Ứng dụng công nghệ thông tin trong Quản lý tại Tổng Công ty Thăm dò và Khai thác Dầu khí - PVEP

Lĩnh vực dầu khí là lĩnh vực từ lâu đã phải sử dụng tổng hợp các ngành khoa học khác nhau từ thiên văn, thủy triều, các khoa học về biển, xây lắp các công trình biển nhƣ giàn khoan, đ[r]

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

Hà Nội – 2016

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

LÊ ĐỨC TRUNG

ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG QUẢN LÝ TẠI TỔNG CÔNG TY THĂM DÒ

KHAI THÁC DẦU KHÍ - PVEP

Chuyên ngành: Quản trị công nghệ và Phát triển doanh nghiệp

Mã số: Chuyên ngành thí điểm

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN TRỊ CÔNG NGHỆ VÀ PHÁT TRIỂN DOANH NGHIỆP NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS NGUYỄN VĂN MINH

MỤC LỤC

DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VIẾT TẮT Error! Bookmark not defined DANH MỤC BẢNG BIỂU Error! Bookmark not defined DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ Error! Bookmark not defined

MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ 6

LÝ LUẬN ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG QUẢN LÝ 6

1.1 Tổng quan về các công trình nghiên cứu 6

1.1.1 Các chương trình dự án ứng dụng CNTT 6

1.1.2 Các công trình nghiên cứu 7

1.1.3 Các tài liệu lý thuyết về công nghệ nói chung và CNTT nói riêng 8

1.2 Cơ sở lý luận về ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động của doanh nghiệp nhà nước 9

1.2.1 Một số khái niệm: 9

1.2.2 Vai trò và cơ sở ứng dụng CNTT trong doanh nghiệp 14

1.2.3 Nội dung ứng dụng CNTT trong doanh nghiệpError! Bookmark not

defined

1.2.4 Tiêu chí đánh giá hoạt động ứng dụng công nghệ thông tin trong

doanh nghiệp Error! Bookmark not defined 1.2.5 Các nhân tố ảnh hưởng đến ứng dụng CNTT trong doanh nghiệp Error!

Bookmark not defined

1.3 Bài học ứng dụng CNTT trong hoạt động của các doanh nghiệp nổi tiếng và

bài học rút ra cho ứng dụng CNTT trong doanh nghiệpError! Bookmark not

defined

1.3.1 Kinh nghiệm của một số doanh nghiệp thành công trong ứng dụng CNTT:

Error! Bookmark not defined

1.3.2 Bài học rút ra trong việc ứng dụng CNTT trong doanh nghiệp Error!

Bookmark not defined

Kết luận chương 1 Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU Error! Bookmark not defined 2.1 Phương pháp nghiên cứu Error! Bookmark not defined 2.2 Phương pháp điều tra, khảo sát Error! Bookmark not defined

2.2.1 Mục đích của điều tra, khảo sát Error! Bookmark not defined 2.2.2 Địa điểm, thời gian thực hiện nghiên cứu Error! Bookmark not defined 2.2.3 Phương pháp thu thập số liệu: Error! Bookmark not defined 2.2.4 Quy trình nghiên cứu Error! Bookmark not defined

2.3 Phương pháp thu thập tài liệu Error! Bookmark not defined

2.3.1 Thu thập dữ liệu thứ cấp Error! Bookmark not defined 2.3.2 Thu thập dữ liệu sơ cấp Error! Bookmark not defined 2.3.3 Công cụ xử lý số liệu Error! Bookmark not defined 2.3.4 Phương pháp phân tích dữ liệu Error! Bookmark not defined

Kết luận chương 2 Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG

QUẢN LÝ TẠI TỔNG CÔNG TY THĂM DÒ Error! Bookmark not defined

VÀ KHAI THÁC DẦU KHÍ Error! Bookmark not defined 3.1 Tổng quan về Tổng Công ty Thăm dò Khai thác Dầu khíError! Bookmark

not defined

3.1.1 Quá trình thành lập Tổng Công ty Thăm dò Khai thác Dầu khí Error!

Bookmark not defined

3.1.2 Chức năng, nhiệm vụ Error! Bookmark not defined 3.1.3 Mục tiêu và ngành, nghề kinh doanh của Tổng công tyError! Bookmark

not defined

3.1.4 Cơ cấu tổ chức Tổng Công ty Thăm dò Khai thác Dầu khí Error!

Bookmark not defined

3.2 Tổng quan tình hình ứng dụng CNTT trong hoạt động tại Tổng công ty giai

đoạn 2009 – 2015 Error! Bookmark not defined

3.2.1 Tỷ lệ trang thiết bị công nghệ thông tin trên tổng số cán bộ nhân viên

Error! Bookmark not defined

3.2.2 Tỷ lệ máy tính được kết nối hệ thống mạng và vào hệ thống domain

Error! Bookmark not defined

3.2.3 Tỉ lệ hiểu biết về CNTT tại Tổng công ty: Error! Bookmark not defined 3.2.4 Tỷ lệ CBCNV biết sử dụng thư điện tử trong công việc:Error! Bookmark

not defined

3.2.5 Tiềm lực khoa học công nghệ: Error! Bookmark not defined

3.3 Phân tích thực trạng hoạt động ứng dụng CNTT trong quản lý tại Tổng Công

ty Thăm dò Khai thác Dầu khí giai đoạn 2009 – 2015Error! Bookmark not defined

3.3.1 Hạ tầng kỹ thuật Error! Bookmark not defined 3.3.2 Hạ tầng nhân lực công nghệ thông tin Error! Bookmark not defined

3.3.3 Ứng dụng CNTT trong quản lý tại Tổng Công ty Thăm dò Khai thác

Dầu khí Error! Bookmark not defined 3.3.4 Môi trường tổ chức – Chính sách CNTT Error! Bookmark not defined

3.4 Đánh giá chung về ứng dụng CNTT trong quản lý tại Tổng Công ty Thăm dò

Khai thác Dầu khí Error! Bookmark not defined

3.4.1 Những kết quả chủ yếu Error! Bookmark not defined 3.4.2 Những hạn chế, tồn tại và nguyên nhân Error! Bookmark not defined

Kết luận chương 3 Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 4 MỘT SỐ GIẢI PHÁP THÚC ĐẨY ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG QUẢN LÝ TẠI TỔNG CÔNG TY THĂM DÒ VÀ KHAI

THÁC DẦU KHÍ - PVEP Error! Bookmark not defined 4.1 Định hướng phát triển ứng dụng Công nghệ thông tinError! Bookmark not

defined

4.1.1 Chiến lược phát triển của Tập đoàn Dầu khí Quốc Gia Việt Nam Error!

Bookmark not defined

4.1.2 Chiến lược Công nghệ thông tin: Error! Bookmark not defined

4.2 Giải pháp thúc đẩy việc ứng dụng CNTT trong quản lý tại Tổng Công ty

Thăm dò Khai thác Dầu khí – PVEP Error! Bookmark not defined

4.2.1 Các nguyên tắc chung trong toàn bộ hệ thống giải pháp: Error!

Bookmark not defined

4.2.2 Nâng cao nhận thức và ý thức về CNTT Error! Bookmark not defined 4.2.3 Nâng cao năng lực triển khai ứng dụng và đầu tư phát triển CNTT Error!

Bookmark not defined

4.2.8 Đề xuất xây dựng kiến trúc hệ thống CNTT Tổng công ty Error!

Bookmark not defined

4.2.9 Đề xuất giải pháp về bảo mật : Error! Bookmark not defined 4.2.10 Hoàn thiện quản lý đầu tư cho CNTT: Error! Bookmark not defined 4.2.11 Đề xuất giải pháp triển khai CNTT Error! Bookmark not defined 4.2.13 Kế hoạh phát triển hệ thống mạng và hạ tầngError! Bookmark not

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu

Hiện nay, công nghệ thông tin (CNTT) đang hiện diện và đóng vai trò quan trọng không thể thiếu trong quá trình quản trị, điều hành các hoạt động sản xuất kinh doanh của mỗi doanh nghiệp Sự phát triển và ứng dụng của Internet đã làm thay đổi mô hình và cách thức hoạt động quản trị và phát triển của doanh nghiệp Đối với ngành dầu khí nói chung và tại Tổng Công ty Thăm dò và Khai thác Dầu khí nói riêng, lĩnh vực khoa học công nghệ có vị trí chiến lược và là một trong các mục tiêu của “Chiến lược phát triển của ngành dầu khí đến năm 2020” Lĩnh vực dầu khí là lĩnh vực từ lâu đã phải sử dụng tổng hợp các ngành khoa học khác nhau

từ thiên văn, thủy triều, các khoa học về biển, xây lắp các công trình biển như giàn khoan, đường ống, bể chứa, công tác khoan vào lòng đất, công tác địa chất, địa vật

lý, tìm kiếm thăm dò trong các địa tầng, địa mảng, các vỉa dầu, công nghệ khai thác, vận chuyển, chế biến, tàng trữ và phân phối dầu khí, các khoa học về quản trị công nghệ, quản trị kinh doanh Chính vì vậy việc áp dụng khoa học công nghệ trong các hoạt động dầu khí, đặc biệt là công nghệ thông tin, có thể đảm bảo hiệu quả cao, tiết kiệm tài nguyên thiên nhiên, nâng cao hệ số thu hồi dầu khí và tiết kiệm các nguồn lực khác, bảo vệ tốt tài nguyên sinh thái

Để việc ứng dụng khoa học công nghệ mang lại hiệu quả cao nhất, Tổng Công ty Thăm dò Khai thác Dầu khí cần hoàn thiện các quy chế, quy trình, tiêu chuẩn về khoa học công nghệ (KHCN), trong đó bao gồm các vấn đề về chuyển giao công nghệ thông tin như đào tạo, sử dụng, ưu đãi đầu tư, kế hoạch và cơ chế đặt hàng cho công tác nghiên cứu khoa học công nghệ; Xây dựng lộ trình công nghệ thông tin (ITRMs – Information technology Road Maps) phù hợp, đây là nền tảng cho công tác hoạch định, quản trị và điều hành các hoạt động của Tổng công ty Mặt khác, khuyến khích nghiên cứu khoa học công nghệ nội sinh, phát triển đầu tư, thử nghiệm chuyển giao công nghệ các công nghệ mới, đào tạo nguồn nhân lực để tiến tới làm chủ công nghệ nói chung và công nghệ thông tin nói riêng trong các lĩnh

vực hoạt động của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam nói chung và Tổng Công ty Thăm

dò và Khai thác Dầu khí nói riêng

Bên cạnh đó, Tổng công ty cần tăng cường hơn nữa năng lực nghiên cứu khoa học, đầu tư mạnh mẽ cho công tác nghiên cứu và phát triển (R&D) từ Tổng công ty đến các đơn vị con; Tăng cường hợp tác quốc tế, trao đổi, chuyển giao công nghệ thông tin trong lĩnh vực dầu khí và phối hợp với các bộ ngành như Bộ Khoa học Công nghệ, Bộ Công Thương, Bộ Xây dựng, Bộ Giao thông vận tải… từng bước xây dựng và phát triển ngành công nghệ thông tin trọng điểm

Trong những năm qua, việc ứng dụng công nghệ thông tin đã góp phần nâng cao năng lực quản lý, điều hành và hoạch định của Tổng Công ty Thăm dò Khai thác Dầu khí, nâng cao hiệu quả làm việc của cán bộ công nhân viên của Tổng công

ty và các đơn vị con thể hiện ngoài việc giúp giảm thời gian , chi phí ,… còn tăng cường hiệu quả, chất lượng công việc Tại Tổng công ty đã có những biến chuyển trong các hoạt động ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động quản lý Tuy nhiên, việc nghiên cứu và ứng dụng công nghệ thông tin trong lĩnh vực quản lý, điều hành tại Tổng Công ty Thăm dò Khai thác Dầu khí còn tồn tại hạn chế và có nhiều khó khăn trong việc lựa chọn, tiếp nhận, triển khai đánh giá cũng như cải tiến các giải pháp, sản phẩm về công nghệ thông tin phù hợp với thực tiễn hoạt động của Tổng công ty

Xuất phát từ những quan điểm trên, Học viên lựa chọn đề tài: “Ứng dụng

công nghệ thông tin trong Quản lý tại Tổng Công ty Thăm dò và Khai thác Dầu khí - PVEP” làm đề tài luận văn của mình

Sự phù hợp của tên đề tài với chuyên ngành đào tạo:

Chương trình thạc sĩ Quản trị công nghệ và Phát triển doanh nghiệp là chương trình mới, lần đầu tiên được thiết kế và giảng dạy tại Việt Nam, có tính liên ngành và do Đại học Quốc gia Hà Nội cấp bằng theo nguyên tắc đảm bảo chất lượng và chuẩn đầu ra; Chính là chương trình kết hợp được những nhà khoa học với tinh thần doanh nghiệp và những nhà doanh nghiệp với tinh thần khoa học công nghệ, như nguyên Bộ trưởng Bộ Khoa học Công nghệ Nguyễn Quân đã từng phát

biểu “Phải làm sao kết hợp tốt hai trong một, một con người vừa có tinh thần doanh

nghiệp vừa có tinh thần của những người làm khoa học thì đất nước của chúng ta

sẽ phát triển nhanh hơn”

Chương trình Thạc sĩ Quản trị công nghệ và Phát triển doanh nghiệp tích hợp được những tri thức liên ngành từ quản lý kinh tế, quản trị kinh doanh tới quản trị công nghệ và phát triển doanh nghiệp theo một trục tri thức thống nhất tập trung vào vấn đề phát triển công nghệ và doanh nghiệp, nhằm tạo điều kiện cho người học

có cơ hội được học tập, khám phá tri thức mới, song cũng được khuyến khích khả năng tự học và rèn luyện kỹ năng tổng hợp lý luận và vận dụng lý luận một cách sáng tạo vào thực tiễn công tác đa dạng và luôn biến động Mục tiêu của chương trình là đào tạo ra các nhà quản trị công nghệ, giám đốc điều hành về công nghệ cho các cơ quan nhà nước và doanh nghiệp

Tên đề tài “Ứng dụng công nghệ thông tin trong Quản lý tại Tổng Công ty

Thăm dò và Khai thác Dầu khí - PVEP“ hàm ý giải quyết các vấn đề liên quan đến

ứng dụng công nghệ thông tin để phục vụ cho việc phát triển doanh nghiệp của Tổng Công ty Thăm dò và Khai thác Dầu khí Như vậy, tên Đề tài hoàn toàn phù hợp với chuyên ngành mà học viên đã được đào tạo

Câu hỏi đặt ra đối với vấn đề nghiên cứu: Nội dung Đề tài, về bản chất trả

lời được ba câu hỏi lớn:

1 Ứng dụng công nghệ thông tin trong Quản lý tại Tổng Công ty Thăm dò Khai thác Dầu khí bao gồm các nội dung gì?

2 Thực trạng ứng dụng công nghệ thông tin trong Quản lý tại Tổng Tổng Công

ty Thăm dò Khai thác Dầu khí trong giai đoạn 2009-2015 ra sao?

3 Cần có các giải pháp gì để đẩy mạnh việc ứng dụng công nghệ thông tin trong Quản lý tại Tổng Công ty Thăm dò và Khai thác Dầu khí thời gian tới ?

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

a Mục đích nghiên cứu:

Trên cơ sở phân tích, đánh giá thực trạng ứng dụng CNTT trong Quản lý tại Tổng Công ty Thăm dò Khai thác Dầu khí – PVEP, đề xuất các giải pháp chủ yếu

nhằm đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong Quản lý Tại Tổng Công ty Thăm dò Khai thác Dầu khí – PVEP trong thời gian tới

Nhiệm vụ nghiên cứu

- Hệ thống hóa một số vấn đề lý luận chung về ứng dụng CNTT trong Quản

lý của doanh nghiệp ;

- Phân tích đánh giá thực trạng ứng dụng CNTT trong Quản lý của Tổng Công ty Thăm dò Khai thác Dầu khí – PVEP trong thời gian qua, chỉ ra những hạn chế và nguyên nhân của hạn chế;

- Đề xuất các giải pháp chủ yếu nhằm đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong Quản lý tại Tổng Công ty Thăm dò và Khai thác Dầu khí – PVEP

3 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu

a Đối tƣợng nghiên cứu

Ứng dụng công nghệ thông tin trong Quản lý tại Tổng Công ty Thăm dò và Khai thác Dầu khí - PVEP

- Phạm vi thời gian: Nghiên cứu dữ liệu trong giai đoạn (2009 – 2015)

4 Những đóng góp của luận văn nghiên cứu

Luận văn đã thực hiện một số nội dung và có những đóng góp mới sau:

- Hệ thống các tri thức lí luận về CNTT, ứng dụng CNTT trong doanh nghiệp, làm rõ nội dung ứng dụng CNTT trong Quản lý tại Tổng Công ty Thăm dò

và Khai thác Dầu khí – PVEP

- Luận văn đã nghiên cứu thực trạng ứng dụng CNTT trong Quản lý tại Tổng Công ty Thăm dò và Khai thác Dầu khí - PVEP Từ các phân tích, đánh giá thực trạng ứng dụng CNTT tại đơn vị, luận văn xác định các hạn chế, tồn tại và nguyên nhân qua đó đƣa ra các đề xuất giải pháp phù hợp với thực tế của đơn vị để đẩy

mạnh ứng dụng CNTT trong Quản lý tại Tổng Công ty Thăm dò và Khai thác Dầu khí – PVEP

- Các nghiên cứu của luận văn xuất phát từ lý luận và thực tiễn ứng dụng CNTT trong Quản lý tại Tổng Công ty Thăm dò và Khai thác Dầu khí do đó có thể làm tài liệu tham khảo cho các doanh nghiệp trong ngành Dầu khí

5 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, mục lục, danh mục tài liệu tham khảo, luận văn được thể hiện trong bốn (04) chương:

Chương 1 Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lí luận về ứng dụng

công nghệ thông tin trong Quản lý của doanh nghiệp

Chương 2 Phương pháp nghiên cứu

Chương 3 Thực trạng ứng dụng công nghệ thông tin trong Quản lý tại Tổng

Công ty Thăm dò Khai thác Dầu khí

Chương 4 Một số giải pháp thúc đẩy ứng dụng công nghệ thông tin trong

Quản lý tại Tổng Công ty Thăm dò và Khai thác Dầu khí

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ

LÝ LUẬN ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG QUẢN LÝ

(Chương 1 trình bày cơ sở lý luận cơ bản về ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý tại doanh nghiệp, bao gồm một số khái niệm cơ bản; Vai trò và cơ sở của ứng dụng CNTT; Nội dung ứng dụng CNTT trong doanh nghiệp; Các nhân tố ảnh hưởng tới ứng dụng CNTT trong doanh nghiệp)

1.1 Tổng quan về các công trình nghiên cứu

Trong quá trình tìm hiểu thực tế ứng dụng CNTT tại Việt Nam, Ngành Dầu khí và một số doanh nghiệp, cơ quan nhà nước đã cho thấy nhiều đề tài, dự án triển khai ứng dụng CNTT cụ thể như sau :

1.1.1 Các chương trình dự án ứng dụng CNTT

+ Đề án 112 hay còn gọi là Đề án Tin học hóa hành chính nhà nước của Chính phủ Việt Nam nhằm mục đích xây dựng chính phủ điện tử ở Việt Nam Đây

là một chương trình hiện đại hóa hành chính của chính quyền Việt Nam giai đoạn

2001 - 2010 về cải cách thủ tục hành chính nhà nước (Quốc hội nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam, 2013)

+Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam cũng đã thực hiện nhiều chương trình dự

án quy mô đầu tư lớn về ứng dụng CNTT trong những năm qua:

+ Dự án ứng dụng CNTT Văn phòng, Email và Internet đã phổ cập đến CBCNV làm công tác nghiên cứu; quản lý và điều hành trong Tập đoàn và tại các đơn vị ;

+ Tập đoàn và tất cả các đơn vị, Tổng công ty đã xây dựng Website riêng thực hiện truyền thông, giới thiệu dịch vụ và quảng bá hình ảnh của Tập đoàn và các đơn vị

+ Dự án các hệ thống ứng dụng quản lý sản xuất kinh doanh (Hệ thống Kế toán - Tài chính, hệ thống báo cáo hợp nhất, Hệ thống quản lý nhân sự, Hệ thống quản lý khách hàng,…)

+ Dự án xây dựng một số phân hệ quản lý tác nghiệp các hoạt động (Hệ thống quản lý đấu thầu, quản lý an toàn - sức khỏe - môi trường, quản lý đầu tư,…)