S¬ kÕt bµi: Víi chiÕn th¾ng LS §BP, ta ®· kÕt thóc chiÕn tranh vµ th¾ng lîi trong ®Êu tranh trªn MTNG. T.lîi cña cuéc KC chèng P cã YN kh«ng chØ trong níc mµ cßn cã YN quèc tÕ rÊt lín.[r]
Trang 1Ngày soạn: 20/08/2010
Ngày giảng: 23/08/2010
Phần một Lịch sử thế giới hiện đại từ năm 1945 đến nay Chơng I: Liên xô và các nớc đông âu sau chiến tranh
thế giới thứ hai Tiết 1:
Bài 1: Liên xô và các nớc đông âu từ năm 1945 đến giữa những năm 70 của thế kỷ XX
A Mục tiêu bài học:
- Giúp học sinh nắm đợc: Những thành tựu to lớn của Liên Xô trong khôi phụchậu quả chiến tranh và xây dựng cơ sở vật chất, kinh tế, những thắng lợi có ý nghĩa lịch
sử của Đông Âu sau 1945 chiến thắng trong giải phóng dân tộc, thành lập chế độ dânchủ nhân dân và xây dựng chủ nghĩa xã hội, sự hình thành hệ thống xã hội chủ nghĩa
- Kiểm điểm những thành tựu to lớn có ý nghĩa lịch sử trong xây dựng CNXH ởLiên Xô và Đông Âu sâu sắc:
+ Mối quan hệ giữa Việt Nam với Liên Xô và Đông Âu Nay vẫn duy trì cầntrân trọng
+ Tăng cờng tình đoàn kết hữu nghị phục vụ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đấtnớc ta
- Rèn luyện cho học sinh kĩ năng phân tích và nhận định sự kiện lịch sử, vấn đềlịch sử
- Bài 1 là bài mở đầu của chơng trình lịch sử 9 từ 1945 2000
- Sau chiến tranh thế giới thứ II Liên Xô bị thiệt hại nặng khôi phục kinh tế,hành gắn vết thơng chiến tranh và tiếp tục xây dựng cơ sở vật chất cho CNXH
I Liên Xô.
1 Công cuộc khôi phục kinh tế sau chiến tranh (1945- 1950)
HĐ1: Học sinh nắm đợc những thiệt hại của Liên Xô trong chiến tranh thế giớithứ II
H Đ dạy
* Sử dụng bản đồ thế giới (treo tờng) yêu
cầu học sinh quan sát và xây dựng vị trí
của Liên Xô trên bản đồ
- Trong CTTG II Liên Xô là nớc thắng
H đ học
1-2 học sinhlên bảng chỉtrên bản đồ
Thảo luận dựa
Ghi bảng
a Hoàn cảnh
Trang 2kinh tế Liên Xô phát triển chậm lại tới 10
năm Trong hoàn cảnh đó Liên Xô phải
khôi phục kinh tế, hành gắn vết thơng
chiến tranh, tiếp tục xây dựng CNXH
Liên Xô vừa phải khôi phục kinh tế,
vừa chống sự bao vây cô lập của phơng
tây vừa giúp đỡ phong trào cánh mạng
thế giới
HĐ2: Tìm hiểu những thành tựu của Liên
Xô (1945-1950)
- Công cuộc khôi phục kinh tế, hàn gắn
vết thơng chiến tranh ở Liên Xô đã diến
ra (ntn) và đạt đợc kết quả ntn?
* CN: KH dự định 48%
- Kết quả mà Liên Xô đạt đợc cho mọi
ngời suy nghĩ và hiểu điều gì về con ngời
và đất nớc Liên Xô?
và SGK trả lời
Nghe giáoviên phân tích
Dựa vào SGKtrả lời
- Thiệt hại rất nặng nề vềngời và của trong CTTG II
- Đề ra kế hoạch 5 năm lầnthứ nhất (1946-1950)
b Thành tựu: Hoàn thành
kế hoạch 5 năm trớc thờihạn 9 tháng
- CN: Tăng 73% (1950)
- NN: Vợt mức trớc CT
- KHKT: 1949 chế tạothành công bom nguyên tử
2 Tiếp tục công cuộc xây dựng cơ sở vật chất- kỹ thuật của CNXH
(Từ năm 1950 đến đầu những năm 70 của thế kỷ XX)
HĐ1: Học sinh nắm đ ợc những thành tựu
quan trọng về kinh tế và ý nghĩa của
thắng lợi về mặt này:
* KN: Cơ sở vật chất- kinh tế của CNXH
- Phơng hớng chính của các kế hoạch dài
hạn của Liên Xô là gì? Ưu tiên phát triển
công nghiệp nặng có ý nghĩa (vai trò)
nh thế nào trong nền kinh tế? Vì sao phải
tăng cờng sức mạnh quốc phòng cho đất
Thảo luậnnghe giáoviên giảng
a Thành tựu về kinh tế:Hoàn thành nhiều kế hoạch dài hạn
Phơng hớng: Ưu tiên phát
triển công nghiệp nặng,thâm canh nông nghiệp,
đẩy mạnh tiến bộ KHKT,tăng cờng sức mạnh quốcphòng
Là cờng quốc côngnghiệp thứ hai thế giới (sau
Mỹ)
Trang 3+ Nông nghiệp: 1970 đạt 186 triệu tấn,
năng suất trung bình 15,6 tạ/ha
HĐ2: Những thành tựu về KHKT:
- Hãy nêu thành tựu về KH-KT của Liên
Xô giai đoạn này?
* Giới thiệu H1: - Vệ tinh nhân tạo đầu
tiên của Liên Xô, chân dung nhà du hành
vũ trụ Gagarin, tàu vũ trụ Phơng Đông
HĐ3: Học sinh nắm đ ợc chính sách đối
ngoại của Liên Xô thời kỳ này:
- Chính sách đối ngoại của Liên Xô trong
thời kỳ này là gì?
* Minh hoạ:
+ 1960 Liên Xô có sáng kiến Liên
hiệp quốc thông qua tuyên ngôn về thủ
tiêu hoàn toàn chủ nghĩa thực dân, trao
trả độc lập cho các nớc thuộc địa
+ 1961 đề nghị Liên hiệp quốc thông qua
tuyên ngôn về việc cấm use vũ khí hạt
nhân
+ 1963 theo đề nghị của Liên Xô LHQ
thông qua tuyên ngôn thủ tiêu tất cả các
hình thức của chế độ phân biệt chủng
tộc
Quan sát H1Nghe giáoviên giớithiệu
Dựa vào SGKtrả lời
Nghe giáoviên phân tíchthêm
Chỗ dựa vững chắc củacách mạng thế giới
-Ngày giảng: 25/08/2010
Tiết 2:
Bài 1: Liên Xô và các nớc đông âu (Tiết 2)
A Mục tiêu bài học:
- Giúp học sinh nắm đợc: Những thành tựu to lớn của Liên Xô trong khôi phụchậu quả chiến tranh và xây dựng cơ sở vật chất, kinh tế, những thắng lợi có ý nghĩa lịch
sử của Đông Âu sau 1945 chiến thắng trong giải phóng dân tộc, thành lập chế độ dânchủ nhân dân và xây dựng chủ nghĩa xã hội, sự hình thành hệ thống xã hội chủ nghĩa
- Kiểm điểm những thành tựu to lớn có ý nghĩa lịch sử trong xây dựng CNXH ởLiên Xô và Đông Âu sâu sắc:
+ Mối quan hệ giữa Việt Nam với Liên Xô và Đông Âu Nay vẫn duy trì cầntrân trọng
Trang 4+ Tăng cờng tình đoàn kết hữu nghị phục vụ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đấtnớc ta.
- Rèn luyện cho học sinh kĩ năng phân tích và nhận định sự kiện lịch sử, vấn đềlịch sử
- Chơng trình lịch sử 8 đã học: Cuối năm 1944 đầu năm 1945 Hồng quân truy
đuổi phát xít Đức về Béclin đã giúp một loạt các nớc Đông Âu giải phóng hệ thốngCNXH ra đời Bài hôm nay nghiêncứu sự ra đời, thành tựu của các nớc dân chủ nhândân (1945- những năm 70 của thế kỷ XX)
II Đông Âu:
1- Sự ra đời của các n ớc dân chủ nhân dân Đông Âu :
HĐ1: Học sinh xác định đợc vị trí Đông
Âu trên bản đồ và sự ra đời của nó
* Giáo viên giới thiệu lợc đồ các nớc
Đông Âu
- Tình hình các nớc Đông Âu trớc chiến
tranh thế giới II có gì nổi bật?
* Giáo viên thuyết giảng về hoàn cảnh ra
đời của các nớc Đông Âu, Hồng quân
Liên Xô truy đuổi phát xít Đức, nhân dân
các nớc Đông Âu nổi dậy khởi nghĩa vũ
trang giành chính quyền thành lập các
* Giáo viên nói rõ hơn về nớc Đức: Sau
chiến tranh để tiêu diệt tận gốc CNPX,
Đức bị chia 4 khu vực chiến đóng của
Liên Xô, Mỹ, Anh, Pháp theo chế độ
Đông Âu trênbản đồ
Trả lời câuhỏi
Đọc SGK vàtrao đổi nhóm
và hình thànhthống kê
a Hoàn cảnh ra đời:
- Cuối 1944 đầu 1945 Hồngquân Liên Xô phối hợp vớinhân dân Đông Âu giúp họkhởi nghĩa thành công
- Một loạt các nớc ĐCN
Đông Âu ra đời: Ba Lan,Tiệp Khắc, Hungari
Trang 5HĐ2: Học sinh nêu đợc những nhiệm vụ
B Hoàn thành CMDCND:
- Xây dựng bộ máy chính quyền nhân dân
- Cải cách ruộng đất
- Quốc hữu hoá các nhà máy, xí nghiệp của t bản
- Thực hiện quyền tự do dân chủ, cải thiện đời sống nhân dân
2 Tiến hành xây dựng CNXH ( từ 1950 đến đầu những năm 70 của TK XX)
HĐ1: Học sinh chỉ ra đ ợc những nhiệm
vụ trong công cuộc xây dựng CNXH:
* Giáo viên định hớng cho học sinh sau
khi hoàn thành cuộc CMDCND, từ 1949
các nớc Đông Âu bớc vào giai đoạn xây
dựng CNXH Những nhiệm vụ chính của
giai đoạn này là gì?
HĐ2: Học sinh nắm đợc những thành tựu
của Đông Âu trong xây dựng CNXH:
Giáo viên khái quát 20 năm xây dựng đất
nớc
- Hãy nêu những thành tựu mà các nớc
Đông Âu đã đạt đợc trong công cuộc xây
dựng CNXH?
- Căn cứ vào tài liệu trong SGK, hãy lấy
những ví dụ cụ thể ở một số nớc?
* Giáo viên kết luận về những thành tựu
chung của Đông Âu
Dựa vào SGKtrả lời
Thảo luậnnhóm và trả
lời câu hỏi
a Nhiệm vụ (có thể họctrong SGK):
- Xoá bỏ sự bóc lột của giaicấp t sản
- Đa nhân dân vào con ờng làm ăn tập thể
đ Công nghiệp hoá XHCN
b Thành tựu:
- Đầu những năm 70 các
n-ớc Đông Âu trở thànhnhững nớc công- nôngnghiệp
- Bộ mặt KT-XH thay đổicăn bản và sâu sắc
III Sự hình thành hệ thống xã hội chủ nghĩa
lời
Căn cứ vàoSGK trả lời
1 Hoàn cảnh và những cơ
sở hình thành hệ thống cácn
ớc XHCN :
a Hoàn cảnh:
- Đông Âu và Liên Xô cầnhợp tác cao hơn và đa dạnghơn để phát triển
- Có sự phân công sản xuấttheo chuyên ngành giữa cácnớc
b Cơ sở hình thành:
- Cùng chung mục tiêu:Xây dựng CNXH
- Nền tảng t tởng là chủ
Trang 6HĐ1: Học sinh tìm đợc mối quan hệ của
hệ thống XHCN qua 2 tiêu chuẩn:
- Sự hợp tác tơng trợ giữa Liên Xô và các
nớc Đông Âu đợc thể hiện nh thế nào?
