Một cái nhìn thật đẹp, thật lãng mạn từ Lê Minh Khuê về cuộc chiến tranh, về con người trong nhiệm vụ qua nhân vật Phương Định.. Chiến tranh là đau thương, mất mát nhưng vẻ đẹp của tâm [r]
Trang 1SỞ GD&ĐT HÀ NAM ĐỀ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10
TRƯỜNG THPT CHUYÊN BIÊN HOÀ NĂM HỌC: 2019 – 2020
MÔN : NGỮ VĂN
PHẦN 1: ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)
Đọc đoạn thơ sau và thực hiện các yêu cầu:
Trăng cứ tròn vành vạnh
kể chi người vô tình
ánh trăng im phăng phắc
đủ cho ta giật mình
(Trích Ánh trăng, Nguyễn Duy - SGK Ngữ văn 9 tập 1, NXBGDVN, 2016)
Câu 1 Xác định thể thơ của đoạn thơ trên
Câu 2 Nhận xét sự độc đáo về cách sắp xếp các dòng thơ trong đoạn thơ
Câu 3 Chỉ ra và phân tích tác dụng của 1 biện pháp tu từ trong dòng thơ ánh trăng im phăng phắc Câu 4 Từ việc đọc hiểu đoạn thơ, trình bày suy nghĩ của em về trách nhiệm của thế hệ trẻ hôm nay
đối với truyền thông lịch sử dân tộc bằng một đoạn văn (khoảng 7 đến 10 câu) theo hình thức lập
luận diễn dịch
PHẦN 2: LÀM VĂN (7,0 điểm)
Câu 1.(2,0 điểm)
Hãy viết một đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của em về vai trò của quê
hương đối với đời sống tâm hồn mỗi con người
Câu 2 (5,0 điểm)
Cảm nhận của em về vẻ đẹp tâm hồn nhân vật Phương Định trong đoạn trích truyện Những ngôi sao
xa xôi của Lê Minh Khuê (SGK Ngữ văn 9 tập II, NXBGDVN, 2018)
Trang 2SỞ GD&ĐT HÀ NAM ĐÁP ÁN ĐỀ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10
TRƯỜNG THPT CHUYÊN BIÊN HOÀ NĂM HỌC: 2019 – 2020
MÔN : NGỮ VĂN
PHẦN 1: ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)
Câu 1 Thể thơ của đoạn thơ trên: năm chữ
Câu 2 Sự độc đáo về cách sắp xếp các dòng thơ trong đoạn thơ:
- Hình thức đoạn thơ:
+ Chỉ viết hoa chữ cái đầu tiên của đoạn, các chữ tiếp theo viết chữ thường
+ Không có dấu câu khi kết thúc một câu thơ, chỉ có dấu câu khi kết thúc khổ thơ
- Hình thức đoạn thơ như vậy giúp cho cảm xúc được liền mạch, không bị ngắt quãng bên cạnh đó
còn tạo nên tính đặc sắc cho kết cấu tác phẩm
Câu 3 biện pháp tu từ trong dòng thơ "ánh trăng im phăng phắc."
Biện pháp tu từ: Nhân hóa: ánh trăng im phăng phắc
- Tác dụng:
+ Tăng sức hấp dẫn, hiệu quả diễn đạt của đoạn thơ
+ Cái im lặng của ánh trăng vừa bao dung, độ lượng vừa nghiêm khắc -> cái im lặng chứa đựng lời
nhắc nhở, cảnh báo, thức tỉnh con người
Câu 4 Gợi ý
1 Giới thiệu vấn đề: Trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với truyền thống lịch sử dân tộc
2 Bàn luận vấn đề
- Mỗi cá nhân đều có vai trò trách nhiệm đối với những truyền thống lịch sử vẻ vang của dân tộc
- Kế thừa và phát huy những truyền thống tốt đẹp của dân tộc: yêu nước, cần cù chịu khó, sống chan hòa, thân ái; luôn biết trân trọng và nhớ ơn những người đã giúp đỡ mình
- Thường xuyên trau dồi kiến thức mới, tiếp thu khoa học kĩ thuật hiện đại để không bị thụt lùi so
với các quốc gia khác
- Có tinh thần ham học hỏi, cầu tiến, không ngại khó khăn gian khổ
- Yêu nước, yêu quê hương, có lý tưởng sống đẹp để xây dựng đất nước giàu mạnh
3 Liên hệ bản thân em
PHẦN 2: LÀM VĂN (7,0 điểm)
Câu 1.(2,0 điểm)
1 Giới thiệu vấn đề nghị luận: vai trò của quê hương đối với đời sống tâm hồn mỗi con người
2 Bàn luận vấn đề
Trang 3=> Quê hương không chỉ có ý nghĩa về mặt vị trí địa lý mà nó còn mang giá trị tinh thần, có vai trò
quan trọng đối với đời sống tâm hồn mỗi con người
- Vai trò của quê hương đối với con người:
+ Quê hương là nơi ta sinh ra, lớn lên bởi vậy nó là một phần không thể thiếu trong đời sống tinh
thần mỗi con người
+ Quê hương còn là mục đích để ta không ngừng vươn lên, phấn đấu để khẳng định tên tuổi nơi
mình được sinh ra
+ Quê hương như vòng tay êm ấm của mẹ, là nơi ta trở về sau những bộn bề của cuộc sống, tiếp cho
ta năng lượng, sức mạnh để tiếp tục phấn đấu
- Trách nhiệm với quê hương là của tất cả mọi người:
+ Yêu quê hương, gắn bó máu thịt với quê hương
+ Có lý tưởng sống đẹp, không ngừng phấn đấu để xây dựng quê hương giàu mạnh
- Liên hệ chính bản thân
Câu 2 (5,0 điểm)
Tham khảo bài văn sau:
Lê Minh Khuê là cây bút nổi bật trong nền văn học Việt Nam trước và sau 1975 Nhiều tác phẩm của
bà đã phản ánh sâu sắc đời sống và chiến đấu của lớp trẻ trên tuyến đường Trường Sơn Những
ngôi sao xa xôi là một trong những truyện ngắn tiêu biểu của Lê Minh khuê Từ hình ảnh ba nữ
thanh niên xung phong làm nhiệm vụ trên tuyến đường Trường Sơn, đặc biệt là nhân vật Phương
Định, Lê Minh Khuê đã khái quát hóa trở thành biểu tượng của tuổi trẻ Việt Nam anh hùng trong
thời đại chống Mĩ cứu nước
Ngoài việc miêu tả chung về cuộc sống, công việc và vẻ đẹp tâm hồn của ba nữ thanh niên xung
phong, tác giả tập trung khắc họa vẻ đẹp tâm hồn và tính cách nhân vật Phương Định
Phương Định là một cô gái mới lớn đã gây cảm tình đầu tiên cho người đọc Trước hết, Phương
Định là một cô gái xinh đẹp, rất quan tâm đến hình thức của mình Cô còn là một người nhạy cảm và rất dễ rung động với những đổi thay của thế giới xung quanh Cô tự đánh giá mình là một người con gái Hà Nội, nói một cách khiêm tốn thì cô chỉ là một cô gái khá với hai bím tóc dày, tương đối mềm
và một cái cổ cao, kiêu hãnh như đài hoa loa kèn Các lái xe bảo: “Cô có cái nhìn sao mà xa xăm” Biết bao chàng trai đã xiêu lòng trước vẻ đẹp ấy của cô Điều đó luôn làm cho Phương Định tự hào
nhưng điều đặc biệt là cô chưa dành riêng tình cảm cho ai
Phương Định là một cô gái hay mông mơ Thích ngồi một mình rồi cứ suy nghĩ vẩn vơ Mỗi lần có mấy anh lái xe lên thăm, khác với Nho và Thao, ra tiếp đón họ và hòa đồng vui vẻ thì cô luôn kiếm
một góc nào đó rồi một mình ngồi suy ngẫm Và tất cả điều này đã giúp cho Phương Định có cái nhìn
Trang 4sâu sắc hơn về hiện thực cuộc sống, làm lớn dậy những mơ ước ở tương lai, từ đó dũng cảm chiến
đấu, chiến thắng kẻ thù
Cô lại rất hồn nhiên và yêu đời Dường như cô gái ấy vẫn còn rất trẻ con mặc dù đã bước sang độ tuổi đôi mươi Cô rất hay hát, đặc biệt là cô có một giọng ca ấm áp, hát hay và hồn nhiên hát, hay
đến mức hút hồn người nghe
Phương Định còn khiến cho người đọc cảm thấy khâm phục trước sự dũng cảm, ngoan cường,
bình tĩnh, tự tin vượt lên khó khăn nguy hiểm Vẫn còn trẻ tuổi nhưng lại xung phong đi chiến đấu
Rời xa thành phố Hà Nội yên bình để lên một nơi ác liệt, nguy hiểm như Trường Sơn, cô luôn làm
những nhiệm vụ nguy hiểm nhất, không đi học, không màng đến chuyện lập gia đình, hi sinh cả tuổi trẻ để đi chiến đấu
Cô còn là một người có tinh thần, trách nhiệm cao trong công việc Làm việc thì lúc nào cũng sẵn
sàng Trong công việc, cô luôn luôn toàn tâm toàn lực để giải quyết Những hành động như chán
nản, mệt mỏi, lơ là hay than vãn chưa từng xuất hiện trong lúc cô làm việc
Đặc biệt, Phương Định càng khiến người đọc yêu mến, trân trọng hơn bởi tình cảm với đồng chí,
đồng đội, và với quê hương Cô rất yêu thương, gắn bó với đồng đội của mình Với đồng đội, cùng
