Tìm hiểu ảnh hưởng của làn sóng hàn quốc đến giới trẻ việt nam qua âm nhạc và điện ảnh

Thế nhưng, từ khi làn sóng văn hóa Hàn Quốc du nhập vào Việt Nam 1997 thông qua phương tiện chủ yếu là phim truyền hình, người Việt Nam đã biết đến Hàn Quốc nhiều hơn.. xâm nhập vào nước

ĐẠI HỌC QUỐC GIA THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

KANG YOUNG MI

TÌM HIỂU ẢNH HƯỞNG

CỦA LÀN SÓNG HÀN QUỐC ĐẾN GIỚI TRẺ VIỆT NAM

LUẬN VĂN THẠC SĨ Chuyên ngành: VIỆT NAM HỌC

Mã số: 60.31.60

Thành phố Hồ Chí Minh – 2013

ĐẠI HỌC QUỐC GIA THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

KANG YOUNG MI

TÌM HIỂU ẢNH HƯỞNG

CỦA LÀN SÓNG HÀN QUỐC ĐẾN GIỚI TRẺ VIỆT NAM

LUẬN VĂN THẠC SĨ VIỆT NAM HỌC

Mã số: 60.31.60

Người hướng dẫn khoa học:

TS TRẦN THỊ MAI NHÂN

Thành phố Hồ Chí Minh – 2013

DẪN NHẬP 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích nghiên cứu 1

3 Đối tượng phạm vi nghiên cứu 2

4 Lịch sử vấn đề nghiên cứu 3

5 Phương pháp nghiên cứu 5

6 Cấu trúc của luận văn 5

Chương I : Khái quát về văn hoá Hàn Quốc và “Làn sóng Hàn Quốc” 7

1.1 Đặc trưng văn hóa Hàn Quốc 7

1.1.1 Tinh thần yêu nước, đoàn kết 8

1.1.2 Tư tưởng“Trung tín”,“Hiếu thảo”,“Lịch sự” 10

1.1.3 Văn hóa trọng tình 12

1.2 Làn sóng Hàn Quốc – Nguồn gốc và sự phát triển 14

1.2.1 Khái niệm Làn sóng Hàn Quốc 14

1.2.2 Nguồn gốc của Làn sóng Hàn Quốc 15

1.2.3 Làn sóng Hàn Quốc ở nước ngoài và hiện tượng “phản đối Hallyu” 16

1.3 Phân loại Làn sóng Hàn Quốc 22

1.3.1 Phim truyền hình 23

1.3.2 Âm nhạc 24

1.3.3 Game online 25

1.3.4 Truyện tranh 26

Chương II : Làn sóng Hàn Quốc tại Việt Nam 28

2.1 Nguyên nhân xuất hiện Làn sóng Hàn Quốc tại Việt Nam 28

2.3.1 Truyền thông 38

2.3.2 Thời trang, thẩm mỹ 42

2.3.3 Ẩm thực 45

2.3.4 Tâm lý, tình cảm 47

2.3.5 Ngôn ngữ 50

Chương III: Vấn đề tiếp nhận Làn sóng Hàn Quốc của giới trẻ Việt Nam và những hiệu ứng từ làn sóng Hàn 55

3.1 Vấn đề tiếp nhận làn sóng Hàn Quốc của giới trẻ Việt Nam 55

3.1.1 Giới trẻ Việt Nam với phim truyền hình Hàn Quốc 55

3.1.2 Giới trẻ Việt Nam với ca nhạc Hàn Quốc 59

3.2 Những hiệu ứng từ Làn sóng Hàn Quốc 64

3.2.1 Hiệu ứng thẩm mỹ đối với đời sống văn hoá - xã hội 64

3.2.2 Những thái quá, lệch lạc trong suy nghĩ và đời sống 67

3.3 Từ làn sóng Hàn Quốc nghĩ về ca nhạc và điện ảnh Việt Nam 73

3.3.1 Những ưu thế của điện ảnh Hàn Quốc 73

3.3.2 Sự chuyên nghiệp của ca nhạc Hàn Quốc 76

3.3.3 Nghĩ về điện ảnh và ca nhạc Việt Nam 78

KẾT LUẬN 89

TÀI LIỆU THAM KHẢO 92

PHỤ LỤC 97

1 Bảng thống kê kết quả khảo sát 97

2 Biên bản phỏng vấn 129

3 Bảng câu hỏi khảo sát 142

DẪN NHẬP

1 Lý do chọn đề tài

Từ nhiều năm trước, “Làn sóng Hàn Quốc” (LSHQ) đã nổi tiếng ở nhiều nước Châu Á trong đó có Việt Nam Kết quả khảo sát mức độ yêu thích LSHQ ở châu Á cho thấy đứng đầu là Nhật Bản, sau đó là Đài Loan, Trung Quốc và Việt Nam Thế nhưng, cho đến nay, ít có công trình nghiên cứu nào

đi sâu tìm hiểu những lĩnh vực xoay quanh làn sóng nổi tiếng này và mức độ

ảnh hưởng của nó, nhất là ở Việt Nam Vì vậy, chúng tôi đã chọn đề tài “Tìm

hiểu một số ảnh hưởng của Làn sóng Hàn Quốc đến giới trẻ Việt Nam qua âm nhạc và điện ảnh”

Nghiên cứu đề tài này, chúng tôi muốn tìm hiểu ở Việt Nam, đặc biệt là giới trẻ, chịu ảnh hưởng từ LSHQ đến mức độ nào và họ suy nghĩ như thế nào

về LSHQ Hơn nữa, chúng tôi cũng muốn nghiên cứu LSHQ ảnh hưởng đến những lĩnh vực nào tại Việt Nam

Chúng tôi mong rằng kết quả nghiên cứu của luận văn sẽ là nguồn tài liệu tham khảo bổ ích cho những người muốn tìm hiểu về nền văn hóa Hàn Quốc hay mối quan hệ giữa Việt Nam và Hàn Quốc Hơn nữa, qua phân tích những tính chất cơ bản của LSHQ, luận văn giúp giới trẻ Việt Nam hiểu một cách sâu sắc hơn về LSHQ, để có thể tiếp nhận một cách đúng đắn mà không làm mất đi những nét văn hóa truyền thống tốt đẹp của Việt Nam

2 Mục đích nghiên cứu

Nghiên cứu đề tài này, chúng tôi muốn biết LSHQ ảnh hưởng đến giới trẻ Việt Nam hiện nay như thế nào, để từ đó, có thể đưa ra những định hướng trong việc giáo dục ý thức tiếp nhận của giới trẻ một cách hợp lý

Mặt khác, qua phân tích những ảnh hưởng tích cực và tiêu cực của LSHQ đối với giới trẻ Việt Nam, chúng tôi cũng có những kiến nghị để Việt

Nam có thể chấp nhận LSHQ, hướng đến một nền văn hóa lý tưởng bằng cách khắc phục những điểm hạn chế, chấp nhận và phát huy điểm tốt, ngăn việc đánh mất bản sắc văn hóa truyền thống của dân tộc mình Hay nói cách khác là ngăn việc giới trẻ chỉ làm theo văn hóa Hàn Quốc và gây ra nhiều vấn đề tiêu cực trong xã hội

Đề tài cũng nêu lên bài học cho ngành văn hóa truyền thông Việt Nam, đặc biệt là ca nhạc và điện ảnh để ngành truyền thông Việt Nam có thể phát triển hơn trong tương lai

3 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu

Trước đây, người Việt Nam ít biết đến Hàn Quốc Thế nhưng, từ khi làn sóng văn hóa Hàn Quốc du nhập vào Việt Nam (1997) thông qua phương tiện chủ yếu là phim truyền hình, người Việt Nam đã biết đến Hàn Quốc nhiều hơn

Đến năm 2000, phim truyền hình bắt đầu được yêu thích và đón nhận rộng rãi bởi phần lớn những người nội trợ và giới trẻ Ngày nay, khi nói đến LSHQ, người ta nghĩ ngay đến điện ảnh và âm nhạc Tuy nhiên, trong điều kiện cho phép, chúng tôi chỉ đặt trọng tâm nghiên cứu những ảnh hưởng của

phim truyền hình và ca nhạc đến giới trẻ, vì đây là hai lĩnh vực có ảnh

hưởng rõ rệt và sâu sắc nhất Trong đó, phim truyền hình là một nhân tố quan trọng của LSHQ, đã du nhập vào Việt Nam và có tầm ảnh hưởng quan trọng đến giới trẻ Việt Nam

Thành phố Hồ Chí Minh là đô thị lớn, có thể tiếp nhận và thể hiện rõ sự ảnh hưởng của LSHQ nên chúng tôi chọn giới trẻ, đặc biệt là học sinh, sinh viên ở thành phố Hồ Chí Minh làm đối tượng khảo sát

Luận văn cũng tìm hiểu nguồn gốc, phương tiện, lý do thâm nhập của LSHQ vào Việt Nam Trong đó, chúng tôi sẽ tập trung nghiên cứu ảnh hưởng

của LSHQ đến Việt Nam giai đoạn từ năm 2000 đến nay Vì đây là thời kỳ phát triển và bùng nổ của LSHQ tại Việt Nam

Luận văn cũng hệ thống, phân loại làn sóng về văn hoá, nghệ thuật, thời trang cuộc sống, phong cách sống, ẩm thực, phong tục, tâm lý, tình cảm

mà LSHQ đã ảnh huởng đến giới trẻ Việt Nam hiện nay

Ngoài ra, luận văn cũng tìm hiểu tâm lý và xu hướng tiếp nhận LSHQ của giới trẻ Việt Nam, đồng thời, cũng tìm hiểu kết quả, những tác động, ảnh hưởng mà LSHQ mang đến, mặt tích cực và tiêu cực từ những ảnh hưởng này

