Bài thu hoạch bồi dưỡng thường xuyên Module GVPT 09: Thực hiện quyền dân chủ trong nhà trường trong các cơ sở giáo dục phổ thông

Bài thu hoạch bồi dưỡng thường xuyên Module GVPT 09: Thực hiện quyền dân chủ trong nhà trường trong các cơ sở giáo dục phổ thông trình bày về việc thực hiện dân chủ trong trường học sẽ giúp cho CB-GV- CNV, học sinh… ý thức được quyền và nghĩa vụ của mình trong nhà trường. Thực tế, không phải ai cũng nhận thức hết được đầy đủ quyền và nghĩa vụ của mình trong tập thể.

Bài thu ho ch b i d ạ ồ ưỡ ng th ườ ng xuyên Module GVPT 09: Th c ự  

hi n quy n dân ch  trong nhà tr ệ ề ủ ườ ng trong các c  s  giáo ơ ở  

d c ph  thông ụ ổ

CNXH   nở ước ta l y m c tiêu phát tri n toàn di n con ngấ ụ ể ệ ười. Trường h c là n iọ ơ  

di n ra ho t đ ng d y và h c và th c hi n m c tiêu trên; do đó, vi c th c hi n t tễ ạ ộ ạ ọ ự ệ ụ ệ ự ệ ố   Quy ch  dân ch    trế ủ ở ường h c có m t t m quan tr ng không ch  trong lĩnh v cọ ộ ầ ọ ỉ ự   giáo d c, mà còn trong s  nghi p xây d ng và phát tri n đ t nụ ự ệ ự ể ấ ước

Th  nh t ứ ấ , vi c th c hi n dân ch  trong trệ ự ệ ủ ường h c s  giúp cho CB­GV­ CNV, h cọ ẽ ọ   sinh… ý th c đứ ược quy n và nghĩa v  c a mình trong nhà trề ụ ủ ường. Th c t , khôngự ế  

ph i ai cũng nh n th c h t đả ậ ứ ế ược đ y đ  quy n và nghĩa v  c a mình trong t pầ ủ ề ụ ủ ậ  

th  Vi c không n m rõ quy n và nghĩa v  c a mình thì cá nhân s  th  đ ng,   l iể ệ ắ ề ụ ủ ẽ ụ ộ ỷ ạ   vào t p th ; không phát huy đậ ể ược h t kh  năng, s  c ng hi n c a mình cho tâpế ả ự ố ế ủ  

th  Khi cá nhân xác đ nh đ y đ  quy n và nghĩa v  c a mình thì s  t  giác và cể ị ầ ủ ề ụ ủ ẽ ự ố 

g ng th c hi n t t nhi m v  đắ ự ệ ố ệ ụ ược giao, nâng cao ý th c xây d ng t p th  v ngứ ự ậ ể ữ  

m nh.ạ

Th  hai ứ , n u v n đ  dân ch  trong nhà trế ấ ề ủ ường được th c hi n có hi u qu  s  t oự ệ ệ ả ẽ ạ   nên m t t p th  đoàn k t. Các thành viên tin tộ ậ ể ế ưởng l n nhau, tin vào cái tâm và cáiẫ  

t m c a ngầ ủ ười qu n lí s  t o nên s c m nh, c ng hi n h t s c mình vào vi c xâyả ẽ ạ ứ ạ ố ế ế ứ ệ  

d ng m t t p th  nhà trự ộ ậ ể ường v ng m nh.ữ ạ

Th  ba ứ , vi c th c hi n Quy ch  dân ch    trệ ự ệ ế ủ ở ường h c là vi c th c hi n quy n dânọ ệ ự ệ ề  

ch  tr c ti p c a nhân dân   c  c , c  th    đây là phát huy đủ ự ế ủ ở ơ ở ụ ể ở ược quy n làm chề ủ 

c a ngủ ườ ại d y và ngườ ọi h c. Qua đó, giáo viên có th  phát bi u ý ki n đóng gópể ế ế  

v  vi c xây d ng trề ệ ự ường l p, quá trình d y h c sao cho đ t hi u qu  cao; góp ý vớ ạ ọ ạ ệ ả ề  các v n đ  thu, chi ngân sách, s a ch a trấ ề ử ữ ường h c, h c h i kinh nghi m c a nhauọ ọ ỏ ệ ủ   trong công tác tác chuyên môn…; h c sinh, ph  huynh có th  phát bi u nh ngọ ụ ể ể ữ   nguy n v ng, tâm t  c a mình trong công tác qu n lí giáo d c c a nhà trệ ọ ư ủ ả ụ ủ ường cũng 

nh  công vi c gi ng d y c a giáo viên đ  vi c h c có th  đ t k t qu  cao.ư ệ ả ạ ủ ể ệ ọ ể ạ ế ả

