Đề cương chi tiết học phần: Kỹ thuật điện - ĐH Kinh tế-Kỹ thuật Công nghiệp

Kỹ thuật điện là học phần kiến chung của ngành trong chương trình đào tạo đại học khối ngành Công nghệ dệt, may. Học phần trang bị cho sinh viên những kiến thức cơ bản về: Những khái niệm cơ bản về mạch điện; mạch điện tuyến tính với dòng điện sin; các phương pháp phân tích mạch điện; mạch 3 pha; khái niệm chung về máy điện; máy biến áp; máy điện không đồng bộ; máy điện một chiều.

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KNH TẾ - KỸ THUẬT CÔNG NGHIỆP

KHOA ĐIỆN

BỘ MÔN: ĐIỆN CÔNG NGHIỆP

ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT HỌC PHẦN: KỸ THUẬT ĐIỆN

1 THÔNG TIN CHUNG

Tên học phần (tiếng Việt): KỸ THUẬT ĐIỆN

Tên học phần (tiếng Anh): ELECTRICAL ENGINEERING

Khoa/Bộ môn phụ trách: Điện Công nghiệp

Giảng viên phụ trách chính: Th.s Vũ Duy Hưng

GV tham gia giảng dạy: Th.s Vũ Duy Hưng, Th.s Đinh Thị Hằng, Th.s Trần

Quốc Đạt, Th.s Nguyễn Thùy Dung, Th.s Lê Thị Hoàn, Th.s Roãn Văn Hóa

Số tín chỉ: 2(26, 8, 30, 60)

Số tiết Lý thuyết: 26

Số tiết TH/TL: 8

Số tiết Tự học: 60 Tính chất của học phần: Bắt buộc

Học phần tiên quyết:

Học phần học trước:

Các yêu cầu của học phần:

Không Không Sinh viên có tài liệu học tập

2 MÔ TẢ HỌC PHẦN

Kỹ thuật điện là học phần kiến chung của ngành trong chương trình đào tạo đại học khối ngành Công nghệ dệt, may Học phần trang bị cho sinh viên những kiến thức cơ bản về: Mạch điện: Những khái niệm cơ bản về mạch điện; mạch điện tuyến tính với dòng điện sin; các phương pháp phân tích mạch điện; mạch 3 pha

Máy điện: Khái niệm chung về máy điện; máy biến áp; máy điện không đồng bộ; máy điện một chiều

3 MỤC TIÊU CỦA HỌC PHẦN ĐỐI VỚI NGƯỜI HỌC

Kiến thức

- Mô tả, nhận diện mạch điện và các phần tử cơ bản của mạch điện Trình bày vị trí, chức năng, ứng dụng của các loại máy điện, mô tả, giải thích được kết cấu, nguyên tắc làm việc của chúng trong hệ thống truyền động điện để giải quyết các vấn đề thuộc lĩnh vực Dệt may

- Phân tích, giải thích được các chế độ làm việc cơ bản của máy điện Giải thích các ứng dụng của các máy điện trong thiết bị may cơ bản

- Tính toán, lựa chọn các thông số và phân tích các quan hệ điện – từ trong qúa trình hoạt động của các máy điện thường dùng trong cơ cấu cơ bản, thiết bị may cơ bản, phân tích được các sai hỏng thông thường đáp ứng yêu cầu công nghệ của sản phẩm

- Áp dụng định luật cơ bản của mạch điện để phân tích và giải các mạch điện xoay chiều một pha và ba pha Nhận biết kết cấu, sơ đồ điện, sơ đồ thay thế, các thông số kỹ thuật của các loại máy điện Vận dụng các phương pháp phân tích mạch để thiết kế những mạch điện cơ bản trong lĩnh vực may công nghiệp