* Giáo viên thuyết giảng về 2 tiêu chuẩn
này
HĐ2: Học sinh tìm hiểu những thành tựu
nổi bật của SEV
- Nêu những thành tựu kinh tế tiêu biểu
của khối SEV đã đạt đợc? Liên Xô giữ
vai trò nh thế nào trong khối này?
SEV vàVácsava
1-2 học sinhtrả lời
nghĩa Mác
2 Sự hình thành hệ thốngXHCN:
a Hội đồng tơng trợ kinh tếgiữa các nớc XHCN (SEV) (8-1-194928-3-1991)
* Thành tựu của SEV:
- Tốc độ tăng trởng côngnghiệp: 10%/năm
- Thu nhập quốc dân 1973) tăng 5,7 lần
(1950-b Tổ chức hiệp ớc Vácsava(14.5.551.7.91) có tácdụng:
- Boả vệ công cuộc xâydựng CNXH, hoà bình anninh châu Âu và thế giới
A Mục tiêu bài học:
- Giúp học sinh nắm đợc những nét chính của quá trình khủng hoảng và tan rã của chế độ XHCN ở Liên Xô và Đông Âu
Trang 7- Giúp cho học sinh thấy tính chất phức tạp, khó khăn, thiếu sót, sai lầm trong xây dựng CNXH ở Liên Xô và Đông Âu (vì đó là con đờng hoàn toàn mới, cha có tiền lệ trong lịch sử, mặt khác là sự chống phá của các lực lợng địch Những thành tựu phát triển trong 20 năm đổi mới ở nớc ta Bồi dỡng, củng cố lòng tin vào thắng lợi của CNH, HĐH đất nớc theo XHCN dới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam.
- Rèn luyện cho học sinh kỹ năng phân tích, nhận định và suy sét các vấn đề lịch sử
1 Kiểm tra mài cũ:
- Nêu những thành tựu các nớc Đông Âu đã đạt đợc trong quá trình xây dựng CNXH
- Nêu những cơ sở hình thành hệ thống XHCN?
2 Bài mới:
Từ những năm 70 và thập kỷ 80 của thế kỷ XX, Liên Xô và các nớc Đông Âu lâm vào tình trạng KHKT dẫn tới sự KHCT trầm trọng và sự sụp đổ của Liên Xô và Đông Âu
I Sự khủng hoảng và tan rã của Liên bang Xô Viết
* Giáo viên khái quát cuộc khủng hoảng
dầu mỏ thế giới 1973 và ảnh hởng của nó
tới nhiều nớc
- Cuộc khủng hoảng dầu mỏ thế giới năm
1973 ảnh hởng gì tới các nớc? Em có
kiên hệ gì về sự biến động giá xăng dầu
thế giới hiện nay đối với sự phát triển
- Công cuộc cải tổ ở Liên Xô đã diễn ra
nh thế nào? Cải tổ trên ở mặt nào?
* Giải thích
Do không có sự chuẩn bị đầy đủ các điều
kiện cần thiết và thiếu đờng lối chiến lợc
toàn diện, nhất quán Cải tổ lâm vào
Nêu nhữngkhó khăn theoSGK
Dựa vào SGKtrả lời
Nghe giáo viên thuyết giảng
Nêu những hậu quả nh SGK
1.Nguyên nhân:
- 1973 khủng hoảng về dầumỏ khủng hoảng kinh tếthế giới ảnh hởng tới LiênXô
- Liên Xô không cải cáchkinh tế, xã hội để khắcphục khó khăn
- Mô hình CNXH có nhiềukhuyết tật
Đầu những năm 80 khủng hoảng toàn diện
3 Hậu quả:
- Đất nớc lún sâu vàokhủng hoảng, rối loạn
- Mâu thuẫn sắc tộc bùngnổ
- 19/8/1991 đảo chính
Trang 8sản bị cấm hoạt động có ảnh hởng gì tới
- 21/12/1991 chính phủLiên Xô giải thể thành lậpcộng đồng các quốc gia độclập (SNG)
Liên Xô sụp đổ sau 74năm tồn tại
II Cuộc khủng hoảng và tan rã của chế độ XHCN ở các nớc Đông Âu
* Yêu cầu học sinh đọc SGK mục II
- Hãy trình bày quá trình khủng hoảng
của chế độ XHCN ở các nớc Đông Âu?
Nêu những biểu hiện của sự khủng
hoảng?
- Quá trình khủng hoảng ở Đông Âu đã
dẫn đến những hậu quả nh thế nào?
khuyết tật Trong quá trình phát triển bộc
lộ sự thiếu tôn trọng đầy đủ quy luật
khách quan kinh tế- xã hội, chủ quan,
thựchiện cơ chế quan liêu, bao cấp
Nền kinh tế thiếu năng động thụ động
về xã hội, thiếu dân chủ, công bằng xã
hội
+ Những khuyết tật duy trì quá lâu
CNXH xa rời sự tiến bộ của thế giới
Trì trệ, khủng hoảng về kinh tế, xã hội
+ Sự chống phá của các thế lực chống
CNXH
Đọc SGK vàtrả lời
Nêu hậu quả
nh SGK
Nghe giáo viên thuyết giảng
1 Quá trình khủng hoảng:
- Cuối những năm 70 đầunhững năm 80 các nớc
Đông Âu khủng hoảng kinh
3 Sơ kết bài: Sự sụp đổ của các nớc XHCN Đông Âu và Liên Xô là tổn thất hết sức
nặng nề với phong trào cách mạng thế giới và các lực lợng tiến bộ, các dân tộc bị áp
Trang 9bức đang đấu tranh cho hoà bình và độc lập dân tộc Nhng sự phục hng của pt XHCN,CNCS là tất yếu, nó là cả một quá trình lâu dài, các nớc này đang khắc phục khó khăn
và đi lên
4 Củng cố:
Em hãy trình bày quá trình khủng hoảng- tan rã của Liên Xô và các nớc Đông Âu?
5 H ớng dẫn học sinh làm bài- học bài: Chuẩn bị bài 3.
Chơng II: Các nớc á, Phi, Mĩ la tinh
từ năm 1945 đến nay Tiết 4: Bài 3: quá trình phát triển của phong trào giải phóng
dân tộc và sự tan rã của hệ thống thuộc địa
A- Mục tiêu bài học:
- Giúp học sinh nắm đợc: Quá trình phát triển của phong trào giải phóng dân tộc và sựtan rã của hệt hống thuộc địa ở á, Phi, Mĩ la tinh, những diễn biến chủ yếu, nhữngthắng lợi to lớn và khó khăn trong công cuộc xây dựng đất nớc ở những nớc này
- Thấy cuộc đấu tranh anh dũng, gian khổ của nhân dân á, Phi, Mĩ la tinh vì sự nghiệpgiải phóng dân tộc, độc lập, tăng cờng đoàn kết hữu nghị, giúp đỡ nhân dân chống kẻthù chung Đế quốc- Thực dân, nâng cao lòng tự hào dân tộc vì nhân dân ta giành nhữngthắng lợi to lớn trong đấu tranh giải phóng dân tộc ( n’ là nửa sau TKXX) đóng góp,thúc đẩy mạnh phong trào giải phóng dân tộc
- Rèn luyện phơng pháp t duy, khái quát, tổng hợp, phân tích sự kiện, rèn luyện kĩ năngcủa bản đồ kinh tế chính trị
B- Phơng tiện dạy học:
- Giáo viên: B.đồ treo tờng: PTGPDT ở á- Phi- Mĩ la tinh
- Học sinh: tranh ảnh về á- Phi- Mĩ la tinh từ 1945 đến nay
C Tiến trình dạy học:
1 Kiểm tra bài cũ: - Nêu quá trình khủng hoảng và sụp đổ của Liên Xô?
- Xác định vị trí của các nớc Đông Âu và theo em nguyên nhân sụp
đổ của Đông Âu là gì?
2 Bài mới:
Những tiết đầu chúng ta tìm hiểu Liên Xô và Đông Âu sau CTTG II, chơng II chúng ta
sẽ học một khu vực địa lý mới đó là châu á- Phi- Mĩ la tinh Bài mở đầu của chơng giớithiệu PTGPDT diễn ra sôi nổi ở châu á-Phi-Mĩ la tinh dẫn tới sự tan rã từng mảng lớncủa hệ thống thuộc địa và đi tới sụp đổ hoàn toàn
1> Giai đoạn từ năm 1945 đến giữa những năm 60 của thế kỉ XX:
Giáo viên sử dụng bản đồ thế giới giới
thiệu cuộc ĐTGPDT nhằm đập tan hệ
thống thuộc địa của CNĐQ, nơi khởi đầu
là Đ.N.A, trong đó tiêu biểu là các nớc
Phát biểu
*PTGPDT phát triển mạnh
- Châu á+Inđonêxia tuyên bố độclập (17.8.1945)
+ VN: 02.9.1945+ Lào: 12.10.1945+ ấn Độ (1946-1950)
Trang 10lập khai sinh ra nớc VNDCCH, vào thời
gian nào? ở đâu?
- Theo em, PTĐT ở Đ.N.A có tác dụng
nh thế nào đến các nớc thuộc địa trên thế
giới?
KĐ PT lan nhanh sang KV Nam á và Bắc
Phi?
- Dựa vào SGK nêu tên những nớc giành
độc lập ở Châu Phi và Mĩ la tinh?
* Giáo viên giải thích “Năm châu Phi”
sụp đổ, 1967 chỉ còn thuộc địa của
TBN-BĐN ở miền nam châu Phi
Giải thích thêm:
- ĐH đồng LHQ khoá 15 (1960) đã
thông qua văn kiện “T ngôn về thủ tiêu
hoàn toàn CNTD”, trao trả độc lập cho
các quốc gia và dân tộc thuộc địa
Nghe giảng
+ IRắc: 1958
- Châu Phi+ Ai cập 1952; Angiêri(1954-1962)
+ 1960: 17 nớc giành độclập
- Mĩ la tinh: Cu ba (1959)
Giữa những năm 60 củathế kỉ XX hệ thống thuộc
địa của CNĐQ căn bản bịsụp đổ
II> Giai đoạn từ giữa những năm 60 đến giữa những năm 70 của TK XX:
- Em hãy trình bày PTGPDT trên thế giới
(Từ giữa những năm 60 đến giữa những
năm 70 của TK XX)?
KĐ: Sự tan rã các thuộc địa của BĐN là
một thắng lợi qt của PTGPDT ở Châu Phi
- Lên bảng xác định vị trí của 03 nớc nêu
trên?
Khái quát NDchính dựatheo SGK
PTĐT lật đổ sự thống trịcủa BĐN, giành độc lập ởChâu Phi
- Ghinêbitxao (9.1974)
- Môdămbích (6.1975)-Ăng gôla (11.1975)
III> Giai đoạn từ giữa những năm 70 đến giữa những năm 90 của thế kỉ XX:
- Dựa vào ND SGK em hãy cho biết
PTĐT chống CNTD giai đoạn này có gì
khác giai đoạn trớc? N vụ của ND 3 nớc
Rôđêdia, Tây Nam Phi và CH Nam Phi là
da đen- màu bị tớc hết mọi ngời công
dân phải sinh sống hoàn toàn cách biệt
Thảo luậnnhóm để thấy
sự khác nhau
Nghe giảng
- ĐT chống chế độ phânbiệt chủng tộc (Apác thai)
thắng lợi
+ 1980 Rôđêdia (Nay CH
Trang 11với ngời da trắng, chịu sử tội theo pháp
luật riêng biệt của ngời da đen, không có
quyền sở hữu lớn về ruộng đất, XN, lơng
ngời da đen thấp hơn rất nhiều lần ngời
da trắng (CN đồn điền = 1/10, trong XN,
hầm mỏ = 1/7)
Cuộc ĐT chống chế độ Apác thai vô
cùng gay gắt, nhiều gian khổ Qua ĐT
VT kéo dài ĐTCT Thắng lợi qt
Minh hoạ thêm:
11/1993 với sự nhất trí của 21 chính
đảng, bản dự thảo hiến pháp CH Nam Phi
đợc thông qua, chấm rứt 341 năm thuộc
địa của chế độ Apácthai
4-1991 Nen sơn Manđêla trở thành t2 da
đen đầu tiên của CH Nam Phi thắng lợi
có YNLS qt đánh dấu sự tan rã của chế
độ Apácthai đầy rã man và bất công
- Hãy xác định trên bản đồ châu Phi vị trí
3 nớc Dimbabuê, Namibia và CH Nam
Phi?
