Hiện nay, thực tiễn chất lợng đạo đức ở trờng học và ngoài xã hội: “ Xuống cấp”cho nên vấn đề giáo dục đạo đức trong nhà trờng phải đợc đặt ở vị trí đầu tiên, hết sức quan trọng và cấp t
Trang 1cộng hoà xã hội chủ nghĩa việt nam
“Cải tiến phơng pháp giáo dục nâng cao chất lợng giáo dục đạo đức cho học
sinh khối 6 Thông qua hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp”
Trang 2Đặc điểm của chế độ ta là chế độ xã hội chủ nghĩa, quan điểm giáo dục của Đảng ta
là đào tạo những con ngời mới xã hội chủ nghĩa Con ngời phải phát triển toàn diệntrở thành chủ thể có ý thức trong sự sáng tạo lịch sử
Bác Hồ đã từng dạy chúng ta: “ Muốn xây dựng chủ nghĩa xã hội trớc hết cần có những con ngời xã hội chủ nghĩa” Ta hiểu con ngời xã hội chủ nghĩa phải
là con ngời có đạo đức cách mạng Trong tình hình đất nớc ta hiện nay về xã hội cũng
nh về trình độ khoa học kỹ thuật còn thấp kém thì vấn đề giáo dục đạo đức là vấn đềcấp bách Vị trí của cuộc cách mạng t tởng văn hoá đặc biệt quan trọng thì văn hoágiáo dục đạo đức phải là vị trí hàng đầu Nhiệm vụ của nhà trờng trực tiếp đảm đơnggánh vác một phần quan trọng
Giáo dục đạo đức cho học sinh hiện nay là vấn đề cấp bách vì xã hội có nhiềubiểu hiện tiêu cực nó ảnh hởng lớn đến sự hình thành nhân cách con ngời mới xã hộichủ nghĩa Giáo dục đạo đức cho học sinh để bồi dỡng nhân sinh quan cộng sản chocác em, gột rửa những hành vi xấu dối trá, lừa đảo những biểu hiện tiêu cực trong xãhội để góp phần tạo nên một xã hội văn minh tiến bộ
•Lý do chủ quan.
Hiện nay, thực tiễn chất lợng đạo đức ở trờng học và ngoài xã hội: “ Xuống cấp”cho nên vấn đề giáo dục đạo đức trong nhà trờng phải đợc đặt ở vị trí đầu tiên, hết sức
quan trọng và cấp thiết.
Vì vậy xuất phát từ những vấn đề mà tôi cho rằng vấn đề giáo dục đạo đức là vấn
đề cần thiết trong trờng phổ thông nói chung và ở trờng THCS nói riêng là tráchnhiệm và là bổn phận của đội ngũ giáo viên Đối với một tổng phụ trách thông qua 6chơng trình của Đội để giáo dục toàn diện cho các em đặc biệt là vấn đề đạo đức Bởi
Trang 3giáo dục đạo đức hiện nay còn nhiều bất cập có thể gọi là đạo đức “ Thời kinh tế thịtrờng” Vì thế, tôi đã mạnh dạn nghiên cứu và thực hiện đề tài nghiên cứu khoa họcgiáo dục của mình.
2 M ụ c đ í c h n g h i ê n c ứ u
Nghiên cứu để rút ra phơng pháp tốt nhất để nâng cao chất lợng giáo dục đạo
đức cho học sinh khối 6 Trờng THCS An Khánh - huyện Hoài Đức - tỉnh Hà Tây
3 K h á c h t h ể v à đ ố i t ợ n g n g h i ê n c ứ u
- Khách thể nghiên cứu: giáo viên và học sinh trờng THCS An Khánh
Gồm có 296 học sinh khối 6 trờng T.H.C.S An Khánh
- Đối tợng nghiên cứu: Cải tiến phơng pháp giáo dục nâng cao chất lợng giáodục đạo đức cho học sinh khối 6 - Trờng trung học cơ sở An Khánh
4 N g h i ê n c ứ u c ơ s ở l ý l u ậ n
Nghiên cứu thực trạng, nghiên cứu các giải pháp( phơng pháp)