Kỹ năng

Kỹ năng cơ bản về các loại máy điện trong hệ thống điện điện công nghiệp, bao gồm kết cấu, nguyên lý làm việc, các chế độ làm việc, ứng dụng của máy điện trong thiết bị may

cơ bản

Năng lực tự chủ và trách nhiệm

Có thái độ tích cực, chủ động trong học tập, hoàn thành nhiệm vụ học tập (dự lớp, làm bài tập, trình bày kết quả, trao đổi hợp tác nhóm, lớp)

Có tác phong công nghiệp, tinh thần trách nhiệm cộng đồng, tiết kiệm năng lượng điện trong các máy điện, thiết bị, hệ thống vận hành, cơ cấu chấp hành, tiêu thụ điện năng

4 CHUẨN ĐẦU RA HỌC PHẦN

Mã

CĐR Sau khi học xong môn học này, người học có thể: Mô tả CĐR học phần

CĐR của CTĐT

G1.1.2

- Mô tả, nhận diện mạch điện và các phần tử cơ bản của mạch

điện Trình bày vị trí, chức năng, ứng dụng của các loại máy điện,

mô tả, giải thích được kết cấu, nguyên tắc làm việc của chúng

trong hệ thống truyền động điện để giải quyết các vấn đề thuộc

lĩnh vực Dệt may

- Phân tích, giải thích được các chế độ làm việc cơ bản của máy

điện Giải thích các ứng dụng của các máy điện trong thiết bị may

cơ bản

1.1.2

G1.2

- Tính toán, lựa chọn các thông số và phân tích các quan hệ điện –

từ trong qúa trình hoạt động của các máy điện thường dùng trong

cơ cấu cơ bản, thiết bị may cơ bản, phân tích được các sai hỏng

thông thường đáp ứng yêu cầu công nghệ của sản phẩm

- Áp dụng định luật cơ bản của mạch điện để phân tích và giải các

mạch điện xoay chiều một pha và ba pha Nhận biết kết cấu, sơ đồ

điện, sơ đồ thay thế, các thông số kỹ thuật của các loại máy điện

Vận dụng các phương pháp phân tích mạch để thiết kế những

1.2

mạch điện cơ bản trong lĩnh vực may công nghiệp

G2.2.2

Kỹ năng cơ bản về các loại máy điện trong hệ thống điện điện

công nghiệp, bao gồm kết cấu, nguyên lý làm việc, các chế độ làm

việc, ứng dụng của máy điện trong thiết bị may cơ bản

2.2.2

G3.2.1

Có tác phong công nghiệp, tinh thần trách nhiệm cộng đồng, tiết

kiệm năng lượng điện trong các máy điện, thiết bị, hệ thống vận

hành, cơ cấu chấp hành, tiêu thụ điện năng

3.2.1

5 NỘI DUNG MÔN HỌC, KẾ HOẠCH GIẢNG DẠY

Tuần

Số tiết

LT

Số tiết

TH

Tài liệu học tập, tham khảo

1

Chương 1: Khái niệm về mô hình mạch điện

1.1 Cấu trúc hình học của mạch điện

1.2 Đặc trưng của mạch điện

1.3 Mô hình mạch điện

1.4 Phân loại và các chế độ làm việc của mạch điện

1.5 Các định luật cơ bản của mạch điện

2

Chương 2: Dòng điện hình sin ở chế độ xác lập tuyến

tính tác động điều hoà

2.1 Khái niệm chung

2.2 Trị hiệu dụng của dòng điện hình sin

2.3 Biểu diễn dòng điện hình sin ở dạng véc tơ

