Module bồi dưỡng thường xuyên THPT - Module 24: Kĩ thuật kiểm tra, đánh giá trong dạy học

Để đánh giá đúng sự tiến bộ của học sinh, giáo viên cần xây dựng được hệ thống đề kiểm tra, đánh giá. Kĩ thuật biên soạn đề kiểm tra có vai trò quyết định trong xây dựng đề kiểm tra. Module bồi dưỡng thường xuyên THPT - Module 24: Kĩ thuật kiểm tra, đánh giá trong dạy học sẽ giới thiệu một số vấn đề có tính nguyên tắc xây dựng đề kiểm tra để các giáo viên THPT cùng tham khảo.

Trang 1

PHẠM VĂN HOAN

Trang 2

A GIỚI THIỆU TỔNG QUAN

ánh giá là mt khâu quan trng ca quá trình giáo dc, va có vai trò kim ch ng k!t qu" ca mc tiêu, ni dung và ph%&ng pháp d'y hc, va góp ph)n *i+u ch,nh k! ho'ch giáo dc ti!p theo *%.c ti!n hành phù h.p và có hi0u qu" Ho't *ng *ánh giá n!u *%.c ti!n hành mt cách

*3ng b, khoa hc, v5i các ph%&ng pháp và k6 thu7t phù h.p s9 có tác

*ng r:t tích c<c *!n quá trình giáo dc

B Giáo dc và ào t'o quy *?nh vi0c *ánh giá b@ng *im k!t h.p v5i nh7n xét ca giáo viên hoCc ch, *ánh giá b@ng nh7n xét ca giáo viên cho tng môn hc và ho't *ng giáo dc Sau mFi l5p và sau c:p hc, có

*ánh giá, x!p lo'i k!t qu" giáo dc ca hc sinh

Vì v7y, * *ánh giá *úng s< ti!n b ca hc sinh, giáo viên c)n xây d<ng

*%.c h0 thIng *+ kim tra, *ánh giá K6 thu7t biên so'n *+ kim tra có vai trò quy!t *?nh trong xây d<ng *+ kim tra Module THPT 24 s9 gi5i thi0u mt sI v:n *+ có tính nguyên tPc xây d<ng *+ kim tra * các giáo viên trung hc phQ thông cùng tham kh"o

B MỤC TIÊU

1 Kiến thức

Qua module 24, giáo viên trung hc phQ thông có th:

— NPm *%.c k6 thu7t biên so'n các lo'i *+ kim tra, *ánh giá trong d'y hc

— NPm *%.c k6 thu7t xây d<ng các d'ng câu hVi kim tra, *ánh giá trong d'y hc

2 Kĩ năng

— Thi!t k! *%.c các lo'i *+ kim tra, *ánh giá trong d'y hc

— Xây d<ng *%.c quy trình kim tra, *ánh giá chung và *ánh giá tQng k!t trong quá trình d'y hc

3 Thái độ

Hc viên tích c<c sX dng các k6 thu7t hi0n *'i trong biên so'n các lo'i

*+ kim tra, *ánh giá trong d'y hc; coi trng vi0c kim tra, *ánh giá khách quan k!t qu" hc t7p ca hc sinh

Trang 3

2 THÔNG TIN CƠ BẢN

Nh% *ã trình bày [ module THPT 23, *ánh giá k!t qu" hc t7p ca hc sinh là mt ho't *ng r:t quan trng trong quá trình giáo dc ánh giá k!t qu" hc t7p là quá trình thu th7p và xX lí thông tin v+ trình *, kh" n]ng th<c hi0n mc tiêu hc t7p ca hc sinh nh@m t'o c& s[ cho nh^ng

*i+u ch,nh s% ph'm ca giáo viên, các gi"i pháp ca các c:p qu"n lí giáo dc và cho b"n thân hc sinh, * hc sinh hc t7p *'t k!t qu" tIt h&n ánh giá k!t qu" hc t7p ca hc sinh c)n sX dng phIi h.p nhi+u công c, ph%&ng pháp và hình th c khác nhau + kim tra là mt trong nh^ng công c *%.c dùng khá phQ bi!n * *ánh giá k!t qu" hc t7p ca hc sinh

Trang 4

biên so'n *+ kim tra c)n th<c hi0n theo quy trình sau:

2.1 Xác định mục đích của đề kiểm tra

Nh% *ã trình bày [ module THPT 23, *+ kim tra là mt công c dùng *

*ánh giá k!t qu" hc t7p ca hc sinh sau khi hc xong mt ch *+, mt ch%&ng, mt hc kì, mt l5p hay mt c:p hc nên ng%_i biên so'n *+ kim tra c)n c]n c vào Chuan ki!n th c, k6 n]ng ca ch%&ng trình và th<c t! hc t7p ca hc sinh * xác *?nh mc *ích, yêu c)u ca *+ kim tra cho phù h.p

2.2 Xác định hình thức đề kiểm tra

+ kim tra (vi!t) có các hình th c sau:

— + kim tra t< lu7n

— + kim tra trPc nghi0m khách quan

— + kim tra k!t h.p c" hai hình th c trên: có c" câu hVi d'ng t< lu7n và câu hVi d'ng trPc nghi0m khách quan

MFi hình th c *+u có %u *im và h'n ch! riêng nên c)n k!t h.p mt cách h.p lí các hình th c sao cho phù h.p v5i ni dung kim tra và *Cc tr%ng môn hc * nâng cao hi0u qu", t'o *i+u ki0n * *ánh giá k!t qu" hc t7p ca hc sinh chính xác h&n

N!u *+ kim tra k!t h.p hai hình th c thì nên có nhi+u phiên b"n *+ khác nhau hoCc cho hc sinh làm bài kim tra ph)n trPc nghi0m khách quan *c l7p v5i vi0c làm bài kim tra ph)n t< lu7n, làm ph)n trPc nghi0m khách quan tr%5c, thu bài r3i m5i cho hc sinh làm ph)n t< lu7n

2.3 Thiết lập ma trận đề kiểm tra (Bảng mô tả tiêu chí của đề kiểm tra)

L7p mt b"ng có hai chi+u, mt chi+u là ni dung hay m'ch ki!n th c, k6 n]ng chính c)n *ánh giá, mt chi+u là các c:p * nh7n th c ca hc sinh: nh7n bi!t, thông hiu và v7n dng (g3m có v7n dng [ c:p * th:p

và v7n dng [ c:p * cao)

Trong mFi ô là Chuan ki!n th c, k6 n]ng ch%&ng trình c)n *ánh giá, t, l0 %

sI *im, sI l%.ng câu hVi và tQng sI *im ca các câu hVi

SI l%.ng câu hVi ca tng ô ph thuc vào m c * quan trng ca mFi chuan c)n *ánh giá, l%.ng th_i gian làm bài kim tra và trng sI *im quy *?nh cho tng m'ch ki!n th c, tng c:p * nh7n th c

Trang 5

Khung ma tr7n *+ kim tra:

Mu 1 Khung ma trn kim tra theo mt hình thc (Trc nghim khách quan ho!c t" lun)

Tên Ch

(ni dung,

chng…)

Nhn bit Thông hiu dng Vn

Vn dng m!c cao hn

Cng Chng

Chu&n kin th!c, k(

n)ng c*n kim tra

Chu&n kin th!c, k(

n)ng c*n kim tra

Chu&n kin th!c, k(

n)ng c*n kim tra S- câu câu câu câu câu câu S- im im im im im im

Chu&n kin th!c, k(

n)ng c*n kim tra

Chu&n kin th!c, k(

n)ng c*n kim tra

Chu&n kin th!c, k(

n)ng c*n kim tra

Chu&n kin th!c, k(

n)ng c*n kim tra

Chu&n kin th!c, k(

Trang 6

Mu 2 Khung ma trn kim tra kt hp c hai hình thc (Trc nghim khách quan kt hp T" lun)

T' lun

Tr c nghi!m khách quan

T' lun

k- n.ng c/n kim tra

Chu+n kin th,c, k- n.ng c/n kim tra

Trang 7

Ch

tra

k- n.ng c/n kim tra

Chu+n kin th,c, k- n.ng c/n kim tra

S1

65

Trang 8

— Bc 1: Lit kê tên các ch! (n#i dung, ch ng ) c*n kim tra

— Bc 2: Vit các chu-n c*n ánh giá .i vi m0i c1p # t duy

— Bc 3: Quyt 5nh phân ph.i t7 l % t9ng im cho m0i ch! (n#i dung, ch ng )

— Bc 4: Quyt 5nh t9ng s im c!a bài kim tra

— Bc 5: Tính s im cho m0i ch! (n#i dung, ch ng ) t ng Ang vi t7 l %

— Bc 6: Tính t7 l %, s im và quyt 5nh s câu hDi cho m0i chu-n t ng Ang

— Bc 7: Tính t9ng s im và t9ng s câu hDi cho m0i c#t

— Bc 8: Tính t7 l % t9ng s im phân ph.i cho m0i c#t

— Bc 9: Hánh giá lIi ma trn và ch7nh sJa nu th1y c*n thit

* Cn lu ý:

— Khi vit các chu-n, c*n ánh giá .i vi m0i c1p # t duy:

+ Chu-n Mc chNn ánh giá là chu-n có vai trò quan trNng trong ch ng trình môn hNc Hó là chu-n có nhiu thSi lMng quy 5nh trong phân ph.i ch ng trình và làm c sT hiu Mc các chu-n khác + M0i m#t ch! (n#i dung, ch ng ) nên có nhVng chu-n Ii din Mc chNn ánh giá

+ S lMng chu-n c*n ánh giá T m0i ch! (n#i dung, ch ng ) t ng Ang vi thSi lMng quy 5nh trong phân ph.i ch ng trình dành cho ch!

