Tiếng của dòng sông chở phù sa về bể Tiếng những bầy chim vỗ cánh bay cao Ôi nghìn vạn âm thanh như sóng xôn xao Tôi nghe rõ trong tiếng trống trường ròn rã Tiếng của mùa hè. Tiếng c[r]
Trang 1TẬP THƠ VỀ NHÀ GIÁO
TẬP THƠ VỀ NHÀ GIÁO
Nhân kỉ niệm ngày Nhà giáo Việt Nam 20.11
Kính tặng các thầy cô giáo cũ của tôi,Các đồng nghiệp đang công tác trong ngành
Sưu tầm và tuyển chọn : Nguyễn Khánh Hoàng
Bình Sơn, n gày 02 tháng 11 năm 2009
Trang 2TÌM HIỂU LỊCH SỬ NGÀY NHÀ GIÁO VIỆT NAM
VÀ QUỐC TẾ HIẾN CHƯƠNG CÁC NHÀ GIÁO
20/11 là Ngày Nhà Giáo Việt Nam từ khi nào?
Trong các ngày lễ tết (hiện đại) ngày "Nhà giáo Việt Nam 20-11" cĩ một lịch sử khá đặc biệt, bởi nĩ vừa cĩ tính chất quốc tế lại vừa cĩ tính chất dân tộc Tiền thân của nĩ là ngày "Quốc tế hiến chương các nhà giáo"
Lch s ngày "QUC T HIN CHNG CÁC NHÀ GIÁO 20-11"
+ Tháng 7/1946 Liên Hiệp Quốc Tế các Cơng đồn Giáo Dục được thành lập (Fesdesration International Syndicat de l'enseignement ) viết tắt là "FISE", trụ sở của FISE
đặt tại Pari sau chuyển sang Viên, rồi sang Praha, hay tại Beclin (tháng 7/1953 Cơng
ðồn Giáo Dục Việt Nam được gia nhập tổ chức giáo giới quốc tế này FISE hiện cĩ hơn
100 nước tham gia với hơn 10 triệu hội viên)
+ Năm 1949, tại Hội nghị Vacxava, FISE xây dựng một bản " HIẾN CHƯƠNG CÁC NHÀ GIÁO " (hiến chương là điều kí kết giữa nhiều nước qui định những nguyên tắc và thể lệ về quan hệ quốc tế) gồm 15 chương, trong đĩ cĩ một số nội dung chủ yếu là:
- ðấu tranh chống lại mọi quan điểm và phương pháp giáo dục lạc hậu phản động, phản dân chủ, phản khoa học của nền giáo dục phong kiến, tư sản, nhằm xây dựng nền giáo dục tiến bộ, dân chủ, khoa học
- ðấu tranh thủ tiêu chế độ bạc đãi, coi thường nghề dạy học, bảo vệ những quyền lợi vật chất và tinh thần chính đáng của nhà giáo
- Quy định một số điều đối với các nhà giáo, đặc biệt coi trọng tính chất nhân văn của nghề dạy học và phương pháp dạy học tiên tiến
-Tháng 8/1954, tổ chức cơng đồn các nhà giáo tiến bộ và cách mạng trên thế giới
mà nịng cốt là các nhà giáo ở các nước XHCN, đã nhất trí thơng qua bản " HIẾN CHƯƠNG CÁC NHÀ GIÁO"
- Từ ngày 26 đến ngày 30/5/1957 tại thủ đơ Vacxava, Hội nghị quốc
tế các tổ chức của nhà giáo lần thứ 2, cĩ 57 nước tham gia, đại diện cho
10,5 triệu giáo viên tồn thế giới đã quyết định lấy ngày: 20-11 hàng năm
làm ngày "Quốc tế hiến chương các nhà giáo"
Trang 3Ngày "NHÀ GIÁO VIT NAM": 20-11
Ngày 20/11/1958, lần ựầu tiên ngày:" Quốc
tế hiến chương các nhà giáo" ựược tổ chức trên toàn miền Bắc nước ta, những năm sau ựó còn
ựược tổ chức ở các vùng giải phóng ở miền Nam Năm 1975 ựất nước thống nhất, ngày 20-11 ựã
ựược tổ chức rộng rãi trong cả nước, dần dần trở thành ngày của Nhà Giáo Việt Nam
