Đề tài "Đánh giá và đề xuất biện pháp quản lý hiệu quả rác thải sinh hoạt tại chợ Xóm Củi Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh"
Trang 1CHƯƠNG 1 MỞ ĐẦU 1.1 Tính cấp thiết của việc thực hiện đề tài
Khi đất nước ta còn nghèo nàn, lạc hậu, kinh tế chưa phát triển, lượng rác thải ra rất
ít và hầu như không ai quan tâm đến vấn đề môi trường Nhưng ngày nay dân sốnước ta tăng lên rất nhanh, kinh tế xã hội phát triển đồng thời các đô thị mọc lên và
mở rộng một cách nhanh chóng Đi đôi với sự phát triển đô thị thì hiện nay ô nhiễmmôi trường là một vấn đề đang rất được quan tâm Một trong những nguồn gây ônhiễm đang ảnh hưởng rất lớn đến môi trường sống hiện nay là rác thải sinh hoạt Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) đang trong xu thế phát triển kinh tế dẫn đếnnhiều vấn đề môi trường nảy sinh, đặc biệt là tại các vùng đô thị tập trung như Quận
8 Trong đó việc quản lý rác thải sinh hoạt đặc biệt là rác thải tại chợ là một trongnhững vấn đề cần quan tâm
Quận 8 là quận ven nội thành với diện tích 19,18 ha và là một trong những quận có
hệ thống kênh rạch nhiều nhất của TP.HCM với dân số 406.176 (năm 2009) Đây làmột trong những quận của thành phố đang trong tiến trình đô thị hóa, dân số tăngnhanh, các nhà máy, trung tâm thương mại, chợ đang được xây dựng và cải tạo.Trong đó, chợ Xóm Củi – là chợ lớn thứ hai tại Quận 8 (sau chợ Bình Điền) đượcxây dựng tại Phường 11 nhằm đáp ứng nhu cầu mua sắm, tiêu dùng của dân cư tạicác phường 10; 11; 12;… Do vị trí nằm cắt ngang rạch Ụ Cây nên chợ là một trongnhững địa điểm tập kết để lên hàng hóa đồng thời chợ tiếp giáp với nhiều con hẻmchằng chịt nên lượng rác thải ra hàng ngày tương đối lớn và rất khó để kiểm soát.Tuy đã ký hợp đồng với Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên Dịch vụ côngích Quận 8, nhưng sau khi chợ tan vẫn còn tình trạng rác thải chất thành đốngkhông được đưa đến nơi tập kết đã quy định, mỗi tiểu thương không tự giác thugom rác tại gian hàng của mình, đồng thời rác trong quá trình vận chuyển hàng hóa
từ tàu, thuyền vứt bừa bãi trên rạch Ụ Cây Bên cạnh đó do phải chờ xe ép rác đếnlấy sẽ phát sinh mùi, ruồi, nhặng,…ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân khu vựcquanh chợ cũng như mỹ quan của khu vực và Quận
Đề tài “Đánh giá và đề xuất biện pháp quản lý hiệu quả rác thải sinh hoạt tại chợ Xóm Củi Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh” được thực hiện xuất phát từ
việc nhận thức tầm quan trọng của vấn đề quản lý rác thải tại chợ và các tác độngcủa nó đến môi trường
Trang 21.2 Mục tiêu và nội dung thực hiện
1.2.1 Mục tiêu thực hiện
Đề tài được thực hiện với mục tiêu nhằm đánh giá hiện trạng quản lý rác thải tại chợXóm Củi Quận 8, TP Hồ Chí Minh Trên cơ sở đó đề xuất những giải pháp kháchquan góp phần nâng cao hiệu quả trong công tác quản lý rác thải tại chợ Xóm Củi
1.2.2 Nội dung thực hiện
- Tìm hiểu về chợ Xóm Củi Quận 8, TP Hồ Chí Minh
- Khảo sát khối lượng, thành phần của rác thải tại chợ Xóm Củi
- Đánh giá công tác quản lý rác thải tại chợ Xóm Củi
- Đề xuất biện pháp quản lý hiệu quả rác thải tại chợ Xóm Củi
1.3 Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp khảo sát thực địa: đi tham quan chợ để có cái nhìn tổng quát về hoạtđộng của chợ Đồng thời có những ghi nhận về thời gian, công tác thu gom rác thải
do công ty TNHH MTV DVCI Quận 8 cũng như công tác thu dọn rác thải của tiểuthương tại chợ
- Phương pháp thu thập thông tin, tài liệu: thu thập các tài liệu, số liệu có liên quanđến đề tài từ ban quan lý chợ Xóm Củi, thầy cô, mạng Internet… Sau đó sẽ lựachọn những thông tin phù hợp và cần thiết nhất
- Phương pháp xử lý số liệu: từ các số liệu thu thập được, tổng hợp lại và đưa ra một
số liệu thống nhất, chính xác nhất làm cơ sở đánh giá và giải quyết các vấn đề cầnquan tâm
- Phương pháp tham khảo ý kiến chuyên gia: thầy cô, nhân viên Ban quản lý chợXóm Củi, các anh chị trong đội thu gom, vận chuyển rác của Công ty Trách nhiệmhữu hạn một thành viên Dịch Vụ Công Ích Quận 8
1.4 Ý nghĩa khoa học, môi trường
1.4.1 Tính mới của đề tài
Tuy đề tài chỉ được thực hiện và áp dụng trong phạm vi nhỏ (chợ) nhưng nó phùhợp với hoàn cảnh hiện nay: công tác bảo vệ môi trường cần được thực hiện từ cấpthấp nhất đến cấp cao nhất Mỗi cá nhân, tập thể, đơn vị phải tự ý thức trong việcbảo vệ môi trường Với đặc điểm chung của các chợ trên địa bàn Quận 8 (khôngbao gồm chợ đầu mối Bình Điền) tương đối giống nhau nên những đề xuất sẽ có thểkhả thi khi áp dụng cho những chợ còn lại: chợ Lò Than, chợ Nhị Thiên Đường,…Bên cạnh đó, việc quản lý tốt rác thải tại chợ và khu vực xung quanh chợ sẽ phầnnào giảm bớt gánh nặng cho công ty cung cấp dịch vụ môi trường (Công ty TNHHMTV DVCI Quận 8), tạo điều kiện cho công ty hoàn thành tốt công tác của mình và
Trang 3góp phần giảm gánh nặng về môi trường, làm tăng mỹ quan cho khu vực – đangtrong giai đoạn thực hiện “Dự án chỉnh trang đô thị rạch Ụ Cây và Quận 8.
1.4.2 Ý nghĩa khoa học – thực tiễn
Quận 8 – một trong những quận của thành phố đang trong tiến trình đô thị hóa, dân
số tăng nhanh, các nhà máy, trung tâm thương mại đang được xây dựng và cải tạo
do đó quận phải đối với những khó khăn và thuận lợi Hiện quận đang trong giaiđoạn thực hiện “ Dự án chỉnh trang đô thị rạch Ụ Cây” được thực hiện trong 5 năm,
từ năm 2011 – 2016 Trong tương lai chợ Xóm Củi sẽ được nâng cấp thành trungtâm thương mại Mặc dù một số hộ dân đã được di dời, nhưng hiện tại vẫn còn một
bộ phận người dân sống trong những con hẻm chằng chịt và tương đối phức tạpxung quanh chợ Hàng ngày, họ cũng buôn bán cùng với tiểu thương và nhữngngười buôn bán xung quanh khu vực dự án (những người này không chịu sự quản lýcủa Ban quản lý chợ) thải ra một lượng rác thải tương đối lớn Nếu không đượcquản lý hiệu quả, lượng rác thải này sẽ gây ảnh hưởng đến môi trường và conngười Đồng thời, do mức sống và trình độ dân trí của người dân tại Quận còn thấpnên thói quen đi chợ còn tồn tại và rác vẫn được thải hằng ngày Đề tài được thựchiện không những áp dụng tại chợ Xóm Củi mà còn có thể áp dụng cho một số chợkhác tại Quận như chợ Lò Than, chợ Nhị Thiên Đường,…trong công tác quản lý rácthải
1.4.3 Ý nghĩa môi trường
Công tác quản lý rác thải tại chợ góp phần thúc đẩy sự tham gia của ban quản lýchợ, tiểu thương và người dân khu vực xung quanh chợ vào việc bảo vệ môi trường.Đặc biệt là đơn vị tham gia cung cấp dịch vụ vệ sinh đô thị - Công ty TNHH MTVDVCI Quận 8, để cho đơn vị này cung cấp các dịch vụ vệ sinh môi trường ngàycàng nâng cao về chất lượng
Ngoài ra, đề tài cũng làm cho ý thức của tiểu thương và người dân khu vực quanhchợ được cải thiện và nâng cao, góp phần đem lại môi trường sạch, đẹp cho khu vựcchợ, cho người dân xung quanh và góp phần làm tăng mỹ quan cho Quận
1.5 Phạm vi nghiên cứu
