- Những thể hiện của quan đểm về vấn đề quyền sống, quyền được bảo vệ và phát triển của trẻ em Việt Nam.. Kĩ năng.[r]
Trang 1Ngày soạn: 01.9.10 Ngày dạy: 06.9.10
Tuần 3
Tiết 11 TUYÊN BỐ THẾ GIỚI VỀ SỰ SỐNG CÒN, QUYỀN ĐƯỢC BẢO VỆ VÀ PHÁT TRIỂN CỦA TRẺ EM
A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
1 Kiến thức
- Thực trạng cuộc sống trẻ em hiện nay, những thách thức, cơ hội và nhiệm vụ của chúng ta
- Những thể hiện của quan đểm về vấn đề quyền sống, quyền được bảo vệ và phát triển của trẻ em Việt Nam
2 Kĩ năng
- Nâng cao một bước kĩ năng đọc-hiểu một văn bản nhật dụng
- Học tập phương pháp tìm hiểu, phân tích trong tạo lập văn bản nhật dụng
- Tìm hiểu và biết được quan điểm của Đảng, Nhà nước ta về vấn đề được nêu trong văn bản
B CHUẨN BỊ CỦA THẦY VÀ TRÒ:
- Thầy: Nghiên cứu SGK, Chuẩn KT, SGV, SBT
- Học sinh: Đọc trước SGK, soạn bài
C PHƯƠNG PHÁP :
- Nêu, giải quyết vấn đề, đàm thoại, phân tích, thuyết trình, bình giảng, thảo luận nhóm…
D TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC :
I Ổn định tổ chức.
II Kiểm tra bài cũ: (5 phút)
1 Nội dung nào không được đặt ra trong văn bản “ Đấu tranh cho một thế giới hòa bình” của Mác-két ?
A Nguy cơ chiến tranh hạt nhân đang đe dọa toàn bộ sự sống trên trái đất
B Nhiệm vụ cấp bách của toàn thể nhân loại là ngăn chặn nguy cơ đó
C Cần kích thích KHKT phát triển nhưng không phải bằng con đường vũ trang
D Cần chạy đua vũ trang để chống lại chiến tranh hạt nhân
2 Cách lập luận nào của Mác-két để người đọc hiểu rõ nguy cơ khủng khiếp của chiến tranh hạt nhân ?
Trang 2A Xác định thời gian cụ thể B Đưa ra những số liệu về đầu đạn hạt nhân
C Đưa ra những tính toán lý thuyết D Tất cả đều đúng
III Bài mới
Hoạt động 1: Giới thiệu bài
- Mục tiêu: Tạo tâm thế và định hướng tiếp nhận cho HS
- Phương pháp: Thuyết trình
- Thời gian: 1 phút
Giới thiệu xuất xứ của bản Tuyên bố
- Văn bản này là một phần lời Tuyên bố của Hội nghị cấp cao thế giới về trẻ em họp tại
trụ sở Liên hợp quốc, Niu-Oóc ngày 30/9/1990
- Cùng với bản Tuyên bố này, Hội nghị cấp cao thế giới về trẻ em còn công bố một kế
hoạch hành động khá chi tiết trên từng mặt cơ bản Cũng sau đó, Hội đồng Bộ trưởng
nước cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã quyết định chương trình hành động vì sự
sống còn, quyền được bảo vệ và phát triển của trẻ em Việt Nam từ năm 1991 đến năm
2000, đặt thành một bộ phận của chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế xã hội của đất
nước Hôm nay,…
Hoạt động 2 Tìm hiểu chung
- Mục tiêu: HS nắm được xuất xứ, đề tài, bố cục, PTBDD của bài văn
- Phương pháp: Thuyết trình, vấn đáp tái hiện
- Thời gian: 20 phút
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi bảng
-G.V nêu yêu cầu đọc, đọc mục
1,2; gọi HS đọc tiếp
-Nêu xuất xứ của bài văn?
-Tổ chức cho HS tìm hiểu các
chú thích, chú ý chú thích 3,5,7
-Xét về nội dung- đề tài, văn bản
này thuộc kiểu văn bản gì? Xác
định PTBDD chính?
Văn bản nhật dụng-Quyền sống,
quyền được bảo vệ và phát triển
của trẻ em ngày càng được các
quốc gia, các tổ chức quốc
tếquan tâm đầy đủ và sâu sắc
hơn
- Văn bản này (gồm 17 mục)
Nghe - Đọc Trả lời
Đọc các chú thích
Trả lời
I Tìm hiểu chung 1.Đọc
2.Xuất xứ 3.Chú thích 4.Bố cục: 4 phần -Mở dầu
- Sự thách thức
- Cơ hội
- Nhiệm vụ
5.Phương thức biểu đạt:
Lập luận
Trang 3được bố cục thành mấy phần?