Th  t ứ ư, th c hi n t t dân ch  trong trự ệ ố ủ ường h c s  phát huy đọ ẽ ược tính ch  đ ng,ủ ộ   sáng t o c a các thành viên trong nhà trạ ủ ường. N u t t c  CB­GV­ CNV cũng nhế ấ ả ư 

h c sinh phát huy đọ ược quy n làm ch , ch  đ ng th c hi n nhi m v , công vi cề ủ ủ ộ ự ệ ệ ụ ệ   chung c a nhà trủ ường thì m i vi c đọ ệ ược ti n hành thông su t, hi u qu  Ngế ố ệ ả ượ  c

l i, n u h  không ch  đ ng, sáng t o và phát huy quy n làm ch  c a mình thì sạ ế ọ ủ ộ ạ ề ủ ủ ẽ 

d n đ n tình tr ng trì tr , “cha chung không ai khóc”,…và hi u qu  c a t t c  m iẫ ế ạ ệ ệ ả ủ ấ ả ọ   công vi c c a nhà trệ ủ ường s  không đ t đúng yêu c u.ẽ ạ ầ

Th  năm ứ , khi th c hi n có hi u qu  dân ch  trong trự ệ ệ ả ủ ường h c s  t o d ng m tọ ẽ ạ ự ộ  

ni m tin v ng ch c c a Đ ng, Chính quy n đ a phề ữ ắ ủ ả ề ị ương, gi a nh ng CB­GV­CNV,ữ ữ  

v i ph  huynh và h c sinh. Trong nhà trớ ụ ọ ường, b  ph n qu n lí t  Chi b  Đ ng,ộ ậ ả ừ ộ ả   BGH, Công đoàn, Đoàn thanh niên, H i ph  n … luôn đ i m i phộ ụ ữ ổ ớ ương th c lãnhứ  

đ o theo hạ ướng rõ ràng, minh b ch trong m i công vi c và là t m gạ ọ ệ ấ ương t t, luônố  

bi t l ng nghe và chia s  nh ng ý ki n đóng góp cũng nh  nh ng nguy n v ng c aế ắ ẻ ữ ế ư ữ ệ ọ ủ   CB­GV­CNV, ph  huynh và h c sinh. T  đó, CB­GV­CNV, ph  huynh và h c sinhụ ọ ừ ụ ọ   tin tưởng,  ng h  và t  giác th c hi n t t nhi m v  c a mình trong công tác d yủ ộ ự ự ệ ố ệ ụ ủ ạ  

và h c.ọ

N i dung th c hi n quy ch  dân ch  c  s  trong tr ộ ự ệ ế ủ ơ ở ườ ng h c ọ

Quá trình xây d ng CNXH   nự ở ước ta t  x a đ n nay luôn l y con ngừ ư ế ấ ười là m cụ   tiêu phát tri n c a xã h i. V i m c tiêu này thì Giáo d c đóng vai trò trung tâm,ể ủ ộ ớ ụ ụ  

tr c ti p đào t o, b i dự ế ạ ồ ưỡng nên ngu n nhân l c, nhân tài cung c p ngu n lao đ ngồ ự ấ ồ ộ  

có ch t lấ ượng cho đ t nấ ước, đáp  ng cho yêu c u ngày càng cao c a quá trình côngứ ầ ủ   nghi p hóa­hi n đ i hóa (CNH­HĐH) cũng nh  b t k p v i các nệ ệ ạ ư ắ ị ớ ước trên th  gi iế ớ   trong xu th  h i nh p hi n nay.ế ộ ậ ệ