- Sau khi hệ thống thuộc địa sụp đổ,
nhiệm vụ của ND các nớc á-Phi-Mĩ
Dân số chiếm 70% của thế giới nhng
công nghiệp và xuất khẩu của những nớc
này chỉ đạt 10-12% của thế giới
Tuy nhiên hiện nay một số nớc đã vơn
lên thoát nghèo đói trở thành những nớc
+ 1993 CH Nam Phi
Nay: ND các nớc á-
Phi-Mĩ la tinh ĐT kiên trì, củng
cố độc lập, xâu dựng vàphát triển đất nớc để khắcphục đói nghèo
3 Sơ kết bài học: PTĐTGPDT của các nớc á- Phi- Mĩ la tinh phát triển và thu nhiều
thắng lợi pt, làm tăng bộ mặt những nớc này tạo điều kiện để cho các nớc á- Phi- Mĩ latinh phát triển về mọi mặt
4 Củng cố: Nêu khái quát các đặc điểm của PTGPDT từ sau năm 1945?
(PTĐT với khí thế nh thế nào, lực lợng tham gia, giai cấp lãnh đạo, hình thức đấu tranh)
5 Hớng dẫn học bài: Lập bảng thống kê PTĐTGPDT của á-Phi- Mĩ la tinh theo mẫu
Giai đoạn Châu á Châu Phi Mĩ la tinh
Trang 12Tiết 5: Bài 4: Các nớc châu á
A Mục đích yêu cầu:
- Giúp học sinh khái quát tình hình các nớc Châu á sau CTTG II, sự ra đời của T.HOG
và các giai đoạn phát triển của CHND Trung Hoa từ sau 1949 đến nay
- Giáo dục học sinh tinh thần quốc tế, đoàn kết với các nớc trong khu vực xây dựngmột xã hội tốt đẹp, công bằng, văn minh
- Rèn luyện cho học sinh kĩ năng tổng hợp, phân tích vấn đề, sử dụng bản đồ thế giới vàChâu á
B Phơng tiện dạy học:
- Giáo viên: Bản đồ thế giới và bản đồ Châu á
- Học sinh: Tranh ảnh về Trung quốc, SGK
C Tiến trình dạy học:
1- Kiểm tra bài cũ: Hãy nêu các giai đoạn phát triển của PTDTGPDT ở các nớc á-
Phi-Mĩ la tinh từ sau 1945 đến nay?
2- Bài mới:
Sau CTTG II đến nay, Châu á đã có nhiều biến đổi sâu sắc, trải qua quá trình đấu tranhlâu dài, gian khổ các nớc Châu á đã giành đợc độc lập, từ đó đến nay các nớc đang rasức củng cố đất nớc, phát triển kinh tế- XH, trong đó 2 quốc gia lớn là Trung Quốc và
ấn Độ đã đạt những thành tựu to lớn về KT-XH, vị thế ngày càng lớn trên thế giới
I- Tình hình chung
* Giáo viên giới thiệu vị trí Châu á trên
bản đồ thế giới học sinh nhìn thấy rõ
Bìa tập trắc nghiệm:
1, Châu lục nào rộng nhất:
a, Châu Âu b, Châu Mĩ c, Châu á
* Đinh hớng: Suốt nửa sau TK XX, C á
luôn ổn định Tại sao lại nh vậy?
Nêu khái quát
Thảo luậnnhóm
1 học sinh lênxác định vị trítrên bản đồ n-
ớc A.Độ vàgiải thích KN
- Là Châu lục rộng, đôngdân nhất thế giới, tàinguyên phong phú
a) Tr ớc 1945 các n ớc đều bị
ĐQ,TD nô dịchSau 1945: PTGPDT lêncao cuối những năm 50hầu hết các nớc đã giành đ-
ợc độc lập
- Nửa sau TKXX tình hìnhChâu á không ổn định dochiến tranh xâm lợc của cácnớc đế quốc, tranh chấpbiên giới
- Một số nớc phát triểnnhanh về kinh tế: Nhật Bản,Hàn Quốc, Trung Quốc, ấn
Độ
ấn Độ: kinh tế phát triểnnhanh chóng nhờ thựchiệnnhiều kế hoạch dài hạn,
“CM xanh”, phát triển côngnghệ thông tin
Vơn lên hàng cờng quốc
Trang 13về CN phần mềm- hạtnhân- vũ trụ
II Trung Quốc.
* Giới thiệu vị trí của Trung Quốc trên
bản đồ
- Thắng lợi của Đảng CS Trung Quốc đã
đa tới kết quả gì?
* Giới thiệu H5 (SGK): Mao Trạch Đông
- Nớc CHND Trung Hoa ra đời có ý
nghĩa ntn đối với Trung Quốc và thế
giới?
- Sau khi nớc CHND Trung Hoa ra đời,
nhiệm vụ của nhân dân Trung Hoa giai
* Hậu quả: Nạn đói 1958 hơn 30 triệu
ngời chết đói, đồng ruộng bỏ hoang, nhà
máy đóng cửa vì thiếu nguyên liệu và
l-ơng thực vì phải tập trung vào luyện thép
- Hãy nêu hậu quả của đờng lối “Ba ngọn
cờ hồng” và “Đại CMVHVS” đối với
Trung quốc thời kỳ này?
- Hãy nêu những nội dung trong đờng lối
Quan sát bản
đồNêu kết quả
Quan sát H6
Thảo luậnnhóm
Nêu nhiệm vụtheo SGK vànghe giảng
Nêu theoSGKNghe giáoviên giải thích
Thảo luận
1, Sự ra đời của n ớc CHNDTrung Hoa:
- Nội chiến CM 1949) giữa ĐCS và Quốcdân đảng Quốc dân đảngthất bại
(1946 1(1946 10(1946 1949 nớc CHNDTrung Hoa ra đời
* ý nghĩa lịch sử (Có thểhọc trong SGK T16)
- Trong nớc: Kết thúc áchthống trị hơn 100 năm của
đế quốc nớc ngoài và hàngngàn năm của chế độ phongkiến, đa nớc Trung Hoa bớcvào kỉ nguyên độc lập, tựdo
Thành tựu: CN tăng140% (so với 1952)
NN: tăng 25% (so với1952)
- Chính sách đối ngoại:Tích cực ủng hộ HB vàthúc đẩy PTCMTG
3, Đất n ớc trong thời kìbiến động (1959-1978)
- Đờng lối “Ba ngọn cờhồng”
- Cuộc “Đại CM VH VS”(1966-1976)
Hậu quả: Kinh tế- chính trịhỗn loạn, nội bộ đảng lục
đục, nhân dân đói khổ
Trang 14đổi mới của Trung Quốc?
17-10-2004: phóng thành công tàu vũ trụ
có ngời lái Thần Châu vòng quanh TĐ
trong 21 giời (Nớc thứ 3 phóng tàu VT)
11-10-2005: Phóng tàu Thần Châu 6
- Hãy nêu những thành tựu to lớn về kinh
tế mà TQ đã đạt đợc trong quá trình đổi
giá cao sự pt của TQ hơn 20 năm qua
(tốc độ pt nhanh đối với một đất nớc diện
tích, dân số rất đông)
Dựa vào SGKtrả lời
Dựa vào SGKnêu thành tựuQuan sát H7,H8 và phátbiểu
Nghe giảng
4, Công cuộc cải cách, mởcửa (1978 đến nay)
- 12-1978 đề ra đờng lối
đối mới+ XD CNXH theo kiểu TQ+ Lấy pt kt làm trung tâm+ Thực hiện cải cách, mởcửa
+ Hiện đại hoá đất nớc
* Thành tựu:
- Kinh tế tăng trởng caonhất thế giới: 9,6%/năm
- Tiềm lực kinh tế đứng thứ
7 thế giới
- Đời sống nhân dân đợccải thiện rõ rệt
* Đối ngoại:
- Bình thờng hoá quan hệvới Liên Xô, VN, Môngcổ
- Mở rộng quan hệ, hợp táctrên thế giới
- Thu hồi Hồng Kông 1997) và Ma Cao (12-1999)
(7- Địa vị trên trờng quốc tế
đợc nâng cao
3 Sơ kết bài học:
Châu á đã thay đổi hẳn từ sau 1945: Hầu hết các dân tộc đều giành đợc độc lập, nhiềuquốc gia trở thành những nớc CN pt Nay Châu á đã bớc lên vũ đài chính trị, góp phầnquan trọng vào sự pt chung của lịch sử
4 Củng cố: Câu hỏi cuối bài (SGK-T20)
5 Hớng dẫn học sinh học bài: BT2 (T20)
Tiết 6 Bài 5: Các nớc Đông nam á
A- Mục tiêu bài học:
- Giúp học sinh năm đợc tình hình ĐNA trớc, sau 1945 Sự ra đời của tổ chức ASEAN,vai trò của nó với sự phát triển của các nớc trong khu vực ĐNA
- Tự hào về thành tựu đạt đợc của nhân dân ta và các nớc ĐNA trong thời gian gần đây,củng cố sự đoàn kết hữu nghị và hợp tác pt giữa các dân tộc trong khu vực Thấy đợc
VN gia nhập ASEAN thời cơ- thách thức
- Rèn luyện kĩ năng sử dụng bản đồ ĐNA, Châu á và bản đồ thế giới
B- Phơng tiện dạy học:
- Giáo viên: Bản đồ thế giới, lợc đồ các nớc ĐNA
Trang 15- Học sinh: Su tầm một số tranh ảnh về các nớc ĐNA
C- Tiến trình dạy học:
1, KTBC: - Tình hình Châu á từ sau 1945 đến nay có những thay đổi ntn?
- Đờng lối mở cửa của TQ đã đạt đợc những thành tựu ntn?
I Tình hình đông nam á trớc và sau năm 1945
* Treo bản đồ thế giới và yêu cầu học
sinh xác định vị trí của các nớc trong khu
vực ĐNA
* Giáo viên đặt câu hỏi tích hợp với kiến
thức địa:
- Căn cứ vào kiến thức đã học ở môn địa,
em hãy nêu những hiểu biết của mình về
các nớc ĐNA? (Vị trí, tài nguyên )
Giáo viên nhận xét và ghi bảng
* Giáo viên thuyết giảng về tình hình các
nớc ĐNA ngay sau khi CTTG II chấm
dứt, Nhật đầu hàng đồng minh vô điều
Giáo viên nhận xét, bổ xung, khái quát
cuộc kháng chiến của nhân dân ĐNA
chống sự xâm lợc trở lại của đế quốc
* Giáo viên định hớng: Từ những năm 50
của TK XX các nớc ĐNA đã có sự phân
hoá ntn trong đờng lối đối ngoại?
