Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là làm rõ cơ sở lý luận và sự cần thiết phải nâng cao chất lượng đội ngũ công chức Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Bình trong giai đoạn hiện nay. Phân tích và đánh giá thực trạng chất lượng công chức Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Bình, từ đó phát hiện ra kết quả cũng như tồn tại, bất cập, hạn chế và nguyên nhân của hạn chế đó.
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ
./ /
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
HOÀNG THỊ HƯƠNG GIANG
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC SỞ KHOA HỌC CÔNG NGHỆ
TỈNH QUẢNG BÌNH
Chuyên ngành: Quản lý công
Mã số: 60 34 04 03 TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG
THỪA THIÊN HUẾ - NĂM 2018
Trang 2Công trình được hoàn thành tại: HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS THÁI THANH HÀ
Phản biện 1:
Phản biện 2:
Luận văn được bảo vệ tại Hội đồng chấm luận văn thạc sĩ, Học viện Hành chính Quốc gia
Địa điểm: Phòng họp … , Nhà - Hội trường bảo vệ luận văn thạc sĩ, Học viện Hành chính Quốc gia
Số: 203- Đường Phan Bội Châu - Tp Huế - tỉnh Thừa Thiên Huế Thời gian: vào hồi …… giờ …ngày ….tháng……năm 2017
Trang 3Đảng và Nhà nước ta luôn chú trọng và quan tâm tới việc xây dựng đội ngũ công chức nói chung và công chức ngành khoa học
và công nghệ (KH&CN) nói riêng Đây là nhân tố then chốt để thực hiện nhiệm vụ trọng tâm là phát triển kinh tế thị trường định hướng
xã hội chủ nghĩa; đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, hội nhập kinh tế quốc tế; thực hiện thành công chương trình cải cách nền hành chính nhà nước, góp phần ổn định hệ thống chính trị và chất lượng bộ máy nhà nước
Bước vào thời kỳ cách mạng công nghiệp 4.0 trong giai đoạn hiện nay, yêu cầu đặt ra cho Sở KH&CN là phải tiếp tục đẩy mạnh xây dựng đội ngũ công chức chuyên môn cao, chuyên nghiệp, chuyên sâu, trung thực, lành mạnh để đáp ứng yêu cầu thực hiện chức năng quản lý nhà nước về KH&CN với các nhiệm vụ: hoạt động KH&CN; phát triển tiềm lực KH&CN; tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng; sở hữu trí tuệ; ứng dụng bức xạ và đồng vị phóng xạ; an toàn bức xạ và hạt nhân; quản lý và tổ chức thực hiện các dịch vụ
Trang 4Vì vậy, học viên chọn đề tài : “Nâng cao chất lượng công chức Sở Khoa học công nghệ tỉnh Quảng Bình” làm đề tài nghiên cứu luận văn cao học mã ngành Quản lý công với mong muốn vận dụng những kiến thức lý luận đã học được vào phân tích thực trạng nơi mình đang công tác qua đó nâng cao được kỹ năng thực hành của bản thân sau này
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận văn
Trên thực tế hiện nay ở nước ta các nhà nghiên cứu khoa học và hoạch định chính sách luôn quan tâm đến cán bộ, công tác cán bộ nói chung và năng lực đội ngũ cán bộ, công chức nói riêng, góp phần rất lớn vào công cuộc cải cách hành chính của Nhà nước Điều đó được thể hiện qua nhiều công trình nghiên cứu của nhiều tác giả được công bố liên quan đến vấn đề này dưới các góc độ khác nhau như:
TS Ngô Thành Can: “Đào tạo, bồi dưỡng phát triển nguồn nhân lực trong khu vực công” (Nxb Lao động, Hà Nội, 2014);
PGS TS Nguyễn Thị Hồng Hải, có nhiều công trình nghiên cứu
về cán bộ, công chức, về công vụ như: "Đổi mới quản lý cán bộ, công chức Việt Nam theo xu hướng quản lý nguồn nhân lực", "Một
số vấn đề về đổi mới tuyển dụng công chức ở việt nam", "Một số vấn
đề phát triển năng lực cán bộ, công chức", “Nâng cao trách nhiệm của cán bộ, công chức trong công vụ”;
Trang 53
Nguyễn Thị Hồng Nhung - Lê Thị Tố Nga, “Vận dụng tư tưởng
Hồ Chí Minh về công tác cán bộ, công chức trong xây dựng đội ngũ công chức chuyên nghiệp ở nước ta hiện nay”, Tạp chí Tổ chức nhà nước số 8/2012;
Những công trình nghiên cứu đã phân tích rất hệ thống, khá toàn diện về lý luận, thực tiễn, chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức đặc biệt là công chức hành chính Nhà nước, đây là nguồn tài liệu rất bổ ích, là cơ sở để kế thừa cho những nghiên cứu tiếp theo Tuy nhiên, chưa có đề tài nào nghiên cứu về chất lượng đội ngũ công chức Sở KH&CN tỉnh Quảng Bình