4 Lịch sử vấn đề nghiên cứu

Trong quá trình tìm hiểu, chúng tôi nhận thấy có một số công trình nghiên cứu, bài viết có liên quan đến LSHQ Chẳng hạn, trong luận văn tốt

nghiệp: Vài nét về “Hallyu” (2006), Lê Thị Thúy Hằng đã giới thiệu về

LSHQ (Hallyu), hiện tượng Hallyu và đặc trưng Hallyu của một số quốc gia Luận văn cũng tìm hiểu nguyên nhân và hiệu quả của Hallyu tại Việt Nam

Năm 2008, luận văn tốt nghiệp: “Ảnh hưởng của phim ảnh Hàn Quốc

đối với Việt Nam và bài học kinh nghiệm cho điện ảnh Việt Nam” của Bùi Thị

Thùy Linh, tập trung tìm hiểu về điện ảnh Hàn Quốc và những ảnh hưởng của

phim ảnh Hàn Quốc đối với Việt Nam Trong đó, tác giả khẳng định: “Đất

nước Hàn Quốc, từ chính phủ đến thường dân đều đồng lòng nâng cao hình ảnh đất nước mình trong mắt bạn bè thế giới, một đất nước kinh tế năng động nhưng vẫn đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc” Và cuối cùng, tác giả đã đưa ra

những bài học cho Việt Nam

Trong tài liệu “Khuynh hướng và phương hướng phát triển của LSHQ

2011”, Heo Won Jae, Nghị viên Quốc hội Hàn Quốc, đã định nghĩa về Hallyu,

quá trình phát triển và khuynh hướng của Hallyu, phân tích sức cạnh tranh của Hallyu, so sánh Hallyu với những làn sóng tương tự khác Cuối cùng, tác

giả đưa ra phương án để có thể tiếp tục duy trì LSHQ:“Hallyu không phải

xâm nhập vào nước khác một phương hướng thôi mà phải tiếp cận Hallyu bằng cách là giao lưu văn hóa, mối quan hệ cho và nhận.”

Trong bài viết: “Đài truyền hình thành phố Hồ Chí Minh và quá trình

LSHQ thâm nhập Việt Nam qua phim truyện truyền hình” (Tạp chí Hàn Quốc,

số 1, năm 2012), Trương Văn Minh đã viết về quá trình và các giai đoạn phát triển của LSHQ thông qua phim truyện truyền hình, đặc biệt trên HTV Tác giả cũng phân tích lý do phim truyện truyền hình Hàn Quốc được ưa thích từ khán giả Việt Nam qua tỷ lệ phim Hàn Quốc được phát sóng trên HTV Bài viết đã nghiên cứu về những tác động của phim truyền hình Hàn Quốc đối với truyền hình Việt Nam cũng như đề nghị một số ý kiến nhằm phát huy những mặt tích cực để tận dụng LSHQ trong lĩnh vực sản xuất và phát sóng phim truyện truyền hình

Bài viết “Sự tiếp nhận và ảnh hưởng của làn sóng văn hóa Hàn Quốc

trong giới trẻ Việt Nam hiện nay (qua khảo sát ý kiến học sinh, sinh viên) do

Phan Thị Thu Hiền thực hiện, đã nghiên cứu ảnh hưởng LSHQ đến giới trẻ Việt Nam qua khảo sát và phân tích số liệu điều tra Bài viết đã nghiên cứu cách tiếp nhận và tiêu thụ sản phẩm gắn với “Hàn lưu” của giới trẻ, sự tương tác giữa hình tượng Hàn Quốc do LSHQ xây dựng, quảng bá và những quan

hệ với Hàn Quốc trong thực tế Phần cuối của bài viết cũng đã tìm hiểu mối tương quan giữa ảnh hưởng ngoại nhập (Hallyu) và việc giữ gìn, phát huy

truyền thống, bản sắc dân tộc (Việt Nam)” [5, tr 15 ~ 35]

Nói chung, các tác giả đã đề cập đến những ảnh hưởng của LSHQ đến với Việt Nam Tuy nhiên, chưa có công trình nào tập trung tìm hiểu những ảnh hưởng của làn sóng này đối với giới trẻ Việt Nam qua hai phương tiện chủ yếu là ca nhạc và phim ảnh

5 Phương pháp nghiên cứu

Để thực hiện đề tài này, chúng tôi chủ yếu vận dụng những phương pháp nghiên cứu sau :

5.1 Phương pháp phỏng vấn sâu

Phương pháp này được vận dụng trong việc phỏng vấn những nhà nghiên cứu về các mặt: những ảnh hưởng tích cực, tiêu cực, nguyên nhân làm cho LSHQ thành công tại Việt Nam và mức độ ảnh hưởng của nó

5.2 Phương pháp điều tra xã hội học

Phương pháp này được vận dụng trong việc thu thập thông tin về việc giới trẻ tiếp xúc với LSHQ thông qua phim ảnh và ca nhạc cũng như những suy nghĩ về LSHQ của họ Chúng tôi đã phát phiếu điều tra cho 100 học sinh

và sinh viên ở một số trường THPT và Đại học tại thành phố Hồ Chí Minh (Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Trường Đại học Sư phạm, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên v.v…)

5.3 Phương pháp thống kê

Phương pháp này được vận dụng để đọc số liệu thống kê sau khi khảo sát bảng hỏi, nhằm hiểu được mức độ ảnh hưởng của LSHQ đến giới trẻ Việt Nam

5.4 Phương pháp so sánh

Phương pháp này được vận đụng để so sánh, đối chiếu một số phim ảnh,

ca nhạc của Hàn Quốc và Việt Nam

Ngoài ra, luận văn còn sử dụng thao tác phân tích – tổng hợp, nhằm hiểu rõ những thông tin về tình hình LSHQ tại Việt Nam, thu thập và xử lý

những dữ liệu về lịch sử phát triển của LSHQ

6 Cấu trúc của luận văn

Ngoài phần Dẫn nhập (06 trang) trình bày những vấn đề chung

như Mục đích lý do chọn đề tài, Đối tượng, phạm vi nghiên cứu, Lịch sử

vấn đề nghiên cứu, Phương pháp nghiên cứu và Kết luận (03 trang), Nội

dung chính của luận văn gồm có 80 trang, phân bố thành 3 chương như

Chương 2: Làn sóng Hàn Quốc tại Việt Nam (27 trang) Chương

này trình bày về sự phát triển và những ảnh hưởng của làn sóng Hàn Quốc tại Việt Nam

Chương 3: Vấn đề tiếp nhận Làn sóng Hàn Quốc của giới trẻ Việt Nam – Hiệu ứng tích cực và những hạn chế (33 trang) Chương này nói

về vấn đề tiếp nhận làn sóng Hàn Quốc của giới trẻ Việt Nam, những hiệu quả và hạn chế cần khắc phục

Ngoài ra, luận văn còn có phần Tài liệu tham khảo (05 trang) và Phụ lục (52 trang)

CHƯƠNG I KHÁI QUÁT VỀ VĂN HOÁ HÀN QUỐC

VÀ “LÀN SÓNG HÀN QUỐC”

1.1 Đặc trưng văn hóa Hàn Quốc

Chúng ta đã biết, văn hóa của một dân tộc chịu sự chi phối bởi những yếu tố khách quan và chủ quan thuộc môi trường tự nhiên và môi trường xã hội mà dân tộc đó tồn tại và trải qua Vì vậy, trước khi tìm hiểu văn hóa của một dân tộc, chúng ta phải tìm hiểu hoàn cảnh, môi trường ảnh hưởng đến đời sống của dân tộc đó Vì vậy, trong chương này, chúng tôi sẽ giới thiệu những nét cơ bản về đất nước và con người Hàn Quốc, để qua đó, chúng ta hiểu thêm những đặc trưng của văn hóa Hàn Quốc

Nguồn gốc văn hóa Hàn Quốc chủ yếu được quy định bởi ba yếu tố:

Thứ nhất, xét về môi trường tự nhiên, Hàn Quốc ở vào một khu vực có khí hậu ôn đới với mùa đông lạnh giá, với địa hình tới 70% là núi đá, đất đai trồng trọt được rất ít, trồng được lúa nước lại càng ít Nói chung, đó là một môi trường tự nhiên khắc nghiệt

Hình 1.1 Bản đồ đất nước Hàn Quốc

Thứ hai, xét về nguồn gốc dân tộc như một trong những nguồn gốc của tính cách thì tổ tiên người Hàn hiện đại là cư dân thuộc ngữ hệ Altai (cùng họ

với các cư dân nói tiếng Thổ Nhĩ Kỳ, Mông Cổ, Tungus), ít nhiều mang trong mình chất du mục của dân săn bắn và chăn nuôi Siberia, nói chung là mang nhiều chất động hơn là tĩnh

Thứ ba, xét về loại hình kinh tế chủ yếu, bắt đầu từ thời kỳ đồ đồng (khoảng từ thế kỷ 8 đến thế kỷ 4 trCN), nghề nông nghiệp lúa nước (vốn bắt nguồn từ khu vực Đông Nam Á cổ đại phía nam sông Dương Tử qua cư dân Hoa Hạ ở lưu vực sông Hoàng Hà) đã thâm nhập vào bán đảo Hàn, từ đó trở thành loại hình kinh tế chủ yếu trong suốt trường kỳ lịch sử Hàn Quốc Ở đây, chúng tôi tạm khái quát đặc trưng văn hóa Hàn Quốc qua những điểm sau :

1.1.1 Tinh thần yêu nước, đoàn kết

Một đặc điểm đặc biệt của Hàn Quốc so với những nước khác là ở Hàn Quốc chỉ có duy nhất một dân tộc – dân tộc Hàn Do đó, có nhiều đặc trưng văn hóa được hình thành bởi điều này