Với truyền thống "Tôn sư trọng ựạo", ngày 20-11 hàng năm là ngày hội có tắnh chất xã hội rộng lớn nhất ở nước ta Bằng nhiều hoạt ựộng bổ ắch và phong phú, ngày 20-11 hàng năm là ngày biểu dương những người dạy học và nghề dạy học, củng cố lòng yêu nghề của các nhà giáo;
là dịp ựể học sinh và cha mẹ học sinh cùng toàn xã hội thể hiện tình cảm biết ơn
và tinh thần trách nhiệm ựối với Nhà Giáo Ngày 20-11 còn là ngày biểu dương tinh thần hữu nghị giữa các Nhà Giáo tiến bộ của các nước trên thế giới
Do tắnh chất và mục ựắch của việc tổ chức ngày "Quốc tế hiến chương các nhà giáo" 20-11 ở nước ta ựã có những thay ựổi cơ bản, thể theo nguyện vọng của các nhà giáo và nhân dân, chấp nhận ựề nghị Bộ Giáo Dục và Công đoàn Giáo Dục Việt Nam, ngày 28/9/1982, Hội ựồng Bộ trưởng (nay là Chắnh phủ) ựã ra quyết
ựịnh 167-HđBT với nội dung "từ nay hàng năm sẽ lấy ngày 20-11 là ngày Nhà giáo Việt Nam"
"Ngày Nhà giáo Việt Nam" ựầu tiên ựược tổ chức trọng thể vào ngày 20/11/1982 tại Hội trường Ba đình, Hà Nội
Như vậy, ngày 20-11 hàng năm giáo giới tiến bộ thế giới vẫn kỉ niệm mang tên: ngày" Quốc tế hiến chương các nhà giáo" Còn ở nước ta, kể từ ngày 20/11/1982, ngày hội của giáo giới Việt Nam có tên gọi riêng là:" Ngày Nhà giáo Việt Nam".
WRU tổng hợp
Trang 4Từ ngày Quốc tế Hiến chương đến ngày nhà giáo Việt Nam
Tháng 7-1946 cĩ một tổ chức Quốc tế các nhà giáo tiến bộ được thành lập ở Paris (thủ đơ nước Pháp) đã lấy tên
là F.I.S.E (Fédertion International Syndicale des Enseignants
- Liên hiệp quốc tế các cơng đồn giáo dục)
Nǎm 1949 tại hội nghị Vacsxava (Varsovie- thủ đơ Ba Lan) tổ chức FISE xây dựng một bản "Hiến chương các nhà giáo" gồm 15 chương với nội dung chủ yếu là đấu tranh chống nền giáo dục tư sản, phong kiến, xây dựng nền giáo dục tiến bộ" bảo vệ những quyền lợi vật chất và tinh thần chính đáng của nghề dạy học và nhà giáo, đề cao trách nhiệm và vị trí của nghề dạy học và nhà giáo.
Trong những nǎm kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược, cơng đồn giáo dục Việt Nam đã quan hệ với FISE
để tranh thủ các diễn đàn quốc tế tố cáo âm mưu tội ác của bọn đế quốc xâm lược đối với nhân dân ta cũng như đối với giáo viên và học sinh đồng thời giới thiệu những thành tích của nền giáo dục cách mạng, tranh thủ sự đồng tình ủng hộ của giáo giới trên tồn thế giới đối với cuộc kháng chiến chính nghĩa của nhân dân ta.
Sau khi thành lập một thời gian ngắn (thành lập ngày 22-7-1951) Cơng đồn giáo dục Việt Nam đã được kết nạp làm thành viên của FISE và được mời dự hội nghị của FISE ở Vienne (thủ đơ nước áo) mùa xuân nǎm 1953 ðồn Việt Nam do Thứ trưởng Bộ giáo dục Nguyễn Khánh Tồn làm trưởng đồn.