Để tìm ra các biện pháp hữu hiệu nhằm mục đích nâng cao chất lợng giáo dục
đạo đức cho học sinh khối 6- Trờng trung học cơ sở An Khánh
- Phơng pháp điều tra giáo dục
- Phơng pháp thực nghiệm giáo dục
b Các phơng pháp hỗ trợ
- Phơng pháp tổng kết
- Phơng pháp nghiên cứu tài liệu, sản phẩm hoạt động
- Phơng pháp phân tích tổng hợp lí thuyết
Trang 4Phần II : Nội dung nghiên cứu
chơng I: giải quyết vấn đề lí luận và thực tiễn
1 Trình bày các khái niệm về đạo đức.
• Theo đạo đức học chủ nghĩa Mác Lê nin thì đạo đức là phạm trù có ý thức xãhội Nó là cấu trúc kinh tế xã hội của một xã hội cụ thể trong lịch sử Đạo đứcmang tính vĩnh hằng, tính lịch sử, tính giai cấp Mỗi giai cấp có chuẩn mực đạo
đức khác nhau Đạo đức là những chuẩn mực xã hội về thái độ hành vi và ýthức của một cá nhân
• Trong nhà trờng xã hội chủ nghĩa thì giáo dục đạo đức tức là giáo dục kháiniệm đạo đức, niềm tin đạo đức, giáo dục tình cảm đạo đức, giáo dục hành vithói quen đạo đức Đó chính là giáo dục cho học sinh những phẩm chất đạo
đức
- Thói quen biết lễ độ: Biết chào hỏi niềm nở, lễ phép biết nói lời cảm ơn,xin lỗi khi cần thiết Tôn trọng th từ, đồ đạc của ngời khác Có cử chỉ, điệu bộ tựnhiên, vui vẻ mà không suồng sã, không nói leo, không ngắt lời ngời khác, vui vẻ khitrả lời… Thói quen lễ độ sẽ là cơ sở để xây dựng các tình cảm cao đẹp nh lòng nhân
ái, tình bạn bè Đồng thời thói quen này đợc sử dụng rất nhiều trong cuộc sống cũng
Trang 5- Thói quen chính xác, đúng giờ, biết giữ lời hứa: là cơ sở để xây dựngtình cảm tôn trọng ngời khác nh: Đi học đúng giờ, đi họp đúng giờ, trả sách nộp bài
đúng hạn, làm đầy đủ công việc đợc giao
2 Tâm sinh lý học sinh trung học cơ sở.
Đối với học sinh trờng THCS có tuổi đời từ 12 đến 15 Đây là giai đoạn quá độ
từ trẻ con lên ngời lớn, sinh lý có nhiều phức tạp, bí ẩn và đây là giai đoạn khó giáodục nhất Các em muốn vơn lên so sánh mình với ngời khác nhất là ngời lớn Đờisống nội tâm của các em phức tạp Lứa tuổi cả thèm chóng chán
Điều chú ý là với khuôn khổ của đề tài, muốn đề cập đến học sinh lớp 6(12tuổi ) ở Tiểu học các em là đàn anh đàn chị, luôn gơng mẫu trớc các em song khi b-
ớc vào trờng trung học cơ sở các em lại là em út Nh vậy, về tâm lý có sự thay đổi
nh chúng ta đã biết Ông cha ta thờng nhắc nhở
“ Dạy con từ thuở còn thơ”
“ Uốn cây vốn từ gốc vốn lên”.
Cho nên chúng ta phải trú trọng ngay khâu đầu tiên Tuyển chọn giáo viên chủnhiệm, giáo viên dạy các bộ môn đối với học sinh khối 6
Trang 6Chơng II: THực trạng ban đầu.
1.Thực tiễn diễn biến đạo đức ở trờng trung học cơ sở An Khánh.