Yêu cầu học sinh thảo luận rồi bổ xung
Giải thích: “Chiến tranh lạnh”
1-2 học sinhlên xác định
vị trí
Căn cứ vàomôn địa đểtrả lời
Thảo luận nhóm (2)
theo dõi lợc
đồ và ghi nhớ
Đọc SGK, thảo luận hoàn thành thống kê
Đọc SGK trả
lời
Gồm 11 nớc (hiện nay)
Trớc 1945: Hầu hết các nớc(trừ Thái Lan) là thuộc địacủa t bản phơng tây
Sau 1945 giữ những năm 50các nớc nổi dậy đấu tranh
và lần lợt giành đợc chínhquyền
Từ những năm 50 tình hình
ĐNA căng thẳng do sự canthiệp của Mĩ Các nớc ĐNA
có ai phân hoá trong đờnglối đối ngoại
Trang 16Giáo viên chuyển ý:
Tình hình phức tạp đó 1967 một số nớc
ĐNA đã thành lập ra khối ASEAN Tại
sao nh vậy? khối này ra đới nhằm mục
đích gì
II Sự ra đời của tổ chức ASEAN (năm 1967)
Yêu cầu học sinh trình bày BT nhóm,
Giáo viên nhận xét, ghi bảng
Quan hệ giữa ASEAN và các nớc
trong khu vực nói chung và Việt Nam nói
riêng trải qua nhiều thăng trầm
* Yêu cầu hoạ sinh đọc SGK: Mùa xuân
1975 bên ngoài rồi làm bài tập nối sự
kiện ở cột A với cột B sao cho đúng
A (thời gian) B (quan hệ giữa
các nớc ASEAN
và các nớc ĐNA)1967-1975
đầu (1)Hợp tác thânthiện(4)
Căng thẳng đối
đầu (3)Giáo viên chuyển ý: Nh vậy ta thấy
ASEAN thành lập từ 1967 và đã trải qua
nhiều giai đoạn phát triển khác nhau,
nh-ng một điều khẳnh-ng định rằnh-ng các nớc
tham gia khối này đã có điều kiện tốt hơn
để phát triển Chính vì vậy mà các nớc
trong khu vực đều muốn tham gia khối
này và “từ ASEAN 6” đã phát triển thanh
ASEAN 10” quá trình này diễn ra nh thế
nào? III
Cử đại diệnnhóm trìnhbày Cácnhóm khácnhận xét
Đọc SGK vàlàm bài tập
a, Lí do ra đời: Cùng nhauhợp tác phát triển, hạn chế
ảnh hởng của các cờngquốc bên ngoài đối với khuvực
8-8-1967 hiệp hội các
n-ớc ĐNA (ASEAN) thànhlập tại Băng cốc
b, Nguyên tắc hoạt động:(SGK:24)
Tôn trọng chủ quyền, toànvẹn lãnh thổ, không canthiệp vào công việc nội bộcủa nhau, giải quyết cáctranh chấp bằng biện pháphoà bình, hợp tác phát triển
có hiệu quả
KT nhiều nớc ASEANtăng trởng cao: Xingapo,Thái Lan
Quan hệ giữa 3 nớc ĐD vớiASEAN trải qua nhiềuthăng trầm
III Từ ASEAN 6 phát triển thành ASEAN 10“ ” “ ”
* Đa lại bảng thống kê ở mục II cho học
sinh theo dõi và đặt câu hỏi
Căn cứ vào số lợng các nớc tham gia Thảo luận - Từ những năm 90 của thế
Trang 17ASEAN, em có nhận xét gì về quy mô
của tổ chức này?
Giáo viên nhận xét ghi bảng
Theo em VN gia nhập ASEAN sẽ có thời
cơ và thách thức gì?
Giáo viên nhận xét ghi bảng
* Giáo viên nhấn mạnh sự chuyển đổi
trọng tâm hoạt động của ASEAN sang
hợp tác KT (thành lập AFTA) và xây
dựng diễn đàn khu vực (ARF)
Thảo luậnnhóm và nêu
ý kiến
kỷ XX, ASEAN khôngngừng mở rộng
- Hiện nay tất cả các nớc
ĐNA đều là thành viên củaASEAN (VN ra nhập năm1995)
Một chơng mới đã mở ratrong khu vực
3 Sơ kết bài: ĐNA đã không ngừng biến đổi và pt C ta cần hội nhập khu vực nhng
vẫn phải giữ vững bản sắc dân tộc
4 Củng cố: Cho học sinh trả lời 2 câu hỏi cuối bài.
5 Hớng dẫn học sinh học ở nhà: Chuẩn bị bài 6
Tiết 7 Bài 6 Các nớc châu phi
A Mục tiêu bài học:
- Học sinh nắm đợc tình hình chung của các nớc Châu Phi sau CTTG II nay:PTGPDT, tình hình KT-XH, cuộc đấu tranh của nhân dân Nam Phi chống chế độ phânbiệt chủng tộc
- GD cho học sinh tinh thần đoàn kết, giúp đỡ, ủng hộ nhân dân CHâu Phi trong cuộc
ĐTGPDT- chống đói nghèo
- Rèn kuyện cho học sinh kỹ năng sử dụng bản đồ, khai thác tranh ảnh, t liệu, s2, tổnghợp
B Phơng tiện dạy học:
- Giáo viên: Bản đồ PTGPDT ở á- Phi- Mĩ la tinh và t liệu về Nam Phi
- Học sinh: SGK và tranh ảnh về Châu Phi
C Tiến trình dạy học:
1 KTBC: Trình bày hoàn cảnh ra đời, mục tiêu hoạt động của ASEAN
2 Bài mới:
Từ sau CTTG II nay, PTGPDT ở Châu Phi phát triển mạnh, hầu hết các nớc đã giành
đợc độc lập Nhng trên con đờng phát triển, các nớc Châu Phi còn gặp nhiều khó khăn,vấn đề chủ yếu, hiện nay của các nớc là chống đói nghèo, lạc hậu
I> Tình hình chung
1, Phong trào đấu tranh GPDT ở Châu Phi.
Giáo viên sử dụng bản đồ PTGPDT ở
á-Phi- Mĩ la tinh giới thiệu về các nớc
Châu Phi
Yêu cầu học sinh đọc mục 1
- Hãy trình bày PTĐTGPDT của các nớc
Châu Phi?
Quan sát bản
đồ
Đọc SGK vàtrình bày kháiquát
- PT sôi nổi, nổ ra sớm ởBắc Phi
+ 18-6-1952 CH Ai cập ra
đời
Trang 18G mở rộng: Mở đàu là cuộc binh biến
7-1952 ở Ai Cập do Đại tá Nát xe chỉ huy,
chế độ QC bị lật đổ, nớc CH Ai cập ra
đời
- PTĐTGPDT ở Châu Phi có tác dụng ntn
đến hệ thống thuộc địa của thực dân
ph-ơng tây ở đây?
G khái quát tình hình Châu phi sau khi
các nớc giành độc lập: Thu nhiều thành
tích nhng cha làm thay đổi căn bản bộ
mặt Châu Phi, nhiều nớc còn tình trạng
đói nghèo lạc hậu Từ cuối thập kỉ 80
càng khó khăn
+ Các cuộc xung đột nội chiến đẫm máu
xảy ra do xung đột sắc tộc, tôn giáo, đói
nghèo, nợ nần chồng chất, dịch bệnh
hoành hành
VD: 1987-1997 có 14 cuộc xung đột, nội
chiến
điển hình: 02 bộ tộc Hutu vàTaxi
(Ruanđa) với dân số 7,4 triệu ngời có 80
vạn ngời chết 1,2 triệu ngời phải tị nạn,
lang thang
+ Số lợng lơng thực bình quân đầu ngời
hiện nay chỉ = 70% của những năm 70
(Đầu những năm 60 C.Phi tự túc lơng
thực và có xh) Nay 2/3 dân số C.Phi
không đủ ăn, ẳ dân số đói kinh niên (150
triệu ngời)
+ Tỉ lệ ngời mù chữ cao nhất thế giới:
Ghi nê 70%, Môritani 69%, Xênêgan
68%, Marốc 64%, CH Nam Phi 50%,
Angiêri 46%
- Hiện nay với sự giúp đỡ của các cộng
đồng quốc tế, C.Phi khắc phục sự nghèo
đói và xung đột sắc tộc ntn?
G khẳng định: Cuộc đấu tranh xoá bỏ
nghèo nàn, lạc hậu còn lâu dài, gian khổ
hơn là cuộc ĐTGPDT
Thảo luận
Nghe G giảng
Nghe Gthuyết trình
Dựa vào SGKtrả lời
+ Angieri đấu tranh giành
độc lập (1954-1962)+ Năm 1960: 17 nớc giành
+ 1/4 dân số đói kinh niên+ 32/57 quốc gia nghèonhất thế giới
+ Cuối thập niên 80 xung
đột sắc tộc, nội chiến nhiềunơi
+ Đầu TK 90 nợ 300 tỉ đôla
Để khắc phục đói nghèo,xung đột, t/c thống nhấtC.Phi đợc thành lập (Naygọi là Liên minh C.Phi0viết tắt là AU
II> Cộng hoà Nam Phi 1> Khái quát
- Xác định ví trí của Nam Phi trên bản đồ
thế giới
- Em biết gì về CH Nam Phi
(DS: 11,2 % da màu; 13,6% da trắng )
Xác định vịtrí N.Phi trênb.đồ
- Nằm ở Cực Nam C.Phi-DT: 1,2 triệu km2, DS:43,6 triệu ngời ( 75,2% da
đen)
Trang 191910 Liên bang NP thành lập nằm trong
khối Liên hiệp Anh
1961 rút khỏi khối trên do đt của nhân
dân CH Nam Phi thành lập
- Cuộc đt chống c.độ phân biệt chủng tộc
ở N.Phi diễn ra ntn?
* G khái quát: Trong 3 thế kỉ, chính
quyền thực dân da trắng N.Phi đã thi
hành c.độ phân biệt chủng tộc tàn bạo,
gay gắt với ngời da đen, màu
- Sự kiện Nenxơn Manđêla đợc bầu làm
tổng thống có ý nghĩa ntn?
- Hiện nay CH Nam Phi đã pt ntn?
Nêu khái quátptđt của nd
Thảo luận
-1962 ngơig Hà Lan đếnNam Phi
- Đầu TKXX Anh chiếm
- 1961 CH N.Phi ra đời2> Cuộc đấu tranh chốngchế độ phân biệt chủng tộc:-C.độ phân biệt chủng tộc ởN.Phi tồn tại hơn 3 thế kỉ
- Dới sự lãnh đạo của
“ĐHDT Phi” (ANC) cuộc
đấu tranh chống chế độApác thai
1993 thắng lợi (xoá bỏchế độ Apác thai)
- 4-1994 Nenxơn Manđêla(da đen) đợc bầu làm tổngthống
Chính quyền mới đề rachiến lợc kinh tế vĩ mô đểcải thiện đời sống nhân dân(5-1996)
3 Sơ kết bài: QT ĐTGPDT ở C.Phi sau CTTG II diến ra sôi nổi, mạnh mẽ và giành
thắng lợi Nhiều nớc giành độc lập, nhng cuộc chiến chống đói nghèo, bệnh tật ở Châulục này vẫn tiếp tục và còn khó khăn phức tạp hơn
4 Củng cố: Câu hỏi SGK
5 Hớng dân H làm bài tập về nhà câu hỏi (29)
Tiết 8 Bài 7 Các nớc Mĩ la tinh
A Mục tiêu bài học:
- H nắm những nét khái quát về Mĩ la tinh, cuộc ĐTGPDT của Cuba và thành tựu NDCuba đạt đợc hiện nay (KT-VH-GD) trớc sự bao vây của Mĩ Kiên trì con đờng đãchọn
- gd tinh thần đoàn kết, ủng hộ PTCM của Mĩ la tinh Từ cuộc đt và những thành tựu tolớn của Cuba Yêu mến, đồng cảm và ủng hộ ND Cuba chống âm mu của Mĩ
- RL kĩ năng sử dụng bđồ, phân tích, so sánh
B Các ph ơng tiện dạy học :
- G: B.đồ PTGPDT ở á-Phi-Mĩ la tinh và các tài liệu liên quan
- H: SGK và su tầm tài liệu về Phiđen caxtơrô
C Tiến trình dạy học:
1 KTBC: - Nêu những nét chính về C.Phi sau 1945 nay?
- Cuộc đt chống c độ Apác thai của ND N.Phi đạt đợc những thắng lợi to lớnntn?
2 Bài mới:
Mĩ la tinh là khu vực rộng lớn trên 20 triệu km2 (1/7 diện tích thế giới) gồm 23 nớc
Trang 20CH, tài nguyên phong phú Từ sau 1945 các nớc Mĩ la tinh không ngừng đấu tranh đểcủng cố độc lập chủ quyền pt KT-XH nhằm thoát khỏi sự lệ thuộc vào Mĩ Trong cuộc
đấu tranh đó Cuba nh một ngọn cờ tiên phong đi hàng đầu
I> Những nét chung 1> Phong trào đấu tranh củng cố độc lập chủ quyền:
* G dùng bản đồ thế giới giới thiệu khái
quát về Mĩ la tinh trớc CTTG II
Yêu cầu học sinh đọc SGK mục I
- Dựa vào SGK em thấy tình hình Mĩ la
tinh từ sau 1945 có đặc điểm gì?