Nội dung bao trùm của mỗi phần
là gì? Phân tích trình tự hợp lí,
chặt chẽ của văn bản
Bố cục thành bốn phần :
-Phần Mở đầu
-Phần Sự thách thức: những
thực tế, những con số về cuộc
sống khổ cực trên nhiều mặt, về
tình trạng bị rơi vào hiểm họa
của nhiều trẻ em trên thế giới
hiện nay
-Phần Cơ hội: Khẳng định
những điều kiện thuận lợi cơ bản
để cộng đồng quốc tế có thể đẩy
mạnh việc chăm sóc, bảo vệ trẻ
em
-Phần Nhiệm vụ: Xác định
những nhiệm vụ cụ thể mà từng
quốc gia và cả cộng đồng quốc tế
cần làm vì sự sống còn, phát
triển của trẻ em.
Hoạt động 2: Tìm hiểu chi tiết
Mục tiêu: Nắm được giá trị nội
dung và nghệ thuật của văn bản
Phương pháp: Vấn đáp, phân
tích, thuyết trình, nêu vấn đề…
Thời gian: 15 phút
- Ở phần Sự thách thức, bản
Tuyên bố đã nêu lên thực tế cuộc
sống của trẻ em trên thế giới như
thế nào? Nhận thức, tình cảm của
em khi đọc phần này?
-Bản Tuyên bố đã nêu lên khá
đầy đủ cụ thể tình trạng bị rơi
vào hiểm hoạ, cuộc sống khổ cực
về nhiều mặt của trẻ em trên thế
giới hiện nay:
-Bị trở thành nạn nhân của chiến
Trả lời cá nhân, nhận xét
bổ sung, quan sát bảng phụ
Theo dõi SGK, phát hiện trả lời
II Tìm hiểu chi tiết 1.Sự thách thức Tình trạng bị rơi vào hiểm hoạ, cuộc sống khổ cực về nhiều mặt của trẻ em trên thế
giới hiện nay : -Bị trở thành nạn
nhân của các hoạt động bạo lực, chịu đựng nhiều thảm hoạ -Nhiều trẻ em chết mỗi ngày do suy dinh dưỡng và bệnh tật
Trang 4tranh và bạo lực, của sự phân
biệt chủng tộc sự xâm lược,
chiếm đóng và thôn tính của
nước ngoài.
-Chịu đựng những thảm hoạ của
đói nghèo, khủng hoảng kinh tế,
của tình trạng vô gia cư, dich
bệnh, mù chữ, môi trường xuống
cấp.
-Nhiều trẻ em chết mỗi ngày do
suy dinh dưỡng và bệnh tật.
G.V chốt: Tuy ngắn gọn nhưng
phần này đã nêu lên khá đầy đủ,
cụ thể tình trạng bị rơivào hiểm
họa, cuộc sống khổ cực nhiều
mặt của trẻ em trên thế giới hiện
nay
-Em nghĩ gì về cách nhìn như
thế của cộng đồng thế giới đối
với trẻ em?
Đó là cách nhìn đầy tin yêu và
trách nhiệm đối với thế hệ tương
lai của nhân loại
Tự bộc lộ
Hoạt động 3: Củng cố (3 phút)
- Hãy nêu xuất xứ của bản tuyên bố
- Nội dung chính và bố cục của bản tuyên bố như thế nào?
V Hướng dẫn học tập (2 phút)
- Nắm vững xuất xứ, nội dung chính và bố cục của bản tuyên bố
- Chuẩn bị bài mới: Học tiếp tiết 2: Trả lời các câu hỏi đọc hiểu văn bản
Rút kinh nghiệm :
………
………
………
………
………
Trang 5Ngày soạn: 02.9.10 Ngày dạy: 08.9.10
Tuần 3
Tiết 12 TUYÊN BỐ THẾ GIỚI VỀ SỰ SỐNG CÒN, QUYỀN ĐƯỢC BẢO VỆ VÀ PHÁT TRIỂN CỦA TRẺ EM (tt)
A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
1 Kiến thức
- Thực trạng cuộc sống trẻ em hiện nay, những thách thức, cơ hội và nhiệm vụ của chúng ta
- Những thể hiện của quan đểm về vấn đề quyền sống, quyền được bảo vệ và phát triển của trẻ em Việt Nam
2 Kĩ năng
- Nâng cao một bước kĩ năng đọc-hiểu một văn bản nhật dụng
- Học tập phương pháp tìm hiểu, phân tích trong tạo lập văn bản nhật dụng
- Tìm hiểu và biết được quan điểm của Đảng, Nhà nước ta về vấn đề được nêu trong văn bản
B CHUẨN BỊ CỦA THẦY VÀ TRÒ :
-Thầy : Nghiên cứu SGK, Chuẩn KT, SGV, SBT -Học sinh : Đọc trước SGK, soạn bài
C PHƯƠNG PHÁP :
- Nêu, giải quyết vấn đề, đàm thoại, phân tích, thuyết trình, bình giảng, thảo luận nhóm
D TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC :
I Ổn định tổ chức.