3 Mục đích và nhiệm vụ của luận văn
3.1 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở những lý luận về cán bộ, công chức và chất lượng công chức và nâng cao chất lượng đội ngũ công chức, luận văn tập trung làm rõ thực trạng về chất lượng công chức và đề xuất giải pháp, một số khuyến nghị nhằm nâng cao chất lượng công chức Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Bình
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
- Làm rõ cơ sở lý luận và sự cần thiết phải nâng cao chất lượng đội ngũ công chức Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Bình trong giai đoạn hiện nay
- Phân tích và đánh giá thực trạng chất lượng công chức Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Bình, từ đó phát hiện ra kết quả cũng như tồn tại, bất cập, hạn chế và nguyên nhân của hạn chế đó
- Đưa ra một số giải pháp và đề xuất một số kiến nghị nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ công chức Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Bình
Trang 64
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn
* Đối tượng nghiên cứu: Chất lượng công chức Sở Khoa học
và Công nghệ tỉnh Quảng Bình
* Phạm vi nghiên cứu: Đề tài tập trung nghiên cứu chất lượng công chức Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Bình, trong đó, số liệu nghiên cứu giới hạn trong giai đoạn 2011 - 2017, các giải pháp đề xuất có tầm nhìn đến năm 2020
5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận văn
5.1 Phương pháp luận:
Luận văn nghiên cứu dựa trên cơ sở lý luận Mác - Lê Nin, tư tưởng Hồ Chí Minh về đội ngũ công chức; các quan điểm, đường lối chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước về năng lực thực thi công vụ của công chức đáp ứng yêu cầu phát triển, hiệu quả nền công vụ hành chính nhà nước trong giai đoạn phát triển toàn diện đất nước
5.2 Phương pháp nghiên cứu
Luận văn sử dụng các phương pháp nghiên cứu cụ thể sau:
- Phương pháp nghiên cứu lý thuyết
- Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
+ Phương pháp thống kê, tổng hợp
+ Phương pháp phân tích: từ những số liệu đã được thống kê, tổng hợp tiến hành phân tích
- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm
6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn
- Luận văn góp phần về lý luận và thực tiễn vấn đề chất lượng công chức Sở Khoa học và Công nghệ dựa trên những phân
Trang 75
tích, đánh giá thực trạng chất lượng công chức cũng như đề xuất một
số giải pháp nâng cao chất lượng công chức Sở khoa học và công nghệ tỉnh Quảng Bình
- Luận văn có thể được xem là tài liệu tham khảo, giúp tham mưu cho lãnh đạo Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Bình, dựa vào đó đưa ra những chính sách, chế độ đảm bảo chất lượng và hoạt động của công chức khoa học và công nghệ
7 Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, phụ lục, danh mục tài liệu tham khảo, nội dung luận văn được bố cục thành 3 chương:
Chương 1 – Cơ sở lý luận về nâng cao chất lượng công chức
Chương 2 – Thực trạng chất lượng công chức Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Bình
Chương 3 – Quan điểm, phương hướng và giải pháp nâng cao chất lượng công chức Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Bình
Trang 86
Chương 1:
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG CHỨC
1.1 Một số khái niệm cơ bản
1.1.1 Cơ quan hành chính nhà nước:
Cơ quan hành chính nhà nước là một loại cơ quan trong bộ máy nhà nước được thành lập theo hiến pháp và pháp luật, để thực hiện quyền lực nhà nước, có chức năng quản lý hành chính nhà nước trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội.[1]
1.1.2 Khái niệm công chức
Công chức là công dân Việt Nam, được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh trong cơ quan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội ở trung ương, cấp tỉnh, cấp huyện; trong cơ quan, đơn vị thuộc Quân đội nhân dân mà không phải là sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công nhân quốc phòng; trong cơ quan, đơn vị thuộc Công an nhân dân mà không phải
là sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên nghiệp và trong bộ máy lãnh đạo, quản
lý của đơn vị sự nghiệp công lập của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội (sau đây gọi chung là đơn vị sự nghiệp công lập), trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước; đối với công chức trong bộ máy lãnh đạo, quản lý của đơn vị
sự nghiệp công lập thì lương được bảo đảm từ quỹ lương của đơn vị
sự nghiệp công lập theo quy định của pháp luật [30]
1.1.3 Công chức hành chính
Công chức hành chính nhà nước là bộ phận quan trọng, là chủ thể của bộ máy hành chính nhà nước, được đào tạo, bổ nhiệm theo một hẹ thống riêng và mang tính ổn định, thực hiện chức năng quản
Trang 97
lý nhà nước, bảo đảm thực thi quyền lực hành chính nhà nước đối với xã hội
1.1.5 Khái niệm chất lượng
Theo Từ điển tiếng Việt của Viện Ngôn ngữ học do nhà xuất bản Đà Nẵng xuất bản năm 2000 [37, tr.144] : “Chất lượng là cái tạo nên phẩm chất, giá trị của một con người, một sự vật, sự việc” Tuy nhiên, chất lượng công chức không hoàn toàn giống với chất lượng của các loại hàng hóa, dịch vụ, bởi con người là một thực thể phức tạp Hơn nữa, mỗi công chức không thể tồn tại biệt lập
mà phải được đặt trong mối quan hệ với cả tập thể
1.1.6 Khái niệm chất lượng công chức
Chất lượng công chức là: tập hợp tất cả những đặc điểm, thuộc tính của từng công chức phù hợp với cơ cấu, đáp ứng được yêu cầu theo nhiệm vụ và chức năng của cơ quan, đơn vị, đồng thời là tổng hợp những mối quan hệ giữa các cá nhân cán bộ, công chức với nhau; sự phối kết hợp hoạt động trong thực thi nhiệm vụ chung nhằm đáp ứng yêu cầu, mục tiêu chung một thời điểm nhất định của tỉnh 1.2 Đặc điểm, vai trò của công chức Sở Khoa học và Công nghệ
Với tư cách là một loại hình công chức quản lý nhà nước, trước hết công chức Sở Khoa học và công nghệ cũng thể hiện vai trò quản
lý nhà nước, đồng thời thể hiện vai trò đặc thù của Sở cụ thể:
Tham mưu, giúp Ủy ban nhân dân tỉnh quản lý nhà nước về khoa học và công nghệ
Với chức năng đặc thù của mình, đội ngũ công chức Sở là lực lượng quan trọng trong việc tham mưu, triển khai các hoạt động của
Trang 10- Quản lý, tổ chức giám định, đăng ký, cấp, điều chỉnh, thu hồi, gia hạn các loại giấy phép, giấy chứng nhận, giấy đăng ký, văn bằng, chứng chỉ
- Lập kế hoạch và dự toán chi đầu tư phát triển, chi sự nghiệp khoa học và công nghệ từ ngân sách nhà nước hàng năm dành cho lĩnh vực khoa học và công nghệ của địa phương
- Về quản lý hoạt động nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ: Tổ chức việc xác định, đặt hàng, tuyển chọn, giao trực tiếp, đánh giá, nghiệm thu nhiệm vụ khoa học và công nghệ; tổ chức giao quyền sở hữu và quyền sử dụng kết quả nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ sử dụng ngân sách nhà nước cho tổ chức, cá nhân;
- Về phát triển thị trường khoa học và công nghệ, doanh nghiệp khoa học và công nghệ, tổ chức khoa học và công nghệ và tiềm lực khoa học và công nghệ
- Tổ chức nghiên cứu, ứng dụng tiến bộ khoa học - kỹ thuật và công nghệ; khai thác, công bố, tuyên truyền kết quả nghiên cứu khoa học, nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ và các hoạt động khoa học và công nghệ khác; phối hợp triển khai thực hiện nhiệm vụ
Trang 11và cá nhân; quản lý chỉ dẫn địa lý, địa danh, dấu hiệu khác chỉ nguồn gốc địa lý đặc sản địa phương;
- Về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng: Tổ chức việc xây dựng
và tham gia xây dựng quy chuẩn kỹ thuật địa phương; phổ biến áp dụng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, quy chuẩn kỹ thuật địa phương; quản lý,
- Về ứng dụng bức xạ và đồng vị phóng xạ, an toàn bức xạ và hạt nhân: Tổ chức thực hiện các chương trình, dự án và các biện pháp để thúc đẩy ứng dụng bức xạ và đồng vị phóng xạ phục vụ phát triển kinh tế - xã hội;
- Về thông tin, thống kê khoa học và công nghệ: Tổ chức hướng dẫn và triển khai thực hiện việc thu thập, đăng ký, lưu giữ và công bố thông tin về nhiệm vụ khoa học và công nghệ tại địa phương