Đề tài tập trung đánh giá về hiện trạng quản lý rác thải và đề xuất giải pháp quản lýhiệu quả cho chợ Xóm Củi, Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh Thời gian nghiên cứu
từ 22/09/2011 – 22/12/2011
Trang 4CHƯƠNG 2 TỔNG QUAN 2.1 Tổng quan về chợ Xóm Củi Quận 8, TP Hồ Chí Minh
2.1.1 Lịch sử hình thành và quá trình phát triển chợ Xóm Củi, Quận 8
Chợ Xóm Củi được xây dựng vào những năm 20 của thế kỷ XX Chợ được xâydựng trên diện tích hơn 3.000 m2 thuộc ấp Xóm Củi cũ Nay là tên đường tạiphường 11, quận 8, có chiều dài 430m, từ đường Tùng Thiện Vương (P11) đến rạch
Ụ Cây (P11)
Trước năm 1954, đây là chợ tự phát và có tên gọi là chợ Cây Đa (vì phía sau có cây
Đa lớn), quy mô tương đối nhỏ - chỉ bao gồm khu A (hiện tại) Lúc đầu, chợ chuyêncung cấp và bỏ mối guốc gỗ cho các tiểu thương nhờ vào vị trí giao thông thuận tiện– gần bến đò, bến xe lô Dần dần, chợ ngày càng phát triển sung túc, nhiều ngườidân từ nơi khác tập trung đến làm ăn mua bán Chợ trở nên chật hẹp và không thểphát triển thêm
Năm 2011, chợ Xóm Củi đã được xây dựng mở rộng thêm khu B, khu C Chợ mớisau khi xây xong rất khang trang, sạch sẽ trên khuôn viên đất khá rộng Ngay saukhi được đưa vào hoạt động, với lợi thế về giao thông thuỷ bộ cũng như tay nghềkinh doanh của bà con tiểu thương người Việt, Chợ Xóm Củi nhanh chóng trởthành khu kinh doanh sầm uất, giữ tính chất đầu mối cung cấp thủy sản cho cácvùng lân cận
Từ năm 1975 – 2003 chợ Xóm Củi trực thuộc sự quản lý của Ủy ban nhân dânPhường 11 và Phòng Kinh tế Quận 8
Đến tháng 12/2003 Ủy ban nhân dân Quận 8 ra quyết định số 6511/QĐ – UB ngày30/12/2003 nâng cấp chợ Xóm Củi thành chợ loại 2
2.1.2 Quy mô, ngành nghề kinh doanh
Chợ Xóm Củi hiện nay có trên 827 quầy sạp kinh doanh với hơn 10 nhóm ngànhhàng Các ngành hàng chủ lực bao gồm: trang sức xi mạ, vàng bạc đá quí, gia vị,mứt, bánh các loại, quần áo may sẵn, giày dép, đồ gia dụng (sành sứ, nhựa, nhôm,inox ), bách hoá tổng hợp, … Chợ được phân làm bốn khu vực: A, B1, B2, C.Các ngành hàng kinh doanh tại các khu được thể hiện trong hình 2.1
Trang 5CHỢ XÓM CỦI
Quần áo may sẵn (44 sạp)
Gạo (9 sạp)
…
Tạp phẩm – gia vị (26 sạp)
Thịt heo (17 sạp)
Dừa chuối (10 sạp)…
…
Rau (35 sạp)
Cá tôm (25 sạp)
Nghêu ốc (4 sạp)…
Hình 2.1 Các ngành kinh doanh tại các khu trong chợ Xóm Củi
Các mặt hàng kinh doanh tại khu A của chợ được thể hiện trong phụ lục 1 Cácmặt hàng kinh doanh chủ yếu bao gồm: quần áo may sẵn, vàng bạc – đá quý, vảisợi, giày dép,…
Khu B1của chợ chủ yếu kinh doanh các mặt hàng bao gồm: may quần áo, ăn uống, quần áo may sẵn, gạo, bún – mì, trái cây,…Chi tiết các ngành hàng được thể hiện trong phụ lục 2
Các mặt hàng kinh doanh chủ yếu tại khu B2 của chợ bao gồm: tạp phẩm – gia vị, thịt heo, dừa – chuối, chả bì, ăn uống,…Chi tiết các ngành hàng được thể hiện trongphụ lục 3
Các mặt hàng kinh doanh tại khu C được thể hiện trong phụ lục 4 Các mặt hàngkinh doanh chủ yếu bao gồm: rau, cá tôm, nghêu ốc,…
Các mặt hàng tại chợ rất phong phú và đa dạng về chủng loại, giá cả phù hợp vớisức mua của người có thu nhập trung bình Hình thức kinh doanh tại chợ chủ yếuvẫn là bán lẻ để phục vụ và đáp ứng người dân trong khu vực và các vùng lân cận Trong tình hình chung, toàn bộ các chợ trên địa bàn quận 8 nói chung và chợ XómCủi nói riêng, đều được sửa chửa và nâng cấp từ năm 2000 – 2002, hoặc mới đầu tưxây dựng từ năm 2005 – 2007 nên cơ sở vật chất – kỹ thuật tại các chợ đều đượcđảm bảo điều kiện hoạt động, các trang thiết bị PCCC đều được đầu tư theo đúng
Trang 6quy chuẩn của từng loại, quy mô chợ theo quy định và thường xuyên được duy tu,sửa chữa Hiện trạng hoạt động của các chợ trên địa bàn Quận 8 được thể hiện trongphụ lục 5
2.1.3 Cơ cấu tổ chức của ban quản lý chợ
Ban quản lý chợ Xóm Củi là đơn vị hành chính sự nghiệp có thu được thành lậptheo quyết định 348/QĐ – UB ngày 05/04/1995 của Ủy Ban Nhân Dân Quận 8 ChợXóm Củi hoạt động theo Nghị định 02/2003/NĐ – CP ngày 14/01/2003 của Chínhphủ về phát triển và quản lý chợ, Quyết định số 2249/QĐ–UB–TM ngày 16/7/1994của Uỷ ban nhân dân thành phố Hồ Chí Minh về việc công nhận hoạt động của chợXóm Củi và Nội quy chợ Xóm Củi do Uỷ ban nhân dân quận 8 phê duyệt ban hànhngày 10/10/2003 Ban quản lý chợ có 01 Trưởng ban và 02 Phó ban Trưởng banquản lý chợ phụ trách chung 01 Phó ban phụ trách công tác quản lý hành chínhNhà nước và 01 Phó ban phụ trách công tác Bảo vệ chợ, duy tu sửa chữa Cơ cấu bộmáy tổ chức của chợ Xóm Củi được thể hiện qua hình 2.2
Trang 7BAN QUẢN LÝ CHỢ
PHÓ BAN PHỤ TRÁCH BẢO VỆ DUY TU SỬA CHỮA
TỔ VĂN PHÒNG
PHÓ BAN QUẢN LÝ HÀNH CHÍNH
TỔ TÀI CHÍNH
Ban quản lý chợ có 03 bộ phận chuyên môn:
- Tổ Văn phòng – Tài chính – Kế hoạch
- Đội Bảo vệ chợ
- Tổ Duy tu – Kỹ thuật điện
Tổ Văn phòng – Tài chính – Kế hoạch
Quản lý hành chính về mặt Nhà nước mọi hoạt động kinh doanh của chợ Tổ chứcthực hiện thu nộp ngân sách theo chỉ tiêu kế hoạch của UBND Quận 8 giao hàng
Trang 8năm và kế hoạch tài chính tại đơn vị Hỗ trợ Đội thuế chợ Xóm Củi thực hiện việcthu thuế tại địa bàn chợ Xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch về phát triển kinh
tế xã hội tại chợ Tiếp nhận và hoà giải các vụ khiếu nại trong làm ăn mua bán
Đội Bảo vệ chợ
Phụ trách về ANTT và an toàn PCCC tại chợ, bảo vệ an toàn tài sản của Nhà nước
và hàng hoá của các hộ kinh doanh trong đêm
Tổ Duy tu – Kỹ thuật điện
Thực hiện các nhiệm vụ duy tu sửa chữa các hạng mục xuống cấp của chợ, sửachữa điện nước cho các hộ kinh doanh, quản lý, bảo trì hệ thống điện, máy phátđiện tại chợ đảm bảo cung cấp điện liên tục tại chợ
Chi bộ Đảng và các đoàn thể
Chợ Xóm Củi có Chi bộ chợ Xóm Củi và các đoàn thể gồm Công đoàn, Hội Phụ nữ
và Đoàn Thanh niên
2.2 Tổng quan về vùng nghiên cứu – Quận 8, TP Hồ Chí Minh
2.2.1 Vị trí địa lý
Quận 8 là quận ven của nội thành, toàn quận có 16 phường với diện tích tự nhiênkhoảng 19,18 ha trải dài theo hướng Đông – Tây, nằm án ngữ phía Tây – Namthành phố
- Phía Bắc giáp quận 5, lấy kênh Tàu Hũ và kênh Ruột Ngựa làm ranh giới tựnhiên
- Phía Đông giáp quận 4 và quận 7, lấy rạch Ông Lớn làm ranh giới tự nhiên
- Phía Tây và Nam giáp huyện Bình Chánh
Vị trí địa lý và quy hoạch sử dụng đất trong những năm tới ở Quận 8 được thể hiệntrong hình 2.3
Trang 9Hình 2.3 Bản đồ vị trí địa lý và quy hoạch sử dụng đất ở Quận 8
2.2.2 Điều kiện tự nhiên
2.2.2.1 Khí hậu
Quận 8 thuộc TP.HCM chịu ảnh hưởng của khí hậu nhiệt đới gió mùa Mỗi năm cóhai mùa chính Mùa mưa bắt đầu từ tháng 05 đến tháng 10 Mùa khô bắt đầu từtháng 11 đến cuối tháng 04 năm sau
Lượng mưa trung bình hàng năm: 1.939 mm
Nhiệt độ trung bình: 270C
Độ ẩm tương đối trung bình hàng năm: 79,5%
Khí hậu nhiệt đới gió mùa, nhiệt độ nóng ẩm nhìn chung thuận lợi cho định cư vàphát triển nông nghiệp
2.2.2.2 Địa hình – thủy văn