2.4 Phản ứng của nhánh thuần trở, thuần cảm và thuần

dung với kích thích hình sin

3

2.5 Phản ứng của nhánh r-L-C nối tiếp với kích thích

hình sin

2.6 Công suất của dòng điện hình sin

2.7 Hệ số công suất

4

Chương3: Các phương pháp cơ bản phân tích mạch

điện tuyến tính ở chế độ xác lập

3.1 Biểu diễn các cặp thông số của mạch bằng số phức

3.2 Biểu diễn đạo hàm, tích phân hàm điều hoà bằng số

phức

3.3 Phương pháp dòng điện nhánh

Tuần

Số tiết

LT

Số tiết

TH

Tài liệu học tập, tham khảo

5

3.4 Phương pháp dòng điện mạch vòng

6

3.6 Phương pháp biến đổi tương đương

3.7 Phương pháp xếp chồng

7

Chương4: Mạch điện ba pha

4.1 Khái niệm chung về mạch điện ba pha

4.2 Đặc điểm mạch 3 pha đối xứng

4.3 Các cách nối mạch điện ba pha

8

4.4 Phương pháp phân tích mạch 3 pha đối xứng

4.5 Phương pháp phân tích mạch 3 pha không đối xứng

4.6 Công suất mạch điện ba pha

10

Chương 5: Máy biến áp

5.1.Khái niệm chung

5.2 Cấu tạo và nguyên lý làm việc của máy biến áp

5.3 Các phương trình cân bằng điện và từ của MBA

11

5.4 Sơ đồ thay thế máy biến áp

5.5 Các chế độ làm việc của máy biến áp

5.6 Các máy biến áp đặc biệt (MBA tự ngẫu, MBA đo

lường)

12

Chương 6: Máy điện không đồng bộ

6.1 Khái niệm chung

6.2 Cấu tạo máy điện không đồng bộ 3 pha

6.3 Nguyên lý làm việc của máy điện KĐB 3 pha

6.3.1 Từ trường của máy điện không đồng bộ

6.3.2 Nguyên lý làm việc

6.4 Các phương trình cân bằng điện và từ của động cơ

điện không đồng bộ 3 pha

13

6.5 Sơ đồ thay thế động cơ điện không đồng bộ 3 pha

6.6 Mở máy động cơ điện không đồng bộ 3 pha

14

Chương 7: Máy điện 1 chiều

7.1 Khái niệm chung máy điện một chiều (MĐMC)

7.2 Cấu tạo máy điện một chiều

Tuần

Số tiết

LT

Số tiết

TH

Tài liệu học tập, tham khảo

7.3 Nguyên lý làm việc của máy điện một chiều

7.4 Phân loại máy điện một chiều

6 MA TRẬN MỨC ĐỘ ĐÓNG GÓP CỦA NỘI DUNG GIẢNG DẠY ĐỂ ĐẠT ĐƯỢC CHUẨN ĐẦU RA CỦA HỌC PHẦN

Mức 1: Thấp Mức 2: Trung bình Mức 3: Cao

G1.1.2 G1.2 G2.2.2 G3.2.1

1

Chương 1: Khái niệm về mô hình mạch điện

1.1 Cấu trúc hình học của mạch điện 1 1 1 1

1.2 Đặc trưng của mạch điện 1 1 1 1

1.3 Mô hình mạch điện 1 1 1 1

1.4 Phân loại và các chế độ làm việc của mạch điện 1 1 1 1

1.5 Các định luật cơ bản của mạch điện 2 2 2 2

2

Chương 2: Dòng điện hình sin ở chế độ xác lập tuyến tính tác động điều hoà

2.1 Khái niệm chung 1 1 1 1

2.2 Trị hiệu dụng của dòng điện hình sin 1 1 1 1

2.3 Biểu diễn dòng điện hình sin ở dạng véc tơ 1 1 1 1

2.4 Phản ứng của nhánh thuần trở, thuần cảm và

thuần dung với kích thích hình sin 2 2 2 2 2.5 Phản ứng của nhánh r-L-C nối tiếp với kích thích