II Kiểm tra bài cũ: (5 phút)
- Hãy nêu xuất xứ và những nội dung chính của bản “ Tuyên bố về sự sống còn, quyền được bảo vệ và phát triển của trẻ em”?
- Bản Tuyên bố đã nêu lên cuộc sống trẻ em trên thế giới ra sao? Nhận thức, tình cảm của em qua phần này ntn?
III Bài mới:
Hoạt động 1: Giới thiệu bài
- Mục tiêu: Tạo tâm thế và định hướng tiếp nhận cho HS
- Phương pháp: Thuyết trình
- Thời gian: 1 phút
GV khái quát nội dung tiết học trước chuyển ý
Trang 6Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi bảng
Hoạt động 2: Tìm hiểu chi tiết
- Mục tiêu: Tiếp tục giúp HS nắm được giá trị nội dung và nghệ thuật của văn bản
- Phương pháp: Vấn đáp, phân tích, thuyết trình, nêu vấn đề…
- Thời gian: 30 phút
*GV viết lại các đề mục đã học ở
tiết trướcchuyển ý sang nội dung
chính của tiết học
-Cho HS đọc thầm lại phần “Sự
thách thức”
-Qua phần Cơ hội, em thấy việc bảo
vệ, chăm sóc trẻ em trong bối cảnh
thế giới hiện nay có những điều kiện
thuận lợi gì ?
-Sự liên kết lại của các quốc gia
cùng ý thức cao của cộng đồng quốc
tế trên lĩnh vực này Đã có công ước
về quyền của trẻ em làm cơ sở, tạo
ra một cơ hội mới
-Sự hợp tác và đoàn kết quốc tế
ngày càng có hiệu quả cụ thể trên
nhiều lĩnh vực, phong trào giải trừ
quân bị được đẩy mạnh tạo điều
kiện cho một số tài nguyên to lớn có
thể được chuyển sang phục vụ các
mục tiêu kinh tế, tăng cường phúc
lợi xã hội
-Những cơ hội ấy xuất hiện ở Việt
Nam ntn để nước ta có thể tham gia
tích cực vào việc thực hiện tuyên bố
về quyền trẻ em?
(Thảo luận nhóm-KT khăn phủ bàn)
-Nước ta có đủ phương tiện và kiến
thức (thông tin, y tế, trường học,…)
để bảo vệ sinh mệnh của trẻ em.
-Trẻ em nước ta được chăm sóc và
tôn trọng (Các lớp học mầm non,
phổ cập GDTH trên phạm vi cả
Chú ý
Đọc thầm
Trả lời cá nhân
Thảo luận nhóm, đại diện trả lời
chung:
II.Tìm hiểu chi tiết:
1.Phần “Sự thách thức”:
2 Phần “Cơ hội" -Có Công ước về quyền của trẻ em -Sự hợp tác và đoàn kết quốc tế, phong trào giải trừ quân bị một số tài nguyên
to lớn có thể được chuyển sang phục vụ các hoạt động tạo phúc lợi cho con người
Trang 7nước, bệnh viện nhi, nhà văn hóa
thiếu nhi, các chiến dịch tiêm phòng
bệnh, trại hè,…
-Chính trị ổn định, kinh tế tăng
trưởng đều, hợp tác quốc tế ngày
càng mở rộng,…
-Sự quan tâm cụ thể của Đảng và
Nhà nước:Nước ta là một trong
những nước đầu tiên kí Công ước về
quyền trẻ em của LHQ, sự nhận
thức và tham gia tích cực của nhiều
tổ chức xã hội vào phong trào chăm
sóc, bảo vệ trẻ em, ý thức cao của
toàn dân về vấn đề này
- Ở phần Nhiệm vụ, bản Tuyên bố
đã nêu lên khá nhiều điểm mà từng
quốc gia và cả cộng đồng quốc tế
cần phải nỗ lực phối hợp hành động
Hãy phân tích tính chất toàn diện
của nội dung phần này
-Tăng cường sức khoẻ và chế độ
dinh dưỡng
-Phát triển giáo dục cho trẻ em,
-Các đối tượng cần quan tâm hàng
đầu (trẻ em bị tàn tật, trẻ em ớ hoàn
cảnh sống đặc biệt khó khăn, các bà
mẹ)
-Củng cố gia đình, xây dựng môi
trường xã hội,
-Bảo đảm quyền bình đẳng nam
-Nhận xét về ý và lời văn ở phần
này?