Trang 5Từ 26 đến 30-8-1957 tại thủ đơ Vacxava, hội nghị FISE
cĩ 57 nước dự Cơng đồn giáo dục Việt Nam cĩ tham gia quyết định lấy ngày 20-11-1958 ngày "Quốc tế hiến chương các nhà giáo" lần đầu tiên được tổ chức trên tồn miền Bắc nước ta
Những nǎm sau đĩ cịn được tổ chức ở các vùng giải phĩng ở miền Nam Hàng nǎm vào dịp kỷ niệm 20-11 cơ quan tiểu ban giáo dục thường xuất bản, phát hành một số tập san đặc biệt để cổ vũ tinh thần đấu tranh của giáo giới trong vùng tạm chiếm, động viên tinh thần chịu đựng gian khổ của anh chị em, giáo viên kháng chiến.
Sau ngày đất nước được thống nhất, giáo giới Việt Nam đồn kết nhất trí xây dựng nền giáo dục theo đường lối của ðảng Cộng sản Việt Nam, theo định hướng xã hội chủ nghĩa Ý nghĩa của quốc tế hiến chương các nhà giáo đã hồn thành sứ mạng lịch sử với giáo giới Việt Nam Song ngày 20-11 đã trở thành truyền thống với mọi nội dung của giáo giới Việt Nam và của nhân dân Việt Nam.
Chính vì thế theo đề nghị của ngành giáo dục ngày 9-1982 Hội đồng Bộ trưởng (nay thuộc Chính phủ) đã ban hành quyết định số 167-HðBT về ngày nhà giáo Việt Nam Nội dung quyết định cĩ những điều khoản sau:
Trang 6Theo đề nghị của Bộ trưởng Bộ Giáo dục, Bộ trưởng
Bộ Đại học và trung học chuyên nghiệp, Tổng cục
trưởng Tổng cục dạy nghề, Chủ nhiệm uỷ ban bảo vệ bà
mẹ và trẻ em Trung ương
Quyết định
Điều 1.- Từ nay hàng năm sẽ lấy ngày 20 tháng 11
là ngày Nhà giáo Việt Nam
Điều 2.- Để ngày 20 tháng 11 có ý nghĩa thiết thực, hàng năm, từ tháng 10 các cấp chính quyền và
đoàn thể cần họp để xem xét tình hình công tác và hoạt động của đội ngũ giáo viên ở địa phương mình; kiểm điểm những việc đã làm và đề ra những việc cần tiếp tục làm nhằm động viên đội ngũ giáo viên phát huy truyền thống tốt đẹp của giáo giới Việt Nam , rèn luyện phẩm chất và năng lực, làm gương sáng cho học sinh noi theo Về phía giáo viên, cần có những hình thức sinh hoạt phong phú nhằm nâng cao nhận thức về vinh dự và trách nhiệm của người giáo viên trong xã hội nước ta ngày nay, từ đó mà ra sức phấn đấu làm tốt hơn nhiệm vụ cao cả của mình
Trang 7
Điều 3.- Việc tổ chức ngày 20 tháng 11 hàng năm do ủy ban nhân dân và hội đồng giáo dục các cấp chủ trì, có sự phối hợp với các ngành giáo dục và các đoàn thể nhân dân Các cấp, các ngành cần phân công cán bộ lãnh đạo đi thăm hỏi giáo viên, tổ chức các cuộc họp mặt thân mật với giáo viên, nhân dịp này có thể tổ chức khen thưởng các giáo viên có thành tích
Việc tổ chức ngày Nhà giáo Việt Nam cần được tiến hành trọng thể và thiết thực, tránh hình thức phô trương, gây phiền hà cho học sinh và cha
mẹ học sinh
Điều 4.- Trong ngày 20 tháng 11, các trường
có thể sắp xếp lại việc học tập và giảng dạy để giáo viên được nghỉ và tham gia các sinh hoạt của trường và của địa phương
Điều 5.- Bộ trưởng tổng thư ký Hội đồng Bộ trưởng, Bộ trưởng Bộ Đại học và trung học chuyên nghiệp , Bộ trưởng Bộ Giáo dục, Tổng cục trưởng Tổng cục dạy nghề, Chủ nhiệm uỷ ban bảo vệ bà mẹ
và trẻ em Trung ương, Bộ trưởng các bộ khác có liên quan, Chủ nhiệm các uỷ ban Nhà nước, thủ trưởng các cơ khác thuộc Hội đồng Bộ trưởng, Chủ tịch uỷ ban nhân dân các tỉnh, thành phố, đặc khu trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm thi hành Quyết định này
Như vậy: Ngày quốc tế hiến chương cỏc nhà giỏo là một hoạt ủộng quốc tế của cụng ủoàn giỏo dục Việt Nam Nú hoàn thành nhiệm vụ lịch sử của mỡnh Ngày nhà giỏo Việt Nam là ngày của toàn dõn do nhà nước ban hành vǎn bản quy phạm phỏp luật quy ủịnh chủ trỡ tổ chức kỷ niệm là chớnh quyền và hội ủồng giỏo dục cỏc cấp Chỳng ta cần phải tuyờn truyền cho mọi người hiểu ủỳng ý nghĩa ngày nhà giỏo Việt Nam và
tổ chức thực hiện tốt.