(n#i dung, ch ng ) ó Nên s lMng các chu-n kY nZng và chu-n

òi hDi mAc # t duy cao (vn d[ng) nhiu h n

— Quyt 5nh t7 l % t9ng im phân ph.i cho m0i ch! (n#i dung, ch ng ): CZn cA vào m[c ích c!a kim tra, cZn cA vào mAc # quan trNng c!a m0i ch! (n#i dung, ch ng ) trong ch ng trình và thSi lMng quy

5nh trong phân ph.i ch ng trình phân ph.i t7 l % t9ng im cho t\ng ch!

Trang 9

— Tính s im và quyt 5nh s câu hDi cho m0i chu-n t ng Ang:

+ CZn cA vào m[c ích c!a kim tra phân ph.i t7 l % s im cho m0i chu-n c*n ánh giá, T m0i ch! , theo hàng GiVa ba c1p #: nhn bit, thông hiu, vn d[ng theo thA t_ nên theo t7 l phù hMp vi ch! , n#i dung và trình #, nZng l_c c!a hNc sinh

+ CZn cA vào s im ã xác 5nh T bc 5 quyt 5nh s im và câu

có s im bdng nhau

lun thì c*n xác 5nh t7 l % t9ng s im c!a m0i m#t hình thAc sao cho thích hMp

2.4 Biên soạn câu hỏi theo ma trận

và n#i dung câu hDi do ma trn quy 5nh, m0i câu hDi trcc nghim khách quan ch7 kim tra m#t chu-n hoec m#t v1n , khái nim

2.5 Xây dựng hướng dẫn chấm (đáp án) và thang điểm

Vic xây d_ng hng dfn ch1m (áp án) và thang im .i vi bài kim

— N#i dung: khoa hNc và chính xác

— Cách trình bày: c[ th, chi tit nhng ngcn gNn và dg hiu, phù hMp vi

ma trn kim tra

th t_ ánh giá Mc bài làm c!a mình (kY thut Rubric)

2.6 Điều chỉnh (Nếu thấy cần thiết)

Trang 10

Hoạt động 2 Tìm hiểu các loại câu hỏi trắc nghiệm khách quan

1 NHIỆM VỤ

ch7 ra nhVng loIi câu hDi trcc nghim khách quan

Trang 11

2.2 Câu đúng sai

Ví d[:

Qu.c khánh c!a nc C#ng hoà Xã h#i Ch! nghYa

— Khi soIn câu hDi trcc nghim khách quan loIi này c*n lu ý:

+ ChNn câu dfn nào mà hNc sinh trung bình khó nhn ra ngay là úng hay sai + Không nên trích nguyên vZn nhVng câu trong sách giáo khoa; nên dign l_a chNn

gim nhiu chi tit

“thSng”, “ôi khi” NhVng c[m t\ này có th giúp hNc sinh dg dàng nhn ra câu úng hay sai

+ Trong m#t bài trcc nghim, không nên b trí s câu úng bdng s câu sai, không nên scp et các câu úng theo m#t trt t_ có chu kì

2.3 Câu hỏi nhiều lựa chọn

A Nguyên Hing

B Tô Hoài

C T HVu

D Tô T*n

— Câu hDi nhiu l_a chNn gim hai ph*n:

+ Ph*n thA nh1t (gNi là ph*n dfn) là m#t câu hDi hay m#t câu cha hoàn

Trang 12

+ Ph*n thA hai (gNi là ph*n l_a chNn hay các ph ng án l_a chNn, thng là

t 4 — 5 phng án) gim m#t l_a chNn úng (gNi là áp án) và các l_a chNn sai (gNi là câu nhigu, câu bfy)

loIi hNc sinh nhiu nh1t Tuy nhiên, loIi này t ng .i khó soIn vì m0i

có m#t áp án

Khi soIn loIi câu hDi trcc nghim khách quan này c*n tránh:

+ Câu bD lJng không et ra v1n hay m#t câu hDi rõ rt làm c sT cho s_ l_a chNn

nhVng l_a chNn nhigu

+ Câu trcc nghim khách quan có hai l_a chNn úng (hoec không có l_a chNn nào úng)

+ Ph*n g.c quá rSm rà, gim nhiu chi tit không c*n thit

lSi qua l.i hành vZn, dùng t\, cách scp et

2.4 Câu ghép đôi

— Câu hDi dIng này thSng gim hai c#t thông tin, m0i c#t có nhiu dòng vi m#t hay nhVng dòng thích hMp c!a c#t bên kia

— DIng này thích hMp cho vic kim tra lí thuyt

1 Vit Nam là qu.c gia A ông dân nh1t th gii

2 Trung Qu.c là qu.c gia B T Hông Nam Á

— Khi biên soIn loIi câu hDi này c*n lu ý:

+ Dãy c#t thông tin a ra không nên quá dài, nên thu#c cùng m#t loIi,

có liên quan vi nhau

Trang 13

lSi d ra tZng s_ cân nhcc khi l_a chNn

khó khZn cho s_ l_a chNn

2.5 Câu điền khuyết

NhVng câu hDi dIng này có chAa nhVng ch0 tr.ng hNc sinh in nhVng t\ hoec c[m t\ thích hMp vào nhVng ch0 ó NhVng c[m t\ này hoec do hNc sinh t_ nghY ra hay nh ra, hoec Mc cho s{n trong nhVng ph ng án có nhiu l_a chNn

Ví d[: Hin vào ch0 tr.ng nhVng t\ thích hMp (HNc viên t son theo b môn ca mình)

— Khi soIn câu hDi dIng này c*n lu ý:

tránh lp câu quá dài, ý tA rSm rà

hiu rõ ec im, công d[ng c!a m0i loIi l_a chNn loIi nào thích hMp nghi,m khách quan trên /ây /0u /1c s2 dng có hi,u qu4 trong gi lên l5p Tuy nhiên hi,n nay, trong các /0 bài ki7m tra 1 tit, h%c kì, cu9i n:m (trong /ánh giá t<ng k=t) ngi ta thng dùng các câu h)i nhi0u la ch%n, vì:

+ Hánh giá Mc kin thAc c!a hNc sinh trên m#t din r#ng; hIn ch Mc + Ch1m im khách quan, nhanh chóng, chính xác, có th sJ d[ng công ngh thông tin ch1m

Trang 14

Hoạt động 3 Hướng dẫn viết các loại câu hỏi

1 NHIỆM VỤ

nghip nêu:

— Cách vit câu hDi úng — sai:

Trang 15

— Cách vit câu hDi nhiu l_a chNn:

— Cách vit câu hDi ghép ôi:

Trang 16

— Cách vit câu hDi t_ lun:

2.1 Hướng dẫn viết câu hỏi trả lời ngắn

— Hánh giá m#t n#i dung quan trNng c!a chu-n ch ng trình

— Vit theo hình thAc et câu hDi (nu có th)

— Tr\ ch0 tr.ng T cu.i câu

— Tránh dùng lSi l} trong sách giáo khoa

— H tr.ng m#t t\ quan trNng (không nên tr.ng t\ không quan trNng)

— Ch7 m#t n hai ch0 tr.ng

— H# r#ng c!a các ch0 tr.ng c*n bdng nhau và cùng m#t hình thAc nh trong các câu hDi khác

hMp lí)

— Tránh l0i ngV pháp hay l# các manh m.i

2.2 Hướng dẫn viết câu hỏi đúng – sai

— L1y các ý kin quan trNng (không nên chNn các m[c không quan trNng)

Trang 17

— Vit các ý có tính ch1t hoàn toàn úng hoec hoàn toàn sai

— Tránh dùng lSi l} trong sách giáo khoa

— Tránh các áp án có tính lep i lep lIi

— Tránh các manh m.i v t\ v_ng

— Nêu rõ nguin g.c c!a ý kin nu câu hDi trình bày m#t ý kin c!a ai ó

— Ch7 tp trung vào m#t ý kin quan trNng hoec m.i quan h giVa các ý kin 2.3 Hướng dẫn viết câu hỏi nhiều lựa chọn

— Het m#t câu hDi tr_c tip hoec tIo m#t tình hu.ng c[ th

— Vit lIi bdng ngôn ngV c!a mình chA không sJ d[ng câu, t\ chính xác nh trong sách giáo khoa

úng không th dùng ph ng pháp loIi tr\ m#t cách quá dg dàng

— Các yu t nhigu nên d_a trên các l0i thông thSng hoec hiu sai ý (nu

2.4 Hướng dẫn viết câu hỏi ghép đôi

Trang 18

— C*n vit câu hng dfn làm bài tht rõ ràng yêu c*u ghép ôi

2.5 Hướng dẫn viết câu hỏi tự luận

— Yêu c*u hNc sinh áp d[ng kin thAc ã hNc vào m#t tình hu.ng mi

— Ch7 rõ nhim v[ hNc sinh c*n th_c hin bdng các hng dfn c[ th

áp án úng)

— SJ d[ng # khó phù hMp vi mAc # trTng thành c!a hNc sinh (không

— Yêu c*u hNc sinh th hin mình nhiu h n chA không ch7 kim tra trí nh v s_ kin, 5nh nghYa, hoec các loIi thông tin khác

— Nêu rõ cho hNc sinh các v1n sau:

+ H# dài bài vit

+ M[c ích c!a bài vit

+ LMng thSi gian c*n thit vit bài

+ Các tiêu chí mà bài vit s} Mc tính im

cho hNc sinh bit là im s c!a hNc sinh s} d_a trên logic cng nh

Trang 19

Hoạt động 4 Thiết kế ma trận đề kiểm tra

1 NHIỆM VỤ

soIn kim tra

Quy trình thit k ma trn kim tra

2.1 Xác định mục đích của đề kiểm tra

Nh ã trình bày T module THPT 23, kim tra là m#t công c[ dùng ch ng, m#t hNc kì, m#t lp hay m#t c1p hNc nên ngSi biên soIn kim tra c*n cZn cA vào yêu c*u c!a vic kim tra, cZn cA chu-n kin thAc,

Trang 20

kY nZng c!a ch ng trình và th_c t hNc tp c!a hNc sinh xây d_ng m[c ích c!a kim tra cho phù hMp

2.2 Xác định hình thức đề kiểm tra

H kim tra có các hình thAc sau:

— H kim tra t_ lun

— H kim tra trcc nghim khách quan

câu hDi dIng trcc nghim khách quan

M0i hình thAc u có u im và hIn ch riêng nên c*n kt hMp m#t cách hMp lí các hình thAc sao cho phù hMp vi n#i dung kim tra và ec hNc tp c!a hNc sinh chính xác h n

Nu kim tra kt hMp hai hình thAc thì nên cho hNc sinh làm bài kim tra ph*n trcc nghim khách quan #c lp vi vic làm bài kim tra ph*n t_ lun (làm ph*n trcc nghim khách quan trc, thu bài rii mi cho hNc sinh làm ph*n t_ lun)

2.3 Thiết kế ma trận đề kiểm tra

* C1u trúc ma trn :

chính c*n ánh giá, m#t chiu là các c1p # nhn thAc c!a hNc sinh theo các c1p #: nhn bit, thông hiu và vn d[ng (gim có vn d[ng và vn d[ng T mAc cao h n)

— Trong m0i ô là chu-n kin thAc, kY nZng ch ng trình c*n ánh giá, t7 l

% s im, s lMng câu hDi và t9ng s im c!a các câu hDi

— S lMng câu hDi c!a t\ng ô ph[ thu#c vào mAc # quan trNng c!a m0i chu-n c*n ánh giá, lMng thSi gian làm bài kim tra và trNng s im quy 5nh cho t\ng mIch kin thAc, t\ng c1p # nhn thAc

Trang 21

C p Mô t

Nhn bit

lên hoec nhn ra chúng khi Mc yêu c*u

— Các hoIt #ng t ng Ang vi c1p # nhn bit là: nhn dIng,

.i chiu, ch7 ra

— Các #ng t\ t ng Ang vi c1p # nhn bit có th là: xác

5nh, et tên, lit kê, .i chiu hoec gNi tên, gii thiu, ch7 ra

— Ví d[: GNi tên i vt thông d[ng ang sJ d[ng trong nhà mình; ch7 ra âu là m#t ph ng trình bc hai

Thông hiu

vn d[ng chúng khi chúng Mc th hin theo các cách t ng chúng trên lp hNc

t9ng kt, k lIi, vit lIi, l1y Mc ví d[ theo cách hiu c!a mình

— Các #ng t\ t ng Ang vi c1p # thông hiu có th là: tóm

.i chiu, trình bày lIi, vit lIi, minh hoI, hình dung, chAng tD, chuyn 9i

— Ví d[: K lIi truyn Tm Cám; cho Mc ví d[ v ph ng trình bc hai

Vn d[ng T

c1p # th1p

— Vn d[ng T c1p # th1p là hNc sinh có th hiu Mc khái nim T m#t c1p # cao h n “thông hiu”, tIo ra Mc s_ liên

t9 chAc lIi các thông tin ã Mc trình bày gi.ng vi bài

— Các hoIt #ng t ng Ang vi vn d[ng T c1p # th1p là: xây d_ng mô hình, trình bày, tin hành thí nghim, phân loIi,

Trang 22

C p Mô t

vai trò

— Các #ng t\ t ng Ang vi vn d[ng T c1p # th1p có th là: d[ng, phân loIi, sJa 9i, a vào th_c t, chAng minh, c tính, vn hành

— Ví d[: Vit bài lun ngcn v m#t ch! ã hNc trên lp; Dùng

Vn d[ng T

c1p # cao

— Vn d[ng T c1p # cao có th hiu là hNc sinh có th sJ d[ng mi, không gi.ng vi nhVng iu ã Mc hNc hoec trình bày ngoài xã h#i

nhn thAc c!a Bloom

— Các hoIt #ng t ng Ang vi vn d[ng T c1p # cao là: thit k, et k hoIch hoec sáng tác; bin minh, phê bình hoec

— Các #ng t\ t ng Ang vi vn d[ng T c1p # cao có th là: lp k hoIch, thit k, tIo ra

— Ví d[: Vit m#t bài lun th hin thái # c!a bIn .i vi m#t v1n c[ th; bin lun nghim c!a ph ng trình có tham s

* Xác 5nh c1p # t duy d_a trên các c sT sau:

— CZn cA vào chu-n kin thAc, kY nZng c!a ch ng trình giáo d[c ph9 thông: + Kin thAc trong chu-n ghi là bit Mc thì xác 5nh T c1p # “bit”;

+ Kin thAc trong chu-n ghi là hiu Mc thì xác 5nh T c1p # “hiu”;

Trang 23

+ Kin thAc trong chu-n ghi T ph*n kY nZng thì xác 5nh là c1p # “vn d[ng” Lu ý: Kin thAc trong chu-n ghi là “hiu Mc” nhng ch7 T mAc # nhn bit các kin thAc trong sách giáo khoa thì vfn xác 5nh T c1p # “bit”; nhVng kin thAc, kY nZng kt hMp giVa ph*n “bit Mc” và ph*n “kY nZng” thì Mc xác 5nh T c1p # “vn d[ng”

— NhVng kin thAc, kY nZng kt hMp giVa ph*n “hiu Mc” và ph*n “kY nZng”

Mc xác 5nh T c1p # “vn d[ng T mAc # cao h n”

— Chú ý khi xác 5nh các chu-n c*n ánh giá .i vi m0i c1p # t duy: + Chu-n Mc chNn ánh giá là chu-n có vai trò quan trNng trong ch ng trình môn hNc Hó là chu-n có thSi lMng quy 5nh trong phân ph.i ch ng trình nhiu và làm c sT hiu Mc các chu-n khác

Mc chNn ánh giá

+ S lMng chu-n c*n ánh giá T m0i ch! (n#i dung, ch ng ) t ng Ang vi thSi lMng quy 5nh trong phân ph.i ch ng trình dành cho ch!

(n#i dung, ch ng ) ó Nên s lMng các chu-n kY nZng và chu-n

òi hDi mAc # vn d[ng nhiu h n

+ Lit kê tên các ch! (n#i dung, ch ng ) c*n kim tra

+ Vit các chu-n c*n ánh giá .i vi m0i c1p # t duy

+ Quyt 5nh phân ph.i t7 l % im cho m0i ch! (n#i dung, ch ng ) + Tính s im cho m0i ch! (n#i dung, ch ng ) t ng Ang vi t7 l % + Quyt 5nh s câu hDi cho m0i chu-n t ng Ang và im t ng Ang + Tính t9ng s im và t9ng s câu hDi cho m0i c#t và kim tra t7 l % t9ng

s im phân ph.i cho m0i c#t

+ Hánh giá lIi ma trn và ch7nh sJa nu th1y c*n thit

+ Chú ý khi quyt 5nh t7 l % im và tính t9ng s im:

• CZn cA vào m[c ích c!a kim tra, cZn cA vào mAc # quan trNng c!a m0i ch! (n#i dung, ch ng ) trong ch ng trình và thSi lMng quy

5nh trong phân ph.i ch ng trình phân ph.i t7 l % im cho t\ng ch!

Trang 24

• CZn cA vào m[c ích c!a kim tra quyt 5nh s câu hDi cho m0i chu-n c*n ánh giá, T m0i ch! , theo hàng GiVa ba c1p #: nhn bit, thông hiu, vn d[ng theo thA t_ nên theo t7 l phù hMp vi ch! , n#i dung và trình #, nZng l_c c!a hNc sinh

• CZn cA vào s im ã xác 5nh quyt 5nh s im và s câu hDi t ng Ang (trong ó m0i câu hDi dIng trcc nghim khách quan nên có s

im bdng nhau)

•

lun thì c*n xác 5nh t7 l % t9ng s im c!a m0i hình thAc, có th thit k m#t ma trn chung hoec thit k riêng 2 ma trn

• Nu t9ng s im khác 10 thì c-n quy 9i v im 10 theo t7 l %

Hoạt động 5 Tìm hiểu việc biên soạn đề kiểm tra

1 NHIỆM VỤ

Trang 25

2.1 Biên soạn câu hỏi theo ma trận

* Vic biên son câu h"i theo ma tr%n cn &'m b'o nguyên t)c: m0i câu hDi ch7 kim tra m#t chu-n hoec m#t v1n , khái nim; s lMng câu hDi và t9ng s câu hDi do ma trn quy 5nh

mãn các yêu c*u sau:

* Các yêu cu &*i v,i câu h"i tr)c nghim khách quan nhi/u l0a ch1n:

hDi khác trong bài kim tra

— M0i câu hDi ch7 có m#t áp án úng, chính xác nh1t

— Không a ra ph ng án “Tt c' các &áp án trên &/u &úng” hoec “không

có ph5ng án nào &úng”, hoec “Ph5ng án khác”

* Các yêu cu &*i v,i câu h"i t0 lu%n:

s im t ng Ang

— Câu hDi th hin rõ n#i dung và c1p # t duy c*n o

Trang 26

— N#i dung câu hDi et ra m#t yêu c*u và các hng dfn c[ th v cách th_c hin yêu c*u ó

— Yêu c*u c!a câu hDi phù hMp vi trình # và nhn thAc c!a hNc sinh thông tin; tránh nhVng câu hDi yêu c*u hNc sinh hNc thu#c lòng

c!a giáo viên ra n hNc sinh

— Nu câu hDi yêu c*u hNc sinh nêu quan im và chAng minh cho quan d_a trên nhVng lp lun logic mà hNc sinh ó a ra chAng minh và

* Xây d0ng h,ng d=n chm (&áp án) và thang &i@m:

Vic xây d_ng hng dfn ch1m (áp án) và thang im .i vi bài kim

— N#i dung: khoa hNc và chính xác

— Cách trình bày: c[ th, chi tit nhng ngcn gNn và dg hiu

— Phù hMp vi ma trn kim tra

* Cách tính &i@m &/ ki@m tra theo hình thCc tr)c nghim khách quan

— Cách 1: L1y im toàn bài là 10 im và chia u cho t9ng s câu hDi

Ví dD: Nu kim tra có 40 câu hDi thì m0i câu hDi Mc 0,25 im Sau ó quy im c!a hNc sinh v thang im 10 theo công thAc:

max

10X

X , trong ó: X là s im t c ca hc sinh

Xmax là tng s im ca

m#t hNc sinh làm Mc 32 im thì quy v thang im 10 là: 10 × 32 = 8

40 im

* Cách tính &i@m &/ ki@m tra theo hình thCc t0 lu%n

Trang 27

Cách tính im tuân th! chet ch} các bc t\ bc 3 n bc 6 ph*n thit lp ma trn kim tra; khuyn khích giáo viên sJ d[ng kY thut Rubric trong vic tính im và ch1m bài t_ lun (tham kh'o các tài liu v/ &ánh giá kEt qu' h1c t%p ca h1c sinh )

* Cách tính &i@m &/ ki@m tra kEt hFp hình thCc tr)c nghim khách quan và t0 lu%n

— Cách 1: Him toàn bài là 10 im Phân ph.i im cho m0i ph*n t_ lun, trcc nghim khách quan theo nguyên tcc: s im m0i ph*n t7 l thun vi thSi gian d_ kin hNc sinh hoàn thành t\ng ph*n và m0i câu trcc nghim khách quan có s im bdng nhau

Ví dD: Nu dành 30% thSi gian cho trcc nghim khách quan và 70% thSi gian dành cho t_ lun thì im cho t\ng ph*n l*n lMt là 3 im và 7

Mc 3 0,25

12= im

— Cách 2: Him toàn bài bdng t9ng im c!a hai ph*n Phân ph.i im cho m0i ph*n theo nguyên tcc: s im m0i ph*n t7 l thun vi thSi gian d_ kin hNc sinh hoàn thành t\ng ph*n và m0i câu trcc nghim Khi ó cho im c!a ph*n trcc nghim khách quan trc rii tính im c!a ph*n t_ lun theo công thAc sau:

XTN là im ca phn tr c nghi!m khách quan

XTL là im ca phn t& lu'n

TTL là s th)i gian dành cho vi!c tr, l)i phn t& lu'n

TTN là s th)i gian dành cho vi!c tr, l)i phn tr c nghi!m khách quan)

Chuyn 9i im c!a hNc sinh v thang im 10 theo công thAc:

max

10X

X , trong ó: X là s im t c ca hc sinh

Xmax là tng s im ca

Trang 28

Ví dD: Nu ma trn dành 40% thSi gian cho trcc nghim khách quan

và 60% thSi gian dành cho t_ lun và có 12 câu trcc nghim khách quan thì im c!a ph*n trcc nghim khách quan là 12; im c!a ph*n t_ lun là: XTL 12 60 18

40

×

= = Him c!a toàn bài là: 12 + 18 = 30 Nu m#t hNc sinh

It Mc 27 im thì quy v thang im 10 là: 10 27 9

30

× = im

2.2 Xem xét lại việc biên soạn đề kiểm tra

Sau khi biên soIn xong kim tra c*n xem xét lIi vic biên soIn kim tra, gim các bc sau:

— H.i chiu t\ng câu hDi vi hng dfn ch1m và thang im, phát hin nhVng sai sót hoec thiu chính xác c!a và áp án SJa các t\ ngV,

— H.i chiu t\ng câu hDi vi ma trn , xem xét câu hDi có phù hMp vi chu-n c*n ánh giá không? Có phù hMp vi c1p # nhn thAc c*n ánh giá không?

S im có thích hMp không? ThSi gian d_ kin có phù hMp không?

— ThJ kim tra tip t[c iu ch7nh cho phù hMp vi m[c tiêu, chu-n ch ng trình và .i tMng hNc sinh (nEu có &i/u kin)

— Hoàn thin , hng dfn ch1m và thang im

Hoạt động 6 Tìm hiểu ưu, nhược điểm của các loại trắc nghiệm khách quan

1 NHIỆM VỤ

BIn hãy ánh giá u và nhMc im c!a các loIi trcc nghim khách quan

Trang 29

2.1 Ưu điểm

Vic sJ d[ng ph ng pháp trcc nghim khách quan trong kim tra, ánh giá r1t ph9 bin trên th gii và ang d*n d*n Mc áp d[ng T Vit Nam

do nó có các u im n9i bt nh sau:

do ó sJ d[ng trcc nghim s} tit kim Mc thSi gian thi và kinh phí ch1m im

không ph[ thu#c vào ngSi ch1m

— Cho phép trong m#t thSi gian ngcn có th kim tra Mc nhiu kin thAc, hNc t!, hNc lch

— Ta có th a các câu hDi tIo kim tra trcc nghim khách quan bdng máy vi tính H n nVa có th t9 chAc cho hNc sinh #c lp làm bài, vy giáo viên có th tit kim Mc thSi gian làm , t9 chAc thi và ch1m

— Trcc nghim gây hAng thú và tính tích c_c hNc tp c!a hNc sinh Khi làm

nghY cao #, tp trung t.i a làm bài cho k5p thSi gian cho phép 2.2 Nhược điểm

Vic kim tra, ánh giá bdng trcc nghim cng có nhVng nhMc im nh1t 5nh:

— Khó ánh giá Mc b sâu c!a kin thAc

Trang 30

do ó khó khZn trong vic kim tra nZng l_c t duy (ec bit là t duy sáng tIo) và phát hin, sJa chVa sai l*m cho hNc sinh

do ó khó kim tra Mc nZng l_c sJ d[ng ngôn ngV, kí hiu toán hNc Ngày nay vi s_ phát trin mInh m} c!a khoa hNc kY thut, ec bit

là s_ phát trin mInh m} c!a máy tính và các ph*n mm dIy hNc, trcc nghim s} Mc giáo viên và hNc sinh sJ d[ng r#ng rãi Tuy nhiên trcc nghim vfn có nhVng hIn ch Vì vy c*n cZn cA vào m[c tiêu, yêu c*u kim tra, ánh giá, vào ec im c!a t\ng n#i dung dIy hNc, d[ng trcc nghim, trSng hMp nào không và trSng hMp nào nên ph.i hMp trcc nghim vi nhVng ph ng pháp ánh giá khác

Hoạt động 7 Tìm hiểu trường hợp vận dụng kiểm tra, đánh giá theo hình thức trắc nghiệm, tự luận

1 NHIỆM VỤ

Theo bIn, trong kim tra, ánh giá, khi nào nên s2 dng hình thAc trcc nghi,m khách quan, khi nào nên sJ d[ng hình thAc t lu@n?

Trang 31

* Theo ý ki=n ca các chuyên gia v0 tr+c nghi,m, ta nên s2 dng t_ lun /7 kh4o sát thành qu4 h%c t@p trong nhCng trng h1p d5i /ây:

— Khi nhóm h%c sinh /1c kh4o sát không quá /ông và /0 kh4o sát chE /1c s2 dng mt lFn, không dùng li nCa

— Khi giáo viên c9 g+ng tìm m%i cách có th7 /1c /7 khuy=n khích s phát tri7n kH n:ng diIn t4 bJng v:n vi=t

— Khi giáo viên tin tKng v0 kh4 n:ng phê phán và chLm bài ca mình mt cách vô t và chính xác hn là vào kh4 n:ng son th4o nhCng câu tr+c nghi,m th@t t9t

— Khi không có nhi0u thi gian son th4o bài kh4o sát nhng li có nhi0u thi gian /7 chLm bài

* Ng1c li, ta nên s2 dng tr+c nghi,m khách quan trong nhCng trng h1p sau:

— Khi giáo viên cFn kh4o sát thành qu4 h%c t@p ca s9 /ông h%c sinh, hay mu9n rJng bài kh4o sát Ly có th7 /1c s2 dng li vào mt lúc khác

— Khi giáo viên mu9n có nhCng /i7m s9 /áng tin c@y, không ph thuc vào ch quan ngi chLm bài

— Khi giáo viên có nhi0u câu h)i tr+c nghi,m t9t /ã /1c d trC sQn /7 có th7 la ch%n và son li mt bài tr+c nghi,m m5i và mu9n chLm nhanh /7 s5m công b9 k=t qu4

— Khi giáo viên mu9n ng:n nga nn h%c t, h%c vRt

Hoạt động 8 Tìm hiểu các yêu cầu đối với câu hỏi trắc nghiệm khách quan

1 NHIỆM VỤ

Trang 32

Các yêu c*u .i vi câu hDi trcc nghim khách quan:

hDi khác trong bài kim tra

— M0i câu hDi ch7 có m#t áp án úng, chính xác nh1t

— Không a ra ph ng án “Tt c' các &áp án trên &/u &úng” hoec “Không

có ph5ng án nào &úng”

— Chú ý xác 5nh chu-n c*n ánh giá .i vi m0i c1p # t duy: + Chu-n Mc chNn ánh giá chu-n có vai trị quan trNng ch ng trình mơn hNc Hó chu-n có thSi lMng quy 5nh phân ph.i... ánh giá khác

Hoạt động Tìm hiểu trường hợp vận dụng kiểm tra, đánh giá theo hình thức trắc nghiệm, tự luận

1 NHIỆM VỤ

Theo bIn, kim tra,. .. sau:

— CZn cA vào chu-n kin thAc, kY nZng c!a ch ng trình giáo d[c ph9 thơng: + Kin thAc chu-n ghi bit Mc xác 5nh T c1p # “bit”;

+ Kin thAc chu-n ghi hiu Mc xác 5nh

Tiêu đề	Kĩ thuật kiểm tra, đánh giá trong dạy học
Tác giả	Phạm Văn Hoan
Trường học	Trường Trung học Phổ thông
Chuyên ngành	Giáo dục
Thể loại	Module

Định dạng
Số trang	64
Dung lượng	370,61 KB