợi, Đảng Cộngsản trở thành đảng cầm quyền, Đảng thực hiện vai trò lãnh đạo củamình thông qua các cơ quan nhà nước, các tổ chức công đoàn, đoànthanh niên và các tổ chức quần chúng khác của nhân dân lao động.Những tổ chức đó là cầu nối liền Đảng với đông đảo quần chúng côngnhân, nông dân, trí thức và các giai tầng khác, không có điều đó thìkhông thể có được chính quyền vô sản
Thực tiễn đã chứng minh khi Đảng Bônsêvích Nga đã có chínhquyền, Lênin luôn nhấn mạnh: sức mạnh của Đảng bắt nguồn từ mốiliên hệ với nhân dân, từ sự đồng tình và ủng hộ của quần chúng nhândân đối với Đảng Thiếu điều kiện đó không những không thể xâydựng thành công chủ nghĩa xã hội, mà còn có thế dẫn đến mất chínhquyền Trong lời Chào mừng những người cộng sản Ý, Pháp và Đức,
Lênin khẳng định: “Không có sự đồng tình và ủng hộ của đa số nhân
Trang 13dân lao động đối với đội tiên phong của mình, tức là đối với giai cấp
vô sản, thì cách mạng vô sản không thể thực hiện được Nhưng sự đồng tình và ủng hộ đó phải trải qua một cuộc đấu tranh giai cấp lâu dài, khó khăn, gian khổ mới giành được”1 và sự đồng tình ủng hộ ấy
“không phải kết thúc khi giai cấp vô sản đã cướp được chính quyền Sau khi giành được chính quyền, cuộc đấu tranh đó vẫn tiếp tục như trước, có điều là với hình thức khác mà thôi”2
Thực tiễn chứng minh rằng: một trong những nguyên nhân của
hệ thống xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và các nước Đông Âu sụp đổ là
do các Đảng cầm quyền không thắt chặt mối quan hệ giữa đảng vớiquần chúng, không nắm bắt được tâm tư, nguyện vọng của nhân dân,không đưa ra được những giải pháp kinh tế - xã hội đáp ứng nhu cầubức xúc của quần chúng, không được quần chúng tin yêu, bảo vệ.Đảng để cho kẻ thù giai cấp lợi dụng tính bột phát của quần chúng, mêhoặc quần chúng, chống lại sự lãnh đạo của Đảng, phá hoại các mạng
Chính vì vậy, trong điều kiện Đảng cầm quyền, Đảng có nhiềuđiều kiện mới, công cụ mới rất thuận lợi cho việc tăng cường mối liên
hệ giữa Đảng và quần chúng Đảng cần xây dựng được cơ chế vậnhành của hệ thống chính trị trên nguyên tắc tập trung dân chủ để giữvững kỷ cương, phép nước, đồng thời phát huy dân chủ trong đời sống
xã hội Động viên quần chúng nhân dân tham gia xây dựng Đảng, xâydựng Nhà nước, xây dựng đời sống mới văn minh, hạnh phúc
1 V I Lênin, to n t àn t ập, Nxb Tiến bộ, M, 1978, tập 39, tr 251.
2 V I Lênin, to n t àn t ập, Nxb Tiến bộ, M, 1978, tập 39, tr 251.
Trang 14Mặt khác, khi đảng cầm quyền, đảng viên có chức, có quyềntrong Đảng cũng dễ nảy sinh bệnh quan liêu, mệnh lệnh làm cho một
bộ phận cán bộ, đảng viên thiếu rèn luyện có thể rơi vào tình trạngthoái hoá, biến chất, xa rời quần chúng không quan tâm đầy đủ tới lợiích của quần chúng Lênin coi đó là một trong những nguy cơ mà đảngcầm quyền cần chú ý đề phòng, khắc phục Nếu những ai quên mấtnhững mối liên hệ khăng khít giữa đội tiên phong và toàn thể nhân dânthì đó là một tai hoạ thật sự Quan liêu, xa rời quần chúng chính lànguy cơ làm cho Đảng dễ phạm sai lầm về đường lối, vì nó làm chođường lối của Đảng không phản ánh đúng đắn và đầy đủ tâm tư, tìnhcảm, nguyện vọng và quyền lợi chính đáng của quần chúng Do đó,Đảng không thể xây dựng được niềm tin, sự tín nhiệm của quần chúng;không được quần chúng tán thành ủng hộ, không quyết tâm thực hiệnđường lối, chính sách của Đảng và kết quả là đường lối, chủ trương,chính sách của Đảng chỉ nằm trên giấy mà thôi Đồng thời, quan liêu,
xa rời quần chúng còn là nguyên nhân làm cho một bộ phận cán bộ,đảng viên khi có chức, có quyền thiếu rèn luyện rất dễ nảy sinh thói
hư, tật xấu, thoái hoá, biến chất Điều đó cực kỳ nguy hiểm, bởi nó tráivới bản chất của Đảng, làm tổn hại đến uy tín và thanh danh của Đảngđối với quần chúng Vì vậy, Lênin yêu cầu trong công tác xây dựngĐảng, Đảng phải kiên quyết chống mọi biểu hiện của chủ nghĩa quanliêu, xa rời quần chúng Đồng thời, Lênin kịch liệt phản đối nhữngngười cộng sản “tả khuynh”, coi công đoàn là một tổ chức phản động
Họ luôn nói đến khái niệm quần chúng, nhưng họ đã lạm dụng khái
Trang 15niệm đó và không hiểu nổi mối quan hệ giữa Đảng với quần chúng Họchủ trương rằng, những người cộng sản không tham gia công đoàn,điều đó có nghĩa là tách Đảng với quần chúng Lênin khẳng định: Chỉ