Ý tưởng và lời văn dứt khoát, mạch
lạc và rõ ràng)
-Nhận xét về các nhiệm vụ mà bản
tuyên bố đã nêu?
Đó là những nhiệm vụ cấp thiết, có
tính chất vừu cụ thể vừa toàn diện,
cả vật chất lẫn tinh thần
Trao đổi trong bàn, trả lời
Nêu nhận xét
Nêu nhận xét
3 Phần “Nhiệm vụ"
- Sức khoẻ, giáo dục trẻ có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, củng cố gia đình, môi trường
xã hội, quyền bình đẳng nam
nữ và tạo điều kiện cho trẻ em tham gia các sinh hoạt văn hóa xã hội
*Ý tưởng và lời văn dứt khoát, mạch lạc và rõ ràng
Trang 8-Khuyến khích trẻ em tham gia vào
sinh hoạt văn hoá xã hội
-Qua bản Tuyên bố em nhận thức
như thế nào về tầm quan trọng của
vấn đề bảo vệ, chăm sóc trẻ em, về
sự quan tâm của cộng đồng quốc tế
đối với vấn đề này ?
-Bảo vệ quyền lợi, chăm lo đến sự
phát triển của trẻ em là một trong
những nhiệm vụ có ý nghĩa quan
trọng hàng đầu của từng quốc gia
và của cộng đồng quốc tế Đây là
vấn đề liên quan trực tiếp đến tương
lai của một đất nước, của toàn nhân
loại
-Qua những chủ trương, chính sách,
qua những hành động cụ thể đối với
việc bảo vệ, chăm sóc trẻ em mà ta
nhận ra trình độ văn minh của một
xã hội.
-Vấn đề bảo vệ, chăm sóc trẻ em
đang được cộng đồng quốc tế dành
sự quan tâm thích đáng với các chủ
trương, nhiệm vụ đề ra có tính cụ
thể, toàn diện.
Suy nghĩ trả lời
4 Tầm quan trọng của vấn đề -Liên quan trực tiếp đến tương lai của một đất nước, của toàn nhân loại
-Thể hiện trình
độ văn minh của một xã hội
Hoạt động 3: Hệ thống kiến thức đã tìm hiểu qua bài học
- Mục tiêu: HS khái quát kiến thức
- Phương pháp: Nêu vấn đề, khái quát hóa
- Thời gian: 4 phút
GV đọc yêu cầu bài tâp trắc nghiệm
*G.V chốt về nội dung cơ bản và
hình thức trình bày của văn bản
(Suy nghĩ trả lời trên cơ
sở kiến thức vừa học)
Nghe, ghi chép
III.Tổng kết: 1.Nội dung: -Văn bản nêu lên nhận thức đúng đắn và hành động phải làm vì quyền sống, quyền được bảo
vệ và phát triển của trẻ em
2.Hình thức:
Trang 9-Gồm 17 mục, chia thành 4 phần, cách trình bày rõ ràng, hợp
lí Mối liện kết lo-gic giữa các phần làm cho văn bản có kết cấu chặt chẽ
Hoạt động 4: Luyện tập (4 phút)
- Hội nghị cấp cao thế giới về quyền trẻ em họp vào thời gian nào?
A 30-9-1989 B 30-9-1990 C 30-9-1991 D 30-9-1992
- Hãy phát biểu suy nghĩ về sự quan tâm, chăm sóc của chính quyền địa phương, của các tổ chức xã hội nơi mình ở đối với trẻ em hiện nay
- Có thể phát biểu về nhiệm vụ, về hướng phấn đấu của mình (Bản thân em phải làm những gì để xứng đáng với sự quan tâm, chăm sóc ấy? Cần tham gia như thế nào vào phong trào chăm sóc, bảo vệ trẻ em ?)