Những điều kiện tự nhiên, xã hội ảnh hởng đến mặt đức dục của học sinh AnKhánh
+ Điều kiện tự nhiên: Địa bàn An Khánh rất rộng, có nhiều thôn nh: An Thọ,Ngãi Cầu, Phú Vinh, Yên Lũng, XN300, Nông trờng, Nhà máy thông tin M1, bộ đội218
Thành phần gia đình nông dân rất nhiều, con em công nhân viên chức không ít.Học sinh rất đông( THCS An Khánh 30 lớp) học 2 ca nên ảnh hởng lớn đến việc quản
lý và giáo dục các em
+ Hoàn cảnh xã hội:
Thứ nhất: Những năm trờng An Khánh của chúng tôi luôn là lá cờ đầu của tỉnh
Hà Tây đợc thủ tớng chính phủ tặng Bằng khen Học sinh ngoan, lễ phép Nhng trongkhoảng thời gian gần đây khi giao thông mở, đờng cao tốc Láng - Hoà Lạc chạy qua
An Khánh nằm trong diện qui hoạch đô thị
Do vậy, vấn đề đất đai rất là nóng bỏng Ngời dân đợc đền bù về đất, có gia đìnhbán đất đợc nhiều tiền thoải mái tiêu xài Cha mẹ, anh chị nói riêng mọi đoàn thể nóichung họ đều chạy đua kinh tế, lợi nhuần vật chất việc gia đình con cái phó thác chonhà trờng
Giáo dục trong nhà trờng mâu thuẫn với môi trờng xã hội qua phim anh thực tiễn
đã thắng đã thắng đạo lý gi đình trong nhà trờng chúng ta Những hành vi phạm phápngoài xã hội tác động trực tiếp đến hàng ngày với học sinh và những hành vi ấy gâycho học sinh mất niềm tin ở cuộc sống
Vấn đề đất đai rất là nóng bỏng Ngời dân đợc đền bù về đất, có gia đình bán đất
đợc nhiều tiền thoải mái tiêu xài Cha mẹ, anh chị nói riêng mọi đoàn thể nói chung
họ đều chạy đua kinh tế, lợi nhuận vật chất việc gia đình con cái phó thác cho nhà ờng
tr-Giáo dục trong nhà trờng mâu thuẫn với môi trờng xã hội, những tiêu cực xã hội quaphim ảnh thực tiễn đã thắng đạo lý gia đình trong nhà trờng chúng ta
Trang 7Những hành vi phạm pháp ngoài xã hội tác động trực tiếp đến hàng ngày với họcsinh và những hành vi ấy gây cho học sinh mất niềm tin ở cuộc sống.
Nói tóm lại, nguyên nhân cơ bản để tạo nên chất lợng đạo đức thấp là do hoàncảnh xã hội tác động mạnh, do nhà trờng, gia đình đoàn thể ngoài xã hội cha kết hợpchặt chẽ, cha thống nhất về nội dung và phơng pháp giáo dục
2 Số liệu điều tra trớc khi thực hiện
GD đạo
đứch học
sinh khối 6
Số lợng h/s
SL % SL % SL % SL % SL %
296 99 33 144 47 39 15 15 0,4 5 0,1
Nguyên nhân của sự giảm sút.
Chất lợng giáo dục nói chung và chất lợng đạo đức nói riêng Do môi trờng giáodục cha thống nhất Gia đình, ngời mẹ đứa trẻ tiếp xúc đầu tiên lại cha đợc chú ý tới.Muốn giáo dục học sinh theo 5 điều Bác dạy trớc tiên các em phải yêu cha mẹ, anhchị, bạn bè đến yêu quê hơng, yêu Tổ quốc Do nhận thức của gia đình còn non Đốivới xã hội còn có những bất công trộm cớp, đánh nhau gây thơng tích vẫn không bịtrừng trị đích đáng, pháp luật của ta cha thật nghiêm minh Vì vậy, ở các em biểuhiện những hành vi xấu Lứa tuổi các em rất dễ lĩnh hội cái mới, kể cả cái xấu, cái tốt.Những điều thầy cô dạy bảo ở trờng nó mâu thuẫn những hành vi bên ngoài xã hội.Nhà trờng mới dạy các em với hình thức lý thuyết sách vở cha gắn liền với thựctiễn mà nh ta đã biết giáo dục đạo đức là quá trình liên tục nó bắt đầu từ khi con ngờimới sinh ra và kéo dài trong suốt cuộc đời
+ Đội ngũ giáo viên: cha nắm đợc đặc điểm tâm lý lứa tuổi vì do đào tạo bất cập
- Sử dụng các biện pháp giáo dục cha khoa học Do điều kiện kinh tế màviệc đi sâu nắm tình hình đặc điểm của học sinh cá biệt còn ít Do vậy mà đi đến biệnpháp giải pháp cha khoa học cá biệt còn ít Do vậy mà đi đến biện pháp giải quyết ch-