Kết quả của PTCM ở Mĩ la tinh từ sau
1945 đến nay là gì?
* G khái quát về Chilê, Nicaragoa: Chính
quyền ĐTC thiết lập đã tiến hành nhiều
cải cách tiến bộ nhng cuối cùng thất bại
do sự can thiệp của mĩ
* G yêu cầu xác định vị trí của Chilê,
Nicaragoa trên bản đồ?
* Công cuộc xd- pt kinh tế của Mĩ la tinh
thu đợc những thành tựu pt
- Nêu những thành tựu ấy?
- Dựa vào SGK nêu khó khăn của ND Mĩ
la tinh?
* G minh hoạ thêm:
+ Buôn bán với nớc ngoài chiếm 2,8%
tổng giá trị buôn bán thế giới (1989)
+ Tốc độ tăng trởng thế kỉ 70 là 5,9%;
TK 80 là 1%
+ Lạm phát cao nhất thế giới: 1000%
(1983), 56,1% (1980)
+ Có 2 nớc NIC: Braxin, Mêhicô
* K.quát những nỗ lực của Mĩ la tinh đi
lên khắc phục khó khăn
Quan sát b đồ
và đọc mục ISGK
Nhận xét sựkhác nhaugiữa Mĩ latinh với á, Phi
Nêu kq nhSGK
Xác định vịtrí 2 nớc trênb.đồ và nêuthành tựu của
Mĩ la tinh
Nghe Gthuyết trình
- Từ 1945 nay: CM Mĩ latinh có nhiều biến chuyểnmạnh mẽ
+ Mở đầu CM Cuba (1959)+ Đầu những năm 80 caotrào đấu tranh bùng nổ
“Lục địa bùng cháy”
Kết quả: Chính quyền độctài nhiều nớc bị lật đổ,chính quyền DCND đợcthiết lập, điển hình là nớcChilê, Nicaragoa
2> Công cuộc xd và pt đấtn
ớc của Mĩ la tinh :
- Thu nhiều thành tựu vềkinh tế, chính trị
- Đàu những năm 90, kinhtế- chính trị gặp nhiều khoákhăn
Nay đang tìm cách khắcphục khó khăn đi lên
II> Cuba- hòn đảo anh hùng
Trang 21thiết lập chế độ độc tài quân sự Batixta.
- Theo em vì sao Mĩ thiết lập chế độ độc
tài quân sự ở Cuba?
- Chế độ độc tài thi hành những chính
sách ntn? Em có nhận xét gì về chính
sách ấy?
(1952-1958 Batixta giết 2 vạn chiến sỹ
yêu nớc, cầm tù hàng chục vạn ngời)
- Hãy trình bày những hiểu biết của mình
về Phiđen caxtơrô?
* G trình bày diến biến CM
- Sự kiện tấn công Môncađa có ý nghĩa
ntn?
- Em có nhận xét gì về qtđt của ND Cuba
để chống lại chế độ độc tài Batixta?
* G minh hoạ: 25-11-1956, 81 chiến sỹ
sau khi vợt biển 7 ngày đã về nớc Cuộc
chiến không cân sức; 26 ngời bị thiêu
sống, 44 ngời hi sinh, chỉ còn 12 ngời rút
- Trình bày hiểu biết của mình về mối qh
đoàn kết, hữu nghị giữa lãnh tụ Phiđen,
ND Cuba với Đảng, chính phủ và nhân
dân ta?
Quan sát trên
b đồ và nghegiảng
Thảo luậnnhóm
Trình bày phần chuẩn bị
ở nhàThảo luận
Nhận xét và nghe G minh hoạ
Nêu các biện pháp của chính phủ CubaThảo luậnLiên hệ thực tế
- Vị trí: Năm ở vùng biểnCaribê
- DT: 111.000km2-DS: 11,3 triệu ngời (2002)
2> PTCM (1945- nay) a> Hoàn cảnh:
-PTĐTGPDT pt mạnh
- Mĩ thiết lập chế độ độc tàiquân sự Batixta
- 11-1956 ông trở về nứơctiếp tục lãnh đạo CM
- 1-1-1959 chế độ độc tàiBatixta bị lật đổ
c> Xây dựng chế độ mới,
xd CNXH:
- Tiến hành cải cách dânchủ triệt để
- Xây dựng chính quyềnmới, phát triển giáo dục
- 4/1961 tiến lên CNXH
Đạt đợc nhiều thành tựu
về KT-XH-GD mặc dù bị
mĩ bao vây, cấm vận
3 Sơ kết bài: PTĐT củng cố độc lập chủ quyền của ND Mĩ la tinh diến ra sôi nổi sauCTTG II điển hình là PTCM Cuba- lá cờ đầu của Mĩ la tinh
4 Củng cố: Câu hỏi SGK
Trang 225 H ớng dẫn H làm bài tập : Câu hỏi (32)
Chơng III
Mĩ, Nhật bản, tây âu từ năm 1945 đến nay
Tiết 10 Bài 8: Nớc Mĩ
A Mục tiêu bài học:
- Giúp H nắm đợc: Sau CTTG II, Mĩ giàu mạnh nhất trong thế giới TBCN, chính sách
đối nội- đối ngoại phản động, đẩy lùi mọi phong trào đấu tranh của nhân dân và bànhtrớng xâm lợc, mu đồ bá chủ thế giới Bị vấp phải nhiều thất bại
- Giúp H nhận thức rõ thực chất chính sách đối nội, đối ngoại của Mĩ Quan hệ ngoạigiao của ta và Mĩ (1945) Phục vụ CNH,HĐH nhng ta kiên quyết phản đối mọi mu
I Tình hình kinh tế nớc Mĩ sau CTTG II
* G dùng bản đồ nớc Mĩ (hoặc thế giới)
giới thiệu về nớc Mĩ (vị trí, điều kiện tự
nhiên) và yêu cầu H đọc SGK “Bớc ra
Quan sát b.đồ
và nghe Ggiảng
1 NN pt kinh tế:
- Không bị chiến tran tàn
Trang 23TGTB” và hỏi
- Nguyên nhân nào dẫn đến sự pt nhảy
vọt của KT Mĩ từ sau CTTG II đến nay?
- Hãy nêu nhng thành tựu KT Mĩ sau
Nêu thành tựutheo SGK
Tìm dẫnchứng cụ thể
phá, thu 114 tỉ đô la nhờbuôn bán vũ khí
- Giàu tài nguyên
- Thừa hởng các thành tựuKHKT thế giới
2 Thành tựu:
- CN: chiếm hơn nửa sản ợng TG
l NN: gấp 2 lần của 5 nớcAnh, Pháp, Đức, ý, Nhậtcộng lại
- Nắm 3/4 trữ lợng vàng TG
* Từ 1973 đến nay: Địa vị
KT suy giảm
* Nguyên nhân KT Mĩ suygiảm (SGK)
- Bị Nhật, Tây Âu cạnhtranh
- Thờng xảy ra KH suythoái
- Chi phí quân sự lớn
- Chênh lệch giàu - nghèolớn
II Sự phát triển của KH-KT của Mĩ sau chiến tranh
G giới thiệu: Mĩ là nớc khởi đầu, đi đầu
cuộc CMKHKT lần 2 (1945) và thu
nhiều thành tựu kì diệu
- Dựa vào SGK, nêu những thành tựu chủ
yếu về KHKT của Mĩ sau CTTG II?
(1945-1990: 07 lần suy thoái, gần nhất
11/9/2001)
G giới thiệu H16 H.ảnh tàu con thoi của
Mĩ đang đợc phóng lên vũ trụ
- Em có thể giải thích nguyên nhân nào
mà Mĩ đạt đợc nhiều thành tựu kì diệu về
Thảo luận
* Là nớc khởi đầu cuộcCMKHKT lần 2 thunhiều thành tựu kì diệutrong tất cả các lịnh vực:
CC mới, năng lợng mới, vậtliệu tổng hợp, CM xanh,chinh phục vũ trụ
1959-2005 Tổng thống:Aixenhao, Kennơdi,Giônxơn, Níc xơn, Ford,Carter, Regan, Bush bố,Clintơn, Bush con
III> Chính sách đối nội- đối ngoại của Mĩ sau chiến tranh
* G giới thiệu 2 Đảng
- CH: Con voi thành lập 1854- đại diện
giai cấp t sản chủ nghĩa Miền Bắc
- DC: con lừa, thành lập 1828- đại diện
Nghe G giảng
1 Chính sách đối nội:
- 2 đảng DC và CH thaynhau cầm quyền, thực hiệnchính sách đối nội - ngoạinhằm phục vụ lợi ích cho
Trang 24chủ đồn điền Miền Nam và một bộ phận
giới ngân hàng
(Busơ thuộc đảng CH)
(T liệu: trong SGV và sách thiết kế)
G khẳng định: Mối quan hệ mật thiết
giữa các tập đoàn TB lũng đoạn với NN
q.đ chính sách xâm lợc, hiếu chiến của
Mĩ Mĩ là điển hình của CNTB lũng
đoạn NN
- Theo em, ND Mĩ sẽ có thái độ ntn với
những chính sách đối nội của Chính phủ?
- Chính sách đối ngoại của Mĩ sau CTTG
II ntn?
- Em hiểu “Chiến lợc toàn cầu” là ntn?
* G giải thích KN “Chiến lợc toàn cầu”
là mục tiêu, KH có tính chất lâu dài của
Mĩ nhằm làm bá chủ, thống trị TG (VD:
SGK)
* G nêu: Tuy thực hiện đợc một số mu đồ
nhng Mĩ đã thất bại nặng nề ở TQ
(1945-1946); Cuba (1959- 1960); nhất là chiến
tranh ở Việt Nam (1954- 1975)
Tham vọng của Mĩ to lớn nhng khả
năng thực tế của Mĩ lại hạn chế (do
những nhân tố khách- chủ quan)
Thảo luậnnhómNêu chínhsách đốingoại và nghe
đoạ luật phản động nhằmchống ptcn- ptdc
PTĐT của ND lên cao:Chống phân biệt chủng tộc,phản đối chiến tranh ở ViệtNam
2 Chính sách đối ngoại:
- Đề ra “Chiến lợc toàncầu” phản CM nhằm làmbá chủ TG
Thất bại nặng nề trongcuộc chiến tranh Việt Nam
- Từ 1991- nay Mĩ xác lậptrật tự TG “Đơn cực” để chiphối và khống chế TG
A Mục tiêu bài học:
- Giúp H nắm đợc: Từ một nớc bại trận bị chiến tranh tàn phá nặng Nhật Bản vơn lên siêu cờng KT thứ 2 TG và ra sức vơn lên thành cờng quốc chính trị tơng xứng với sứcmạnh KT
- Nhiều nguyên nhân đa đến sự pt “Thần kì” của Nhật: ý chí vơn lên, lao động hếtmình, kỉ luật Là một trong nhiều nguyênnhân quyết định Từ 1993- nay mối quanhệViệt Nam- Nhật đợc mở rộng
- Giúp H rèn phơng pháp t duy, phân tích, so sánh và kiên hệ
B Ph ơng tiện dạy học:
- G: B đồ Châu á, t liệu về Nhật
- H: Tranh ảnh về nớc Nhật
C Tiến trình dạy học:
Trang 251 KTBC: Trình bày nhng thành tựu to lớn về KY- KHKT của Mĩ từ sau 1945?
2 Bài mới:
Sau CTTG II, NHật Bản từ một nớc bị chiến tranh tàn phá nặng nề đã vơn lên trở thànhmột siêu cờng KT, nguyênnhân nào dẫn đến sự phát triển đó
I Tình hình Nhật Bản sau chiến tranh.
* G dùng bđồ Châu á (Nhật) giới thiệu
khái quát về nớc Nhật Sau đó gọi 01 H
đọc mục I SGK
- Em cho biết tình hình nớc Nhật sau
CTTG II?
G minh hoạ thêm: 34% máy móc, 25%
công trình, 80% tàu biển bị phá huỷ,
CN= 10% so với trớc chiến tranh sản
xuất CN =1/4 so với trớc chiến tranh
Chủ quyền chỉ còn trên 04 hòn đảo
- Hãy nêu những cải cách dân chủ ở Nhật
sau CTTG II? ý nghĩa của những cải
cách?