Nhà trường là n i th c hi n vai trò nêu trên c a giáo d c… Trơ ự ệ ủ ụ ường h c XHCN­ọ

trường h c c a ch  đ  dân ch  nên c n ph i có dân ch  trong trọ ủ ế ộ ủ ầ ả ủ ường h c. Trongọ  

trường h c, dân ch  đọ ủ ược th  hi n trong m i quan h  gi a cácể ệ ố ệ ữ

CB­GV­CNV,   BGH   v i   CB­GV­CNV,   giáo   viên­h c   sinh­ph   huynh   h cớ ọ ụ ọ   sinh….cũng là dân ch  tr c ti p và theo c  ch  “dân bi t, dân bàn, dân làm, dânủ ự ế ơ ế ế  

ki m tra”. Qua đó, CB­GV­CNV, h c sinh, ph  huynh h c sinh có quy n để ọ ụ ọ ề ược bi tế  

thông tin v  k  ho ch, ch  trề ế ạ ủ ương ho t đ ng c a nhà trạ ộ ủ ường; được tr c ti p thamự ế   gia đóng góp ý ki n v  các v n đ  c a nhà trế ề ấ ề ủ ường cũng nh  giám sát, ki m tra cácư ể  

ho t đ ng c a nhà trạ ộ ủ ường…Đáp  ng yêu c u này, ngày 01 tháng 3 năm 2000, Bứ ầ ộ  GD&ĐT đã ra quy t đ nh s  04/2000/QĐ­BGDĐT v  vi c ban hành “Quy ch  th cế ị ố ề ệ ế ự  

hi n dân ch  trong ho t đ ng c a nhà trệ ủ ạ ộ ủ ường”. Trong đó, Quy t đ nh nêu rõ quy nế ị ề  

và trách nhi m c  th  c a các cá nhân, t  ch c có liên quan trong vi c th c hi nệ ụ ể ủ ổ ứ ệ ự ệ   Quy ch  dân ch  trong nhà trế ủ ường

Trong nh ng năm qua, k  t  khi th c hi n Ch  th  s  30­CT/TW và sau đó là Quy tữ ể ừ ự ệ ỉ ị ố ế  

đ nh s  04/2000/QĐ­BGDĐT, Ngành Giáo d c đã có nhi u chuy n bi n, trong đóị ố ụ ề ể ế  

có nh ng m t tích c c và tiêu c c. H  th ng trữ ặ ự ự ệ ố ường h c, b c h c đọ ậ ọ ược duy trì, cơ 

s  v t ch t ph n nào đở ậ ấ ầ ược c i thi n đáp  ng cho nhu c u d y và h c, đ c bi t làả ệ ứ ầ ạ ọ ặ ệ  

 nh ng thành ph  l n nh  Hà N i và Thành ph  H  Chí Minh. Ch ng trình h c,

sách giáo khoa được thay đ i, c i thi n phù h p h n v i t ng đ i tổ ả ệ ợ ơ ớ ừ ố ượng h c sinh.ọ  

Đ i ngũ giáo viên đ y đ , độ ầ ủ ược đào t o đ y đ , đúng chuyên môn. Đa s  giáo viênạ ầ ủ ố   yêu ngh , ch  đ ng sáng t o trong vi c đ i m i phề ủ ộ ạ ệ ổ ớ ương pháp d y h c, có ý th cạ ọ ứ   trách nhi m cao. Gia đình, xã h i và nhà trệ ộ ường ngày càng quan tâm đ u t  cho giáoầ ư  

d c nhi u h n trụ ề ơ ước. Nh ng tâm t , nguy n v ng c a ph  huynh, h c sinh, giáoữ ư ệ ọ ủ ụ ọ   viên được quan tâm nhi u h n trề ơ ước. Nh ng ý ki n đóng góp v  vi c xây d ngữ ế ề ệ ự  

trường, l p, k  ho ch ho t đ ng c a nhà trớ ế ạ ạ ộ ủ ường được chú tr ng h n…ọ ơ

V  vi c th c hi n dân ch  trong nhà trề ệ ự ệ ủ ường, theo đánh giá c a B  GD&ĐT, “vi củ ộ ệ  

th c hi n dân ch  c  s  góp ph n xây d ng, nâng cao ch t lự ệ ủ ơ ở ầ ự ấ ượng đ i ngũ nhà giáoộ  

v  ph m ch t, đ o đ c, l i s ng và năng l c chuyên môn nghi p v  M t s  bi uề ẩ ấ ạ ứ ố ố ự ệ ụ ộ ố ể  

hi n tiêu c c, m t dân ch  trong các nhà trệ ự ấ ủ ường đã t ng bừ ước được ngăn ch n vàặ  

gi i quy t k p th i. …Đ n nay, 100% các c  s  GD&ĐT công l p đã t  ch c H iả ế ị ờ ế ơ ở ậ ổ ứ ộ   ngh  cán b  viên ch c v i tinh th n dân ch , c i m , th ng th n, công khai nh ngị ộ ứ ớ ầ ủ ở ở ẳ ắ ữ  

v n đ  v  tài chính; tuy n d ng, b  nhi m nhân s ; ho t đ ng đào t o, tuy nấ ề ề ể ụ ổ ệ ự ạ ộ ạ ể   sinh.”