sống thân thiện và tình cảm, cùng kề vai sát cánh trong nhiệm vụ chiến đấu Khi Nho bị thương, cô
vô cùng lo lắng, nhanh chóng sơ cứu rồi chăm sóc cho em ấy Quý trọng những chiến sĩ làm nhiệm
vụ chiến đấu trên tuyến đường Trường Sơn Phương Định tiêu biểu cho thế hệ trẻ Việt Nam thời
kháng chiến chống Mĩ
Một cái nhìn thật đẹp, thật lãng mạn từ Lê Minh Khuê về cuộc chiến tranh, về con người trong
nhiệm vụ qua nhân vật Phương Định Chiến tranh là đau thương, mất mát nhưng vẻ đẹp của tâm
hồn rất tươi xanh và sức sống của tuổi trẻ, của con người là thứ mà chiến tranh không thể nào hủy
diệt được Vẻ đẹp của tuổi trẻ, của chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam, ta lại thấy nó ngời sáng chính từ những nơi khốc liệt nhất
Để câu chuyện diễn ra tự nhiên, khi lựa chọn ngôi thứ nhất Lê Minh Khuê đã rất thành công Đời
sống tâm lí đã được khắc họa đậm nét bằng nghệ thuật xây dựng nhân vật đặc sắc Không khí của
chiến trường ác liệt hiện lên bằng ngôn ngữ giản dị, câu văn ngắn, nhịp điệu gấp gáp
Những gì còn đọng lại sau khi đọc xong truyện ngắn Những ngôi sao xa xôi có lẽ chính là vẻ đẹp
cả hình thức lẫn tinh thần của nhân vật Phương Định Một nhân vật chỉ mới độ tuổi mười tám đôi
mươi, người đọc càng bất ngờ hơn khi phát hiện ra điều này Phương Định là hình ảnh tiêu biểu của thế hệ trẻ Việt Nam anh hùng, bất khuất trong thời kì kháng chiến chống Mĩ cứu nước
Trang 5Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai
Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh nghiệm, giỏi về kiến thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các
trường chuyên danh tiếng
I Luyện Thi Online
- Luyên thi ĐH, THPT QG: Đội ngũ GV Giỏi, Kinh nghiệm từ các Trường ĐH và THPT danh tiếng xây dựng các khóa luyện thi THPTQG các môn: Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và Sinh Học
- Luyện thi vào lớp 10 chuyên Toán: Ôn thi HSG lớp 9 và luyện thi vào lớp 10 chuyên Toán các
trường PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên khác cùng TS.Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Trịnh Thanh Đèo và Thầy Nguyễn Đức Tấn
II.Khoá Học Nâng Cao và HSG
- Toán Nâng Cao THCS: Cung cấp chương trình Toán Nâng Cao, Toán Chuyên dành cho các em HS
THCS lớp 6, 7, 8, 9 yêu thích môn Toán phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt điểm tốt ở các kỳ thi HSG
- Bồi dưỡng HSG Toán: Bồi dưỡng 5 phân môn Đại Số, Số Học, Giải Tích, Hình Học và Tổ Hợp dành
cho học sinh các khối lớp 10, 11, 12 Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS Lê Bá Khánh Trình, TS Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Lưu Bá Thắng, Thầy Lê Phúc Lữ, Thầy Võ Quốc Bá Cẩn cùng đôi
HLV đạt thành tích cao HSG Quốc Gia
II Kênh học tập miễn phí
- HOC247 NET: Website hoc miễn phí các bài học theo chương trình SGK từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả
các môn học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư liệu tham khảo phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất
- HOC247 TV: Kênh Youtube cung cấp các Video bài giảng, chuyên đề, ôn tập, sửa bài tập, sửa đề thi
miễn phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các môn Toán- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng Anh
Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi – Tiết kiệm 90%
Học Toán Online cùng Chuyên Gia
HOC247 NET cộng đồng học tập miễn phí HOC247 TV kênh Video bài giảng miễn phí