Địa hình Quận 8 với chế độ bán nhật triều làm cho sông nước ở Quận 8 bị nhiễmphèn, mặn, nhất là khu vực các phường 11, 12, 13 và 16 Song Quận 8 không phảikhông có nhiều vùng được phù sa các sông bồi đắp, tạo nên diện tích nông nghiệpcủa Quận 8 rộng gần 1/2 diện tích tổng thể Ở Quận 8 có những cánh đồng lúa xanhtốt (giáp huyện Bình chánh), những đồng ruộng cói lớn, những cánh đồng rau,những vườn dừa và trái cây quanh hồ ao nuôi cá mang sắc thái miền quê hơn làthành thị
Trang 102.2.3 Điều kiện kinh tế - xã hội
Tuy là quận nội thành nhưng Quận 8 lại bán nông bán thị, kinh tế có cả nôngnghiệp, cả công nghiệp, tiểu thủ công, dịch vụ và thương mại,… Kết cấu kinh tếđộc đáo ấy thích hợp với vị trí vùng đệm của Quận 8 và trước hết nó là sản phẩmcủa sự kết hợp lại những tầng lớp dân cư hội tụ về đây
Trên địa bàn Quận 8 có khu dân cư Bình Đăng, các ngành nghề chủ yếu trên địabàn Quận bao gồm: chế biến thực phẩm, nhựa, dệt…Các ngành này tập trung ở địabàn phường 6, phường 7, phường 13, phường 16 Đa số là các cơ sở vừa và nhỏ.Bên cạnh những thuận lợi cơ bản như được sự quan tâm đầu tư của thành phố trongphát triển kinh tế xã hội, sự phân cấp ngày càng nhiều sẽ tạo sự chủ động cho Quậnphát triển, đẩy nhanh quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa, đô thị hóa Tuynhiên, Quận cũng phải đối mặt với những khó khăn thử thách trước vấn đề hội nhập
và phát triển như: giải quyết việc làm, giảm áp lực gia tăng dân số, ổn định tìnhhình an ninh trật tự, khắc phục ô nhiễm môi trường,.…sẽ ảnh hưởng trực tiếp đếnviệc thực hiện những mục tiêu, kế hoạch phát triển trong tương lai
Định hướng phát triển kinh tế giai đoạn 2010 – 2015
Năm năm tới, Đảng bộ và nhân dân Quận 8 sẽ tập trung tiếp tục phát huy và đẩymạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế quận phát triển theo hướng dịch vụ, thương mại –công nghiệp sạch Phát huy tối đa tiềm năng sẵn có của quận, nhất là ưu thế về vị tríđịa lý, gắn kết với các quận lân cận có ưu thế về thương mại dịch vụ (gắn với quận1,5,6) để hình thành các ngành cung ứng dịch vụ hỗ trợ, phát huy các thế mạnhriêng của quận như tiếp giáp với đô thị mới, cảng sông Phú Định, chợ đầu mối BìnhĐiền để phát triển mạnh về thương mại dịch vụ, phục vụ cho sản xuất và đời sống.Thu hút các thành phần kinh tế đầu tư vào các ngành có giá trị gia tăng, tạo điềukiện phát triển các thành phần kinh tế, đặc biệt kinh tế tư nhân, kinh tế hợp tác vàhợp tác xã, khuyến khích loại hình doanh nghiệp vừa và nhỏ, đầu tư nước ngoài đểgiải quyết về lao động và đẩy mạnh chuyển giao công nghệ, quản lý, từng bước tiếpcận kinh tế tri thức Phấn đấu đạt tốc độ tăng về tổng doanh thu dịch vụ, thương mạibình quân từ 30 – 40%/năm, về giá trị sản xuất công nghiệp bình quân từ 10 – 15%/
năm (Nguồn:Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ Quận 8 lần thứ X nhiệm kỳ 2010 –
2015)
Định hướng phát triển quản lý tài nguyên môi trường giai đoạn 2010 – 2015Quản lý và sử dụng có hiệu quả các nguồn tài nguyên, tập trung hoàn thành côngtác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng nhà ở và đất ở Tiến hành xây dựng quyhoạch, phương án, đề án, kế hoạch cải tạo, nạo vét hệ thống kênh Tàu Hũ, kênh đôi
và cá kênh rạch tiêu thoát nước Tăng cường công tác quản lý, kiểm tra các khu vực
Trang 11sản xuất xen cài dân cư, kiên quyết không để tình trạng nước thải chưa qua xử lýtiêu thoát qua kênh rạch Nâng cao ý thức tự giác, trách nhiệm của các tầng lớpnhân dân trong công tác bảo vệ môi trường; tích cực giải quyết các điểm ô nhiễmmôi trường tren địa bàn; phát động trồng cây xanh ở khu dân cư và các khu công
cộng (Nguồn:Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ Quận 8 lần thứ X nhiệm kỳ 2010
– 2015)
2.2.4 Công tác quản lý và bảo vệ môi trường trên địa bàn Quận 8
Theo UBND quận 8, nước mặt tại các kênh thoát nước trên địa bàn quận đang bị ônhiễm trầm trọng Trong đó, các khu vực đáng báo động là hệ thống kênh Đôi, kênh
Tẻ, trạm cầu Phú Định, chợ Bình Điền, sông Chợ Đệm, Việc nước sông bị ônhiễm là do rác sinh hoạt của người dân sống ven kênh rạch Hiện nay, quận đangthực hiện dự án chỉnh trang đô thị tại một con rạch thông qua việc di dời người dânsống tạm bợ
Một vấn đề nan giải nữa của quận 8 là thiếu địa điểm tập kết rác Hiện nay quận cóhơn 55 điểm tập kết rác, tất cả đều gần khu dân cư và không đảm bảo vệ sinh Đángchú ý, các điểm tập kết rác đều lưu động vì bị người dân phản ứng Quận 8 đã cốgắng triển khai tốt việc gom rác ở các khu dân cư mới nhưng những điểm gom ráccần phải được quy hoạch ngay và đầu tư bô rác khép kín Vấn đề di dời các doanhnghiệp gây ô nhiễm môi trường đang rất được quan tâm Theo báo cáo, hiện nhiều
cơ sở y tế của quận 8 chưa có hệ thống xử lý nước thải, hoặc có nhưng chưa đượcvận hành đúng kỹ thuật Thời gian qua, Quận 8 đã xử phạt các doanh nghiệp gây ônhiễm trên 100 triệu đồng Đến năm 2010, có năm cơ sở sản xuất sẽ bị buộc phải di
dời (Nguồn:Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ Quận 8 lần thứ IX nhiệm kỳ 2005 –
2010)
2.2.5 Hiện trạng khu vực xung quanh chợ Xóm Củi
Chợ Xóm Củi tọa lạc tại đường Tùng Thiện Vương, Phường 11, Quận 8 và bị cắtngang bởi rạch Ụ Cây Do đó, hiện trạng môi trường cũng như đời sống của ngườidân khu vực này tương đối phức tạp
Từ bao đời nay, người dân ở rạch Ụ Cây, quận 8 sống cơ cực nơi lòng rạch Cuộcsống thương hồ của những thế hệ trước từ các tỉnh miền Tây Nam bộ, khi đến SàiGòn xưa đã quyết định lên bờ, ở lại làm ăn Để có chốn che mưa, che nắng, họ dựngnhững căn nhà tạm dọc ven bờ rạch Ụ Cây Qua hàng chục năm, những căn nhà venrạch Ụ Cây mọc lên san sát Nhà được nâng đỡ bằng những cọc gỗ cắm sâu vàolòng rạch Tường nhà hầu hết đều làm bằng vách gỗ, ván ép; thậm chí bằng nhữngtấm nilon Mái được lợp bằng tôn hoặc các loại vải bạt để che mưa, che nắng, Do
ý thức bảo vệ môi trường còn kém đã khiến cho khu vực này trở thành điểm nóng
Trang 12về ô nhiễm môi trường Nước thải, rác rưởi đều trôi xuống rạch Ụ Cây đen kịt, bốcmùi hôi thối Khu vực này đã nhiều lần xảy ra hỏa hoạn làm cho nhiều người dânrơi vào cảnh màn trời chiếu đất
Đối với những người dân sống xung quanh chợ, họ cũng có cuộc sống tạm bợ Họsống trong những con hẻm chằng chịt, phức tạp với tệ nạn xã hội Thu nhập hàngngày chủ yếu dựa vào việc kinh doanh, buôn bán quanh chợ Do còn khó khăn, nên
họ không có điều kiện để vào nhà lòng chợ kinh doanh Từ đó dẫn đến tình trạngbuôn bán lấn chiếm lòng lề đường, xả rác bừa bãi sau khi tan chợ Mặt khác, dotrình độ dân trí, kinh tế còn thấp nên người dân ở đây không quan tâm đến việc bảo
vệ môi trường Vì thế vẫn còn một số hộ ở các phường xung quanh chợ (Phường 9;10; 11; 12) chưa ký hợp đồng thu gom rác với Công ty TNHH MTV DVCI Quận 8.Tổng số hộ đã đăng ký và chưa đăng ký đổ rác được thể hiện qua bảng 2.1
Bảng 2.1 Tỷ lệ phần trăm số hộ đăng ký đổ rác tại khu vực xung quanh chợ
STT Phườn
g
Tổng số dân
Tổng số hộ
Số hộ đăng
ký đổ rác
Số hộ chưa đăng ký đố rác
Tỷ lệ (%) số hộ chưa đăng ký đổ
ty TNHH MTV DVCI Quận 8 và đơn vị thu gom rác dân lập Riêng còn khá nhiều