Ngược dòng lịch sử, chúng ta có thể thấy, dù Hàn Quốc đã bị nhiều quốc gia khác xâm lược nhưng dân tộc Hàn đã giữ được đất nước của mình trong hơn 4000 năm lịch sử Vì thế, tính truyền thống của Hàn Quốc rất mạnh Dân tộc Hàn đã và đang giữ gìn văn hóa truyền thống riêng trong một thời gian lâu dài

Đất nước Hàn Quốc chỉ có một dân tộc Dân tộc Hàn đã sống ở một vùng đất màu mỡ là bán đảo trong suốt mấy ngàn năm và sống trong cùng một không gian văn hóa Do đó, ở Hàn Quốc không có vấn đề phân biệt chủng tộc, vấn đề dân tộc thiểu số, vấn đề đấu tranh giữa dân tộc khác nhau v.v Hơn nữa, trong lòng mỗi người dân Hàn luôn tiềm ẩn tinh thần yêu nước

Đó là lý do khiến Hàn Quốc có thể phát triển với tốc độ khá nhanh

Chúng ta có thể thấy được tinh thần yêu nước của người Hàn Quốc qua một số sự kiện :

Năm 1997, như nhiều nước châu Á khác, Hàn Quốc bị khủng hoảng kinh tế nặng nề Để giải quyết khó khăn này, chính phủ Hàn Quốc đã phải chấp nhận vay khẩn cấp của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) 57 tỷ USD với những điều kiện ngặt nghèo và tiến hành cải cách mạnh mẽ, xây dựng nền kinh tế thị trường dân chủ, phá bỏ quyền lực của các tài phiệt, coi trọng các công ty vừa

và nhỏ, giảm sự can thiệp của nhà nước, chống câu kết chính trị - kinh doanh… Lúc đó, chính phủ Hàn Quốc đã áp dụng chính sách “thắt lưng buộc bụng”, và quốc dân Hàn Quốc đã tự nguyện quyên góp tiền vàng ủng hộ chính phủ Tất cả quốc dân Hàn Quốc đều bán vàng trong nhà mình để giúp nhà nước Kết quả là Hàn Quốc đã thành công trong việc khắc phục khủng hoảng trong thời gian 3 năm (1998-2000) và trả xong nợ cho IMF Dự trữ

ngoại tệ của Hàn Quốc đã đạt 133 tỷ USD (tháng 7/2003) [29]

Có một sự kiện đáng quan tâm nữa là World Cup được tổ chức ở Hàn Quốc và Nhật bản năm 2002 Điều khiến những phóng viên nước ngoài ngạc nhiên nhất là sự xuất hiện của nhóm cổ vũ bóng đá quy mô rất lớn, làm cho toàn Hàn Quốc rực lên một màu đỏ Hàng triệu người dân Hàn Quốc ngồi trên đường phố, mặc quần áo giống nhau, hô khẩu hiệu “Dae! Han! Min! Kuk!” (nghĩa là Đại Hàn Dân Quốc) Điều đó đã làm cho nhiều người kinh ngạc

Nhóm cổ vũ ngoài đường bắt đầu từ khoảng 500 ngàn người, dần dần tăng lên đến 700 ngàn người Sau đó, tăng đến 4 triệu người Cuối cùng, nhóm cổ vũ ngòai đường đã lên đến 7 triệu người, chiếm 20% dân số Hàn Quốc Những không gian trống của thành phố đều dậy sóng áo đỏ Truyền thông nước ngoài ngạc nhiên trước sự kiện này và đăng tải trên các báo là không ai bắt buộc ra đường để cổ vũ nhưng số lượng lớn như thế vẫn tự nguyện tập hợp và cổ vũ nhiệt tình Và sau khi kết thúc, người dân trở về nhà một cách có trật tự, không để lại rác bừa bãi trên đường

Hình 1.2 Người Hàn Quốc tập hợp ngoài đường để cổ vũ

ở Seoul, Hàn Quốc (hình từ Internet)

Không chỉ người dân sống ở Hàn Quốc mà những người Hàn Quốc ở nước ngòai cũng tập hợp nơi mình sinh sống, cũng mặc quần áo đỏ tượng trưng cho Hàn Quốc và cũng cổ vũ bằng cả tấm lòng Kết quả là nhờ vào sự

cổ vũ nhiệt tình của dân tộc Hàn Quốc, đội tuyển bóng đá Hàn Quốc đã được lọt vào vòng tứ kết

1.1.2 Tư tưởng “Trung tín”, “Hiếu thảo”, “Lịch sự”

Những thay đổi to lớn diễn ra ở châu Á và thế giới nửa sau thế kỷ 20 được cảm nhận rõ trong lối sống hàng ngày của mỗi người dân Hàn Quốc Các phong tục tập quán có nhiều thay đổi lớn do quá trình hiện đại hoá xã hội diễn ra nhanh chóng.Tuy nhiên, bất chấp những thay đổi này, nhiều người cho rằng, dù có rất nhiều nhà cao tầng nhưng Hàn Quốc vẫn là một trong những quốc gia mang đậm dấu ấn Nho giáo Lối sống truyền thống của quá khứ và các phong tục được gìn giữ lâu đời vẫn tiếp tục ảnh hưởng đến lối sống hiện đại mà người Hàn Quốc mới tiếp nhận trong thời gian gần đây

Từ xưa, Hàn Quốc được gọi là “nước lịch sự ở Đông phương” Người Trung Quốc đã đánh giá cao tính dân tộc của người Hàn Quốc và cho rằng người Hàn Quốc hiền và lịch sự Họ đánh giá người Hàn Quốc là “Người Triều tiên không cãi nhau”, “họ nhường cho nhau, nhường thức ăn cho nhau”,

“ nam và nữ giữ khoảng cách với nhau” và “họ không ăn cắp, trộm nên không

cần phải khóa cửa” v.v [40, tr.100]

Thực tế cho thấy, có một số hành động của người Hàn Quốc thể hiện thái độ coi trọng vấn đề lịch sự trong giao tiếp của họ Ví dụ, ngày xưa, khi gặp người quen, người Hàn Quốc thường quỳ xuống chào nhau dù là ở ngòai đường Hay người Hàn Quốc cũng không cho phép người nhỏ cầm muỗng và

ăn trước người lớn Vì những hành động này mà Hàn Quốc được gọi là dân tộc “có lịch sự” Nói chung, Hàn Quốc rất nghiêm khắc trong việc đối xử giữa người nhỏ tuổi với người lớn tuổi Sự tôn kính người lớn tuổi là một truyền thống lâu đời ở Hàn Quốc Ngày nay, một bộ phận nhỏ người trẻ đã không để

ý điều này, nhất là khi ra nước ngoài, đó là điều rất đáng buồn

Tóm lại, “Trung tín”, “Hiếu thảo”, “Lịch sự” là những nét cơ bản nhất của người Hàn Những điều này có liên quan với nhau và có ý nghĩa như sau:

- “Trung tín” : vua phải hiền, hạ thần và nhân dân phải trung tín với Vua (nhà nước)

- “Hiếu thảo” : cha mẹ phải yêu thương con cái, con cái phải hiếu thảo với cha mẹ

- “Lịch sự” : phải lịch sự với người khác và lịch sự trong quan hệ vợ chồng

Trước hết, “Hiếu thảo” là một trong những đặc trưng văn hóa lâu đời của người Hàn Quốc Điều này đã có từ lâu do ảnh hưởng của tư tưởng Nho giáo Cho đến bây giờ, khi kinh tế, chính trị, xã hội phát triển và đổi mới, văn hóa này vẫn không thay đổi, và đã trở thành một nét văn hóa đặc trưng của người Hàn Quốc

Nếu có dịp đến thăm Hàn Quốc, chúng ta sẽ thấy, trên khắp đất nước này có nhiều tượng đài tưởng niệm những con người trung thành, những người con trai hiếu thảo và những người phụ nữ thủy chung Những tượng đài

này được dựng lên như là biểu tượng để tôn vinh những con người mẫu mực trong xã hội, những con người có lòng trung hiếu và sự tiết hạnh mang đậm chất văn hóa nhân văn của người Hàn Quốc

Ngoài các tượng đài, những câu chuyện về người con hiếu thảo cũng được lưu truyền rất nhiều ở Hàn Quốc Đó là do nhận thức về gia đình truyền thống được thể hiện ở đạo làm con và quan trọng nhất là ở mối quan hệ giữa cha và con trai Cha mẹ có quyền lực tối cao và cần được con cái tôn trọng, vâng lời Tất nhiên, đạo hiếu của một người không chỉ liên quan đến mối quan hệ của người đó với cha mẹ mình mà còn liên quan đến cách cư xử đối với người khác và cách cư xử trong xã hội Chính vì thế, người Hàn Quốc được đánh giá là rất coi trọng lễ phép trong khi ứng xử

Khái niệm đạo Hiếu thậm chí còn được phản ánh trong lời nói của người Hàn Quốc Tiếng Hàn Quốc có hệ thống các từ ngữ xưng hô tôn trọng rất cụ thể và phức tạp Mỗi từ và động từ được người nói sử dụng cho từng đối tượng khác nhau, phản ánh chính xác vị trí xã hội của người nghe Ví dụ, khi mời cơm, đối với người bằng tuổi hay thấp hơn, người ta dùng từ vựng

밥먹다 (ăn cơm), còn đối với người lớn tuổi thì dùng từ 진지잡수다 (dùng cơm)

Những điều này đã tạo nên một đặc điểm của người Hàn quốc là rất lịch sự trong cách ăn nói, cách cư xử, cách ứng xử… Nói chung, người Hàn Quốc rất xem trọng sự lễ phép và lịch sự

Có người nói, làng Hàn Quốc là “cộng đồng của trọng tình” Thật ra, sự trọng tình của Hàn Quốc thường thể hiện trước hết ở gia đình, huyết thống, bà con dòng họ Nhưng vì ngày xưa, trong một làng, cả gia đình sống cùng với nhau nên có văn hóa trọng tình trong làng, và cũng đối xử với hàng xóm như

là gia đình Hơn nữa, ngày xưa, loại hình kinh tế chính của Hàn Quốc là nông nghiệp, và có truyền thống gọi là “품앗이”, “두레” (truyền thống giúp đỡ nhau trong làng khi có việc lớn.)