2.6 Công suất của dòng điện hình sin 2 2 2 2

2.7 Hệ số công suất 2 2 2 2

3

Chương3: Các phương pháp cơ bản phân tích mạch điện tuyến tính ở chế độ xác lập

3.1 Biểu diễn các cặp thông số của mạch bằng số

3.2 Biểu diễn đạo hàm, tích phân hàm điều hoà bằng

3.3 Phương pháp dòng điện nhánh 3 3 3 3

3.4 Phương pháp dòng điện mạch vòng 3 3 3 3

3.5 Phương pháp điện thế 2 nút 3 3 3 3

3.6 Phương pháp biến đổi tương đương 2 2 2 2

3.7 Phương pháp xếp chồng 2 2 2 2

4 Chương4: Mạch điện ba pha

4.1 Khái niệm chung về mạch điện ba pha 1 1 1 1

4.2 Đặc điểm mạch 3 pha đối xứng 2 2 2 2

4.3 Các cách nối mạch điện ba pha 1 1 1 1

4.4 Phương pháp phân tích mạch 3 pha đối xứng 3 3 3 3

4.5 Phương pháp phân tích mạch 3 pha không đối

4.6 Công suất mạch điện ba pha 2 2 2 2

5

Chương 5: Máy biến áp

5.1.Khái niệm chung 1 1 1 1

5.2 Cấu tạo và nguyên lý làm việc của máy biến áp 2 2 2 2

5.3 Các phương trình cân bằng điện và từ của MBA 2 2 2 2

5.4 Sơ đồ thay thế máy biến áp 3 3 3 3

5.5 Các chế độ làm việc của máy biến áp 2 2 2 2

5.6 Các máy biến áp đặc biệt (MBA tự ngẫu, MBA đo

6

Chương 6: Máy điện không đồng bộ

6.1 Khái niệm chung 1 1 1 1

6.2 Cấu tạo máy điện không đồng bộ 3 pha 2 2 2 2

6.3 Nguyên lý làm việc của máy điện KĐB 3 pha 2 2 2 2

6.4 Các phương trình cân bằng điện và từ của động

cơ điện không đồng bộ 3 pha 2 2 2 2 6.5 Sơ đồ thay thế động cơ điện không đồng bộ 3 pha 2 2 2 2

6.6 Mở máy động cơ điện không đồng bộ 3 pha 2 2 2 2

7

Chương 7: Máy điện 1 chiều

7.1 Khái niệm chung máy điện một chiều (MĐMC) 1 1 1 1

7.2 Cấu tạo máy điện một chiều 2 2 2 2

7.3 Nguyên lý làm việc của máy điện một chiều 2 2 2 2

7.4 Phân loại máy điện một chiều 2 2 2 2

7 PHƯƠNG THỨC ĐÁNH GIÁ HỌC PHẦN

TT

Điểm thành

phần

1

Điểm quá

trình (40%)

1 Kiểm tra thường xuyên

+ Hình thức: Tham gia thảo luận, kiểm tra

15 phút, hỏi đáp

+ Số lần: Tối thiểu 1 lần/sinh viên + Hệ số: 1

2 Kiểm tra định kỳ lần 1

+ Hình thức: Tự luận

+ Thời điểm: Sau khi học hết chương 4

+ Hệ số: 2

3 Kiểm tra định kỳ lần 2

+ Hình thức: Tự luận + Thời điểm: sau khi học hết chương 7

+ Hệ số: 2

4 Kiểm tra chuyên cần

+ Hình thức: Điểm danh theo thời gian

tham gia học trên lớp

+ Hệ số: 2

2

Điểm thi

kết thúc

học phần

(60%)

+ Hình thức: Trắc nghiệm

+ Thời điểm: Theo lịch thi học kỳ + Tính chất: Bắt buộc

8 PHƯƠNG PHÁP DẠY VÀ HỌC

 Giảng viên giới thiệu học phần, tài liệu học tập, tài liệu tham khảo, các địa chỉ website để tìm tư liệu liên quan đến môn học Nêu nội dung cốt lõi của chương và tổng kết chương, sử dụng bài giảng điện tử và các mô hình giáo cụ trực quan (mô hình 3D của một số máy điện điển hình) trong giảng dạy Tập trung hướng dẫn học, tư vấn học, phản hồi kết quả thảo luận, bài tập lớn, kết quả kiểm tra và các nội dung lý thuyết chính mỗi chương