Tuy nhiên, bên c nh đó, Ngành Giáo d c v n còn r t nhi u h n ch  tiêu c c ch aạ ụ ẫ ấ ề ạ ế ự ư  

gi i quy t đả ế ược. Trên th c t  v i h  th ng, chự ế ớ ệ ố ương trình cũng nh  cách qu n lý…ư ả  

ch a đáp  ng đ  nh ng yêu c u c a quá trình CNH­HĐH đ t nư ứ ủ ữ ầ ủ ấ ước. C  s  v tơ ở ậ  

ch t, đ c bi t là nh ng vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa ch a đ t yêu c u.ấ ặ ệ ữ ư ạ ầ  

Chương trình h c ch a phù h p, không sát v i yêu c u c a th c ti n, thi u đào t oọ ư ợ ớ ầ ủ ự ễ ế ạ  

kĩ năng và th c hành… d n đ n tình tr ng h c sinh­ sinh viên ra trự ẫ ế ạ ọ ường không làm  đúng chuyên ngành ho c thi u kĩ năng th c hành phù h p v i yêu c u c a côngặ ế ự ợ ớ ầ ủ  

vi c và ph i đào t o l i đ n đ n hao phí thêm th i gian, công s c và ti n b c…ệ ả ạ ạ ẫ ế ờ ứ ề ạ Còn m t b  ph n nh  giáo viên ch a tích c c đ i m i phộ ộ ậ ỏ ư ự ổ ớ ương pháp d y h c, chạ ọ ủ 

y u truy n đ t ki n th c m t cách th  đ ng, m t chi u, ch a phát huy đế ề ạ ế ứ ộ ụ ộ ộ ề ư ược tính 

ch  đ ng, sáng t o và t  h c c a h c sinh. M t s  giáo viên có nh ng bi u hi n,ủ ộ ạ ự ọ ủ ọ ộ ố ữ ể ệ   thái đ  không phù h p v i môi trộ ợ ớ ường s  ph m trong cách  ng x  v i đ ngư ạ ứ ử ớ ồ   nghi p, ph  huynh và h c sinh. C  ch , chính sách hi n nay ch a t o nên đ ngệ ụ ọ ơ ế ệ ư ạ ộ  

l c, khuy n khích giáo viên gi i phát huy h t kh  năng trong s  nghi p c a mình.ự ế ỏ ế ả ự ệ ủ  

M t v n đ  đáng l u ý là nh ng b t c p trong công tác qu n lí: “Đã xu t hi n quáộ ấ ề ư ữ ấ ậ ả ấ ệ   nhi u các trề ường h p nh ng Thông t , quy ch , quy đ nh, chu n m c đợ ữ ư ế ị ẩ ự ược các cơ  quan qu n lí   B  ban hành thi u s c s ng, không thi t th c, đ i ngũ giáo viênả ở ộ ế ứ ố ế ự ộ   không hi u, không bi t cách th c hi n. D n đ n tình tr ng nhi u Thông t , quyể ế ự ệ ẫ ế ạ ề ư  

ch  có đ nh hế ị ướng t t đ p, ti n b , có giá tr  đ i m i nh ng khi tri n khai th cố ẹ ế ộ ị ổ ớ ư ể ự  

hi n l i không đ t hi u qu  nh  mong mu n. Th m chí d n đ n s  b c xúc trongệ ạ ạ ệ ả ư ố ậ ẫ ế ự ứ  

d  lu n; nhi u chuyên gia giáo d c, giáo viên và c  các ph  huynh phàn nàn, kêuư ậ ề ụ ả ụ  

ca, ph n đ i… Đ c bi t nguy h i là khi tính kh  thi c a các Thông t  g p v n đ ,ả ố ặ ệ ạ ả ủ ư ặ ấ ề  

vi c th c hi n thông t    các vùng mi n, các c  s  giáo d c có s  chênh l ch, đ iệ ự ệ ư ở ề ơ ở ụ ự ệ ộ   ngũ giáo viên và h c sinh kh n kh , cha m  h c sinh b c xúc, cán b  qu n lí c pọ ố ổ ẹ ọ ứ ộ ả ấ  