Sự kiện vui hay buồn đối với một người nào đó trong làng cũng trở thành sự kiện vui hay buồn của cả làng Bằng cách đó mà người Hàn Quốc chia sẻ niềm vui, nỗi buồn cho nhau và hình thành nên xã hội có“văn hóa trọng tình”

Đặc điểm lớn nhất của văn hóa trọng tình của Hàn Quốc là khi một người nào đó thuộc một nhóm hay một tổ chức, họ có ý thức cộng đồng là

“chúng ta”, do đó có ý thức và hành động bảo vệ cho nhau Trong tiếng Hàn, chúng ta cũng thấy được ý thức này một cách rõ ràng Người Hàn Quốc luôn nói là 우리집 =nhà chúng ta, 우리나라 = nước của chúng ta v.v chứ không

nói là nhà của mình, nước của mình Trong khi đó, ở một số nước phương Tây, người ta thường chịu trách nhiệm về bản thân cá nhân của họ Và mối quan hệ trong xã hội giữa con người với con người cũng chủ yếu dựa trên sự

“hợp đồng” một cách chặt chẽ Trong xã hội mà con người chỉ sống theo chủ nghĩa cá nhân, họ có thể làm bất cứ điều gì nếu không làm phiền người khác

và không trái pháp luật Nhưng Hàn Quốc là nước có tính “chủ nghĩa tập thể” nên cộng đồng, nhóm, tập thể là trung tâm chứ không phải là cá nhân Do đó, người Hàn có điểm mạnh là hay để ý, quan tâm đến người khác và muốn giúp

đỡ người xung quanh, xem đó như là công việc của mình Tuy nhiên, điều này cũng có điểm yếu là không có sự tự do của cá nhân trong xã hội hay tập thể,

và những ý kiến đa dạng, ý kiến mới thường không được chấp nhận, cuối cùng họ phải làm theo những tiêu chuẩn bình thường trong cuộc sống

1.2 Làn sóng Hàn Quốc – Nguồn gốc và sự phát triển

Làn sóng Hàn Quốc (tiếng Hàn là Hallyu 한류) là danh từ chỉ sự nổi tiếng của văn hóa đại chúng Hàn Quốc ở nước ngoài, đặc biệt là Châu Á, được hình thành nhờ các ngôi sao được hâm mộ rộng rãi trong các lĩnh vực

âm nhạc, điện ảnh v.v Đặc biệt, sau năm 2000, Hallyu không phải chỉ nói về phim ảnh, ca nhạc mà còn nói về những món ăn hay sản phẩm liên quan đến Hàn Quốc được ưa chuộng từ nước ngoài

Thực ra, lúc đầu thuật ngữ này được dùng để diễn tả sự hâm mộ phim truyền hình Hàn Quốc được trình chiếu tại Trung Quốc và Đài Loan vào giữa

thập niên 90 của thế kỷ XX Báo Thanh niên Bắc Kinh của Trung Quốc đã đăng một bài viết về vấn đề này với tựa đề Gió Hàn thổi sang, trong đó, “gió

Hàn” tác giả viết bằng chữ “Hàn phong” Trong bài viết trên, tác giả còn dùng thuật ngữ “Hàn lưu” nghĩa là “sóng Hàn” để chỉ hiện tượng này Về sau, thuật

nên phổ biến để chỉ sự lan rộng của văn hóa Hàn Quốc nói chung (không chỉ phim truyền hình mà cả các yếu tố văn hóa Hàn Quốc khác như phim nhựa,

âm nhạc đại chúng Hàn Quốc, game, thời trang, ẩm thực v.v… ) tại nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ châu Á khác như Hồng Kông, Việt Nam, Singapore, Thái Lan v.v

Còn có một cách lý giải khác về sự hình thành của thuật ngữ này là: giám đốc kế hoạch của một công ty âm nhạc ở Trung Quốc đã dùng từ “Hàn lưu” trên poster đĩa nhạc của mình để chỉ hiện tượng âm nhạc Hàn Quốc thịnh hành trong nội bộ đất nước Trung Quốc Dần về sau, cộng đồng người Trung Quốc sống ở Đài Loan, Hồng Kông, Singapore cũng sử dụng thuật ngữ này

Kết quả là thuật ngữ này không chỉ được sử dụng rộng rãi vượt khỏi phạm vi đất nước Trung Quốc mà còn được áp dụng với những lĩnh vực văn hóa Hàn Quốc khác ngòai âm nhạc như phim truyền hình, phim điện ảnh, kịch hay biểu diễn thời trang, ẩm thực, game v.v

1.2.2 Nguồn gốc của Làn sóng Hàn Quốc

Quốc gia đầu tiên mà LSHQ xuất hiện là Trung Quốc Trước năm 1990, Hàn Quốc là nước lạ đối với người Trung Quốc Trước năm 1990, nhiều người Trung Quốc biết về Hàn Quốc thông qua xe hơi Daewoo, điện tử LG v.v Nhưng từ năm 1990, văn hóa Hàn Quốc xuất hiện ở Trung Quốc một cách đột xuất, và từ mới “Hallyu(LSHQ)” được ra đời vào lúc đó

Vào năm 1993, phim truyền hình Con mắt sinh mệnh (여명의눈동자)

được chiếu tại Trung Quốc lần đầu tiên Sau đó, vào năm 1997, phim truyền

hình Tình yêu là gì (사랑이뭐길래) được phát trên kênh truyền hình trung

ương CCTV và đạt kỷ lục phim nước ngoài thu hút lượng khán giả nhiều nhất Nguyên nhân khiến cho bộ phim này thành công là so với phim Hồng Kông

và phim phương Tây, bộ phim này nói về tình yêu trong sáng, về gia đình v.v Nhiều người Trung Quốc đồng cảm với nội dung của phim

Năm 1998, phim truyền hình Uớc mơ vươn tới một ngôi sao (별은내가슴에, diễn viên chính: Ahn Jae Wook 안재욱), Hoa hướng dương

(해바라기, diễn viên chính: Kim Hee Sun 김희선) v.v đã thành công vang dội tại Trung Quốc Đồng thời, kênh nhạc V-Chanel của Hồng Kông cũng giới thiệu chương trình âm nhạc Hàn Quốc

Năm 2000, LSHQ trở thành một hiện tượng và trở nên phổ biến Sau

buổi biểu diễn thành công của nhóm H.O.T tại Bắc Kinh (2000), nhiều ca sĩ

nổi tiếng Hàn Quốc như Ahn Jae Wook, NRG, S.E.S, Babyvox, Shinhwa v.v bắt đầu tiến vào thị trường Trung Quốc Vào thời điểm đó, LSHQ trở nên nổi

tiếng Và Worldcup 2002 diễn ra tại Hàn Quốc đã làm tăng sức mạnh của LSHQ

Vào năm 2003, LSHQ đã thâm nhập vào thị trường Nhật Bản Ca sĩ BoA đã xuất hiện và thành công ở Nhật Vào năm 2004, phim truyền hình

Bản tình ca mùa đông đã nhận được sự hâm mộ cuồng nhiệt tại Nhật Bản

Đặc biệt, diễn viên Bae Young Jun được rất nhiều người Nhật hâm mộ và được đối xử như là thượng khách

Như vậy, sự bắt đầu của LSHQ là từ phim truyền hình Và sau khi phim Hàn Quốc trình chiếu cả Châu Á và trở nên nổi tiếng thì nhiều người bắt đầu tò mò về văn hóa Hàn Quốc Sự tò mò đó hướng đến âm nhạc Hàn Quốc (K-POP), diễn viên và ca sĩ Hàn LSHQ lan rộng ra với tốc độ rất nhanh đến khắp các nước Châu Á như Trung Quốc, Đài Loan, Hồng Kông, Nhật bản, những nước Đông Nam Á, và thậm chí đến với những nước Trung Đông Hiện nay, làn sóng đó đã đến với Châu Âu

1.2.3 Làn sóng Hàn Quốc ở nước ngoài và hiện tượng phản đối Hallyu 1.2.3.1 Làn sóng Hàn Quốc ở nước ngoài

Theo tài liệu Khuynh hướng và phương hướng phát triển của Làn sóng

Hàn Quốc 2011 do Heo Won Jae, Nghị viên Quốc hội Hàn Quốc viết vào

năm 2011, sự phát triển của LSHQ được chia thành 3 giai đoạn

Giai đoạn 1: Thời kỳ hình thành Làn sóng Hàn Quốc (1997 ~ 2000)

Đây là giai đoạn mà văn hóa đại chúng Hàn Quốc lần đầu tiên xuất hiện với khán giả nước ngoài và gây ấn tượng mạnh thông qua phim truyền hình Trung Quốc, một nước Xã hội Chủ nghĩa bị “sốc” và thích phong cách cũng như cuộc sống tự do trong phim Hàn Quốc, điều mà họ chưa từng thấy ở nước mình

Vào cuối năm 1990, âm nhạc Hàn Quốc bắt đầu nổi tiếng ở Trung Quốc và Đài Loan Vào thời kỳ đó, rất nhiều thanh thiếu niên tập hợp và đến

với những buổi hòa nhạc của ca sĩ Hàn Quốc như H.O.T được tổ chức tại Trung Quốc Chương trình Radio giới thiệu về âm nhạc Hàn Quốc cũng được xuất hiện