hộ ở Phường 10 (70%) và khoảng 20% - 30% ở phường 09; 11; 12 chưa đăng ký
đổ rác Họ luôn phải sống trong điều kiện không khí ẩm thấp, bốc mùi hôi thối dochính bản thân mình tạo ra Với vị trí địa lý có nhiều mặt tiếp giáp khu vực dân cưphức tạp, với những con hẻm chằng chịt nên công tác thu gom, vận chuyển rác thảitại chợ tương đối còn hạn chế Công nhân thu gom chỉ có thể thu gom, vận chuyểntại giờ cao điểm ở chợ Sau khi tan chợ và do chợ hoạt động sau khi đã hết giờ làmviệc của công nhân, những người dân xung quanh vẫn còn tiếp tục kinh doanh vàthải ra một lượng rác tương đối lớn Đây cũng là một trong những khó khăn trongcông tác thu gom, vận chuyển rác thải tại chợ Xóm Củi
Trang 132.3.1 Khái niệm về rác thải sinh hoạt – RTSH
Chất thải rắn – CTR (hay còn gọi là rác) bao gồm tất cả chất thải ở dạng rắn, phátsinh do các hoạt động của con người và sinh vật, được thải bỏ khi chúng không còn
hữu ích hay khi con người không muốn sử dụng nữa (Theo Giáo trình quản lý và
xử lý CTR – Nguyễn Văn Phước – NXB Đại học Quốc gia TP.HCM)
Thống kê khối lượng CTR trong giai đoạn 2005 – 2010 được thể hiện qua bảng 2.2
Bảng 2.2 Thống kê khối lượng CTR trong giai đoạn 2005 – 2010
2.3.2 Các nguồn phát sinh
CTR phát sinh từ các hộ gia đình, khu công cộng, khu thương mại, khu xây dựng,bệnh viện, khu xử lý chất thải…Trong đó, RTSH chiếm tỷ lệ cao nhất
Các nguồn phát sinh RTSH
Khu dân cư (hộ gia đình, chung cư…)
Các trung tâm thương mại (chợ, siêu thị…)
Công sở, trường học
Các dịch vụ đô thị (bến xe, sân bay, nhà ga…)
Bảng 2.3; 2.4 cho thấy số lượng, thành phần RTSH tại từng quốc gia, khu vực là rấtkhác nhau, phụ thuộc vào tập quán xã hội, mức sống, trình độ phát triển kinh tế,khoa học, kỹ thuật
Bảng 2.3 Lượng RTSH phát sinh ở các đô thị Việt Nam đầu năm 2007
Trang 14STT Loại đô thị Lượng RTSH bình
quân trên đầu người (kg/người/ngày)
Lượng RTSH phát sinh Tấn/ngày Tấn/năm
lý CTR
Trong RTSH bao gồm hai thành phần chính: thành phần hữu cơ, thành phần vô cơ
- Thành phần hữu cơ bao gồm chất thải thực phẩm, giấy, carton, chất dẻo, vải
sợi, cao su, da, chất thải vườn, gỗ, chất hữu cơ khác Đây là những loại cóthể cháy được
- Thành phần vô cơ bao gồm thủy tinh, vỏ hộp kim loại, nhôm, đất cát, sành sứ,
…Đây là những loại không thể cháy được
Thành phần riêng biệt của RTSH tại chợ sẽ thay đổi tùy theo tính chất, đặc điểm,mặt hàng kinh doanh, quy mô của chợ,….Thành phần tham khảo của RTSH tại cácchợ chuyên kinh doanh nhiều loại mặt hàng được thể hiện trong bảng 2.5
Bảng 2.5 Thành phần RTSH tại các chợ
Trang 15STT Thành phần rác thải % Khối lượng
Khối lượng riêng
Khối lượng riêng được hiểu là khối lượng CTR trên một đơn vị thể tích (kg/m3).Khối lượng riêng của CTR thay đổi tùy thuộc vào trạng thái của chúng như: xốp,chứ trong các thùng chứa (container), không nén, nén… Khi báo cáo dữ liệu về khốilượng hay thể tích CTR, phải chú thích trạng thái của mẫu rác một cách rõ ràng vìkhối lượng riêng được sử dụng để ước lượng tổng khối lượng và thể tích rác cầnphải quản lý
Khối lượng riêng thảy đổi phụ thuộc nhiều vào các yếu tố như: vị trí địa lý, mùatrong năm, thời gian lưu giữ chất thải
Khả năng giữ nước thực tế
Khả năng giữ nước thực tế của CTR là toàn bộ khối lượng nước có thể giữ lại trongmẫu chất thải dưới tác dụng của trọng lực Khả năng giữ nước của CTR là một chỉtiêu quan trọng trong việc tính toán, xác định lượng nước rò rỉ từ bãi rác Nước đivào mẫu CTR vượt quá khả năng giữ nước sẽ thoát ra tạo thành nước rò rỉ Khảnăng giữ nước thực tế thay đổi tùy vào lực nén và trạng thái phân hủy của CTR
Trang 16Khả năng giữ nước của hỗn hợp CTR (không nén) từ các khu dân cư và thương mạidao động trong khoảng 50 – 60%.
Độ thấm của CTR đã được nén
Tính dẫn nước của CTR đã được nén là một tính chất vật lý quan trọng, chi phối vàđiều khiển sự di chuyển của chất lỏng (nước rò rỉ, nước ngầm, nước thấm) và chấtkhí bên trong bãi rác
Chất tro: phần còn lại sau khi nung ở 9500C, tức là chất trơ dư hay chất vô cơ
Hàm lượng cacbon cố định: là lượng cacbon còn lại sau khi đã loại bỏ các phần
vô cơ khác không phải cacbon trong khi nung ở 9500C – hàm lượng này thườngchiếm khoảng 5 – 12%, giá trị trung bình khoảng 7% Các chất vô cơ thường chiếmkhoảng 15 – 30%, giá trị trung bình khoảng 20%
Nhiệt trị: là nhiệt lượng tạo thành khi đốt RTSH; xác định bằng bơm nhiệt kế hayước tính trên thành phần nguyên tố; thường từ 9.300 – 14.000 kJ/kg Ước tính nhiệttrị theo công thức Dulong:
Btu/lb = 145C + 610 (H – 18O) + 40S + 10N
C, H, O, N, S: thành phần các nguyên tố trong CTR, %Chuyển đổi đơn vị: 1 Btu/lb = 2,3261 kJ/kg
- Bán xenlulo: các sản phẩm ngưng tụ của hai đường 5 và 6 cacbon
- Xenlulo: sản phẩm ngưng tụ của đường glucose 6 cacbon
- Dầu, mỡ, sáp: là những este của alcohols và axit béo mạch dài
- Lignin: một polyme chứa các vòng thơm với nhóm metoxyl ( -OCH3)
- Lignoxenlulo: là kết hợp của lignin và xenlulo
- Protein: chất tạo thành từ sự kết hợp chuỗi các amino axit
Trang 17Tính chất quan trọng nhất của CTR là hầu hết các thành phần hữu cơ có thể đượcchuyển hóa sinh hóa thành khí, các chất hữu cơ ổn định và các chất vô cơ Sự tạomùi hôi và phát sinh ruồi cũng liên quan đến tính dễ phân hủy của các vật liệu hữu
cơ trong CTR
2.3.5 Tác động của RTSH đến môi trường
CTR gây ô nhiễm toàn diện đến môi trường sống: không khí, đất, nước
- Gây hại sức khỏe: CTR có thành phần chất hữu cơ cao, là môi trường tốt cho
các loại gây bệnh như ruồi, muỗi, chuột, gián…qua các trung gian có thểphát triển mạnh thành dịch
- Ô nhiễm nước: CTRSH không được thu gom, thải vào kênh, rạch, sông, hồ…
gây ô nhiễm môi trường nước bởi chính bản thân chúng Rác nặng lắng làmnghẽn đường lưu thông, rác nhẹ làm đục nước, nylon làm giảm diện tích tiếpxúc với không khí, giảm DO trong nước, làm mất mỹ quan, gây tác độngcảm quan xấu đến người sử dụng nguồn nước Chất hữu cơ phân hủy gâymùi hôi thối, gây phú dưỡng hóa nguồn nước Nước rò rỉ trong bãi rác đi vàonguồn nước ngầm, gây ô nhiễm nguồn nước ngầm, như ô nhiễm kim loạinặng, hàm lượng Nitơ, Photpho cao gây ô nhiễm nguồn nước mặt
- Ô nhiễm không khí: Bụi trong quá trình lưu trữ, vận chuyển RTSH gây ô
nhiễm không khí RTSH dễ phân hủy sinh học Trong môi trường hiếu khí,
kỵ khí có độ ẩm cao RTSH phân hủy sinh ra SO2, CO, CO2, H2S, NH3…ngay từ khâu thu gom đến chôn lấp
- Ô nhiễm đất: nước rò rỉ trong bãi rác gây ô nhiễm đất.
2.4 Sơ lược về hệ thống quản lý CTR
2.4.1 Sơ đồ tổng quát hệ thống quản lý CTR
Sơ đồ các bộ phận cấu thành một hệ thống quản lý CTR và mối quan hệ giữa chúngđược thể hiện trong hình 2.4
Trang 18Hình 2.4 Sơ đồ tổng quát hệ thống quản lý CTR
CTR sau quá trình phát sinh tại nguồn sẽ được quản lý qua các bước:
- Phân loại, lưu giữ, tái sử dụng tại nguồn.
- Thu gom bởi công nhân vệ sinh.
- Trung chuyển, vận chuyển
- Hay phân loại, xử lý, tái chế CTR.