a khoa học nh hay nhấn mạnh các khuyết điểm nhắc lại nhiều lần khuyết điểm cũ khihọc sinh sai phạm đòi hỏi học sinh phải sửa chữa ngay khuyết điểm Điều này ngợcvới khoa học s phạm và không phù hợp với tâm lý học lứa tuổi của học sinh
Trang 8- Nhiều khi giáo viên thiếu độ lợng, thậm chí xúc phạm đến nhân cáchcủa trẻ: “Làm phá vỡ quan hệ bình thờng giữa Thầy và trò” Các giáo viên nói nhữnglời mỉa mai thơng hại ngay trớc tập thể làm cho học sinh tự ái, phản ứng gây ra xung
đột Vì thế mọi lời khuyên sau đó vô tác dụng
- Giáo viên đa ra nhiều yêu cầu trong một lúc thậm trí có những yêu cầuvô lý hoặc đa ra hàng chục việc nghiêm cấm học sinh thắc mắc với nhiều điều vô lý
đó Theo quy luật tâm lý càng nghiêm cấm thì ý muốn vi phạm đạo đức càng cao
- Trong nhiều trờng hợp giáo viên đánh giá và trừng phạt học sinh mộtcách vội vã, thiếu khách quan không dựa vào tập thể học sinh Điều đó làm cho họcsinh suy nghĩ thầy thiên vị yêu em này ghét em kia, không có sự công bằng hoặc làlợi dụng học sinh vào những điều không cần thiết và nh thế tác động giáo dục sẽ hạnchế
- Các biện pháp giáo dục của giáo viên không nhất thiết với tập thể, trờng lớp
Đối với học sinh phạm lỗi có khi có thái độ thờ ơ lãnh đạm của tập thể và đó là dịp nólàm bạn với trẻ h khác hoặc một số bộ phận trong lớp bao che cho học sinh phạm lỗilàm cho giáo viên rất tốn thời gian trong việc điều tra phát hiện ngời phạm lỗi Trongthực tế công tác chỉ đạo của chúng ta ra sao? Chỉ đạo giáo viên chủ nhiệm phụ tráchlớp xây dựng lớp thành tập thể vững mạnh để từ đó rèn luyện tính tổ chức tinh thầnlàm chủ tập thể cho học sinh xây dựng khối đoàn kết trong tập thể
- Xây dựng đội ngũ giáo viên, cán bộ lớp có đạo đức tốt có sự phối hợp với Đoàn
đội cùng giáo dục
- Nguyên nhân: Trình độ của giáo viên cha đồng đều bất cập
3 Thực tiễn quản lý chỉ đạo của giáo viên - Tổng phụ trách Đội
* Ưu điểm: Việc điều tra khảo sát chất lợng học tập, chất lợng giáo dục đợc tiếnhành thờng xuyên
- Điều tra cơ bản tình hình học sinh và điều kiện giáo dục t tởng phong cách đạo
đức của học sinh
- Có sơ đồ điều tra xếp loại đạo đức từng khối lớp thông qua xếp loại hàng tuần,hàng tháng về học tập, lao động đạo đức của giáo viên chủ nhiệm
Trang 9- Kế hoạch chỉ đạo mặt đạo đức:
+ Xây dựng đội ngũ giáo viên có nhận thc t tơng tốt, hiểu nắm đợc mục tiê giáodục của Đảng
- Quản lý việc giáo dục đạo đức qua giảng dạy các bộ môn Chỉ đạo chặt chẽ các
tổ chuyên môn thông qua các tổ giúp từng giáo viên quán triệt yêu cầu giáo dục đạo
đức
- Cộng tác với giáo viên chủ nhiệm tiến hành điều tra tốt và xây dựng kế hoạchcông tác trong đó góp phần xây dựng kế hoạch đạo đức chỉ dẫn cho giáo viên chủnhiệm về nội dung và phơng pháp dạy các giờ đạo đức, kinh nghiệm giáo dục họcsinh cá biệt
- Cộng tác với đoàn thể học sinh phối hợp gia đình và uỷ ban xã các lực lợnggiáo dục
- Với cha mẹ học sinh nhà trờng thờng xuyên kết hợp để gia đình nắm đợc tìnhhình học tập cũng nh đạo đức của các em
- Việc gia đình học sinh cá biệt còn phó thác cho các đoàn thể là chủ yếu Sinhhoạt tập thể xã hội rập khuân Cha tạo sự chuyển biến ý thức học tập và vui nếp sốngvăn minh Việc tổ chức lao động tuỳ tiện không chú ý đến khía cạnh đạo đức của lao