Giai đoạn 2 : Thời kỳ phát triển của Làn sóng Hàn Quốc (2000 2005)

-Từ năm 2002 đến 2003, LSHQ bị chìm xuống, nhưng phim Chuyện

tình mùa đông nổi tiếng ở Nhật Bản, khiến cho LSHQ nổi tiếng trở lại và diễn

viên chính của phim là Bae Yong Jun đã trở thành ngôi sao ở Nhật, được rất nhiều người ưa thích, đặc biệt là phụ nữ từ độ tuổi 20 đến trung niên Bae Yong Jun được đối xử như là quốc khách và được gọi là Yon Sama từ những

Fan hâm mộ Nhật (Sama là cách xưng hô thường dùng để gọi người mà mình

quý trọng, có vai vế, chức vụ cao hơn mình, hoặc muốn tỏ lòng biết ơn, tôn kính, bình thường ít khi gọi bằng từ này) Điều này cho thấy LSHQ thành công khá lớn ở Nhật trong giai đoạn này

Sau phim Chuyện tình mùa đông, phim Nàng Dae Jang Kum đã góp phần làm cho LSHQ lan rộng ra toàn thế giới Phim Chuyện tình mùa đông chỉ nổi tiếng ở Nhật Bản, còn phim Nàng Dae Jang Kum lan rộng ra nhiều

nước trên thế giới như Trung Quốc, Hồng Kông, những nước Đông Nam Á Hơn nữa, nó còn đến với những người dân Châu Phi, Châu Âu v.v…, làm cho thế giới biết đến phim Hàn Quốc và làm cho LSHQ trở thành làn sóng văn hóa của thế giới, không chỉ riêng ở Châu Á

Trong giai đoạn 2, ngoài phim truyền hình, âm nhạc và game cũng trở

nên nổi tiếng Ca sĩ BoA nhiều lần được xếp hạng nhất ở Oricon Chart Nhật

Bản Tiếp đó, nhóm TVXQ cũng được nhiều người hâm mộ Ca sĩ Bi Rain đã trở thành ngôi sao nổi tiếng thế giới thông qua các buổi hòa nhạc được tổ chức ở nhiều nước

Hơn nữa, Online game Hàn Quốc đã vào thị trường Đài Loan, Trung Quốc và đã sinh ra Hallyu của Digital Vào thời kỳ này, tỷ lệ sở hữu Online Game Hàn Quốc của người Trung Quốc và những nước Đông Nam Á rất cao

so với các loại game khác

Cuối giai đoạn 2, LSHQ ở Trung Quốc và Nhật Bản bắt đầu suy yếu, nhưng lại lan rộng ra các nước khác ở Châu Á, Châu Phi, Châu Mỹ v.v Vào giai đoạn 2, giá xuất khẩu content của LSHQ đã tăng lên rất nhiều Do đó, những người nhập khẩu phản đối và một số nước bắt đầu hạn chế LSHQ, thậm chí công bố chính sách chống Hallyu

Giai đoạn 3 : Tân Hallyu - K-Pop (từ 2005 đến nay)

Sau năm 2005, ở Hàn Quốc, những nhóm nhạc trẻ thế hệ thứ 2 như

Super Junior, Wonder girls, Big bang, SNSD xuất hiện và gặt hái được nhiều

thành công Vì vậy, giai đoạn này được xem là giai đoạn thịnh vượng của những nhóm nhạc trẻ Hàn Quốc Sau đó, rất nhiều nhóm nhạc trẻ cũng xuất hiện và được khán giả ưa thích

Trong giai đoạn 3, âm nhạc Hàn Quốc (K-pop) đã được “thế giới hóa”

Sau thành công của BoA (đạt được hạng nhất ở Oricon Chart Nhật Bản vào

năm 2002), nhiều ca sĩ và nhóm nhạc Hàn Quốc bắt đầu thâm nhập vào thị

trường Nhật Bản Những nhóm nhạc như TVXQ, SNSD, Kara, Tiara, SS501

v.v cũng được nhiều khán giả Nhật Bản ưa thích và thành công trên thị trường Nhật Truyền thông Nhật Bản gọi hiện tượng này là “Tân Hallyu”

Từ năm 2009 đến năm 2010, một số ca sĩ như Bi Rain, Seven, BoA, Wonder girls, v.v tiến vào thị trường âm nhạc Mỹ Bi Rain đã tổ chức buổi hòa nhạc ở Mỹ Trong buổi hòa nhạc đó, 80% là fan Châu Á, còn lại 20% là những người Nam Mỹ, Châu Âu Do đó, những nhà bình luận ca nhạc đã đánh giá là dù nhiều fan Châu Á mê Bi Rain nhưng Bi vẫn chưa đủ để những fan Mỹ hâm mộ Còn Wonder girls đã đạt được kết quả tương đối thành công

(hạng 76 của Billboard chart Mỹ) Tuy nhiên, ở thị trường Mỹ, Billboard

chart, âm nhạc Hàn Quốc đã không đạt được thành tựu đáng kể [46]

Tiếp theo đó, ca sĩ Hàn Quốc cũng vào thị trường Châu Âu Ở Pháp, nhiều người hâm mộ K-Pop đã biểu tình để được đến xem hòa nhạc của ca sĩ Hàn Quốc Ở Châu Phi, người ta đã tổ chức cuộc thi hát K-pop

Trong giai đoạn 3, ngoài văn hóa đại chúng Hàn Quốc, những lĩnh vực khác như ẩm thực, thời trang, tiếng Hàn v.v cũng đã thâm nhập vào thị trường thế giới, mở rộng phạm vi ảnh hưởng của LSHQ

Sau đây là bảng “Quá trình phát triển của LSHQ” theo tài liệu của Heo Won Jae, Nghị viên Quốc hội Hàn Quốc, “Khuynh hướng và phương hướng phát triển của Làn sóng Hàn Quốc”

Bảng 1.1 Quá trình phát triển của Làn sóng Hàn Quốc

Giai đoạn 1 Giai đoạn 2 Giai đoạn 3

Hình thành LSHQ LSHQ phát triển LSHQ được đa dạng hóa

Thời gian Từ 1997 ~ 2000 Đầu 2000 ~ 2005 Từ 2005 ~ nay

Phân loại Phim truyền hình, âm

Trung Quốc, Nhật Bản, Đài Loan, Đông Nam Á, Châu Phi, Mỹ

Billboard Chart và duy trì hạng 2 trong 7 tuần liên tục cho đến giữa tháng 11

năm 2012 Điều đáng ngạc nhiên là PSY không cố tình tiến vào thị trường Mỹ

hay những nước khác nên bài Gangnam Style không có bản tiếng Anh

Hình 1.3 Gangnam style của ca sĩ PSY (hình từ Internet)

Music Video Gangnam Style của PSYđã đạt được kết quả là hơn 1,2 tỷ

số lần xem sau khi đăng trên Youtube vào ngày 15 tháng 7 (tính đến tháng 1 năm 2013) Trước đó, kỷ lục hạng nhất của Music Video được xem nhiều

nhất từ khán giả trong Youtube trên thế giới thuộc về bài Baby của Justin

Bieber (798 triệu lần) Như mong đợi của nhiều người Hàn Quốc, số lượt xem

của Music Video Gangnam Style đã vượt hơn bài Baby trong năm 2012

Không chỉ đạt kết quả đó, PSY còn nhận phần thưởng ở EMA (Europe Music Awards) năm 2012, tổ chức vào ngày 12 tháng 11 ở Đức PSY là ca sĩ đầu tiên trong số những ca sĩ Hàn Quốc đã nhận được giải thưởng trong EMA

Ngoài ra, Gangnam Style đã đạt được hạng nhất trong Itunes Chart của

41 quốc gia như Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Chilê, Argentina, Malaysia, Ecuador, Costa Rica, Mexico, Sri Lanka , Dominica, Malta, Panama, Peru v.v… và được xếp hạng 2 trong 12 nước như Mỹ, Canada, Pháp, Việt Nam, Venezuela, Brunei, Italia, Luxemburg, Singapore, Na Uy v.v Hơn nữa, bài

hát này cũng đạt được hạng nhất trong UK Chartở Anh, hạng nhất trong Aria

Chart ở Úc và đang được nhiều người ưa thích

Hình 1.4 Hơn 20.000 người đến xem PSY biểu diễn ở Paris (Pháp) Hình 1.5 Bài báo về việc dạy điệu nhảy ngựa của Psy ở Brazil

Lý do khiến người dân trên toàn thế giới thích bài Gangnam Style là âm

điệu của bài hát vừa đơn giản vừa vui, cùng với nhiều động tác gây cuời còn

được gọi là “điệu nhảy ngựa” Có người đánh giá cơn sốt Gangnam Style giống như cơn sốt của bài hát và điệu nhảy Macarena của Los del Rio (Tây

Ban Nha) - tác phẩm đã từng làm nóng cháy toàn thế giới vào cuối thập niên

90 của thế kỷ XX Cũng có những người hâm mộ Gangnam Style cho rằng họ thích bài này là vì khác với K-pop của nhóm nhạc Idol trẻ, tác giả Gangnam

Style không thể hiện vẻ đẹp của mình mà có sự thoải mái, buồn cười và khá tự

do trong biểu diễn

Đây là sự kiện chưa từng có ở Hàn Quốc và Châu Á Thông qua ca sĩ Psy, Hàn Quốc mong đợi K-pop cùng LSHQ một lần nữa trở nên nổi tiếng, phát triển và phổ biến hơn trên toàn thế giới