- Về dịch vụ công: Hướng dẫn các tổ chức sự nghiệp thực hiện dịch vụ công trong lĩnh vực khoa học và công nghệ trên địa bàn
- Giúp Ủy ban nhân dân tỉnh quản lý nhà nước về hoạt động khoa học và công nghệ đối với doanh nghiệp, tổ chức kinh tế tập thể, kinh tế tư nhân hoạt động trên địa bàn theo quy định của pháp luật
- Thực hiện hợp tác quốc tế về khoa học và công nghệ theo quy định của pháp luật và theo phân công, phân cấp hoặc ủy quyền của
Ủy ban nhân dân tỉnh, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh
Trang 1210
- Thực hiện công tác thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại,
tố cáo trong lĩnh vực khoa học và công nghệ theo quy định của pháp luật và theo sự phân công hoặc ủy quyền của Ủy ban nhân dân tỉnh; tổ chức việc tiếp công dân và thực hiện các quy định về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, các quy định về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí; xử lý theo thẩm quyền hoặc kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý các vi phạm pháp luật trong lĩnh vực khoa học và công nghệ theo quy định của pháp luật
- Quản lý tổ chức bộ máy, biên chế công chức, số lượng người làm việc trong các đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Sở; thực hiện chế độ tiền lương và chính sách, chế độ đãi ngộ, đào tạo, bồi dưỡng, khen thưởng, kỷ luật đối với công chức, viên chức và người lao động [43]
1.3 Chất lượng, và các hoạt động nâng cao chất lượng công chức Sở Khoa học và Công nghệ
1.3.1 Chất lượng công chức
Chất lượng công chức được thể hiện ở trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng nghề nghiệp, phương pháp làm việc nhóm, khả năng quy tụ, đoàn kết mọi người, trình độ ngoại ngữ, tin học, sự hiểu biết về chính trị, xã hội, phẩm chất đạo đức, lòng trung thành với Đảng, Nhà nước, tinh thần tận tụy phục vụ nhân dân, kinh nghiệm công tác, khả năng thích nghi với hoàn cảnh về chính trị, kinh tế, xã hội
Chất lượng đội ngũ công chức là một trạng thái nhất định của đội ngũ đó được đánh giá thông qua tính hiệu quả quản lý nhà nước trên lĩnh vực khoa học và công nghệ cũng như trình độ và năng lực trên cơ sở hoạt động thực hiện chức năng của đội ngũ này, đồng thời
Trang 1311
phản ánh mối quan hệ phối hợp giữa các yếu tố, các thành viên cấu thành nên kỹ năng, phương pháp ứng xử với công việc liên quan đến hoạt động khoa học và công nghệ
1.3.2 Nâng cao chất lượng công chức
Việc nâng cao chất lượng công chức được thực hiện thông qua các hoạt động: tuyển dụng, quy hoạch, bố trí, sử dụng, đào tạo, bồi dưỡng, đãi ngộ, tạo động lực, đánh giá, xếp loại và kiểm tra giám sát công chức
1.3.4 Nâng cao chất lượng công chức khoa học công nghệ Nâng cao chất lượng công chức Sở Khoa học và Công nghệ là vấn đề hết sức quan trọng trong giai đoạn hiện nay Việc nâng cao chất lượng công chức Sở Khoa học và Công nghệ xuất phát từ nhiệm
vụ chính trị, nhiệm vụ tổ chức, trên cơ sở những chủ trương, chính sách nhất quán của Đảng và Nhà nước ta Bao gồm các nội dung cơ bản sau:
Quy hoạch công chức
Đào tạo và bồi dưỡng công chức
Tuyển dụng công chức
Sử dụng công chức
Chế độ, chính sách đối với công chức
Kiểm tra, giám sát công chức trong thi hành công vụ
1.4 Các tiêu chí đánh giá chất lượng công chức
1.4.1 Tiêu chí đánh giá năng lực trình độ, kỹ năng nghiệp vụ của công chức
1.4.2 Tiêu chí kinh nghiệm làm việc và thâm niên công tác của công chức
Trang 141.4.5 Tiêu chí về sức khỏe, thể lực của công chức
1.4.6 Tiêu chí về trang thiết bị, cơ sở vật chất và văn hóa công sở
1.5 Các nhân tố ảnh hưởng tới chất lượng công chức khoa học và công nghệ
1.5.1 Các nhân tố khách quan
1.5.2 Các nhân tố chủ quan
- Công tác tuyển dụng công chức
- Công tác đào tạo, bồi dưỡng nâng cao chuyên môn nghiệp vụ cho công chức
- Công tác đánh giá năng lực công chức
- Đạo đức công vụ của công chức
- Công tác bố trí, sử dụng công chức
- Tiền lương và chế độ đãi ngộ đối với công chức
- Cơ sở vật chất