trường đau đ u, b  t c…thì ngầ ế ắ ười ta l i đ  l i cho giáo viên, quy k t cho giáo viênạ ổ ỗ ế   không hi u, không bi t làm, không chăm ch …Đi u đó th t phi lí, ch ng t  s  quanể ế ỉ ề ậ ứ ỏ ự   liêu đã tr  thành tr ng b nh trong b  máy qu n lí giáo d c c a nở ọ ệ ộ ả ụ ủ ước ta. Đi u nàyề  

ch ng t  nh ng ngứ ỏ ữ ườ ềi đ  xu t và ti n hành các d  án, các thông t  không ch  thi uấ ế ự ư ỉ ế   cái tâm mà còn thi u cái t m c a nhà qu n lí”. Theo đó, r t nhi u v n đ  đangế ầ ủ ả ấ ề ấ ề  

xu t phát t  ngấ ừ ười qu n lí t  trên xu ng t  vi c ho ch đ nh đ n vi c hả ừ ố ừ ệ ạ ị ế ệ ướng d nẫ  

th c hi n; qua đó kh ng đ nh t m quan tr ng c a cái tâm và cái t m c a ngự ệ ẳ ị ầ ọ ủ ầ ủ ườ  i

qu n lí. Ngoài ra, trong các trả ường h c hi n nay, xu t hi n tình tr ng dân chọ ệ ấ ệ ạ ủ  mang tính hình th c; đó là các nhà qu n lí v n quy t theo ý mình m c dù có t  ch cứ ả ẫ ế ặ ổ ứ   bàn b c và l y ý ki n. Nh ng ch  trạ ấ ế ữ ủ ương, k  ho ch thu, chi… ch a rõ ràng, th mế ạ ư ậ   chí không công khai d n đ n tình tr ng giáo viên, ph  huynh, h c sinh không rõ,ẫ ế ạ ụ ọ  

gây ra nh ng d  lu n tiêu c c cũng nh  suy gi m lòng tin vào cán b  qu n lí. Đâyữ ư ậ ự ư ả ộ ả  

là tình tr ng di n ra   không ít các trạ ễ ở ường h c trên c  nọ ả ước

Cũng theo đánh giá c a lãnh đ o B  GD&ĐT: “  m t vài c  s  giáo d c còn mangủ ạ ộ Ở ộ ơ ở ụ   tính hình th c, ch a đi vào chi u sâu. Phứ ư ề ương châm “Dân bi t, dân bàn, dân làm,ế   dân ki m tra” đôi khi ch a để ư ược th c hi n tri t đ , gây nên nh ng khi u ki n. Cự ệ ệ ể ữ ế ệ ơ 

ch  qu n lí áp đ t, can thi p b ng các bi n pháp hành chính ch a đế ả ặ ệ ằ ệ ư ược kh c ph cắ ụ  

m t cách tri t đ  Cá bi t, m t s  n i v n đ  x y ra tình tr ng thi u dân ch , m tộ ệ ể ệ ộ ố ơ ẫ ể ả ạ ế ủ ộ   vài cá nhân vi ph m đ o đ c nhà giáo, làm  nh hạ ạ ứ ả ưởng x u đên danh d  nhà giáo vàấ ự  

uy tín c a Ngành Giáo d c.”ủ ụ

Th c ti n cho th y r ng   n i nào mà vi c th c hi n Quy ch  dân ch  đự ễ ấ ằ ở ơ ệ ự ệ ế ủ ược th cự   hiên tri t đ  nh t thì n i đó có n n n p, k  cệ ể ấ ơ ề ế ỉ ương. Các CB­GV­ CNV tin tưởng và 

t  giác th c hi n nh ng k  ho ch do cán b  qu n lí đ  ra; ph  huynh tin tự ự ệ ữ ế ạ ộ ả ề ụ ưởng và 

ng h  nh ng k  ho ch c a nhà tr ng; h c sinh yên tâm và c  g ng h c t p…t

đó thúc đ y hi u qu  cao trong công tác qu n lí, t t c  t o nên m t t p th  đoànẩ ệ ả ả ấ ả ạ ộ ậ ể  

k t, v ng m nh và đ t đế ữ ạ ạ ược nhi u thành tích.ề