1.2.3.2 Hiện tượng “phản đối Hallyu” ở một số nước

Tuy nhiên, ở Trung Quốc, Đài Loan, Nhật Bản - những nước tiếp nhận LSHQ sớm hơn Việt Nam đã xảy ra hiện tượng “phản đối Hallyu” Chúng ta

cũng tìm hiểu qua về vấn đề này để có thể rút ra bài học và suy nghĩ phương

án tiếp nhận tốt nhất cho Việt Nam

Ở Trung Quốc, đã có hiện tượng “phản đối Hallyu” từ năm 2005 Điều

này xuất phát từ việc bộ phim Nàng Dae Jang Kum được nổi tiếng mạnh mẽ ở

nước này Người Trung Quốc cảm thấy nguy cơ ảnh hưởng đến bản sắc văn hóa của mình nên bắt đầu phản đối LSHQ Điều mà chúng ta cần để ý ở đây

là lực lượng ủng hộ LSHQ và lực lượng phản đối LSHQ được phân chia một cách rõ ràng Lực lượng ủng hộ là nhân dân, còn lực lượng phản đối Hallyu là những diễn viên, ca sĩ và những người liên quan đến lĩnh vực giải trí

Còn ở Nhật, vào tháng 7 năm 2011, hiện tượng phản đối Hallyu cũng nổi lên thông qua nam diễn viên Nhật Bản Sousuke Takaoka Vì Takaoka đã

viết trên Twitter của mình rằng: “Tôi thực sự không xem các kênh 8 (Fuji TV)

nữa Đôi khi nó làm tôi phải suy nghĩ rằng đây có phải là một kênh Hàn Quốc hay không Người dân Nhật Bản muốn xem chương trình của truyền thống Nhật” Sau lời nói này, có khoảng 2000 người Nhật phản đối Hallyu đã tập

hợp và biểu tình trước Đài truyền hình Fuji TV, ngoài ra còn có nhiều hoạt động phản đối Hallyu trên internet

Ở đây, chúng ta cần phải xem tại sao có hiện tượng phản đối Hallyu như vậy Như chúng ta đã biết, mục tiêu của tất cả các Đài truyền hình là muốn có tỷ lệ người xem cao và thu được nhiều lợi nhuận Người ta phản đối Hallyu có lẽ không phải hoàn toàn do làn sóng này ảnh hưởng tiêu cực đến đời sống xã hội hay văn hoá của nước họ mà có lẽ do các chương trình truyền hình Hàn Quốc đáp ứng được nhu cầu của người xem và thu lợi nhuận khá cao

1.3 Phân loại Làn sóng Hàn Quốc

LSHQ đã ảnh hưởng đến các quốc gia mà nó du nhập trên nhiều lĩnh vực khác nhau Ở đây, chúng tôi phân loại LSHQ để có thể hiểu rõ hơn là thông qua phương tiện gì mà LSHQ trở nên nổi tiếng ở nhiều nước trên thế

giới Trong luận văn, chúng tôi tạm phân loại LSHQ như sau :

-Phim truyền hình -Âm nhạc

- Online game -Truyện tranh

Trong đó, yếu tố chính làm nên LSHQ là phim truyền hình và âm nhạc (K-pop)

Vì vậy, trong luận văn này chúng tôi đã tìm hiểu về ảnh hưởng của làn sóng Hàn Quốc thông qua âm nhạc và điện ảnh

Theo chúng tôi, những lí do chính để làm nên làn sóng phim truyền hình Hàn Quốc là:

Thứ nhất, nội dung phim Hàn Quốc mang cảm xúc mạnh mẽ, đầy kịch tính, hướng về tình cảm gia đình, đạo làm con, tình yêu đôi lứa v.v Đó là điều mà người dân châu Á rất thích và rất quan tâm

Thứ 2, phim Hàn Quốc cũng mang những yếu tố hoài niệm, gợi cho người xem nhớ lại những gì bị đánh mất trong quá trình hiện đại hoá Hàn Quốc là đất nước vừa đi lên hiện đại hoá nhưng vẫn cố gắng giữ gìn những nét đẹp văn hoá truyền thống

Cuối cùng, đó là sự thu hút của vẻ đẹp Trong phim truyện lẫn âm nhạc Hàn Quốc, các diễn viên và ca sĩ thường được lựa chọn có bề ngoài khá đẹp

Sự diễn xuất tinh tế, nhạy cảm và có chiều sâu ở các nam diễn viên đã thu hút

rất nhiều khán giả truyền hình, đặc biệt là khán giả nữ

1.3.2 Âm nhạc

Theo cách nhìn bên trong của đất nước Hàn Quốc, âm nhạc đại chúng Hàn Quốc (Korean popular music) hay còn gọi là Korean Pop hay gọi tắt là K-pop bao gồm tất cả thể loại âm nhạc phổ biến của Hàn Quốc Nhưng đối

với thế giới, K-pop dường như được dùng để nói đến những thể loại âm nhạc

được hát bởi những nhóm tuổi teen, gồm có ‘dance, electronic, eletropop, hip hop, rock, và R&B’ K-pop đã trở thành một hiện tượng độc đáo trong giới trẻ,

đặc biệt là tuổi teen

Từ năm 1992, thể loại dance và rap đã bắt đầu phổ biến do sự nổi lên của nhóm nhạc Seo Tai-ji & Boys Đối với nhiều người, đây được xem là sự

khởi đầu của K-pop, và kể từ lúc đó, nó đã thay thế toàn bộ bối cảnh âm nhạc Hàn Quốc Trong đó, những thể loại xuất hiện từ thập niên 80 vẫn phổ biến

cho đến bây giờ là ballad và rock

Kể từ khi thành lập hãng truyền hình lớn nhất Hàn Quốc S.M

Entertainment (1995) bởi thương gia Lee Soo Man, ở Hàn Quốc đã hình

thành nên nhóm nhạc nam và nữ K-pop đầu tiên Tiếp theo, vào thập niên

1990, JYP Entertainment, FNC Music đã tung lên màn ảnh và nhanh chóng

cho ra đời những tài năng được công chúng chấp nhận

Những nhóm nhạc như S.E.S, Fin.K.L, H.O.T, Sechs Kíe, G.o.d., Fly to

the Sky và Shinhwa đã đạt được thành công lớn trong thập niên 1990, không

chỉ ở Nam Hàn mà còn lan rộng ra nước ngoài Đặc biệt, những nghệ sĩ như H.O.T, Kim Wan Sun, Clon, Baby V.O.X, NRG đã gặt hái được nhiều thành công ở Trung Quốc và Đài Loan, giữa thập niên 1990 Cũng trong giai đoạn này, sự xuất hiện của hip-hop và R&B ở Hàn Quốc đã đưa đến thành công của nghệ sĩ Drunken Tiger

Năm 2000 là năm đánh dấu sự phổ biến của làn sóng âm nhạc Hàn

Quốc ở các nước Châu Á và toàn thế giới Theo Tổ chức trao đổi Văn hoá

Quốc tế của Hàn Quốc, K-pop là sự xuất khẩu văn hoá thành công của Hàn

Quốc ở các nước Châu Á Năm 2010, nước chịu ảnh hưởng lớn nhất là Đài Loan, tiếp theo là danh sách các nước: Nhật Bản, Trung Quốc, Thái Lan, Việt Nam, Malaysia và Phi-lip-pin Nhờ Internet mà K-pop đã lan toả đến những nơi khác trên thế giới, nhưng cũng có nhiều nơi chưa đạt đến đỉnh cao Như vậy, K-pop đã thu hút được thế hệ trẻ trên toàn thế giới

1.3.3 Game Online

Game online là Game trực tuyến, là Game nhiều người chơi, có thể có hoặc không có nhà phát hành và người chơi sẽ cùng chơi Game trên Server của nhà phát hành (máy chủ) GameOnline không nhất thiết phải là game trong nước, đối tượng người chơi không hạn định và tất cả đều theo thời gian

thực Những game online nổi tiếng Hàn Quốc là StarCraft, Lineage, Fifa

online, Sudden Attack, KartRider v.v

Hàn Quốc là nước có sự phát triển mạnh về ngành IT, internet, mobile

Và dựa trên điều kiện đó mà game online Hàn Quốc phát triển Vào năm 1998,

game online nổi tiếng StarCraft xuất hiện đầu tiên và nó đã trở thành yếu tố

làm tăng số lượng tiệm internet Vì những người chơi game đã biết niềm vui của game, tìm đến quán internet có thiết bị tốt và tốc độ internet nhanh Và

Lineage cũng xuất hiện vào năm 1998 và được rất nhiều người yêu thích, đạt

kỷ lục 10.000 người chơi vào cùng một thời điểm Và đầu thập niên 2000,

Lineage được xuất khẩu đến một số nước như Nhật Bản, Mỹ, Đài Loan v.v…

và Game online Hàn Quốc bắt đầu được xuất khẩu qua những nước khác

Game online của Hàn Quốc đang tiếp tục phát triển và tỉ lệ xuất khẩu game online Hàn Quốc đến những nước khác cũng tăng lên vào mỗi năm Vào năm 2011, Hàn Quốc đã xuất khẩu nhiều hơn so với một năm trước 48,1%, đã xuất khẩu hơn 2,3 tỷ đô la Mỹ Khi xem về khu vực xuất khẩu

Game online Hàn Quốc, chúng ta thấy 83,6% là tập trung vào những nước Châu Á, 7,6% ở Bắc Mỹ và 6,4% ở Châu Âu (vào năm 2011) [50] Hiện nay, thị trường Game online Hàn Quốc đang chiếm 34,5% thị trường Game online thế giới, đứng hạng 2 trên thế giới Điều này cho thấy Hàn Quốc là nước mạnh về Game online

1.3.4 Truyện tranh

Truyện tranh Hàn Quốc được gọi bằng tiếng Hàn là 만화 (Manhwa)