Quan sát b đồ
và đọc SGKnhận xét tìnhhình sauchiến tranh
Nêu các cảicách và ýnghĩa
1 Tình hình sau chiếntranh:
- Bị Mĩ chiếm đóng mất hếtthuộc địa
- Kinh tế bị tàn phá, khókhăn chồng chất
2 Những cải cách dân chủ:
- Tiến hành một loạt cảicách DC: KT, CT, QS, XH
Nhân dân phấn khởi Lànhân tố quan trọng giúpNhật vơn lên
II Nhật bản khôi phục và phát triển kinh tế sau chiến tranh
* G khái quát những thuận lợi của Nhật
Nhờ những đơn đặt hàng béo bở của Mĩ
trong chiến tranh Triều Tiên (1950-1953)
và chiến tranh Việt Nam (Những năm 60
của TK XX) Có cơ hội vơn lên vợt qua
+ Đứng đầu TG về tàu biển (hơn 50%), ô
tô, sắt thép, xe máy, đầu t 1 trong 3
trung tâm kinh tế lớn của TG Dự trữ
vàng, ngoại tệ vợt Mĩ H2 cạnh tranh len
lỏi khắp TG, kể cả thị trờng Mĩ, Tây Âu
- Hãy nêu những nguyên nhân chủ yếu
của nền KT Nhật sau CTTG II
G sử dụng hình 18, 19, 20 giải thích sự
thần kì của Nhật và sao sánh với Việt
Nghe G giớithiệu
Dựa vào SGKtrả lờiNghe G minh hoạ thêm
Nêu 3 nguyênnhân chínhQuan sát hình
- Thuận lợi: Có điều kiệnphát triển khi Mĩ tiến hànhchiến tranh Triều Tiên vàxâm lợc Việt Nam
* Thành tựu:
- KT tăng trởng “thần kì”nhất là giai đoạn 1950-1960
VD CN tăng 15%/năm
- Tiềm lực KT đứng thứ 2
TG (sau Mĩ)
Là một trong 3 trung tâmkinh tế TG
* NN phát triển:
- áp dụng tiến bộ KHKT vàlợi dụng vốn đầu t nớcngoài
- Vai trò của NN và các
Trang 26Nam thế hệ trẻ phải có trách nhiệm gì?
- Những hạn chế và khó khăn của Nhật là
gì?
G chuyển ý: Sau 1 thời gian phát triển
nhanh, đến đầu những năm 90, KT Nhật
lâm vào tình trạng suy thoái kéo dài
- Hãy cho biết sự suy thoái của KT Nhật
biểu hiện ntn?
Hiện nay Nhật đã khắc phục đợc suy
thoái để đi lên
18, 19, 20 và nhận xét
Nêu 3 khó khăn
Nêu biểu hiện
- Ngời Nhật, DT Nhật cótruyền thống, ý chí tự cờng
* Khó khăn hạn chế:
- Nghèo tài nguyên
- Bị Nĩ, Tây Âu cạnh tranh
- Đầu những năm 90, suythoái kéo dài
III Chính sách đối nội và đối ngoại của Nhật Bản sau chiến tranh
* Yêu cầu H đọc mục III
- Trình bày chính sách đối nội của Nhật
liên tục thay đổi Cần có mô hình mới
với sự tham gia cầm quyền của nhiều
Đảng
- Chính sách đối ngoại nổi bật của Nhật
từ sau CTTG II đến nay là gì?
Đọc SGK vànêu chínhsách đối nội
và nhận xét
Nêu chínhsách đốingoại
1 Đối nội:
- Sau cải cách: Từ XH Cchế XH dân chủ
- Đảng dân chủ tự do (LDP)liên tục cầm quyền (1955-1993)
Phải nhờng cho liênminh với đảng khác
Nêu nét chính về sự pt thần kì của KT Nhật (1945-nay), theo em trong các nguyên nhân
đó có những nguyên nhân nào chung với các nớc t bản khác, nguyên nhân riêng?
(Chung: thừa hởng thnàh quả KHKT; Riêng: truyền thống tự cờng của Nhật, c2 dc, mởrộng thị trờng, ít chi phí quân sự)
5 h ớng dẫn H làm bài tập 1 (40)
Tiết 12 Bài 10 Các nớc tây âu
A Mục tiêu bài học:
- H nắm đợc tình hình chung nổi bật của Tây Âu sau CTTG II, sự liên kết khu vực- Tây
Trang 27Âu đi đâu.
- Giúp H nhận thức đợc những mối quan hệ Liên kết khu vực Tây Âu, quan hệ Tây
Âu- Mĩ, quan hệ giữa nớc ta- Liên minh Châu Âu dần đợc thiết lập và phát triển
(1990-kí quan hệ ngoại giao 1995 (1990-kí hiệp định khung)
- Biết sử dụng bản đồ để quan sát và xác định phạm vi lãnh thổ của EU, nhất là Anh,Pháp, Đức, ý, rèn luyện phơng pháp t duy, phân tích tổng hợp
I Tình hình chung
* G dùng bản đồ Châu Âu (TG) giới
thiệu về Tây Âu: Vị trí và tình hình Tây
Âu sau CTTG II và yêu cầu H đọc mục I
- Em hãy cho biết những thiệt hại của các
nớc Tây Âu trong CTTG II?
* G nêu hoàn cảnh khôi phục KT của Tây
Âu theo “kế hoạch phục hng Châu Âu”
của Mĩ và hỏi
- Theo em mục đích của “KH phục hng
C.Âu” của Mĩ là gì? Để nhận đợc viện
trợ, các nớc Tây Âu phải tuân theo những
điều kiện gì?
* G giởi thích thêm: Mác san là ngoại
tr-ởng Mĩ, ngời đề ra KH này sau khi
nhận viện trợ, mối quan hệ Mĩ- T.Âu thế
nào?
- Hãy nêu chính sách đối ngoại của các
nớc T.Âu sau CTTG II?
* G giới thiệu trên b.đồ: Anh xâm lợc Mã
lai, Hà Lan Inđô
Pháp Việt Nam thất bại
Giảng: thời kì “chiến tranh lạnh”, T Âu
gia nhập khối NATOmục đích
Pháp có nhiều biện pháp để thoát dần
(hạn chế) ảnh hởng của Mĩ
G giới thiệu về sự thành lập 2 nhà nớc
Quan sátb.đồ, SGK
Nêu hậu quả
chiến tranh
đối với T.Âu
Thảo luậnnhóm
Nêu chínhsách đốingoại
Nghe G giảng
- Bị chiến tranh tàn phánặng nề, đều là con nợ củaMĩ
- 1948, 16 nớc T.Âu nhậnviện trợ của Mĩ theo “KHphục hng C.Âu” (KH Mácsan) Lệ thuộc Mĩ
- Đối ngoại: Tiến hành xâmlợc để khôi phục địa vịthống trị ở các nớc thuộc
địa trớc đây
+ Tham gia khối NATOchống Liên Xô và các nớcXHCN, chạy đua vũ trang
* Đức: Bị chia thành hai ớc
n-+ Tây Đức (CHLB Đức: 1949) đợc A-P-M giúp khôiphục KT và tham gia
Trang 28- Tại sao A-P-M tích cực ủng hộ và giúp
đỡ CHLB Đức?
- Theo em việc nớc Đức thống nhất sẽ có
thuận lợi gì cho Đức? Thảo luận nhóm
NATO
đứng thứ 3 TG TB
+ Đông Đức (CHDC Đức:10-1949) 3-10-1990thống nhất 2 nớc Đức n-
ớc có tiềm lực KT, quốcphòng mạnh nhất T.Âu
II Sự liên kết khu vực
* G nêu vd: xu hớng nổi bật: sự liên kết
KT giữa các nớc trong khu vực ra đời 3
tổ chức: Cộng đồng khung, thép C.Âu,
cộng đồng năng lợng nguyên tử C.Âu,
C.đồng KT C.Âu
- Nguyên nhân nào dẫn đến sự liên kết
khu vực giữa các nớc T.Âu?
- Xác định trên bản đồ 6 nớc đầu tiên của
* G sử dụng tài liệu tham khảo- SGV
giảng kĩ về quá trình mở rộng liên kết
khu vực và yêu cầu H quan sát H23 về vị
trí các nớc trong EU
Qua tìm hiểu nguyên nhân và quá trình
liên kết khu vực C.Âu, em có nhận xét gì
về Liên minh C.Âu?
G giảng về mối quan hệ Mĩ-Eu: Khăng
khít nhng mang 2 đặc điểm rõ rệt Cả
chính trị- quân sự: + Vừa phụ thuộc
+ Vừa cạnh tranh gay gắt với
nhau
EU xây dựng chính sách đối ngoại,
quốc phòng chung, độc lập
Dựa vào SGKnêu 2 nguyênnhân lớn
Xác định vịtrí 6 nớc trên
b đồ và nghe
G tóm tắt
trả lời theoSGK và nghegiảng
Thảo luậnnhóm
1 Nguyên nhân:
- Chung nền văn minh, KTkhông cách biệt nhiều, từlâu đã có mối quan hệ mậtthiết
- Muốn thoát khỏi sự lệthuộc Mĩ,
2 Quá trình liên kết khuvực:
- Sự ra đời của 3 t/c: Cộng
đồng than, thép C.Âu 1951), Cộng đồng năng l-ợng nguyên tử C Âu (3-1957) và Cộng đồng KT C
(4-Âu (EEC) 25/3/1957
7-1967 sát nhập thànhCộng đồng C.Âu (EC)
- 12/1991 đổi tên thành liênminh C.Âu (EU), hiện nay
có 25 thành viên
M.đích:
+ xây dựng 1 thị trờngchung, 1 đồng tiền chung
1 nhà nớc chung
+ Liên minh chính trị(chính sách đối ngoại và anninh) 1 nhà nớc chung
Là liên minh KT-CT lớnnhất, tổ chức chặt chẽ nhấtTG
Trở thành 1 trong 3 trungtâm KT-CT TG
3 Sơ kết bài:
Các nớc T.Âu sau CTTG II có biến đổi lớn: + Sự khôi phục và pt KT
+ Sự liên kết khu vực
4 Củng cố:
Vì sao các nớc T.Âu có xu hớng liên kết với nhau?
5 H ớng dẫn H làm bài tập 1 (43), chuẩn bị bài trật tự TG sau CTTG II
Trang 29Chơng IV quan hệ quốc tế từ năm 1945 đến nay
Tiết 13 Bài 11: Trật tự thế giới mới sau CTTG II.
A Mục tiêu bài học:
- Giúp H nắm đợc sự hình thành “Trật tự TG 2 cực” sau CTTG II hậu quả của nó Sự
ra đời Liên hợp quốc, tình trangh “Chiến tranh lạnh” và TG sau Chiến tranh lạnh và xuthế mới
- Giúp H thấy khái quát toàn cảnh Tg trong nửa sau TK XX: Diến biến phức tạp, gaygắt vì nhiều mục tiêu: HBTG, độc lập DT và hợp tác pt
- Giúp H có thói quen quan sát và sử dụng b đồ TG, rèn luyện phơng pháp t duy kháiquát, phân tích
Sau CTTG II một trật tự TG mới đã đợc xác lập, trật tự hai cực Ianta do 2 siêu cờng Mĩ
và Liên Xô đứng đầu mỗi cực Sự phân chia thành hai phe TBCN và XHCN đã trở thành
đặc trng lớn nhất chi phối tình hình chính trị TG sau CTTG II Nay có nhiều diễn biếnphức tạp
I Sự hình thành trật tự thế giới mới
* G giải thích khái quát khái niệm: Trật
tự TG và hoàn cảnh của hội nghị Ianta
(Hội nghị Tam cờng)
* Yêu cầu H quan sát H22 và kết hợp
- Dựa vào ND SGK, hãy trình bày ND
chủ yếu của hội nghị Ianta?
*G giải thích: V/V kết thúc chiến tranh
hội nghị nhất trí tiêu diệt tận gốc CNPX
Đức-Nhật kết thúc chiến tranh ở C.Âu,
Liên Xô đánh Nhật ở C.á Tam cờng thoả
thuận Mĩ chiếm Nhật, Mĩ-Liên Xô cùng
có lợi ở Trung Quốc
- Hội nghị Ianta đã đa đến hệ quả ntn?