Trang 8Phần 2
Chùm thơ nhân ngày Nhà giáo Việt Nam
Nhân ngày Nhà giáo Việt Nam 20-11 năm nay, xin giới thiệu với các thầy cô một số bài thơ khá xúc ñộng viết về nhà giáo Cũng xin ñược xem ñây như là những lời tri ân ñối với những người lái
ñò tận tụy…
KHI THẦY VỀ NGHỈ HƯU KHI THẦY VỀ NGHỈ HƯU KHI THẦY VỀ NGHỈ HƯU
Cây phượng già treo mùa hạ trên cao Nơi bục giảng giọng thầy sao chợt thấp:
"Các con ráng năm nay hè cuối cấp”
Chút nghẹn ngào bụi phấn vỡ lao xao
Ngày hôm qua hay tự tháng năm nào Con nao nức bước vào trường trung học Thương cây lúa hóa thân từ hạt thóc Thầy ươm mùa vàng, đất vọng đồng dao
Mai thầy về, sân trường cũ nằm đau?
Hay nỗi nhớ lấp vùi theo cát bụi?
Dẫu cay đắng, dẫu trăm nghìn đau tủi Nhọc nhằn nào thầy gửi lại ngày sau?
Mai thầy về, mùa gọi nắng lên cao Vai áo bạc như màu trang vở cũ Con muốn gọi sao lòng đau nghẹn ứ
Đã bao lần con ngỗ nghịch thầy ơi!
Lá Me
Trang 9
KHÔNG ĐỀ KHÔNG ĐỀ
Cầm bút lên định viết một bài thơ Chợt nhớ ra nay là ngày nhà giáo Chợt xấu hổ cho những lần cao ngạo Thì ra con cũng giống bấy nhiêu người
Cầm bút lên điều đầu tiên con nghĩ Đâu là cha, là mẹ, là thầy
Chỉ là những cảm xúc vu vơ, tầm thường, nhỏ nhặt Biết bao giờ con lớn được,
Thầy ơi ! Con viết về thầy, lại “phấn trắng”,”bảng đen” Lại “kính mến”, lại “hy sinh thầm lặng”
Những con chữ đều đều xếp thẳng Sao lại quặn lên những giả dối đến gai người
Đã rất chiều bến xe vắng quạnh hiu Chuyến xe cuối cùng bắt đầu lăn bánh Cửa sổ xe ù ù gió mạnh
Con đường trôi về phía chẳng là nhà
Mơ màng nghe tiếng cũ ê a Thầy gần lại thành bóng hình rất thực
Có những điều vô cùng giản dị Sao mãi giờ con mới nhận ra
Trang 10GỬI VỀ CÔ GIÁO DẠY VĂN
Có thể bây giờ cô đã quên em Học trò quá nhiều, làm sao cô nhớ hết
Xa trường rồi, em cũng đi biền biệt Vẫn nhớ lời tự nhủ: sẽ về thăm
Có thể bây giờ chiếc lá bàng non Của ngày em đi đã úa màu nâu thẫm
Ai sẽ nhặt dùm em xác lá Như em thuở nào ép lá giữa trang thơ ? Ước gì Hiện tại chỉ là mơ Cho em được trở về chốn ấy Giữa bạn bè nối vòng tay thân ái
Em nhớ hoài tiết học đầu tiên Lời cô dạy: "Văn học là nhân học"
Và chẳng ai học xong bài học làm người!
