Bài giảng Giới thiệu lập trình: Giới thiệu cung cấp cho người học các kiến thức: Khái niệm về chương trình và lập trình, cấu trúc một chương trình, biên soạn, biên dịch chương trình, chạy chương trình, sửa và gỡ lỗi chương trình, môi trường lập trình. Mời các bạn cùng tham khảo.
Trang 1Giới Thiệu Lập Trình
Giới Thiệu
TS Lê Nguyên Khôi Trường Đại học Công nghệ, ĐHQGHN
Trang 3Chương Trình
Một dãy các lệnh (instruction) cho máy tính
Máy tính không thể tự vận hành
Cần mệnh lệnh để hoạt động
Máy tính chạy các lệnh của chương trình tại bộ
xử lý trung tâm (CPU)
Chương trình chạy sai
Không phải do lỗi máy tính
Do các lệnh hướng dẫn máy tính sai
Lập trình viên tìm và sửa lỗi
Trang 5Tại Sao Cần Lập Trình
Điều khiển máy tính
Giải quyết nhiều vấn đề hiện đại
Trải nghiệm sáng tạo thú vị
Khai phá tiềm năng trí tuệ
Trang 6Đánh Giá Chương Trình
Tính đúng đắn (correctness)
Kết quả tương ứng với thông tin đầu vào
Tính chịu lỗi (robustness)
Xử lý: lỗi khi chạy, thông tin đầu vào sai
Dễ dàng sửa đổi, nâng cấp
Tính hiệu quả (efficiency)
Trang 7Cài Đặt Giải Pháp
Sau khi xây dựng giải pháp, đánh giá giải
pháp, lập trình viên tiến hành giải đặt giải pháp(viết chương trình)
Sử dụng ngôn ngữ:
Ngôn ngữ máy: trực tiếp điều khiển bộ vi xử lý
Ngôn ngữ tự nhiên: máy không hiểu
Ngôn ngữ bậc cao: C, C++ , Java, C#, Python
Có thể chuyển thành ngôn ngữ máy
Sử dụng công cụ, chương trình dịch
Gần với ngôn ngữ tự nhiên
Dễ đọc, dễ hiểu, dễ trao đổi
Trang 9Chương Trình Trong Ngôn Ngữ C++
Tải và cài đặt MinGW32
Biên soạn chương trình sử dụng Notepad
Lưu chương trình vào với phần mở rộng cpp
Mở chương trình Command Prompt, truy cập
đến thư mục đã lưu tệp
Biên dịch chương trình sử dụng g++ được tệp
có phần mở rộng exe (chương trình)
Chạy chương trình với các bộ dữ liệu khác
nhau để phát hiện lỗi
Trang 10Chương Trình Đầu Tiên
Yêu cầu máy tính in ra dòng “Hello, World !!!”
Trang 11Chương Trình Đầu Tiên
Yêu cầu máy tính in ra dòng “Hello, World !!!”
kết thúc
Trang 12Chương Trình Đầu Tiên
Yêu cầu máy tính in ra dòng “Hello, World !!!”
Trang 13Chương Trình Đầu Tiên
Yêu cầu máy tính in ra dòng “Hello, World !!!”
Trang 14Chương Trình Đầu Tiên
Yêu cầu máy tính in ra dòng “Hello, World !!!”
Trang 15Chương Trình Đầu Tiên
Yêu cầu máy tính in ra dòng “Hello, World !!!” sau đó dòng “I am a computer”
Trang 16Chương Trình Đầu Tiên
cout << "Hello, World !!!" << endl;
cout << "I am a computer" << endl;
return 0;
Trang 17Chương Trình Đầu Tiên
Trang 18Chương Trình Tổng & Hiệu 2 Số Nguyên
Tính tổng & hiệu của 2 số nguyên a và b
Xây dựng giải pháp:
1 Nhập 2 số nguyên a và b
2 Tính tổng & hiệu của a và b
3 Lưu các giá trị của tổng & hiệu sau khi tính
4 In ra tổng & hiệu
Kiểm tra giải pháp với các cặp số khác nhau
Trang 19Tổng & Hiệu 2 Số Nguyên Trong C++
/* chương trình C++ tính tổng & hiệu 2 số nguyên */
#include <iostream>
using namespace std;
int main()
{
int soThu1, soThu2; // khai báo
cin >> soThu1; // nhập dữ liệu
cin >> soThu2; // nhập dữ liệu
tong = soThu1 + soThu2; // tính tổng
hieu = soThu1 – soThu2; // tính hiệu
cout << "tong: " << tong << endl; // in kết quả cout << "hieu: " << hieu << endl; // in kết quả return 0;
}
Trang 20Tổng & Hiệu 2 Số Nguyên Trong C++
cout << "tong: " << tong << endl; // in kết quả
cout << "hieu: " << hieu << endl; // in kết quả
return 0;
Trang 21Tổng & Hiệu 2 Số Nguyên Trong C++
cout << "tong: " << tong << endl ; // in kết quả
cout << "hieu: " << hieu << endl ; // in kết quả
return 0;
}
Trang 22Tổng & Hiệu 2 Số Nguyên Trong C++
int soThu1, soThu2; // khai báo
cin >> soThu1; // nhập dữ liệu
cin >> soThu2; // nhập dữ liệu
cout << "tong: " << tong << endl; // in kết quả cout << "hieu: " << hieu << endl; // in kết quả return 0;
Trang 23Tổng & Hiệu 2 Số Nguyên Trong C++
int soThu1, soThu2; // khai báo
cin >> soThu1; // nhập dữ liệu
cin >> soThu2; // nhập dữ liệu
tong = soThu1 + soThu2; // tính tổng
hieu = soThu1 – soThu2; // tính hiệu
cout << "tong: " << tong << endl; // in kết quả
cout << "hieu: " << hieu << endl; // in kết quả
return 0;
}
Trang 24Tổng & Hiệu 2 Số Nguyên Trong C++
khối câu lệnh, phân tách bởi ngoặc cong {}
/* chương trình C++ tính tổng & hiệu 2 số nguyên */
#include <iostream>
using namespace std;
int main()
{
int soThu1, soThu2; // khai báo
cin >> soThu1; // nhập dữ liệu
cin >> soThu2; // nhập dữ liệu
tong = soThu1 + soThu2; // tính tổng
hieu = soThu1 – soThu2; // tính hiệu
cout << "tong: " << tong << endl; // in kết quả
cout << "hieu: " << hieu << endl; // in kết quả
return 0;
Trang 25Tổng & Hiệu 2 Số Nguyên Trong C++
nhóm câu lệnh được đặt tên để thực hiện nhiệm vụ
/* chương trình C++ tính tổng & hiệu 2 số nguyên */
#include <iostream>
using namespace std;
int main()
{
int soThu1, soThu2; // khai báo
cin >> soThu1; // nhập dữ liệu
cin >> soThu2; // nhập dữ liệu
tong = soThu1 + soThu2; // tính tổng
hieu = soThu1 – soThu2; // tính hiệu
cout << "tong: " << tong << endl; // in kết quả
cout << "hieu: " << hieu << endl; // in kết quả
return 0;
}
Trang 26Tổng & Hiệu 2 Số Nguyên Trong C++
phong cách viết chương trình, người khác đọc hiểu
/* chương trình C++ tính tổng & hiệu 2 số nguyên */
#include <iostream>
using namespace std;
int main()
{
int soThu1, soThu2; // khai báo
cin >> soThu1; // nhập dữ liệu
cin >> soThu2; // nhập dữ liệu
tong = soThu1 + soThu2; // tính tổng
hieu = soThu1 – soThu2; // tính hiệu
cout << "tong: " << tong << endl; // in kết quả cout << "hieu: " << hieu << endl; // in kết quả return 0;
Trang 27Dịch & Chạy Chương Trình
Viết chương trình (sử dụng Notepad) và lưu
Gõ g++ TongHieu.cpp –o TongHieu.exe để lưu vào
tệp với tên mong muốn ( TongHieu.exe )
Chạy chương trình, gõ TongHieu.exe
Trang 28Phát Hiện Lỗi Tự Động
Gõ sai chương trình
Dịch mã nguồn ngôn ngữ bậc cao (C++) báo lỗi
TongHieu.cpp:7:5: error: “in” was not declared in this scope
/* chương trình C++ tính tổng & hiệu 2 số nguyên */
#include <iostream>
using namespace std;
int main()
{
in soThu1, soThu2; // khai báo
cin >> soThu1; // nhập dữ liệu
cin >> soThu2; // nhập dữ liệu
………
Trang 29Kiểm Tra Chương Trình
Kiểm tra kết quả chương trình
Dữ liệu: 3 và 10
Kết quả: Tong: 13 Hieu: -7
Luôn luôn kiểm tra chương trình với một bộ dữliệu được lựa chọn cẩn thận để phát hiện
những lỗi không mong muốn (lỗi chạy)
Kiểm tra thường bị quên
Trang 30Công Cụ Hỗ Trợ Lập Trình
CodeBlocks
Soạn thảo tệp văn bản chương trình
Ghi vào file có đuôi cpp
Biên dịch: Build > Compile current file
Chạy: Build > Run
Trang 31Bài Tập
Biên soạn và chạy 02 chương trình trên theo
các bước như trong slide 26
Tìm hiểu sự phát triển các ngôn ngữ lập trình
Mượn sách thư viện
Tìm hiểu codepower.vn
Tìm hiểu CodeBlocks
Slide bài giảng tải từ website môn học hoặc
website bài tập codepower.vn