- Xử lý sau cùng
CTR phát sinh tại nguồn (hộ dân, trường học, công sở, chợ,…) sẽ được phân loại,lưu trữ hoặc tái sử dụng tại nguồn Tiếp theo, công nhân vệ sinh sẽ đến thu gom vàđưa đến điểm tập kết bằng các phương tiện: xe đẩy tay, thùng 660L,…
Sau đó, CRT sẽ được trung chuyển qua những xe ép lớn hơn (từ 5 tấn – 11 tấn) vàbước xử lý cuối cùng là vận chuyển đến các bãi chôn lấp Hoặc sẽ được phân loại,tái chế, tái sử dụng,…phần còn lại không cỏn khả năng sử dụng sẽ được đưa đến bãichôn lấp
2.4.2 Các yêu cầu cơ bản của hệ thống quản lý CTR
- Thu gom, vận chuyển hết CTR
- Hiệu quả kinh tế ( thu gom, xử lý tốt nhất với chi phí thấp nhất)
- Áp dụng công nghệ, thiết bị tiên tiến
- Bảo đảm tốt nhất sức khỏe công đồng
Trang 19- Bảo đảm mỹ quan
Các giải pháp quản lý, xử lý CTR theo trình tự ưu tiên được thể hiện trong hình 2.5:giảm phát sinh (reduction), tái sử dụng (reuse), tái chế và ủ (recycling andcomposting), đốt (incineration), chôn lấp (landfill)
Hình 2.4 Sơ đồ bậc thang các giải pháp quản lý, xử lý CTR
Trang 20RÁC THẢI
Người đi chợQuầy ăn uống
Bách hóa tổng hợp(quần áo, mỹ phẩm, vàng bạc, nhang đèn,…)
Thực phẩm (Rau, thịt cá, gà vịt, gia vị, gạo, bún mì,…)
Kinh doanh dịch vụ(làm móng, nha khoa,…)
Quầy hoa quả
Hộ gia đình xung quanh
CHƯƠNG 3 ĐÁNH GIÁ VỀ HIỆN TRẠNG QUẢN LÝ RÁC THẢI TẠI CHỢ
XÓM CỦI QUẬN 8, TP HỒ CHÍ MINH 3.1 Hiện trạng quản lý rác thải tại chợ Xóm Củi Quận 8
3.1.1 Thành phần, khối lượng rác thải tại chợ Xóm Củi 3.1.1.1 Nguồn phát sinh, thành phần rác thải tại chợ
Nguồn phát sinh rác thải tại chợ
Chợ Xóm Củi và chợ Phạm Thế Hiển là hai chợ tương đối lớn trên địa bàn Quận 8
(thuộc chợ loại 2 và chỉ sau chợ đầu mối Bình Điền) Hiện chợ Xóm Củi vẫn là một
trong những khu vực bán lẻ và đáp ứng nhu cầu mua sắm, tiêu dùng của người dân
trong khu vực và các vùng lân cận Chính vì vậy mà mức độ tiêu dùng hàng hóa ở
đây cũng khá mạnh Hình 3.1 thể hiện nguồn phát sinh rác thải tại chợ Xóm Củi
Hình 3.1 Sơ đồ nguồn phát sinh rác thải tại chợ Xóm Củi
Qua hình 3.1 ta thấy nguồn phát sinh rác thải chủ yếu tại chợ là do hoạt động buôn
bán, kinh doanh của các tiểu thương – kinh doanh các mặt hàng như thịt cá, rau quả,
bách hóa tổng hợp, thực phẩm;… người đi chợ và các hộ gia đình buôn bán xung
quanh khu vực chợ
Khối lượng rác thải của từng nguồn phát sinh tại chợ
Chợ Xóm Củi hiện đang hoạt động với quy mô là chợ loại 2 Do đó, việc kinh
doanh, buôn bán của các tiểu thương cũng như mức độ tiêu dùng của người dân
tương đối cao và thời gian chợ hoạt động tương đối nhiều
- Đối với quầy sạp kinh doanh thực phẩm tươi sống như thịt, cá, rau,… hoạt
động từ 5h sáng đến khoảng 12h
- Đối với các quầy sạp còn lại: hoạt động từ 5h đến khoảng 17h.
Trang 21- Sau 17h là thời gian hoạt động của các xe, quầy bán thức ăn do người dân khu
vực xung quanh kinh doanh
Với thời gian hoạt động tương đối nhiều nên lượng rác thải phát sinh tại chợ cũngnhiều Theo số liệu thống kê của Công ty TNHH MTV DVCI Quận 8, lượng rácthải phát sinh hằng ngày tại chợ là 8 xe cải tiến – tương đương 2.232 kg/ ngày (1 xecải tiến tương đương 279 kg) Hình 3.2 thể hiện phần trăm khối lượng rác thải củatừng nguồn phát sinh tại chợ
Hình 3.2 Biểu đồ thể hiện phần trăm khối lượng rác thải của từng nguồn phát
sinh tại chợ Xóm Củi
Qua biểu đồ ta thấy nguồn phát sinh rác thải chủ yếu tại chợ là do hoạt động buônbán, kinh doanh của các tiểu thương – kinh doanh các mặt hàng như thịt cá, rau quả,bách hóa tổng hợp, thực phẩm;… người đi chợ và các hộ gia đình buôn bán xungquanh khu vực chợ Theo số liệu thống kê của Công ty TNHH MTV DVCI Quận 8,chiếm tỷ lệ cao nhất là rác thải từ quầy thực phẩm và hoa quả khoảng 32%, tiếptheo là RTSH từ hộ gia đình xung quanh khu vực chợ chiếm khoảng 26%, rác thải
từ các quầy ăn uống và kinh doanh dịch vụ chiếm khoảng 22%, còn lại là rác thải từquầy bách hóa tổng hợp và người đi chợ
Rác thải từ quầy ăn uống
và kinh doanh dịch vụ
Trang 22Hình 3.3 Biểu đồ thể hiện thành phần rác tại chợ Xóm Củi
Qua hình 3.3 ta thấy tỷ lệ rác thực phẩm cao nhất (65%) do ở đây chủ yếu là các hộgia đình kinh doanh, buôn bán, phong phú với nhiều loại hàng hóa chủ yếu là thựcphẩm Không có hoạt động chăn nuôi nên thực phẩm, thức ăn thừa không được tậndụng mà thải bỏ toàn bộ Tỷ lệ chất hữu cơ trong rác thải ở đây là rất cao chủ yếu làchất hữu cơ dễ phân hủy sinh học, còn thành phần chất vô cơ không đáng kể chủyếu là túi nilon, đất cát, bụi đường Trong rác thải tại chợ có khoảng 14 – 16/22thành phần có thể tái sinh, tái chế và tái sử dụng như carton, lon đồ hộp, giấy, thủytinh, nhựa,…Do đó nếu có thể tái sử dụng toàn bộ lượng rác thải thực phẩm này thìvấn đề nan giải về diện tích chôn lấp và những khó khăn trong giải quyết các vấn đềmôi trường tại các bãi chôn lấp sẽ giảm
3.1.1.2 Khối lượng rác thải tại chợ
Tốc độ tăng dân số hàng năm của Quận 8 khoảng 2,3% Hiện nay, cầuNguyễn Tri Phương, cầu Nhị Thiên Đường đã đưa vào hoạt động, tốc độ đô thị hóatăng nhanh, dân số tăng nhanh dẫn tới khối lượng rác cũng tăng
Khối lượng rác thải thu gom tại chợ Xóm Củi từ năm 2005 – 2010 được trình bàytrong bảng 3.1
Kim loại, vỏ đồ hộp Thủy tinh, mảnh vụn sành sứ
Các tạp chất khác
Trang 23Bảng 3.1 Khối lượng rác thải tại chợ Xóm Củi từ năm 2005 – 2010
Riêng vào năm 2010 tỷ lệ thu gom giảm so với các năm trước nguyên nhân chính là
do Quận bắt đầu triển khai thực hiện dự án quy hoạch chỉnh trang đô thị rạch Ụ Câynên một số hộ dân đã được di dời sang khu vực Quận 7 Vì vậy, khối lượng rác thảiphát sinh tương đối có giảm so với các năm trước
3.1.1.3 Dự báo khối lượng rác thải tại chợ đến năm 2016
Hiện nay, Quận đang trong giai đoạn bắt đầu thực hiện quy hoạch chỉnh trang đô thịrạch Ụ Cây sẽ đóng góp rất lớn trong việc cung cấp quỹ nhà ở, phát triển khuthương mại sầm uất ngay trung tâm quận (phường 10; 11), tạo bộ mặt đô thị hiệnđại, văn minh Từ việc quy hoạch trên sẽ dẫn đến việc dân số tại khu vực phường
mà chợ trực thuộc và các phường lân cận tăng nhanh; đồng thời khi xây dựng trungtâm thương mại thì sức mua sắm, tiêu dùng của người dân cũng tăng Qua đó, khốilượng rác thải phát sinh hằng ngày cũng sẽ tăng
Để dự báo khối lượng rác thải phát sinh tại chợ đến năm 2016, ta sẽ dự báo dân sốcủa khu vực mà chợ trực thuộc – phường 11, quận 8 đến năm 2016 Dân số tại 16phường trên địa bàn Quận 8 được thể hiện trong bảng 3.2
Trang 24Bảng 3.2 Bảng thống kê số dân tại 16 phường trên địa bàn Quận 8
(Nguồn: Phòng Thống kê thuộc Ủy ban nhân dân Quận 8 – tháng 6/2011)
Theo số liệu thống kê của cán bộ Phòng Thống kê tỷ lệ gia tăng dân số hàng nămtrên địa bàn Quận 8 là 1,93% Trong đó, tỷ lệ gia tăng dân số tại phường 11 – khuvực chợ trực thuộc khoảng 0,058% Số dân trên địa bàn phường 11 được dự báodựa theo phương trình Euler cải tiến:
Ni: dân số hiện tại của phường 11, Ni = 11.182 người
∆t: độ chênh lệch giữa các năm, thường chọn ∆t = 1R: tỷ lệ gia tăng dân số hàng năm, R = 0,058% = 0,00058Kết quả tính toán được thể hiện trong bảng 3.3
Trang 25Bảng 3.3 Kết quả dự báo số dân tại Phường 11, Quận 8
đó, tỷ lệ phát sinh rác thải trung bình hàng năm tại chợ vào khoảng 0,051%
Vì vậy, khối lượng RTSH thu gom mỗi năm trong tương lai được tính theo côngthức:
Khối lượng rác thải năm kế tiếp = Khối lượng rác thải năm gần nhất (so với nămtính toán) × ( 1 + 0,051%)
Chọn khối lượng rác thải tại chợ năm 2011 làm gốc để tính toán cho các năm kếtiếp Khối lượng rác thải tại chợ ước tính trong 5 năm tiếp theo được thể hiện trongbảng 3.4