V Hướng dẫn học tập: (2 phút)
Hãy nắm vững các nội dung sau :
- Phân tích phần “Sự thách thức” - Phân tích phần “Cơ hội"
- Phân tích phần “Nhiệm vụ" - Tầm quan trọng của vấn đề Chuẩn bị bài mới : “Các phương châm hội thoại(tt)”, “ Truyện “Người con gái Nam Xương” của Nguyễn Dữ, Viết bài TLV số 1
Rút kinh nghiệm :
………
………
………
………
………
………
Trang 10Ngày soạn: 4.9.10 Ngày dạy: 10.9.10
Tuần 3
Tiết 13 CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI
(Tiếp theo)
A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức:
- Mối quan hệ giữa phương châm hội thoại với tình huống giao tiếp
- Những trường hợp không tuân thủ phương châm hội thoại
2 Kĩ năng:
- Lựa chọn đúng phương châm hội thoại trong quá trình giao tiếp
- Hiểu dúng nguyên nhân của việc không tuân thủ các phương châm hội thoại
B CHUẨN BỊ CỦA THẦY VÀ TRÒ :
- Thầy : Nghiên cứu SGK, Chuẩn KT, SGV, SBT
- Học sinh : Đọc trước SGK, soạn bài
C PHƯƠNG PHÁP:
Vấn đáp, nêu và giải quyết vấn đề, qui nạp, phân tích cắt nghĩa, thảo luận nhóm
D TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC :
Hoạt động 1: Khởi động
I Ổn định tổ chức
II Kiểm tra bài cũ: (4 phút)
1 Câu văn sau đây vi phạm phương châm hội thoại nào ? (trắc nghiệm)
- Bố mẹ mình đều là giáo viên dạy học
A Phương châm về lượng B Phương châm về chất
C Phương châm quan hệ D Phương châm cách thức
2 Hãy trình bày nội dung các phương châm cách thức, phương châm lịch sự, phương châm quan hệ
III Bài mới:
Hoạt động 1: Giới thiệu bài.
- Mục tiêu: Tạo tâm thế và định hướng tiếp nhận cho HS
- Phương pháp: Thuyết trình
- Thời gian: 1 phút
Trang 11Chúng ta đã học tất cả các phương châm cần thiết trong hội thoại, tuy nhiên trong thực
tế không bao giờ các phương châm hội thoại được sử dụng một cách cứng nhắc và không phải bao giờ cũng được tuân thủ Vậy quan hệ giữa phương châm hội thoại với tình huống giao tiếp như thế nào ? Trường hợp nào thì không tuân thủ phương châm hội thoại ? Bài học hôm nay sẽ cho chúng ta biết điều đó
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của HS Ghi bảng
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức
- Mục tiêu: HS nắm được quan hệ giữa phương châm hội thoại với tình huống giao
tiếp, các trường hợp không tuân thủ phương châm hội thoại
- Phương pháp: Vấn đáp, phân tích cắt nghĩa, nêu và giải quyết vấn đề, qui nạp
- Thời gian: 15 phút
-Cho HS đọc truyện cười “Chào hỏi”
và trả lời câu hỏi
-Nhân vật chàng rể có tuân thủ đúng
phương châm lịch sự không ? Vì sao ?
Không, vì câu hỏi của anh ta quấy rối
gây phiền hà cho người khác)
-Có thể rút ra bài học gì qua câu
chuyện này ?
Một câu nói có thể thích hợp trong tình
huống này, nhưng không thích hợp
trong một tình huống khác.
-Như vậy, để giao tiếp thành
công,chúng ta phải vận dụng các
phương châm hội thoại ntn?
Phù hợp với đặc điểm của tình huống
giao tiếp
-Nêu các yếu tố của tình huống giao
tiếp?
Nói với ai? Nói khi nào? Nói ở đâu?
Nới để làm gì?
-Tìm những tình huống mà câu hỏi
kiểu như trên được dùng một cách
thích hợp, bảo đảm tuân thủ phương
châm lịch sự
GV: Do đặc điểm tính huống giao tiếp,
một câu nói có thể thích hợp trong tình
huống này, nhưng không thích hợp
Đọc ngữ liệu
Trả lời
Trả lời
Trả lời
Trao đổi trong bàn, trả
I.Bài tập tìm hiểu
II.Bài học
1.Quan hệ giữa phương châm hội thoại và tình huống giao tiếp:
Việc vận dụng các phương châm hội thoại cần phải phù hợp với đặc điểm của tình huống giao tiếp (Nói với ai, Nói khi nào? Nói ở đâu? Nói
để làm gì?)