động Xét học sinh còn hình thức qua loa
Trang 10Chơng III: Các biện pháp quản lý chỉ
có kế hoạch chỉ đạo
2 Nâng cao nhận thức hiểu biết trong và ngoài nhà trờng.
Đối với giáo viên chủ nhiệm lớp nâng cao nhận thức về xã hội chiều hớng mới
để có trình độ hiểu biết, giúp đỡ gia đình con cái về đạo đức, học phải có hiệu quả.Thống nhất phơng châm hành động Kịp thời và thờng xuyên làm cho giáo viên cán
bộ đoàn thể trong trờng cha mẹ học sinh và các lãnh đạo địa phơng nắm vững nhữngyêu cầu nội dung, biện pháp giáo dục đạo đức trong cùng thời kỳ
3.Xây dựng kế hoạch về đạo đức.
Qua thực trạng học sinh lời học, không xác định đúng động cơ học tập phải xây
đội ngũ giáo viên có nhận thức t tởng tốt hiểu và nắm đợc mục tiêu giáo dục của
Đảng nhạy bén trong tình hình thực tế, giáo dục đội ngũ giáo viên thành tấm gơngsáng toàn diên, sáng về hành vi đạo đức, nhiệt tình giảng dạy để học sinh noi theo.+ Lấy 5 điều Bác Hồ dạy làm mục tiêu giáo dục đạo đức Thông qua giờ dạygiáo dục công dân, thông qua buổi chào cờ đầu tuần, đầu tiết học
+ Hàng tuần có tuyên dơng khen thởng những em có hành vi đạo đức trong họctập, trong cuộc sống, phê bình chỉ trích đúng mức học sinh h
+ Hàng tháng phải có chủ đề phấn đấu rõ ràng
Trang 11+ Xây dựng nếp sống văn minh, gia đình văn hoá kết hợp với hội cha mẹ họcsinh đặc biệt phải liên minh chặt chẽ với Đoàn thể Đội ở địa phơng, hàng tháng phải
có những toạ đàm với địa phơng bàn về giáo dục đức dục của học sinh
- Tạo điển hình, nhân điển hình về đức dục của cá nhân, tập thể lớp Càng bànbạc thống nhất với gia đình về biện pháp giáo dục để giúp học sinh chống lại nhữngtiêu cực Chuẩn bị cho các em niềm tin ở cuộc sống bài trừ mê tín dị đoan, suy nghĩhẹp hòi, ích kỷ đó là việc hạ thấp phẩm giá của mình Phải ngăn chặn tính ích kỷ hẹphòi Nhà trờng là nơi chống lại những biểu hiện tiêu cực Vì ở tuổi thiếu niên các emthấy những nguyên nguyên tắc cao cả của đạo đức bị vi phạm, bị trà đạp mà trongthực tế không có ai đấu tranh để thực hiện nguyên tắc đó Điều đó bản thân học sinhphải biết thiếu sót của mình mà quyết tâm sửa chữa Điều này có tác dụng rất lớn.Bởi vì: “ Những gì mà con ngời trải qua một cách sâu sắc trong những năm ở lứa
tuổi thiếu niên sẽ để lại dấu vết suốt cuộc đời” Đặc biệt là những tấm gơng đạo đức
cao cả Lý Tự Trọng, Kim Đồng, Lê Văn Tám, Dơng Văn Nội, Vừ A Dính, Võ ThịSáu, Nguyễn Bá Ngọc…cũng là điều kiện thuận lợi giúp cho các em chống lại nhữngtiêu cực môi trờng xung quanh ảnh hởng tới các em