Bảng 3.4 Khối lượng RT từ năm 2012 – 2016 ước tính dựa vào công thức trên
3.1.2 Sơ đồ hệ thống quản lý rác thải chợ trên địa bàn Quận 8
Rác thải trên địa bàn chợ Xóm Củi, Quận 8 được thu gom bởi Công ty TNHH MTVDVCI Quận 8 và được quản lý bởi nhiều cấp Hệ thống quản lý rác thải trên địa bànchợ được thể hiện qua hình 3.4
Trang 26RÁC THẢI TỪCÁC QUẦY SẠP KINH DOANH TẠI CHỢ RÁC THẢI TỪ HỘ GIA ĐÌNH SỐNG QUANH KHU VỰC CHỢ
PHÒNG TÀI CHÍNH KẾ HOẠCH
LỰC LƯỢNG THU GOM RÁC CÔNG LẬP
PHÒNG TÀI NGUYÊN MÔI TRƯỜNG BAN QUẢN LÝ CHỢ
ỦY BAN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ
ỦY BAN NHÂN DÂN QUẬN 8
CÔNG TY TNHH MTV
DỊCH VỤ CÔNG ÍCH QUẬN 8
Hình 3.4 Sơ đồ hệ thống quản lý rác thải tại chợ Xóm Củi Quận 8, TP.HCM
Công ty TNHH MTV DVCI Quận 8 sẽ chịu trách nhiệm về điều hành cũng như
quản lý công tác thu gom, vận chuyển rác thải tại chợ Riêng về công tác thu phí vệ
sinh tại chợ, Công ty TNHH MTV DVCI Quận 8 đã ủy nhiệm thu cho BQL chợ
Xóm Củi thực hiện công tác này Số tiền sau khi thu được sẽ được trích để nộp về
Công ty, chi cho công tác bảo vệ môi trường tại địa phương (Phòng TNMT Quận
ỦY BAN NHÂN DÂN QUẬN 8
Trang 27Rác thải của các quầy sạp kinh doanh tại chợ và các hộ gia đình xung quanh khu vực chợ
3.1.3 Quy trình quản lý rác thải tại chợ Xóm Củi
Rác thải trên địa bàn chợ Xóm Củi, Quận 8 được quản lý theo quy trình thể hiệnqua hình 3.5
Hình 3.5 Quy trình quản lý rác thải trên địa bàn chợ Xóm Củi, Quận 8
Mô tả quy trình thu gom rác hiện tại
Công đoạn 1Công ty TNHH MTV DVCI Quận 8 phụ trách công tác thu gom rác từ các quầy sạpkinh doanh của tiểu thương trong lòng chợ và các hộ dân sống khu vực xung quanh.Sau đó, rác được đưa đến các điểm tập kết đã quy định
Nhân sự phục vụ cho công đoạn này: 5 công nhânDiện tích quét dọn khoảng 3.900 m2
Khối lượng rác thu gom trung bình mỗi ngày: 2.232 kgPhương tiện chứa rác trong công đoạn này: 8 xe cải tiến
Công đoạn 2Sau khi rác đã được đưa đến các điểm tập kết (thường rác được đưa đến điểm tậpkết trước giờ xe ép đến lấy), sẽ có xe ép rác từ 5 – 10 tấn đến lấy Hoặc xe ép rác từ
Trang 285 – 7 tấn xe sẽ đến thu gom tại các điểm có khối lượng rác lớn và cần giải phóngnhanh như chợ.
Công đoạn 3
Sau công đoạn 2 phần rác sẽ được xe ép đưa đến trạm trung chuyển Tống Văn Trân.Công tác tiếp theo đưa đến bãi chôn lấp Phước Hiệp thuộc trách nhiệm của công tyMôi trường Đô thị TP.HCM
Phần rác còn lại sẽ được xe ép đưa đến bãi chôn lấp Đa Phước (Bình Chánh)
- Xe ép 5 – 7 tấn: 9 xe
- Xe ép 9 – 11 tấn: 6 xe
- Hooklift 11 tấn: 1 xe
Thời gian hoạt động của mỗi xe cũng như tài xế khoảng 10 giờ/ngày
3.1.3.1 Lưu giữ tại nguồn
Tùy vào nguồn phát sinh rác thải, cũng như đặc tính của mặt hàng kinh doanh tạichợ mà các tiểu thương có các phương tiện cũng như cách thức lưu giữ tại nguồnkhác nhau như: túi nilon, giỏ cần xé, các loại thùng 50L được đặt tại một số vị trítrong lòng chợ
Đối với các quầy sạp kinh doanh thực phẩm (cá, thịt, tạp phẩm gia vị,…), hoa
Bên cạnh đó, có nhiều quầy sạp kinh doanh do nằm ở vị trí mặt tiền, tiểu thươngkhông sử dụng túi nilon hay giỏ nhựa để lưu giữ Họ thường tập trung rác thải thànhđống trước gian hàng của mình hoặc ngay lề đường Tình trạng này gây mất mỹquan của khu vực và ảnh hưởng đến việc đi lại của người đi chợ
Trang 29Hình 3.6 Rác thải bừa bãi trước các sạp tại đường Cần Giuộc, chợ Xóm Củi
Đối với các quầy sạp kinh doanh dịch vụ và bách hóa tổng hợp
Rác thải thường được lưu giữ trong những giỏ nhựa Do lượng rác thải thải tại cácquầy sạp này phát sinh tương đối ít nên sau mỗi lúc tan chợ, các tiểu thương sẽ đổrác vào các thùng 50L được đặt rải rác xung quanh khu vực lòng chợ
Đối với các quầy hàng ăn uống
Rác thải thường được lưu giữ trong những giỏ nhựa đặt cạnh tiểu thương Tuynhiên, rác thải vẫn còn vứt lung tung, bừa bãi Nguyên nhân là do thực khách, trongquá trình ăn uống thực khách tiện tay vứt rác bừa bãi, không bỏ rác (xương, giấy vệsinh,…) vào giỏ nhựa
Đối với người đi chợ
Khối lượng rác phát sinh từ nguồn này không nhiều Tuy nhiên, do ý thức còn chưatốt, nên nhiều người thường bỏ rác bừa bãi hoặc bỏ rác vào đống rác tập trung củacác tiểu thương
Rác từ các hộ gia đình xung quanh khu vực chợ
Rác thải từ các hộ dân chủ yếu được chứa trong các túi nilon, thùng nhựa, cần xéđược đặt trước nhà vào khoảng thời gian trước giờ thu gom rác Trong đó, đa số các
hộ dân sử dụng túi nilon Tuy nhiên do địa hình giáp ranh với kênh, rạch nên cònnhiều hộ dân vứt rác bừa bãi xuống lòng kênh, rạch
3.1.3.2 Tổ chức thu gom
Rác đường phố, rác chợ và rác từ các nguồn phát sinh khác nhau trên địa bàn Quận
8 được thu gom bởi hai lực lượng sau:
- Lực lượng thu gom rác công lập (do Công ty TNHH MTV DVCI Quận 8 đảm
Từ điểm hẹn, xe ép rác sẽ đến lấy và đưa đến trạm trung chuyển Tống Văn Trân(đối với xe ép dưới 10 tấn), hoặc đưa đến bãi chôn lấp Đa Phước (đối với xe trên 10tấn)
Trang 303.1.3.3 Hình thức thu gom
Đối với các hộ dân sống xung quanh khu vực chợ
Công nhân thu gom rác (công lập) sẽ đẩy xe thu gom rỗng từ điểm hẹn đến hộ dânđầu tiên trong tuyến thu gom, đổ rác từ thùng chứa của các hộ dân lên xe thu gom
và sau đó trả thùng chứa rỗng về vị trí ban đầu Các hộ dân thường sử dụng túi nilon
để chứa rác, ít sử dụng thùng rác vì thường bị mất cắp Sau đó sẽ thu gom hộ dântiếp trong tuyến thu gom, quá trình này được thực hiện cho đến khi xe thu gomkhông thể chứa thêm rác hoặc đã hoàn tất một tuyến thu gom Tiếp theo, công nhân
sẽ đưa rác đến điểm tập kết đã quy định và chờ xe ép rác đến lấy vận chuyển đếntrạm trung chuyển hay bãi chôn lấp Sau đó, công nhân tiếp tục thực hiện thu gomcác tuyến tiếp theo cho đến khi hoàn tất các tuyến thu gom đã được giao
Đối với trong lòng chợ
Công nhân thu gom (công lập) sẽ đẩy thùng 50L được đặt tại một số vị trí quy địnhđến điểm tập kết đã quy định và chờ xe ép rác đến lấy vận chuyển đến trạm trungchuyển hay bãi chôn lấp Sau đó, công nhân tiếp tục thực hiện thu gom các thùng50L tiếp theo cho đến khi hết tất cả các thùng và trả chúng về đúng nơi định
Đối với các tiểu thương nằm ngoài mặt tiền đường của chợ
Công nhân thu gom rác (công lập) sẽ đẩy xe thu gom rỗng từ điểm hẹn đến quầysạp đầu tiên trong tuyến thu gom và bắt đầu công tác quét cũng như thu gom nhữngđống rác trước quầy sạp Sau đó sẽ thu gom các quầy sạp tiếp trong tuyến thu gom,quá trình này được thực hiện cho đến khi xe thu gom không thể chứa thêm rác hoặc
đã hoàn tất một tuyến thu gom Tiếp theo, công nhân sẽ đưa rác đến điểm tập kết đãquy định và chờ xe ép rác đến lấy vận chuyển đến trạm trung chuyển hay bãi chônlấp Sau đó, công nhân tiếp tục thực hiện công việc cho đến khi thu gom hết nhữngđống rác trước các quầy sạp
3.1.3.4 Khả năng đáp ứng cho công tác thu gom
Phương tiện thu gom
Thiết bị và phương tiện thu gom cũng như phương tiện bảo hộ lao động trang bị chomỗi công nhân thu gom tương đối đơn giản gồm: 1 xe cải tiến hoặc thùng 50L,chổi, xẻng, quần áo bảo hộ lao động, ủng và găng tay lao động Những phương tiệnthu gom và bảo hộ lao động này được chủ thầu – Công ty TNHH MTV DVCI Quận
8 đầu tư cho công nhân vệ sinh hàng năm
Phương tiện thu gom của Công ty TNHH MTV DVCI Quận 8 chủ yếu là xe cảitiến, thùng 660L được thống kê trong bảng 3.5 Công ty đã đổi mới và đầu tư thêmnhiều phương tiện thu gom, do đó, công tác thu gom tại chợ và trên địa bàn Quận 8
Trang 31trở nên dễ dàng và đạt hiệu quả cao Đội vệ sinh 3: phụ trách phường 8; 9; 10; 11;12; 13 do đó, công tác thu gom và vận chuyển rác thải tại chợ Xóm Củi được phụtrách bởi đội vệ sinh 3.
Bảng 3.5 Thống kê các phương tiện thu gom rác của các đội vệ sinh thuộc Công ty TNHH MTV DVCI Quận 8
Thời gian và tần suất thu gom rác thải tại chợ
- Tần suất thu gom
Rác thải tại chợ được thu gom tất cả 7 ngày trong tuần Mỗi ngày, công nhân vệsinh sẽ thu gom rác hai ca Tuy nhiên thời gian chờ xe ép rác đến còn chưa phù hợp.Đối với các quầy kinh doanh thực phẩm thường kết thúc trước 12 giờ trưa Lượngrác phát sinh từ nguồn này đa phần là rác hữu cơ, dễ bị phân hủy, sinh ra mùi hôi vàruồi nhặng Nhưng sau 16 giờ, thì lượng rác này mới bắt đầu được xe ép rác đếnlấy Khoảng thời gian từ lúc thu gom xong cho đến khi xe ép đến lấy quá dài cộngvới tình trạng nắng nóng sẽ dẫn đến rác thải phân hủy nhanh, phát sinh mùi gây ônhiễm môi trường và ảnh hưởng đến người dân sống ở khu vực xung quanh Nếugặp mùa mưa thì nước mưa sẽ cuốn rác thải và nước rỉ rác xuống mặt đường và gâynên tình trạng ô nhiễm Do đó, cần có sự điều chỉnh lại thời gian, tần suất thu gomcũng như thời gian xe ép đến lấy rác
- Thời gian thu gom
Ca 1: từ 4 giờ: tại chợ vào buổi sáng sớm, công nhân vệ sinh sẽ bắt đầu công tác thu
gom Lượng rác thu gom là rác được phát sinh sau khi chợ bắt đầu tan Đây là rácthải còn lại của các tiểu thương hoặc chưa kịp đổ của ngày trước
Ca 2: 16 giờ: công nhân sẽ bắt đầu thu gom rác của các hộ dân xung quanh Tuy
nhiên, do nhiều hộ dân có tổ chức kinh doanh buôn bán vẫn còn tiếp tục hoạt độngsau giờ tan chợ Nên lượng rác còn lại sẽ được chất thành đống và chờ công nhân vệsinh thu gom vào sáng sớm hôm sau
Trang 32 Hiện trạng thu gom tại các điểm tập kết
Sau khi công việc thu gom hoàn tất, rác sẽ được tập trung tại các điểm hẹn Tại đây,
xe ép sẽ đến lấy Công nhân phải hoàn tất công việc thu gom trước khi xe ép rácđến khoảng 1 giờ Tuy nhiên, tại chợ Xóm Củi thì thời gian chờ xe ép rác đến quádài
Tại mỗi điểm hẹn thường có từ 3 đến 4 công nhân để thực hiện việc đưa rác vàotrong Một người điều khiển cần lái bên hông xe ép, hai hoặc ba người còn lại tuần
tự đưa xe đẩy tay cải tiến hoặc thùng thu gom vào đúng vị trí của xe ép rác, khi đóngười điều khiển sẽ điều khiển để nâng xe đẩy tay hoặc thùng thu gom lên để đổ rácvào trong Sau khi đổ xong, người điều khiển sẽ điều khiển cần lái để đưa xe đẩytay hoặc thùng thu gom xuống dưới và công nhân sẽ lấy ra ngoài Công nhân tiếptheo đang đứng sau chờ sẽ đưa xe đẩy tay hoặc thùng thu gom vào tiếp Công việc
cứ thực hiện tuần tự cho đến khi hết rác trong các xe và thùng thu gom Sau đó,công nhân sẽ sắp xếp xe thu gom vào vị trí ban đầu
Sau khi hoàn tất công việc, công nhân sẽ quét dọn sạch sẽ phương tiện thu gom vàquanh khu vực điểm hẹn Hàng tuần phương tiện thu gom và khu vực điểm hẹn sẽđược rắc vôi một lần để khử trùng
Hình 3.7 Điểm tập kết rác tại khu vực chợ 3.1.3.5 Phương tiện vận chuyển
Hiện nay, toàn bộ phương tiện vận chuyển rác thải tại chợ Xóm Củi của Công tyTNHH MTV DVCI Quận 8 chủ yếu là xe ép có tải trọng 5 tấn đến 11 tấn Số lượng
xe ép hiện có của Công ty TNHH MTV DVCI Quận 8 bao gồm:
Trang 33- Xe ép 11 tấn: 3 xe
Trong đó có 7 xe thời gian sử dụng trên 9 năm, chiếm tỷ lệ khoảng 44% Do đó,công ty phải tốn cho phí cho việc bảo dưỡng những xe này Số lượng phương tiệnvận chuyển rác thải được thống kê chi tiết trong phụ lục 6
Số công nhân đi theo xe trong quá trình vận chuyển:
- Nếu xe tải nặng thì có 2 công nhân trên xe: 1 tài xế, 1 phụ xe.
- Nếu xe tải nhẹ thì có 1 công nhân trêm xe.
Khối lượng RTSH trên một xe: mỗi ngày Công ty TNHH MTV DVCI Quận 8 sẽgiao cho trạm trung chuyển Tống Văn Trân và bãi chôn lấp Đa Phước 275 tấn
RTSH/ngày (Nguồn: Báo cáo 6 tháng đầu năm của Công ty TNHH MTV DVCI
Vệ sinh sau phương tiện sau khi vận chuyển: sau khi hết ca làm việc, các xe sẽ được
vệ sinh sạch sẽ và hàng tuần được rắc vôi một lần để khử trùng
3.1.3.6 Công tác trung chuyển
Trung chuyển là hoạt động mà trong đó rác từ các xe thu gom nhỏ được chuyểnsang các xe lớn hơn Hiện nay tại Quận 8, công tác trung chuyển RTSH được thựchiện theo hai dạng chính: tập trung tại trạm ép rác và tại các điểm tập kết rác
Công tác trung chuyển tại trạm ép rác kín có nhiều ưu điểm và hiệu quả hơn so vớitại các điểm tập kết rác như: giảm số lượng xe thu gom tại các điểm hẹn, quản lý tậptrung hơn, giảm số lượng các điểm tập kết rác (hiện nay là 55 điểm được đính kèmtrong phụ lục 7), trạm có thể nhận rác liên tục, nếu đầy thì vận chuyển đi liền Tuynhiên, trong điều kiện hiện nay, Quận 8 chỉ có một trạm ép rác kín tại Phường 3,nên công tác trung chuyển chủ yếu diễn ra tại các điểm tập kết rác Công tác nàythường gây mất mỹ quan, đôi khi gây ô nhiễm đối với các hộ dân gần đó Nhất làvào những ngày thủy triều lên nước tràn ra đường, công tác trung chuyển tại điểmtập kết tương đối khó khăn và mất vệ sinh
3.1.3.7 Công tác đóng và thu phí rác thải tại chợ Xóm Củi
Theo cán bộ phụ trách về môi trường tại Công ty TNHH MTV DVCI Quận 8 vàphó ban quản lý chợ Xóm Củi, thu phí vệ sinh tại các chợ được thực hiện theo quyđịnh sau:
Trang 34+ Chi cho công tác quản lý tại địa phương 8%
+ Nộp về công ty (chi cho công nhân thu gom): 69.207 đồng/m3
- Phí bảo vệ môi trường: 16.800 đồng, bao gồm:
+ Chi cho công tác quản lý tại chợ: 8%
+ Nộp về ngân sách nhà quận 8: còn lại
Các hộ dân sống xung quanh
Về vấn đề thu phí thu gom rác thải cho các hộ dân sống khu vực xung quanh chợđược quy định như sau:
- Đối với tiểu thương thuê nhà: thu 60.000 đồng/1 tiểu thương.