Manhwa đã xuất hiện đầu tiên vào năm 1909, tính đến bây giờ là đã có lịch

sử hơn 100 năm

Manhwa Hàn Quốc cũng thâm vào thị trường nước ngoài như Manga

Nhật Bản Truyện tranh Hàn Quốc đi ra thị trường nước ngoài đầu tiên là vào đầu thập niên 1990 Lúc đó, truyện tranh Hàn Quốc chỉ thâm nhập vào thị trường của một số nước như Đài Loan, Thái Lan và một số nước ở Đông Nam Á và có doanh thu rất thấp, không thể xem là thành công Sau đó, vào năm 2003, truyện tranh Hàn Quốc được mời và tham gia lễ hội truyện tranh quốc tế tổ chức ở Pháp Trong lễ hội đó, những chuyên gia về truyện tranh

đã nhận thức mới về Manhwa và bắt đầu được nhiều nước chú ý Từ đó, truyện tranh Hàn Quốc được sử dụng từ chính thức là Manhwa cùng với

Manga Nhật Bản Có thể xem đó là giai đoạn xuất khẩu chính thức truyện

tranh Hàn Quốc đến những nước khác cũng như bắt đầu thâm nhập vào thị trường Châu Âu và Mỹ

Tiểu kết:

Làn sóng Hàn Quốc đã xuất hiện ở Trung Quốc đầu tiên thông qua

phim truyền hình Hàn Quốc vào cuối thập niên 1990 Tiếp theo, qua ca nhạc

Hàn Quốc (K-pop), LSHQ cũng đã nổi tiếng và ảnh hưởng đến nhiều nước

trên thế giới LSHQ không chỉ ảnh hưởng đến văn hóa đại chúng mà còn ảnh

hưởng đến những lĩnh vực khác như văn hóa, ẩm thực, thẩm mỹ, thời trang v.v

CHƯƠNG 2 LÀN SÓNG HÀN QUỐC TẠI VIỆT NAM

2.1 Nguyên nhân xuất hiện Làn sóng Hàn Quốc tại Việt Nam

Hai nước Việt Nam và Hàn Quốc đã thiết lập quan hệ ngọai giao chính thức từ ngày 22 tháng 12 năm 1992 Sau khi thiết lập quan hệ ngoại giao, hai nước đã nỗ lực để mối quan hệ trở nên sâu sắc hơn, nhiều nhà lãnh đạo của hai nước đã đến thăm nhau Hiện tại, Việt Nam đang có sự hợp tác về kinh tế với Hàn Quốc rất mạnh mẽ Doanh số xuất khẩu sang Việt Nam của Hàn Quốc là 9,6 tỷ USD, doanh số xuất khẩu sang Hàn Quốc của Việt Nam là 3,3

tỷ USD (năm 2010) Đặc biệt, năm 2012 là năm kỷ niệm 20 năm thiết lập quan hệ ngoại giao nên lãnh đạo hai nước đã tổ chức nhiều sự kiện kỷ niệm

20 năm, và những nhà lãnh đạo cũng giao lưu để bàn bạc phương án về hợp

tác đầu tư của hai nước [25]

Sau khi Hàn Quốc và Việt Nam thiết lập mối quan hệ ngoại giao chính thức, sự xuất hiện của các tập đoàn lớn như Deawoo, LG, Samsung, Hyundai v.v tại Việt Nam đã góp phần làm thay đổi diện mạo kinh tế của Việt Nam

Và thông qua điều này, Hàn Quốc đã trở thanh nước quen thuộc đối với người dân Việt Nam

Vào năm 1997, Tổng Lãnh sự quán Hàn Quốc tại thành phố Hồ Chí Minh đã tặng cho Đài Truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh (HTV) một số bộ phim truyền hình nhiều tập của Hàn Quốc và khán giả Việt Nam bắt đầu có

cơ hội xem phim truyền hình Hàn Quốc Đó là giai đoạn đầu, là thời kỳ hình thành LSHQ tại Việt Nam Những bộ phim xuất hiện đầu tiên tại Việt Nam là

phim Xúc Cảm ( 느낌 ), Hoa Cúc Vàng ( 금잔화 ) vào năm 1997 và được khán

giả Việt Nam rất ưa thích

Chúng tôi cũng đã tìm hiểu nguyên nhân khiến cho LSHQ thông qua

phim truyền hình, được ưa thích và phát triển tại Việt Nam Đa số người nghiên cứu LSHQ đều cho rằng nguyên nhân khiến LSHQ thành công ở Việt Nam là sự gặp gỡ về văn hóa Văn hóa Việt Nam và văn hóa Hàn Quốc có một số điểm tương đồng: cả hai dân tộc đều trải qua nhiều cuộc chiến tranh, đất nước bị chia cắt, đều chịu ảnh hưởng của văn hóa Nho giáo v.v

Theo bài viết Sự tiếp nhận và ảnh hưởng của làn sóng văn hóa Hàn

Quốc trong giới trẻ Việt Nam hiện nay [5, tr 15~35], sức hấp hẫn của LSHQ

là “âm tính” (liên quan đến nguyên lý Âm-Dương) Vì Việt Nam và Hàn Quốc là những quốc gia có nền văn hóa Phương Đông nghiêng về “âm tính”

Âm

Nữ, già, Đại chúng, Phương Đông, truyền thống, văn hóa(tinh thần, đạo đức), bảo lưu, tình cảm, cái bình dị, cái quen thuộc, gần gũi

Dương

Nam, trẻ, tinh hoa, phương Tây, hiện đại, Văn minh(vật chất, công nghệ), cải cách, lý trí, Cái khác thường, phi thường, cái xa lạ

Tuy nhiên, một mặt, người Việt Nam xúc động trong không khí ấm áp gắn bó sâu nặng giữa cá nhân với gia đình, dòng tộc; sự lãng mạn của tình yêu lứa đôi thủy chung; sự quên mình, cao thượng của phim Hàn Quốc và âm nhạc Hàn Quốc K-pop; mặt khác, họ cũng dễ mệt mỏi với những gì quá ướt át, yếu đuối trong phim

Theo nhà nghiên cứu Phan Thị Yến Tuyết (khoa Việt Nam học, trường ĐHKHXH và Nhân văn TPHCM), nguyên nhân của LSHQ phát triển tại Việt Nam là do Hàn Quốc cũng là nước Châu Á, gần gũi với Việt Nam hơn là những nước phương Tây, nên xã hội Hàn Quốc đã phát triển, người Việt Nam cũng cảm thấy tự hào hơn Mặt khác, Hàn Quốc và Việt Nam có sự tương

đồng bởi ảnh hưởng của Nho giáo Ở Đông Á, ngoài Trung Quốc, Việt Nam

và Hàn Quốc là những nước chịu ảnh hưởng Nho giáo nhiều nhất Do đó, cách suy nghĩ và nếp sinh hoạt của hai dân tộc khá gần nhau Chính vì thế, văn hóa trong phim Hàn Quốc rất gần gũi với văn hóa Việt Nam (tôn ti trật tự, truyền thống vâng lệnh bề trên) Hơn nữa, quan niệm, thiết chế xã hội, chế độ phong kiến, vai trò của đàn ông trong gia đình dù không phải hoàn toàn, nhưng điều này cũng là nguyên nhân khiến cho LSHQ được ưa thích tại Việt

Nam (Trích Biên bản phỏng vấn số 1, trang 137)

2.2.Quá trình phát triển Làn sóng Hàn Quốc tại Việt Nam

Trong bài viết Đài truyền hình thành phố Hồ Chí Minh và quá trình

LSHQ thâm nhập Việt Nam qua phim truyện truyền hình [12], Trương Văn

Minh, Trưởng Ban Chương trình, Đài truyền hình Tp.HCM, đã chia quá trình phát triển phim truyền hình Hàn Quốc tại Việt Nam thành 3 giai đoạn Chúng tôi nhận thấy, quá trình này có sự trùng hợp với quá trình phát triển của LSHQ tại Việt Nam ở chặng đầu

2.2.1 Giai đoạn thâm nhập (1997 – 2000)

Ở Việt Nam, trước khi phim truyền hình Hàn Quốc thâm nhập vào, ngoài phim truyền hình Việt Nam, chỉ có những bộ phim võ thuật cổ trang của Hongkong, những bộ phim tâm lý xã hội của Singapre, Đài Loan, Mexico hay các tập phim truyền hình của những nước phương Tây Tuy nhiên, chúng vẫn không thú hút được số đông khán giả

Trong thời gian từ năm 1997 đến đầu thập niên 2000, phim truyền hình Hàn Quốc đến với khán giả Việt Nam thông qua các chương trình trao đổi hợp tác giữa các đài truyền hình hai nước Sau đó, các bộ phim được các nhãn hiệu Hàn Quốc tài trợ thông qua các công ty quảng cáo dần dần xuất hiện thường xuyên trên làn sóng truyền hình của HTV, VTV và các đài truyền hình khác

Năm 1997, bộ phim Xúc Cảm ( 느낌 ) của đài truyền hình Hàn Quốc

KBS được phát sóng trên đài truyền hình thành phố Hồ Chí Minh (HTV) trong vòng một tháng, bước đầu đã thu hút khán giả Tiếp theo đó, bộ phim

HTV vào năm 1997 Đến năm 1998, các bộ phim như Con trai – con

gái( 아들과딸 ), Anh em nhà bác sĩ ( 의가형제 ) được phát sóng toàn quốc

Theo một số nhà nghiên cứu, có thể xem thời điểm HTV phát sóng bộ phim

Anh em nhà bác sĩ (1998) là mốc mở đầu cho Hallyu ở Việt Nam Đây là bộ

phim truyền hình thu hút được sự chú ý của đông đảo khán giả Sau khi được trình chiếu lần đầu qua sóng đài truyền hình HTV, phim được phát lại ở đài truyền hình Hà Nội, Đà Nẵng, sau đó được phát trên kênh VTV3 của Đài truyền hình Trung ương Trong phim này, diễn viên nam chính Jang Dong Gu (장동건) đã nhận được sự hâm mộ nồng nhiệt của khán giả Việt Nam