 Giảng viên sẽ hướng dẫn các loại mạch điện khác nhau và chọn các phương pháp phân tích mạch phù hợp cho từng loại mạch điện Mô tả cấu tạo, nguyên lý hoạt động, đặc tính và ứng dụng của các máy điện thông dụng

 Các phương pháp giảng dạy có thể áp dụng: Phương pháp thuyết trình; Phương pháp thảo luận nhóm; Phương pháp mô phỏng; Phương pháp minh họa; Phương pháp miêu

tả, làm mẫu

 Sinh viên áp dụng định luật cơ bản của mạch điện để phân tích và giải các mạch điện xoay chiều một pha và ba pha

 Sinh viên chuẩn bị bài từng chương, làm bài tập đầy đủ, trau dồi kỹ năng làm việc nhóm để chuẩn bị bài thảo luận

 Trong quá trình học tập, sinh viên được khuyến khích đặt câu hỏi phản biện, trình bày quan điểm, các ý tưởng sáng tạo mới dưới nhiều hình thức khác nhau

9 QUY ĐỊNH CỦA HỌC PHẦN

9.1 Quy định về tham dự lớp học

 Sinh viên/học viên có trách nhiệm tham dự đầy đủ các buổi học Trong trường hợp nghỉ học do lý do bất khả kháng thì phải có giấy tờ chứng minh đầy đủ và hợp lý

 Sinh viên vắng quá 50% buổi học dù có lý do hay không có lý do đều bị coi như không hoàn thành khóa học và phải đăng ký học lại vào học kỳ sau

 Tham dự các tiết học lý thuyết

 Thực hiện đầy đủ các bài tập được giao

 Tham dự kiểm tra giữa học kỳ

 Tham dự thi kết thúc học phần

 Chủ động tổ chức thực hiện giờ tự học

9.2 Quy định về hành vi lớp học

 Học phần được thực hiện trên nguyên tắc tôn trọng người học và người dạy Mọi hành vi làm ảnh hưởng đến quá trình dạy và học đều bị nghiêm cấm

 Sinh viên phải đi học đúng giờ quy định Sinh viên đi trễ quá 15 phút sau khi giờ học bắt đầu sẽ không được tham dự buổi học

 Tuyệt đối không làm ồn, gây ảnh hưởng đến người khác trong quá trình học

 Tuyệt đối không được ăn uống, nhai kẹo cao su, sử dụng các thiết bị như điện thoại, máy nghe nhạc trong giờ học

10 TÀI LIỆU HỌC TẬP, THAM KHẢO

10.1 Tài liệu học tập:

[1] Đặng Văn Đào – Lê Văn Doanh: Kỹ thuật điện; NXB Khoa học và Kỹ thuật; Hà Nội 2010

10.2 Tài liệu tham khảo:

[2] Lại Khắc Lãi: Giáo trình cơ sở lý thuyết mạch - tập 1 và tập 2; NXB Đại học Thái Nguyên; 2009

[3] Phan Thị Huệ: Bài tập kỹ thuật điện trắc nghiệm và tự luận; NXB Khoa học và Kỹ thuật; 2008

[4] Vũ Gia Hanh, Trần Khánh Hà: Máy điện tập 1, 2; NXB Khoa học và Kỹ thuật; Hà Nội 2006

11 HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN

 Các Khoa, Bộ môn phổ biến đề cương chi tiết cho toàn thể giáo viên thực hiện

 Giảng viên phổ biến đề cương chi tiết cho sinh viên vào buổi học đầu tiên của học phần

 Giảng viên thực hiện theo đúng đề cương chi tiết đã được duyệt

Trưởng khoa

(Ký và ghi rõ họ tên)

Trưởng bộ môn

(Ký và ghi rõ họ tên)

Hà Nội, ngày tháng năm 20

Người biên soạn

(Ký và ghi rõ họ tên)