Nghiệp vụ hướng dẫn du lịch: Giải thích ý nghĩa các đồ thờ được đặt trong chùa, đình bao gồm: trống, chuông, bia, tượng, ngữ án, bài vị, chấp kích, bát bửu, khánh, mõ, mâm bồng, kiệu ( có trích dẫn tài liệu tham khảo).

Nghiệp vụ hướng dẫn du lịch: Giải thích ý nghĩa các đồ thờ được đặt trong chùa, đình bao gồm: trống, chuông, bia, tượng, ngữ án, bài vị, chấp kích, bát bửu, khánh, mõ, mâm bồng, kiệu ( có trích dẫn tài liệu tham khảo).

Môn Nghiệp Vụ

Hướng Dẫn Du Lịch

BÀI TẬP SỐ 3

Đề bài: Giải thích ý nghĩa các đồ thờ được đặt

trong chùa, đình bao gồm: trống, chuông, bia,

tượng, ngữ án, bài vị, chấp kích, bát cửu, khánh,

mõ, mâm bồng, kiệu ( có trích dẫn tài liệu tham

khảo).

• Âm thanh của trống chùa được xem như

một quyền lực có chức năng mang năng

lượng cho tinh thần một cảm giác

thiêng liêng

• Tiếng trống chùa cũng là một trong

những phương tiện của pháp âm

• Tiếng trống chùa là âm thanh truyền tải

NGUỒN GỐC VÀ CẤU TẠO TRỐNG

Nguồn gốc về sự ra đời của trống, hiện nay vẫn chưa có tài liệu nào ghi lại

một cách rõ ràng, nhưng sự tồn tại của nó từ trước công nguyên cho tới

bây giờ, tính ra ít nhất cũng là hơn 6000 năm

Bắt nguồn từ Trung Quốc

Trống thường làm bằng đá, cây, đồng, gỗ bọc da của động vật,…Trống có

âm thanh được phát ra nhờ vào việc gõ vào mặt trống, bằng tay hoặc bằng

dùi…

Cấu tạo gồm 2 phần:

+ mặt trống

+ khung trống

Phân loại trống

Trống chùa cũng có

nhiều loại, nhiều tên

và những cách dùng

khác nhau tùy theo

nghi thức của các nghi

lễ bao gồm:

• Trống con

• Trống sấm

• Trống đại

2 CHUÔNG

Ý NGHĨA VAI TRÒ CỦA CHUÔNG

Là 1 loại pháp khí không thể thiếu trong các

Bắt nguồn từ Trung Quốc khoảng 1.000 năm

trước Tây lịch, thời Châu Chiêu Vương tại

Trường An

Ở Ấn Độ, chuông được dùng khá sớm

Phân loại

• Đại hồng chung

• Chung báo chúng

• Chuông gia trì

3 Bia

NGUỒN GỐC

Bia (hay còn được gọi là văn bia) là hiện tượng

văn hóa được nảy sinh từ đời sống xã hội như

là nét đăc thù và là một trong những hình thức

thông tin thời kỳ cổ đại và trung cổ.

Văn bia xuất hiện từ khá sớm, truyền thống

sáng tạo văn bia bắt đầu từ Trung Quốc, sau đó

được lan truyền sang các nước như Triều Tiên,

Việt Nam và Nhật Bản (những nước sử dụng

chữ khối vuông).

Tác giả: + do vua chúa ngự bút

+ do các danh nho viết

+ do các nhà sư viết

Cấu tạo của bia

Bên phải là dòng đề hiệu bia

Phần chính văn có hai phần nhỏ: văn trường hàng, viết

theo thể tứ lục; một bài minh theo thể hành, thường gieo

độc vận để tóm tắt ý trên, và nêu ý truyền đạo nêu là bia

chùa; tán thán đạo phong của vị Tổ hay vị cao tăng

được đề cập

Phần cuối là vài dòng lạc khoản

CÁCH TRANG TRÍ

Nghệ thuật trang trí bia có phần trán bia chạm hình đầu

rồng lớn, với hình lưỡng long trầu nhật

Diềm bia thường chạm hoa lá, rồng uốn lượn,…

4 Tượng

VAI TRÒ

Tượng đóng vai trò quan trọng trong

các nơi thờ tự

Tượng được xem là biểu tượng hiện

thân của 1 đối tượng được thờ cúng

Trong các cơ sở thờ tự của đạo phật,

tượng được coi là hiện thân của chư

phật, bồ tát,… Nhưng đối với đình

thì tượng được xem là tôn thân của

vị thánh ( thành hoàng).