Tiếp theo đó, những bộ phim như Mối tình đầu ( 첫사랑 ), Ước mơ vươn

trên truyền hình Việt Nam từ năm 1998 đến 1999 Phim Ước mơ vươn tới

bất hợp pháp và cho thuê tại các cửa hàng cho thuê băng đĩa, từ đó, lan rộng trong quần chúng Sau đó, các đài truyền hình địa phương như Đồng Nai, Kiên Giang, Vũng Tàu v.v đã phát sóng bộ phim này vào năm 1998 để đáp lại sự yêu thích của khán giả xem truyền hình Từ đó, diễn viên Ahn Jae

Wook (안재욱) được nhiều khán giả hâm mộ và bài hát Forever do ca sĩ Ahn

Jae Wook thể hiện trong phim cũng được yêu thích

Từ năm 1999 đến năm 2001, 30 bộ phim Hàn Quốc đã được trình chiếu

trên truyền hình Việt Nam như: Ngây thơ ( 순수 ), Hoa hướng dương

mẫu ( 모델 ), Đồng hồ cát ( 모래시계 ), Tình si ( 보고또보고 ), Trái tim mùa

Đây là giai đoạn tương đối thành công để chuẩn bị cho giai đoạn bùng

nổ tiếp theo

2.2.2 Giai đoạn bùng nổ (2000 – 2005)

Từ việc thâm nhập và được chấp nhận, phim truyền hình Hàn Quốc đã dần dần tạo được sự tin tuởng từ khán giả Việt Nam, đặc biệt là khán giả nữ

Sự thu hút của phim truyền hình Hàn Quốc thời kỳ này đã tạo nên những chu

kỳ liên tục của việc nhập phim, việc gia tăng doanh số quảng cáo Có thể nói, nửa đầu thập niên 2000, khán giả đã chứng kiến sự “bùng nổ” của phim truyền hình trên màn ảnh nhỏ Việt Nam

Tại Việt Nam, phim truyền hình Hàn Quốc bắt đầu được phát sóng vào các khung giờ vàng (từ 8 giờ tối đến 11 giờ đêm) Từ năm 2001, phim Hàn Quốc tiếp tục được chiếu trên nhiều đài truyền hình Trung ương lẫn địa

phương như Giày thủy tinh ( 유리구두 ), Chuyện tình vượt thời gian

( 러브스토리 인 하버드 ), Khăn tay vàng ( 노란손수건 ), Ngôi nhà hạnh phúc

( 풀하우스) v.v

Những bộ phim được yêu thích và gây sự chú ý nhiều nhất cho khán

giả Việt Nam trong giai đoạn này là Bản tình ca mùa đông ( 겨울연가 ), Trái

tại Việt Nam Đặc biệt, phim Giày thủy tinh ( 유리구두 ) đã được chiếu 3 lần

một tuần, từ 9 giờ đến 11 giờ tối vào năm 2004, thu hút sự quan tâm của khoảng 1/4 dân số Việt Nam lúc bấy giờ (khoảng 20 triệu)[4, tr.44]

Trong giai đoạn này, phim truyền hình Hàn Quốc đã gây sự chú ý cho giới trẻ Việt Nam

2.2.3 Giai đoạn bão hòa của phim truyền hình và bắt đầu phát triển âm nhạc Hàn Quốc - K-pop (từ 2005 – nay)

Giai đoạn từ năm 2005 đến nay được xem là giai đọan bão hòa của phim truyền hình Hàn Quốc ở Việt Nam Có nghĩa là phim Hàn Quốc không được ưu tiên phát sóng vào các khung giờ vàng nữa

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng này, trong đó, có 2 nguyên nhân chính: Thứ nhất, phim truyền hình Hàn Quốc trở nên nhàm chán với khán giả Việt Nam, nhất là lớp khán giả nữ trung niên, vì nội dung phim khá giống nhau (bị thương nặng, ngoại tình, trả thù, bí mật nhân thân, kết thúc bi thảm ) Thứ hai, phim truyền hình Việt Nam được sản xuất ngày càng nhiều

đã gần như lấp đầy các khung giờ vàng mà trước đây phim truyền hình Hàn Quốc chiếm vị trí “độc tôn” Vì vậy, trong giai đoạn này dù vẫn được chiếu liên tục trên sóng truyền hình Việt Nam nhưng phim Hàn Quốc không có sức ảnh hưởng lớn như giai đoạn bùng nổ

Tóm lại, có thể chia quá trình phát triển của LSHQ tại Việt Nam qua 3

giai đoạn như trên Có thể nói, thông qua quá trình phát triển này, văn hóa và

con người Hàn Quốc đã trở nên phổ biến và quen thuộc đối với người Việt Nam

Theo phân tích của các chuyên gia, giữa thập niên 2000 là giai đoạn bão hòa của phim truyền hình Hàn Quốc, nhưng lại là giai đoạn bắt đầu phát triển âm nhạc Hàn Quốc (K-pop) tại Việt Nam

Kết quả khảo sát của chúng tôi cũng cho thấy rõ điều này Chúng tôi đã phát bảng hỏi cho 100 học sinh, sinh viên ở Thành phố Hồ Chí Minh với câu

hỏi: Thời điểm bắt đầu thích nghe nhạc HQ? (câu hỏi 19) Với câu hỏi này,

phần lớn những người được khảo sát đều cho rằng, họ bắt đầu quan tâm đến

ca sĩ và nhạc K-pop Hàn Quốc từ sau năm 2005 [Bảng 2.1]

Bảng 2.1 Thời điểm bắt đầu thích nghe nhạc Hàn Quốc

Khi xem bảng trên, trong số những người trả lời, 40.2% đã cho rằng thích nghe nhạc Hàn Quốc từ năm 2005 đến 2010, và 42,5% trả lời là sau năm

2010, tổng cộng hơn 80% số người trả lời cho rằng sau năm 2005 Thông qua bảng này, chúng ta có thể thấy đa số giới trẻ Việt Nam thích nhạc K-pop từ sau năm 2005 Và cũng có thể xem đây là giai đoạn bùng nổ của K-pop tại Việt Nam

Qua phân tích, chúng tôi thấy khoảng năm 2005, ảnh hưởng của LSHQ thông qua phim truyền hình trở nên suy yếu Ngược lại, âm nhạc K-pop Hàn Quốc lại bắt đầu được giới trẻ Việt Nam quan tâm Có thể nói, thông qua K-pop mà LSHQ đã được chú ý thêm một lần nữa Vì khoảng năm 2000, K-pop không được chú ý đáng kể từ fan Việt Nam, chỉ dừng ở mức độ có người thích một số bài hát nổi tiếng trong phim hoặc thích một số ca sĩ Ví dụ, bài

diễn viên Anh Jae Wook, nhân vật chính của phim đó trình bày Đặc biệt, bài

Số ý kiến

Tỉ lệ (%) trên tổng số người khảo sát

Tỉ lệ (%) trên tổng số người trả lời Thời điểm bắt

hát được nhiều người thích nhất là khi phim Ước mơ vươn tới ngôi sao trở

nên nổi tiếng ở Việt Nam vào khoảng năm 1998

Nhưng sau năm 2005, nhiều nhóm nhạc trẻ thế hệ thứ 2 của Hàn Quốc xuất hiện, đặc biệt họ rất tích cực hoạt động ở thị trường nước ngoài và đạt được thành công Điều này đã làm cho LSHQ đang bị chìm xuống bỗng nổi tiếng trở lại Người Nhật đã gọi giai đoạn này là Tân Hàn Lưu (Hallyu)

Việt Nam cũng chịu ảnh hưởng này và giới trẻ Việt Nam bắt đầu hâm

mộ K-pop, âm nhạc Hàn Quốc, đặc biệt, họ rất thích nhóm nhạc trẻ thế hệ thứ

2 của Hàn Quốc

Có thể thấy, góp phần đưa văn hóa Hàn Quốc và phổ biến K-pop cho giới trẻ Việt Nam là những kênh truyền hình tư nhân ở Hàn Quốc, những kênh truyền hình dành cho giới trẻ xuất hiện thông qua xã hội hóa truyền hình vào cuối thập niên 2000 Nhiều kênh truyền hình giải trí dành cho giới trẻ như YAN TV, YEAH1 TV, AVG v.v đã xuất hiện Những kênh này chiếu những chương trình giải trí suốt 24 tiếng, trong đó có nhiều chương trình âm nhạc và

ca sĩ Hàn Quốc Khi những kênh này xuất hiện, không phải chỉ giới trẻ mà những người ở độ tuổi 20, 30 cũng bắt đầu biết và quan tâm đến K-pop Vì vậy, đây là một phương tiện để âm nhạc K-pop du nhập vào Việt Nam

Kim Ju Yeon, An Kyung Mo - Giáo sư ngành Du lịch học của Đại học Kyung Hee cho rằng: “So với Trung Quốc, Nhật bản, Thái Lan, thì Việt Nam

là nước mà thời gian sử dụng cho việc nghe nhạc K-pop cao nhất” [41, tr.5]

2.3 Những ảnh hưởng của Làn sóng Hàn Quốc đối với giới trẻ Việt Nam

Như đã giới hạn ở mục “đối tượng phạm vi nghiên cứu”, chúng tôi chỉ

tìm hiểu những ảnh hưởng của LSHQ thông qua phim truyền hình và ca

nhạc Theo người viết, LSHQ ảnh hưởng đến giới trẻ Việt Nam (từ 15 đến 20

tuổi) nhiều hơn so với các lứa tuổi khác Và khi hỏi câu 27 Lứa tuổi chịu ảnh

hưởng của LSHQ, chúng tôi cũng thu được kết quả như dự đoán [Bảng 2.2]

Bảng 2.2 Lứa tuổi chịu ảnh hưởng của LSHQ