có một mình đội tiên phong thôi thì không thể thắng nổi Ném độc mộtmình đội tiên phong vào một cuộc chiến đấu quyết định, khi mà toànthể giai cấp, khi mà quần chúng đông đảo hoặc chưa có ít ra là mộtthái độ trung lập có thiện cảm đối với đội tiên phong, khiến họ hoàntoàn không thể ủng hộ kẻ địch được, thì đó không những là một điềudại dột, mà còn là một tội ác nữa
Qua đó chúng ta thấy rằng: củng cố và tăng cường mối liên hệgiữa Đảng Cộng sản với quần chúng là một đòi hỏi tất yếu của cáchmạng vô sản, của công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội, là một quy luậtkhách quan của công tác xây dựng Đảng Đây vừa là vấn đề quyết định
sự sống còn của Đảng, vừa là sự bảo đảm quan trọng cho sự tồn tại vàphát triển của hệ thống chính trị, là điều kiện tất yếu trong cuộc đấutranh giành thắng lợi cho chủ nghĩa xã hội Bất kỳ một sự làm suy yếunào mối liên hệ giữa Đảng Cộng sản với quần chúng cũng đều làm yếusức mạnh của hệ thống chính trị, làm hạn chế sự phát triển của côngcuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản
Do đó, Lênin khẳng định: Để giữ vững và tăng cường mối liên
hệ giữa Đảng với quần chúng, Đảng phải đi vào các giai cấp, các tầnglớp với tư cách là người truyền bá tư tưởng, lý luận chủ nghĩa Mác đểgiác ngộ, tập hợp quần chúng; tổ chức vận động quần chúng, phát huyvai trò của quần chúng trong sự nghiệp cách mạng Đảng phải hết sức
Trang 16làm cho tinh thần của mình thấm sâu vào các nghiệp đoàn và làm chocác tổ chức ấy chịu ảnh hưởng của mình
Đảng Cộng sản phải đại biểu và chăm lo cho lợi ích của quầnchúng Mọi đường lối, chính sách của Đảng phải xuất phát từ nguyệnvọng, lợi ích chính đáng của quần chúng, tôn trọng và phát huy quyềnlàm chủ của quần chúng trên tất cả mọi lĩnh vực của đời sống xã hội.Nếu không vì quần chúng, xuất phát từ nguyện vọng, lợi ích của quầnchúng thì Đảng không có lý do để tồn tại
Quần chúng là người sáng tạo ra lịch sử, sáng tạo ra những giá trịvật chất và tinh thần của xã hội Vì vậy, Đảng phải phát huy được vaitrò chủ động sáng tạo, tiếp thu kinh nghiệm của quần chúng, tập trungtrí tuệ của quần chúng làm lực lượng vật chất hùng hậu xung quanhĐảng Đồng thời, Đảng phải có phương pháp, tác phong quần chúng,dựa vào quần chúng để xây dựng và hoạt động Thông qua các tổ chứckhác để lôi kéo, tập hợp quần chúng, làm như vậy, Đảng sẽ nắm đượcnhiều quần chúng hơn, Lênin đòi hỏi: người cộng sản nhất thiết phảicông tác ở bất cứ nơi nào có quần chúng, kể cả những tổ chức phảnđộng nhất
Đảng phải dựa vào quần chúng để hoạt động và xây dựng Đảng.xây dựng đường lối, chủ trương cho sát với thực tiễn đời sống củanhân dân Thông qua quần chúng để phê bình cán bộ, đảng viên củaĐảng Đảng phải xây dựng cơ chế, bộ máy của quần chúng để kiểmtra, giám sát cán bộ, đảng viên, tổ chức đảng Đồng thời, thông quaquần chúng để làm công tác phát triển đảng và sàng lọc đội ngũ cán
Trang 17bộ, đảng viên của Đảng và đấu tranh chống quan liêu, tham nhũng, viphạm dân chủ trong Đảng Đảng phải đoàn kết và lãnh đạo quần chúngtiến hành sự nghiệp cách mạng Mặt khác, Đảng phải thường xuyênchăm lo xây dựng Đảng vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức
Lênin từng dạy: chúng ta sẽ chỉ tự lừa dối mình, nhắm mắt trướcnhiệm vụ bao la của chúng ta, thu hẹp những nhiệm vụ đó lại nếu chúng
ta quên mất sự khác nhau giữa đội tiên phong và tất cả số quần chúnghướng theo đội tiên phong đó; nếu chúng ta quên mất rằng, đội tiênphong ấy có nghĩa vụ thường xuyên phải nâng các tầng lớp ngày càngđông đảo lên trình độ tiên tiến ấy Đây chính là yêu cầu quan trọng đặt
ra cho Đảng phải đề phòng và khắc phục các khuynh hướng quan liêu
xa rời quần chúng, vượt quá xa trình độ của quần chúng Đồng thời, đềphòng khuynh hướng theo đuôi quần chúng
Thực tiễn phong trào cách mạng ở Nga đã chứng minh: Luậnđiểm của Lênin về Đảng là hiện thân của mối liên hệ giữa đội tiênphong với giai cấp công nhân và quần chúng là một trong nhữngnguyên tắc tổ chức cơ bản, quan trọng của Đảng Bônsêvích Nga lúcbấy giờ Cùng với các nguyên tắc tổ chức khác, Lênin đã cùng vớiĐảng Bônsêvích xây dựng thành công một Đảng kiểu mới, lãnh đạocách mạng Tháng Mười Nga thành công và tiến lên xây dựng chủnghĩa xã hội Đồng thời, Lênin đã đánh bại những tư tưởng phản động,những mưu đồ đen tối của bọn cơ hội, xét lại hàng ngày, hàng giờ mưutoan chống phá Đảng