- Đối với hộ dân sống quanh khu vực chợ có tổ chức buôn bán: thu 60.000
đồng/1 hộ dân
- Đối với hộ dân sống quanh khu vực chợ mà không tổ chức buôn bán: thu
20.000 đồng/1 hộ dân
- 60.000 đồng thu được sẽ chi như sau:
+ Phí vệ sinh: 50.000 đồng: trong đó: 10.000 đồng là chi phí quản lý, 18.000đồng nộp về công ty, 2.000 đồng chi BQL chợ, phần còn lại nộp về ngân sáchQuận
+ Phí bảo vệ môi trường: 10.000 đồng: trong đó: chi cho công tác quản lý địaphương 10%, còn lại nộp về ngân sách Quận
Trang 353.1.3.8 Vai trò và trách nhiệm của từng đơn vị trong công tác quản lý rác thải tại chợ Xóm Củi Quận 8.
Về phía BQL Xóm Củi
Theo điều tra thực tế cho thấy, những người có trách nhiệm – BQL Chợ trong việcquản lý công tác lưu giữ rác thải của các tiểu thương và hộ dân buôn bán xungquanh khu vực chợ chưa có sự quan tâm sâu sắc đến công việc của mình dẫn đếntình trạng quản lý chưa chặt chẽ vấn đề lưu giữ rác thải tại chợ
Mặt khác những người chịu trách nhiệm quản lý này thiếu kiến thức chuyên môncần thiết cho công việc của mình Do đó việc tuyên truyền, kêu gọi tiểu thương,người dân đóng phí đầy đủ cũng như hiểu về trách nhiệm và nghĩa vụ của mìnhtrong việc bảo vệ môi trường chưa cao
Đồng thời, số lượng nhân viên đội bảo vệ ở chợ còn tương đối ít Việc thườngxuyên đi kiểm tra, giám sát hết tất cả các khu vực trong chợ không được thực hiệnthường xuyên Đội bảo vệ chỉ có thể kiểm tra những khu vực có lượng rác thải phátsinh nhiều như khu vực thực phẩm, ăn uống, và những khu vực ở mặt tiền (vì nhữngnơi này thường có những người buôn bán bất hợp pháp),…Do đó, công tác nhắcnhở cũng như phạt đối với những tiểu thương còn chưa ý thức trong việc lưu giữcũng như thu gom còn hạn chế
Về phía Công ty TNHH MTV DVCI Quận 8
Hiện nay ở các chợ nói riêng và trên toàn địa bàn Quận 8 nói chung, công tác quản
lý rác thải đều do công ty phụ trách Trong những năm qua, với một đội ngũ nhânviên có chuyên môn, tay nghề công ty luôn hoàn thành nhiệm vụ quản lý rác thảicủa mình Tuy nhiên, cần phân bổ lại đội ngũ nhân viên cho hợp lý như đối với chợthì cần tăng số lượng công nhân vệ sinh từ 7 – 10 người Các trang thiết bị cũng nhưphương tiện thu gom thì cần được trang bị đầy đủ và phải thường xuyên sửa chữacũng như thay mới để công tác thu gom đạt hiệu quả cao hơn Đồng thời, công tycần điều chỉnh lại thời gian thu gom cũng như thời gian xe ép đến lấy rác, để tránhtình trạng rác thải phải nằm chờ quá lâu trước khi được đưa đến bãi xử lý
Thái độ của các tiểu thương
Mỗi năm, sau khi đã thống nhất được khối lượng rác trung bình hàng ngày tại chợcũng như số tiền phải nộp về Công ty TNHH MTV DVCI Quận 8, BQL chợ sẽ tiếnhành họp thống nhất ý kiến của các tiểu thương về mức phí vệ sinh tại chợ
Ý kiến của các tiểu thương về mức phí vệ sinh tại chợ
Bảng khảo sát ý kiến về vấn đề mức phí vệ sinh tại chợ được thống kê chi tiết kếtquả và thể hiện trong phụ lục 9;10 Số người tham gia khảo sát 50 người/50 sạp,trong đó:
Trang 36- Sạp cá: 10 người.
- Sạp rau cải: 10 người.
- Sạp thức ăn: 10 người.
- Sạp quần áo, mỹ phẩm: 10 người.
- Sạp kinh doanh vàng: 10 người.
Thông qua câu hỏi khảo sát cho thấy ý kiến của tiểu thương ở mỗi ngành hàng vềmức phí vệ sinh tại chợ, việc đóng chung một mức phí và việc điều chỉnh mức phí,được thể hiện qua hình 3.8, 3.9, 3.10
Hình 3.8 Biểu đồ thể hiện ý kiến của các tiểu thương ở một số ngành hàng về
mức phí vệ sinh tại chợ.
Qua biểu đồ cho thấy ý kiến của các tiểu thương về mức phí tại chợ như sau:
- Sạp cá: 60% cho là hợp lý, 30% cho là chưa hợp lý, 10% cho là thấp.
- Sạp rau cải: 50% cho là hợp lý, 30% cho là chưa hợp lý, 20% cho là thấp.
- Sạp thức ăn: 60% cho là hợp lý, 40% cho là chưa hợp lý, 0% cho là thấp.
- Sạp quần áo, mỹ phẩm: 60% cho là hợp lý, 40% cho làchưa hợp lý, 0% cho là
Trang 37Hình 3.9 Biểu đồ thể hiện ý kiến của các tiểu thương ở một số ngành hàng về việc đóng
- Sạp quần áo, mỹ phẩm: 60% đồng ý, 40% không đồng ý.
- Sạp kinh doanh vàng: 50% đồng ý, 50% không đồng ý.
Như vậy, nếu tính bình quân thì ý kiến chung đồng ý cho rằng việc đóng chung mứcphí 30.000 đồng/1 tháng là 56% Còn lại 44% là ý kiến không đồng ý về việc đóngchung một mức phí
Sạp c
á
Sạp r
au cải
Sạp t
hức ăn
Trang 38Hình 3.10 Biểu
đồ thể hiện ý kiến của các tiểu thương ở một số ngành hàng về việc điều chỉnh mức phí vệ sinh
Qua biểu đồ cho thấy ý kiến của các tiểu thương về việc đóng chung một mức phítại chợ như sau:
- Sạp cá: 40% đồng ý, 60% không đồng ý.
- Sạp rau cải: 40% đồng ý, 60% không đồng ý.
- Sạp thức ăn: 50% đồng ý, 50% không đồng ý.
- Sạp quần áo, mỹ phẩm: 50% đồng ý, 50% không đồng ý.
- Sạp kinh doanh vàng: 60% đồng ý, 40% không đồng ý.
Từ kết quả chi tiết của việc khảo sát cũng như số liệu từ BQL chợ, đưa ra đượcnhận xét chung về ý kiến của các tiểu thương cho mức phí vệ sinh tại chợ mà họphải đóng hàng tháng Số liệu cụ thể được thể hiện qua hình 3.11 Mức phí nàyđược quy định chung hết cho tất cả các quầy sạp kinh doanh, không tính đến khốilượng cũng như thành phần rác thải
Sạp c
á
Sạp r
au cải
Sạp t
hức ăn
Trang 39Hình 3.11 Biểu đồ thể hiện ý kiến của tiểu thương về mức phí vệ sinh tại chợ
Xóm Củi
Theo số liệu từ việc khảo sát và BQL chợ cho thấy:
- Có 56% số quầy sạp cho rằng mức phí đó là phù hợp (hiện nay là 30.000
đồng/tháng)
- Có 10% số quầy đánh giá mức phí đó thấp (đề nghị 40.000 đồng – 50.000
đồng/tháng)
- Và 34% số quầy còn lại cho rằng khối lượng rác thải của mình thấp nên mức
phí như vậy chưa hợp lý (đề nghị: quầy sạp nhiều rác 30.000 đồng/tháng, ítrác 20.000 đồng/tháng)
Tuy nhiên cũng có một số ít các quầy cho rằng không cần đóng phí vệ sinh vì thấyrằng rác thải của họ rất ít và họ có thể tự thu gom sau mỗi khi tan chợ và tự đưa đếnđiểm tập kết rác
Hình 3.12 Mặt sau của chợ Xóm Củi – bừa bãi rác thải sau khi chợ tan
Số quầy sạp cho rằng mức phí thấp
Số quầy sạp cho rằng mức phí chưa phù hợp
Trang 40Địa điểm thường xuyên đổ rác – thùng 50L đặt trong lòng chợ: Kết quả khảo sátthực tế cho thấy các tiểu thương vẫn còn vứt rác lung tung Khi các thùng này đãđầy thì các tiểu thương thường tập trung rác xung quanh thùng, hoặc vứt bừa bãidẫn đến việc thu gom rác lâu và vất vả hơn vì phải quét gọn rác vào Bên cạnh đóthì vẫn có một số quầy có ý thức bỏ rác gọn gàng
Hình 3.13 Địa điểm thường xuyên đổ rác – thùng 50L đặt trong lòng chợ
Ý kiến của quầy sạp về chất lượng của dịch vụ thu gom rác thải
Bảng câu hỏi khảo sát được đính kèm trong phụ lục 11 Thống kê chi tiết kết quảkhảo sát được thể hiện trong phụ lục 12 Số người tham gia khảo sát 50 người/50sạp, trong đó:
- Sạp cá: 10 người.
- Sạp rau cải: 10 người.
- Sạp thức ăn: 10 người.
- Sạp quần áo, mỹ phẩm: 10 người.
- Sạp kinh doanh vàng: 10 người.
Thông qua câu hỏi khảo sát cho thấy ý kiến của tiểu thương ở mỗi ngành hàng vềthời gian tần suất thu gom, việc thu gom luân phiên rác thải và ý kiến chung về vệsinh tại chợ được thể hiện qua hình 3.14, 3.15, 3.16