Nghe G giảng
Quan sát H22
và nghe Ggiải thích
Nêu ND dựavào SGK
I- Hội nghị Ianta:
a Hoàn cảnh:
- CTTG II sắp két thúc
- H.nghị Ianta đợc triệu tậptại L.Xô gồm 3 nguyên thủquốc gia Anh, Liên Xô, Mĩ
b Nội dung:
- Thông qua q.đ qt về phânchia khu vực ảnh hởng giữa
Mĩ và Liên Xô
c Hệ quả:
Hình thành trật tự TG 2 cực
do Mĩ và Liên Xô đứng
Trang 30* G giải thích KN: Trật tự TG 2 cực
- Tìm hiểu mục II, hãy cho biết Liên hợp
quốc ra đời trong hoàn cảnh nào? Nhiệm
vụ chủ yếu của nó?
* G giới thiệu H23 và những việc làm
của LHQ trong thời gian qua
- Hãy nêu lên những việc làm của LHQ
giúp nhân dân Việt Nam mà em biết?
(G minh hoạ thêm: Số liệu SGK
124-125)
Nêu hệ quả
Nêu h/c ra đờicủa LHQ,nhiệm vụ
Quan sát H23
và nêu những việc làm của LHQ, liên hệ thực tế
đầu
II- Sự thành lập LHQ(2/1945)
1 Nhiệm vụ chính:
- Duy trì HB và AN TG
- Thúc đẩy quan hệ hợp tác,hữu nghị giữa các dân tộc(KT-VH-XH-Nhân đạo )
2 Những hoạt động củaLHQ
- Duy trì HBTG, đấu tranhxoá bỏ CNTD và chủ nghĩaApacthai
- Giúp đỡ các nớc phát triểnKT-VH
* Nớc ta tham gia năm
1977 (thành viên 149)
II Chiến tranh lạnh
G khái quát hoàn cảnh hình thành chiến
tranh lạnh, mâu thuẫn giữa Mĩ và Liên
Xô
- Em hiểu ntn là “Chiến tranh lạnh”?
- Nêu những biểu hiện của tình trạng
“Chiến tranh lạnh”?
G giải thích thêm về các khối quân sự:
NATO, SEATO,CENTO, chiến tranh tâm
Thảo luậnnhóm
- Liên Xô mâu thuẫn, đối
đầu với Mĩ Chiến tranhlạnh
* Biểu hiện:
- Chạy đua vũ trang
- Thành lập các liên minh,căn cứ quân sự
- Tiến hành chiến tranhxâm lợc chống PTGPDT
* Hậu quả:
- TG luôn ở tình trạng căngthẳng
- Các cờng quốc chi khối ợng khổng lồ tiền của chếtạo vũ khí huỷ diệt
l Xây dựnghàng ngàn căn
cứ quân sự
- Loài ngời vẫn chịu đựng
đói nghèo, bệnh tật
IV Thế giới sau Chiến tranh lạnh“ ”
- Dựa vào SGK nêu lên những chuyển
biến của Tg sau “CT lạnh”?
* G phân tích 4 xu hớng chính trong
quan hệ quốc tế hiện nay Nhng Mĩ muốn
xác lập TG đơn cực để dễ thống trị TG
Dựa vào SGKtrả lời - Xu thế hoà hoãn, hoà dịutrong quan hệ quốc tế
- Xác lập trật tự TG mới đacực, nhiều trung tâm
- Các nớc đều điều chỉnhchiến lợc phát triển, lấy KT
Trang 31- Xu thế chung nhất của TG ngày nay là
gì?
(Đối đầu đối thoại, hợp tác pt) Nêu xu thếchung
làm trọng điểm
- Từ đầu thập kỉ 90 ở nhiềukhu vực lại xảy ra xung độtquân sự hoặc nội chiến
3 Sơ kết bài:
Sự tồn tại của trật tự TG 2 cực gây ra nhiều hậu quả nặng nề, sau khi trật tự 2 cực tan rã,
TG có nhiều xu thế mới khác trớc chung: Hoà bình, hợp tác
A Mục tiêu bài học:
- Giúp H hiểu nguồn gốc, những thành tựu chủ yếu, ý nghĩa lịch sử và tác động củaCMKH-KT sau CTTG II
- Qua nội dung bài giúp H nhận rõ ý chí vơn lên không ngừng, sự pt không giới hạncủa trí tuệ con ngời nhằm phục vụ yêu cầu ngày càng cao của c/s H cố gắng chăm chỉhọc tập, có ý chí, hoài bão phải đợc đào tạo để có nguồn nhân lực cho sự nghiệpCNH, HĐH đất nớc
- Rèn luyện cho H phơng pháp t duy, phân tích và liên hệ, so sánh
B Ph ơng tiện dạy học :
- G: Một số tranh ảnh, t liệu về thành tựu KH-KT: Máy bay A380
- H: Su tầm t liệu tranh ảnh về thành tựu KH-KT sau CTTG II
I Những thành tựu chủ yếu của CMKH-KT:
* G yêu cầu H nhắc lại t và một số thành
tựu nổi bật của CMKH-KT lần 1
- Theo em, nguồn gốc của CMKH-KT
1 Khoa học cơ bản:
- Có những phát minh lớn,
đánh dấu bớc nhảy vọttrong toán học, vật lý, hoáhọc, sinh học ứng dụngvào kĩ thuật, sản xuất Tiêubiểu: Phơng pháp sinh sản
Trang 32biểu đồ gen ngời
Kết hợp H24 SGK
- Theo em, những thành tựu to lớn này có
ý nghĩa ntn đối với con ngời?
- Hãy cho biết những thành tựu về công
cụ sản xuất mới?
* G giới thiệu về những ngời máy
“Rôbốt”: Thám hiểm đại dơng 6-7km,
làm việc trong các nhà máy nguyên tử
- Theo em, những công cụ mới giúp gì
cho con ngời?
- Tại sao con ngời phải đi tìm ra những
nguồn năng lợng mới? Ưu điểm của năng
lợng mới?
- Con ngời đã sáng chế ra những vật liệu
mới chủ yếu nào?
* Yêu cầu H quan sát H25
G minh hoạ thêm: Ti tan hợp chất kim
loại không rỉ, nhẹ =1/2 thép, độ nóng
chảy cao hơn thép Mệnh danh là kim
loại của thời đại nguyên tử và cũ trụ
Gầy đây ngời ta chế tạo ra chất
Têphơtong cáhc điện tốt, không
cháy-thấm nớc, đốt nóng 3500 và làm lạnh
-2000 mà không việc gì
- Em hiểu “CM xanh là ntn? có vai trò
ntn đối với nhân loại?
- Qua cá phơng tiện thông tin đại chúng,
hãy nêu những thành tự nổi bật trong lĩnh
vực này?
* G cung cấp một số thông số của máy
bay Côngcooc, A380 (Yêu câud H quan
sát H18-T38), ô tô chạy bằng năng lợng
mặt trời (triển lãm tại Pari 1973)
- Em biết gì về những thành tựu trong
lĩnh vực chinh phục vũ trụ
* G giới thiệu H26: Nhà du hành vũ trụ
Nêil Amstrong (Mĩ) ngời đầu tiên đặt
chân lên mặt trăng (ngày 21/7/1969)
và phân tích ýnghĩa 2 phátminh
Nêu nhữngthành tựu mới
Thảo luậnnhóm
Dựa vào SGKtrả lờiNghe G giảng
Thảo luậnnhóm
Nêu thành tựuGTVT
Nghe G giảng
và phát hiệnnội dung
Quan sát H26
và nghe Ggiới thiệu
vo tính và biểu đồ gen ngời
2 Công cụ sản xuất mới:Máy tính điện tử, máy tự
đầu trong cuộc sống- côngnghiệp và trong ngành hàngkhông- vũ trụ
5 “CM xanh” trong nôngnghiệp:
Tạo nhiều cây- con giốngmới, năng xuất cao
Giải quyết đợc vấn đề
l-ơng thực cho nhiều quốcgia
6 Giao thông vận tải vàthông tin liên lạc:
Đạt những tiến bộ thần kì:Máy bay siêu âm, tàu hoảtốc độ cao, phát sống vôtuyến
7 Chinh phục vũ trụ:
Bay vào vũ trụ, đặt chân lênmặt trăng
II ý nghĩa và tác động của cách mạng khoa học- kĩ thuật
- Theo em, CMKHKT lần 2 có ý nghĩa
ntn đối với loài ngời? Thảo luậnnhóm * ý nghĩa:- Cột móc chói lọi trong
Trang 33*G nêu những mốc quan trọng trong lịch
sử văn minh loài ngời: Phát minh ra lửa
50 năm trớc công nguyên, đòn bẩy- mặt
phẳng nghiêng 5000 năm trớc công
nguyên, máy hơi nớc 1784, nhà máy điện
đầu tiên 1884, các chất đồng vị phóng xạ
1934, lò phản ứng nguyên tử 1942
* Trong còng 20 năm (1970-1990) sản
xuất TG tăng 2 lần, ngang với 200 lần
khối lợng vật chất sản xuất ra trong 230
năm của thời đại công nguyên
(1740-1970) KHKT trở thành lực lợng sản
xuất trực tiếp
Là văn minh thứ 3- văn minh hậu công
nguyên (văn minh trí tuệ): Các ngành Kh
mũi nhọn: tin học, điện lợng tử, sinh học
Thảo luậnnhóm
lịch sử văn minh loài ngời
- Những tiến bộ pji thờng,thnàh tựu kì diệu phục vụcho cuộc sống nhiều mặtcủa con ngời
động
- Hậu quả:
Chế tạo vũ khí huỷ diệt, ônhiễm môi trờng, nhữngbệnh tật hiểm nghèo
A Mục tiêu bài học:
- Giúp cho H củng cố kiến thức lịch sử thế giới từ 1945 nay H nắm những nét nổi bậtnhất là nhân tố chi phối tình hình Tg: Việc phân chia thành hai phe TBCN và XHCN
là đặc trng bao trùm đồi sống chính trị và quan hệ quốc tế thấy xu thế phát triển hiệnnay
- Giúp H nhận thức cuộc đấu tranh gay gắt, diến biến phức tạp gia các lực lợng XH, độclập dân tộc, dân chủ, tiến bộ xã hội, CNĐQ thấy nớc ta là một bộ phận ngày càng
có quan hệ mật thiết với KV-TG
- H tiếp tục rèn luyện vận dụng phơng pháp t duy, phân tích, tổng hợp Thấy mối liên
hệ giữa các bài, phân tích sự kiện theo quá trình lịch sử: Bối cảnh, diến biến, kết quả,nguyên nhân
B Ph ơng tiện dạy học : Bản đồ TG
C Tiến trình dạy học:
1 KTBC: Trong quá trình ôn
2 Bài mới:
Trang 34Trong vòng nửa TK qua, TG đã diễn ra rất nhiệu sự kiện lịch sử phức tạp, chủ yếu nhất
là TG chia thành 2 phe TBCN- XHCN đối đầu nhau, nhất là thời kì “CL lạnh”, xu thếchung của TG đã thay đổi từ thập kỉ 90 nay: HB, ĐLDT, DC và tiến bộ XH
I Những nội dung chính của LSTG từ sau năm 1945 đến nay
- Hãy cho biết sự ra đời và phát triển của
Liên Xô và các nớc XHCN Đông Âu?
Châu á ?
- Nguyên nhân chủ yếu dẫn đến sụp đổ
của Liên Xô, Đông Âu?
*G đánh giá về sự sụp đổ của Liên Xô,
+ Xin: thu nhập bình quân đầu ngời thứ 2
TG: 28.000USD/ngời/năm (sau Thuỵ sĩ)
- Sau CTTG II các nớc Mĩ, Nhật, Tây Âu
phát triển ntn?
*G khái quát xu hớng liên kết KV,
EEC EU
- Quan hệ quốc tế từ 1945 nay ntn?