Chúng em nhìn nhau khúc khích tiếng cười Len lén chuyền tay gói me dầm cuối lớp Rồi giờ đây theo dòng đời xuôi ngược
Vị chua cay thuở nào cứ thấm đẫm bờ môi
Bài học cũ chẳng bao giờ xưa cũ
Thụy Diễm Chi
Trang 11THẦY THẦY Cơn gió vô tình thổi mạnh sáng nay Con b ỗng thấy tóc thầy bạc trắng
C ứ tự nhủ rằng đó là bụi phấn
Mà sao lòng xao xuyến mãi không nguôi
Bao năm rồi ? Đã bao năm r ồi hở ? Thầy ơi Lớp học trò ra đi, còn thầy ở lại
Mái chèo đó là những viên phấn trắng
Và thầy là người đưa đò cần mẫn Cho chúng con định hướng tương lai Thời gian ơi xin dừng lại đừng trôi Cho chúng con khoanh tay cúi đầu lần nữa Gọi tiếng thầy với tất cả tin yêu
Ngân Hoàng
Trang 12Vị ngọt đầu đời bóng mát ca dao Thủa học về cái nắng xôn xao Lòng thơm nguyên như mùi mực mới
Dẫu biết rằng những tháng ngày sắp tới Thầy trò mình cũng có lúc chia xa Sao lòng thầy canh cánh nỗi thiết tha Muốn gởi các em thêm đôi điều nhắn nhủ Một lời khuyên biết thế nào cho đủ Các em mang theo mỗi bước hành trình Các em lúc nào cũng nhớ đừng quên:
Sống cho xứng với lương tâm phẩm giá
Rồi các em mỗi người đi mỗi ngã Chim tung trời bay bỗng cánh thanh niên
Ở nơi đâu: rừng sâu, biên giới khắp ba miền
Ở nơi đâu có thầy luôn thương nhớ
Tạ Nghi Lễ
(Trích trong tập Những Khoảng Trời Trong Sáng )
Trang 13TRƯỜNG HỌC TRƯỜNG HỌC, TRƯỜNG ĐỜI , TRƯỜNG ĐỜI
Xưa còn đi học ở nhà trường Thầy dạy toàn là lẽ thiện, lương Trung hiếu làm đầu câu tiết nghĩa
Lễ nghi khởi thuỷ đạo cương thường.Trời tuy xa tít nhưng còn thấu Người dẫu gần bên khó đổi lường Không gắn nhà trường và xã hội Trường đời trường học cách ngàn phương Nguyễn Bạch Yến
MÁI TRƯỜNG TÔI YÊU MÁI TRƯỜNG TÔI YÊU
Hôm nay trở lại thăm trường Bồi hồi nhớ lại chặng đường đã qua Bao nhiêu kỉ niệm sâu xa
Mối tình đồng nghiệp chan hoà yêu thương Nhớ từ khi mới về trường
Sau kì sơ tán trăm đường khó khăn Lớp dột nát, bàn gãy chân
Nay xây dựng lại mười phần hơn xưa
Lê Văn Trung
Trang 14CÂY BÀNG Ở SÂN TRƯỜNGCÂY BÀNG Ở SÂN TRƯỜNG
Gánh đi một nửa mùa đông Cái siêng năng chẳng vơi trong cây bàng Cây thương yêu nhất sân trường
Tán vươn tới những nẻo đường thênh thangRét tái tê vẫn mịn màng
Lá rơi rụng vẫn còn mang chút màu
Rễ lam lũ dưới đất sâuChồi xanh như bể bắc cầu tiếng ve Quanh năm công việc bộn bề Mùa đông thắp lửa, mùa hè bóng râm Tháng ngày lắng tiếng trống ngân Bâng khuâng như ngóng người thân trở về
Lớp trò đến lớp trò điCây bàng vẫn đứng chở che sân trường
Trương Xương
Trang 15Thầy nay ngoài bảy mươi tuổi hạc Nhẹ gánh đời nặng gánh hồn thơ Lửa nhân gian không nguội tắt bao giờ
Âm ỉ cháy trong tim thầy giáo cũ Ngọn lửa ấy chúng con ấp ủ Đến bây giờ và mãi mãi thầy ơi.