- Tổ chức vui chơi có hớng dẫn cho học sinh bằng trò chơi múa tập thể Có ýnghĩa tốt trong việc giáo dục đạo đức Cần có sự phối hợp chỉ đạo chặt chẽ với Đoàn
Đội trong và ngoài nhà trờng Phối hợp chặt chẽ các môi trờng giáo dục Tuyêntruyền sâu rộng trong xã hội nhất là cha mẹ học sinh về mục đích, về nội dung, biệnpháp giáo dục Tạo d luận tốt phê phán điều sai lạc Gia đình là cái nôi trẻ nếu giáodục tốt thì trẻ biết yêu thơng kính trọng ngời lớn tuổi Ngợc lại một gia đình khônghoà thuận nó sẽ ảnh hởng lớn đến sự hình thành nhân cách của đứa trẻ Vô hình dunggia đình cớp mất linh hồn của các em và chúng dễ hấp thụ cái xấu ngoài xã hội
Gia đình là tế bào xã hội cho nên để thay đổi hoàn cảnh xã hội trớc hết trong gia
đình phải có sự chuyển biến Đó là điều nhất trong việc giáo dục đạo đức hiện nay.Phải kết hợp giữa gia đình nhà trờng-xã hội
Trang 12Nhà trờng là môi trờng lý tởng, nơi hoàn thiện nhất, đảm bảo nhất cho ngời pháttriển toàn diện Nó là tổ chức đặc thù vì gia đình là nơi ơm cây, nhà trờng là nơi trồngcây.
Có ơm cây tốt khi trồng cây mới có kết quả, cả 2 mặt phải làm tốt mới đạt hiệuquả cao
Thực tế ở trờng, kế hoạch giáo viên chủ nhiệm, giáo viên phụ trách lớp việc giáodục đạo đức qua gia đình bằng sổ liên lạc hàng tuần Thông qua đó nắm đợc tình hìnhhọc tập của con em mình
4 Quản lý giáo đục đạo đức thông qua thực hiện chơng trình dạy môn đạo đức.
Vì giáo viên cha nhận thức đúng vai trò nhiệm vụ của việc giáo dục đạo đức quacác bài học làm cho giáo viên hiểu mục tiêu giáo dục đạo đức
ở cấp Tiểu học: Kính yêu Bác Hồ, biết tiểu sử Bác Hồ, thuộc 5 điều Bác Hồ
dạy, biết kiểm điểm, thực hiện các điều đó
Có hiểu biết bớc đầu về tổ quốc về Đảng, tự hào về truyền thống của dân tộc,hiểu nhiệm vụ của ngời học sinh chăm học, chăm làm, yêu mến Đội Cử chỉ lễ độ âncần
Đối với trung học cơ sở:
Có hiểu biết cơ bản về tính chất của thế giới sự phát triển của tự nhiên và xã hội,hiểu vai trò của lao động và sức mạnh con ngời Hiểu truyền thống chiến đấu lao
động của quê hơng và truyền thống đạo đức của dân tộc Hiểu các tổ chức của chínhquyền các cấp, nội dung cơ bản của hiến pháp và một số bộ luật chính, quyền hạn vànhiệm vụ cơ bản của ngời công dân Trách nhiệm và nhiệm vụ của mình trớc phápluật Hiểu vai trò nhiệm vụ và truyền thống vẻ vang của Đảng, Đoàn, Đội Xây dựngthái độ, học tập lao động đúng đắn và hành vi của mình
5.Chỉ đạo thông qua giáo dục bộ môn.
Giáo viên - TPT Đội hơn ai hết phải hiểu đợc đặc trng từng bộ môn chỉ đạo chặtchẽ các tổ chuyên môn thông qua tổ giúp từng giáo viên quán triệt yêu cầu giáo dục
đạo đức Dựa vào lực lợng tập thể tiến hành kiểm tra đánh giá