Cách bố trí tượng tại các ngôi chùa

Ở chính điện

+ Tượng Tam Thế

+ Tượng A-di-đà Tam Tôn

+ Tượng Thích-ca Mâu-ni

+ Tượng Cửu Long, Đế

Thích và Phạm Vương

Nhà Tăng

gọi là Nhà Tổ thường được

xây dựng sau chính điện nên

còn gọi là hậu đường Trên

cao của gian giữa thờ hai

tượng Thánh tăng A-nan-đa

(có người nói rằng Văn Thù

Bồ tát) và sư tổ

Bồ-đề-đạt-ma (BohhidharBồ-đề-đạt-ma)

5 Hương án

VAI TRÒ

Hương án là phải tạo ra một không

gian để tôn thờ, là nơi thực hiện

các nghi thức giao lưu tâm linh.

Nó đã trở thành một thứ giáo lý tôn

giáo, và theo một nghĩa nào đó,

một tôn giáo quốc gia thực thụ.

có mục đích thuộc phạm trù đạo

đức, uống nước, nhớ nguồn, đền ơn

đáp nghĩa

Ý nghĩa

là để thể hiện

quyền uy

8 Bát bửu

Vai trò của bát bửu

chức năng làm vật dụng trong khi tế

lễ, trang trí, thờ tự và bảo hộ cho nơi

được thờ, …

Nguồn gốc

Bát bửu là một trong những mô típ

trang trí trong các cơ sở thờ tự của

người Trung Hoa

được truyền vào Việt Nam từ

khoảng giữa thế kỷ XVII Nhưng

phải đến thời Nguyễn, hình tượng

bát bửu mới được thể hiện nhiều ở

các cơ sở thờ tự trong dân gian (đặc

biệt là ở các ngôi đình làng) và ở các

kiến trúc cung đình

Đặc điểm và phân loại

+ Loại bát bửu trong các ngôi chùa của

Phật giáo

+ Bộ bát bửu có ở một số văn miếu của Nho

giáo và đạo quán của Đạo giáo

Phân loại khánh

• Khánh tròn

• Khánh dẹp

• Khánh tay

10 Mõ

10 Mõ

Nguồn gốc và phân loại:

• Theo sách Tam Tài Đồ Hội của Vương

Tích đời Minh có đoạn: “Mõ là loại mà

có khả năng phát ra âm thanh một khi

gõ vào và nhờ nghe đó mà đại chúng

Phân loại

• Mõ hình hình bầu dục 

• Mõ hình điếu 

11 Mâm bồng

Nguồn gốc

Mâm bồng là 1 trong những đồ

dùng đặc sắc trong văn hóa thờ

cúng đã xuất hiện từ rất lâu đời

Bản thân chúng luôn có dáng vẻ

trịnh trọng, dáng cao, uy nghiêm

để bày tỏ tình cảm, thể hiện sự

thành kính của người dâng lễ vật

cho nên trong những đồ tế tự của

người Việt và người Hán, mâm

bồng, bát tước luôn là đồ dùng

trong thờ cúng dùng để đặt lễ vật.

Ý nghĩa

• Là đồ thờ cúng

• Trang trí và sắp 

xếp vật thờ cúng

12 Kiệu

Nguồn gốc và vai trò của kiệu

Từ thời Mạc trở về trước hầu như chưa thấy

bóng dáng của Kiệu thờ, cỗ kiệu sớm nhất

hiện nay có thể tìm được ở chùa Bà Tề,

thuộc xã Liên Hiệp ( Quốc Oai – Hà Tây),

đó là cỗ kiệu bát cống

Có nhiều loại kiệu khác nhau, ngoài bát

cống còn có kiệu long đình, kiệu võng…

Nhìn chung kiệu là một hiện vật chính

trong đám rước của lễ hội, nó vượt cao hơn

hẳn dòng người, như nhằm mục đích đề cao

vị thần và để neo mắt khách hành hương

dùng để rước thánh trong các dịp tế lễ, hội

CẢM ƠN

CÔ VÀ CÁC BẠN

ĐÃ CHÚ Ý LẮNG

NGHE!

CẢM ƠN

CÔ VÀ CÁC BẠN

ĐÃ CHÚ Ý LẮNG

NGHE!