Phan Thị Xuyến
Trang 16HOA HOA MÙA MÙA HHHẠẠ
Bông phượng bừng đỏ tươi Rộn ràng mùa thi cử Tiễn học sinh vào đời Lòng thả theo cánh gió Hương sen như trầm bay Búp sen tim nồng sau Ngẩng nhìn: sao vằng vặc Tiễn con chính hoa này Hoa nhài hương thơm xa Ban mai trắng tinh khiết Thương những hạt sương sa
Âm thầm đau lá biếc
Ai ngăn được làn hương Hoa tặng vườn thơm ngát Nâng hoa vào trang thơ Toả hương đời bát ngát
Bùi Bội Tỉnh
Trang 17TIẾNG TRỐNG TRƯỜNG
Tùng tùng tiếng trống trường làng Nghe quen mà vẫn xốn xang bồn chồn Trống trường vui xóm vui thôn
Tiếng khoan giục trẻ, trống dồn thả quân Trống trường vang vọng xa gần
Tuổi thơ gọi đến, tuổi xuân nhớ về Trống trường quyện với tiếng ve Bừng hoa phượng đỏ, ôi hè khó quên Tùng tùng tiếng trống trường em Thầy ơi, nghe trống càng thêm nhớ trường
Lã Khắc Tiệp
Trang 18NIỀM VUI
Học sinh vây vòng quanh cô giáo Với chùm hồng đỏ lựng cánh nhung Mang khí thế của mùa thu mới Hứa cùng cô lập những tin mừng Căn phòng nhỏ tưng bừng náo nứcTiếng các em hay tiếng cuộc đời Tâm hồn trẻ tựa vườn tươi tốtĐang đơm hoa kết trái sinh sôi
Đã nhiều đêm vì ai thao thức
Mà hôm nay bừng nở nụ cười Hạnh phúc về trong từng trang sách
Và trên môi lớp trẻ sáng ngời
Ngọc Tảo
Trang 19CÔ
Có một chỗ mạng
Bé bằng nụ hoa Trên áo cô giáo
Có đường gân xanh Hằn lên quanh năm Trên tay cầm bút
Có dấu chân chim Lặng thầm khoé mắt Khi cô mỉm cười Những hạt bụi phấn Trốn tìm trong nắng
Ẩn vào trong cô
Có những nỗi niềm Đợi ngoài cửa lớp Chờ cô cùng về
Hoàng Thị Thương
Trang 20LỚP HỌC ĐẦU TIÊN
Tôi nhớ mãi một dải đường cát trắng Những rặng dừa xanh san sát nối hàng Tôi nhớ mãi một dòng sông uốn khúc Những buổi chợ chiều một chuyến đò ngang Tôi nhớ mãi ngôi đình làng nhỏ bé
Yên lặng nép mình dưới bóng đa xanh Bàn ghế cập kênh chiếc cao chiếc thấp Hôm trời mưa nước dột ướt giáo trình Lớp không cửa nên gió lùa bốn phía Những ngày mùa hương lúa ngập mênh mang Những ngày đông gió từng cơn vi vút Thầy trò co ro, môi tím tay run Học sinh của tôi áo nâu chân đất Tóc hoe vàng, cháy khét nắng đồng quê Tay thạo cầm liềm, ngượng ngùng cầm bút Chữ viết lệch hàng, vẹo dọc, xiêu ngang.
Lớp học nghèo với tôi bao thân thiết Buổi vào nghề chập chững bước đầu tiên Tóc đã bạc, hình ảnh xưa vẫn sống Vẫn rõ ràng đậm nét ở trong tim Mai Thị Thiềm
Trang 21BÀI GIẢNG HÔM NAY
Ai biết tối qua Trên chiếc bàn con anh miệt mài suy nghĩ Từng chữ Từng câu Từng ý Từng lời
Trong lúc ngoài trời
Gió giật từng cơn Luồn vào khe cửa Đêm đông dài Buốt lạnh thấu xương
Để hôm nay dưới mái trường Trong căn phòng sáng
Anh dồn tâm tư vào bài giảng Căn phòng rạng rỡ mùa xuân Trước mắt anh non nớt những tâm hồn Của thế hệ mầm xanh đất nước
Từng ý Từng câu Từng chữ Từng lời Anh làm hạt mưa rơi