* G phân tích: TG còn nhiều diến biến
phức tạp: Xung đột dân tộc, sắc tộc, tôn
giáo (Nam T cũ, Tây á, Châu Phi )
- Nêu những thành tựu điển hình của
Nhớ lại kiếnthức cũ
HS trả lời trêncơ sở kiếnthức cũ
Nêu PTĐT ở
á-Phi-Mĩ latinh
Nhóm cử đạidiện trả lời
1 Hệ thống các n ớc XHCN:
- Sau CTTG II, hệ thốngcác nớc XHCN hình thành
- Trong nhiều t kỉ ảnh ởng quan trọng đến sự pháttriẻn của TG
h 1989 CNXH sụp đổ ở hầuhết Đông Âu Liên Xô(1991)
2 Phong trào đấu tranhGPDT ở Châu á-Phi-Mĩ latinh (1945 nay):
- Thu đợc thắng lợi lớn:+ Hệ thống thuộc địa, CNApacthai sụp đổ
+ Hơn 100 quốc gia đạtnhiều thành tựu lớn trongxây dựng đất nớc: T.quốc,Xingapo, Thái lan
- Hiện nay TG có 3 trọng
điểm KT lớn: Mĩ, Nhật,Tây Âu
4 Quan hệ quốc tế (1945 nay):
- Trật tự 2 cực Ianta đợc xáclập
- Tình hình TG căng thẳngtrong thời kì “CT lạnh”
- Xu thế hiện nay: Chuyển
từ đối đầu đối thoại
- Về cơ bản nguy cơ CTTG
bị đẩy lùi
Trang 35CMKHKT lầm 2 và ý nghĩa của nó?
- Hãy nêu những nội dung chủ yếu của
LSTG hiện đại?
Nêu nhữngthành tựu đã
học (7 lĩnhvực)
5 Sự pt của cuộcCMKHKT lần 2 và ý nghĩa
LS của nó:
- Đạt nhiều thành tựu to lớn
và toàn diện: KH cơ bản,một số ngành KH mới ra
đời (Đ khiển, vũ trụ, chinhphục vũ trụ), C2 mới, CMxanh
- ý nghĩa: thay đổi cuộcsống con ngời loài ngờibớc sang nền “văn minh trítuệ”
KL: Đặc trng bao trùm LS
từ 1945-1991 Tg chia 2 pheXHCN-TBCN tác độngsâu sắc đến đời sống chínhtrị và quan hệ quốc tế
II Các xu thế phát triển của thế giới ngày nay:
- Xu thế phát triển của TG hiện nay là gì?
1 Liên kết khu vực: ASEAN, EU
- Xu thế hoà hoãn, thoảhiệp giữa các nớc lớn
- Các nớc điều chỉnh chiếnlợc, trong đó lấy phát triểnkinh tế làm trọng điểm
- Nguy cơ biến thnàh xung
đột nội chiến, đe doạnghiêm trọng HB ở nhiềukhu vực
Trang 36Tiết 16 Bài 14: Việt Nam sau chiến tranh thế giới thứ nhất
A Mục tiêu bài học:
- Giúp H năm kiến thức: N2, mục đích, đặc điểm, nội dung chơng trình khai thác thuộc
địa lần 2 của Pháp Những thủ đoạn thâm độc (Chính trị, VHGD) của Pháp Tình hìnhphân hoá XHVN sau khai thác, t.độ chính trị, khả năng Cm của mỗi giai cấp
- gd cho H làng căm thù với những chính sách thâm độc của Pháp, sự đồng cảm vớinhững vất vả của ngời lao động dới chế độ thực dân phong kiến
- Rèn luyện cho H kĩ năng quan sát lợc đồ, phân tích, đánh giá sự kiện lịch sử
Sau CTTG I, TDP tiến hành chơng trình khai thác lần 2 ở Việt Nam một cách quy mô,
toàn diện Biến nớc ta thành thị trờng tiêu thụ h 2 ế thừa và thị trờng đầu t TB có lợi cho chúng KT-XH, VHGD nớc ta có nhiều biến đổi sâu sắc.
I Chơng trình khai thác lần thứ hai của thực dân Pháp:
* Y/cầu H đọc mục 1:
- Pháp khai thác lần 2 đối với nớc ta
trong hoàn cảnh nào? Với mục đích gì?
* G minh hoạ: Sau CTTG I, Pháp là con
nợ lớn của Mĩ (1920: 300 tỉ Phơrăng), bị
tiêu huỷ hàng chục tỉ F, sau 1917 mất thị
trờng đầu t lớn ở C.Âu (Nga)
* G khái quát những nội dung: N2, CN,
triệu F gấp nhiều lần trớc chiến tranh
- Tại sao Pháp chú ý đầu t vào cao su và
than?
*Y/cầu H quan sát H27 và qua đó nêu
nội dung chơng trình khai thác của P lần
2 tập trung vào những nguồn lợi nào?
- Tại sao P tập trung vào CN nhẹ mà
không chú ý CN nặng?
- P đầu t vào giao thông vận tải nhằm
Dựa vào SGKtrả lờiNghe G giảng
Thảo luậnnhóm
Thảo luận
Quan sát H27
và dựa vào đónêu nhữngnguồn lợi của
P ở VN
1 Hoàn cảnh và mục đích:
- Sau CTTG I, Pháp thiệthại nặng
- Vơ vét, boc slột thuộc địa
để bù đắp thiệt hại
2 Nội dung ch ơng trìnhkhai thác:
- N2: đầu t nhiều vốn (chủyếu là cao su)
CN: Tăng cờng khai thác
mỏ (than)
Đầu t nhiều vào CN nhẹ
- Thơng nghiệp: phát triểnhơn trớc
Trang 37mục đích gì?
G kết luận:
Chơng trình khai thác lần 2: Quy mô,
toàn diện KT VN có những bớc phát
triển nhất định thay đổi chính trị, văn
hoá, giáo dục
II Các chính sách chính trị, văn hoá, giáo dục
* G khái quát: Chính sách thay đổi của P:
Quyền trong tay ngời P, vua quan VN- bù
nhìn tay sai, mọi quyền TD-DC ND
- Chính sách cai trị của P giống với tên
TD nào đã đợc tìm hiểu ở A.Độ?
* Y/cầu hoạt động hóm: Những thủ đoạn
Liên hệ với
TD AnhHoạt độngnhóm
- Chính trị: Chia để trị
- Văn hoá: Thi hành chínhsách văn hoá nô dịch, ngudân
III Xã hội Việt Nam phân loại:
* G giải thích: Trớc XH 2 giai cấp: Địa
chủ- nông dân
Khi sản xuất CN phát triển CN và TS
* Minh hoạ: Địa chủ: 7% dân số, hơn
50% diện tích đất canh tác
- Theo em tại sao giai cấp công nhân phát
triển nhanh? Chứng tỏ điều gì?
* giai cấp công nhân VN có điểm chung
của giai cấp công nhân TG và đặc điểm
riêng của giai cấp công nhân VN?
Nghe G giớithiệu về cácgiai cấp
Nêu đặc điểmcủa nhân dândựa vào SGK
Thảo luậnnhóm
1 Giai cấp địa chủ phongkiến: Cấu kết chặt chẽ vớiPháp, bóc lột nông dân
2 Giai cấp t sản mới ra
đời phân hoá: + TS mạibản
+ TS dântộc
3 Tầng lớp tiểu t sản thànhthị: Mới ra đời, tăng nhanh
về số lợng, bị Pháp chènép Có tinh thần CM
4 Giai cấp nông dân:Chiếm hơn 90% dân số, bị
áp bức nặng bị bần cùnghoá
Là lực lợng đông đảo củaCM
5 gccn: phát triển rấtnhanh
- Sống tập trung ở các đothị và khu công nghiệp
Trang 38* G nêu t liệu về c/s cn (SGV: 66)
“Lỡ lầm vào đất cao su
Không tù thì cũng nh tù chung thân”
Nghe nêu sốliệu - Bị 3 tầng áp bức (PK, ĐQTS mâu thuẫn Việt
- Gắn bó với nd và kế thừatruyền thống yêu nớc
Nhanh chóng nắm quyềnlãnh đạo, XHVN phân hoásâu sắc hơn
A Mục tiêu bài học:
- Giúp H hiểu: ảnh hởng thắng lợi CM tháng 10 Nga và PTCMTG đến PTGPDT ở ViệtNam Nắm những nét chính trong PTĐT của TSDT, TTS và phong trào công nhân 1919-1925
- Bồi dỡng cho H lòng yêu nớc, kính yêu – khâm phục các bậc tiền bối
- Rèn luyện cá kĩ năng trình bày các sự kiện lịch sử cụ thể, tiêu biểu, đánh giá các sựkiện đó
- Sự ra đời của quốc tế cộngsản
- Sự ra đời của các Đảngcộng sản (TQ,P)
PTCMTG gắn bó với
Trang 39nhau và lan rộng khắp TG
ảnh hởng thuận lợi đến
sự truyền bá CN Lênin vào VN
Mác-II Phong trào dân tộc, dân chủ công khai (1919-1925)
* G phân tích khái niệm: phong trào dân
tộc dân chủ và khái quát về PTDTDC
- Qua tìm hiểu SGK, phong trào đấu
tranh của giai cấp t sản nhăm fmục đích
gì?
* G giới thiệu hình thức đấu tranh
* G giải thích tính chất (kn) cải lơng
KL: TSDTVN đã có cố gắng chống
sự cạnh tranh chèn ép của TB nớc ngoài
nhng đấu tranh trong kinh doanh và hoạt
Nêu mục đíchdựa vào SGK
Nghe G giảithích
Trả lời theoSGKNghe G trìnhbày
Thảo luậnnhóm
* Khai quát: Phong tràophát triển mạnh, thu hútnhiều tầng lớp tham gia vớinhiều hình thức phong phú
1 PT của giai cấp TS:
- Mục đích: Chấn hng hàngnội, bài trừ ngoại hoá
- Hình thức:
+ Thành lập các tổ chức CT+ Xuất bản báo Tiến bộ+ phong trào đòi thả PBC,PCT, tiếng bom Phạm HồngThái
* Nhận xét về PT:
- Tích cực: Thức tỉnh lòngyêu nớc, truyền bá t tởngDT-DC CM trong ND
- Hạn chế:
+ PT của TS: Mang tínhchất cải lơng
+ PT của TTS: Sôi nổi , ấutrĩ
III Phong trào công nhân (1919-1925)
* G giới thiệu bối cảnh trong nớc, TG Nghe G giới
thiệu *Bối cảnh:- TG: ảnh hởng của cn
Pháp, TQ
- Trong nớc ptđt có ý thứccao hơn
(1920: Công hhọi bí mật ra
Trang 40- Hãy nêu những PTĐT điển hình của
công nhân VN (1919-1925)
- Em có nhận xét gì về PTĐT giai đoạn
này?
- Theo em PTĐT của cn Ba Son có điểm
gì mới so với phong trào công nhân trớc
đời ở Sài Gòn do T.Đ.Thắng đứng đầu) để lãnh
đạo đấu tranh
* Diễn biến:
- 1922: cn Bắc Kì đấu tranh
đòi nghỉ ngày chủ nhật-1924: Nhiều cuộc bãi công
ở Hà Nội, Nam Định, HảiDơng
- 8/1925 PTĐT của cn BaSon (Sài Gòn)
Đánh dấu PTCN VNchuyển từ “Tự phát Tựgiác”
A Mục tiêu bài học:
- Giúp H nắm đợc những hoạt động cụ thể của NAQ sau CTTG I Tại Pháp, Liên Xô,Trung Quốc NAQ tìm thấy con đờng cứu nớc đúng đắn cho dân tộc và chuẩn bị tíchcực về t tởng, tổ chức cho thành lập Cđảng vô sản ở Việt Nam Nắm những chủ trơng,hoạt động của hôi VNCMTN
- Giáo dục cho H lòng khâm phục, kính yêu đối với Chủ tịch HCM và các chiến sỹ CM
- Rèn luyện kĩ năng quan sát tranh ảnh, lợc đồ, tập phân tích, so sánh, đánh giá sự kiệnlịch sử
B Ph ơng tiện dạy học:
- ảnh NAQ tại đại hội Tua và t liệu về hoạt động của Ngời, bản đồ hành trình cứu nớccủa NAQ
C Tiến trình dạy học: